ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 3.148
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.148.1
तत्र ते पुरुषव्याघ्राः परमं शौचमास्थिताः ।
षड्रात्रमवसन्वीरा धनंजयदिदृक्षया ॥ ३.१४८.१ ॥
ସେଠାରେ ସେହି ପୁରୁଷବ୍ୟାଘ୍ର ବୀରମାନେ ପରମ ଶୁଚିତା ପାଳନ କରି, ଧନଞ୍ଜୟଙ୍କୁ ଦେଖିବାର ଇଚ୍ଛାରେ ଛଅ ରାତ୍ରି ରହିଲେ।
3.148.2
तस्मिन्विहरमाणाश्च रममाणाश्च पाण्डवाः ।
मनोज्ञे काननवरे सर्व भूतमनोरमे ॥ ३.१४८.२ ॥
ସେଠାରେ ବିହାର ଓ ଆନନ୍ଦ କରି ପାଣ୍ଡବମାନେ ସେହି ମନୋରମ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅରଣ୍ୟରେ, ଯାହା ସର୍ବପ୍ରାଣୀଙ୍କ ପାଇଁ ମନୋରମ ଥିଲା, ରହିଲେ।
3.148.3
पादपैः पुष्पविकचैः फलभारावनामितैः ।
शोभितः पर्वतो रम्यः पुंस्कोकिलकुलाकुलैः।
स्निग्धपत्रैरविरलैः शीतच्छायैर्मनोरमैः ॥ ३.१४८.३ ॥
ଫୁଲିଥିବା ଫୁଲ ଓ ଫଳଭାରରେ ନତ ବୃକ୍ଷ, ପୁଂ କୋକିଳ ଦଳରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ସେହି ରମଣୀୟ ପର୍ବତ ଶୋଭିତ ଥିଲା; ଘନ, ମସୃଣ ପତ୍ର ଓ ଶୀତଳ ଛାୟାର ମନୋରମ ବୃକ୍ଷରେ ତାହା ସଜ୍ଜିତ ଥିଲା।
3.148.4
सरांसि च विचित्राणि प्रसन्नसलिलानि च ।
कमलैः सोत्पलैस्तत्रभ्राजमानानि सर्वशः।
पश्यन्तश्चारुरूपाणइ रेमिरे तत्र पाण्डवाः ॥ ३.१४८.४ ॥
ସେଠାରେ ବିଚିତ୍ର, ସ୍ୱଚ୍ଛ ଜଳର ସରୋବର ଥିଲା, ଯାହା ଚାରିପାଶେ ପଦ୍ମ ଓ ନୀଳପଦ୍ମରେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଥିଲା; ସେହି ସୁନ୍ଦର ରୂପ ଦେଖି ପାଣ୍ଡବମାନେ ସେଠାରେ ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ।
3.148.5
पुण्यगन्धः सुखस्पर्शो ववौ तत्र समीरणः ।
ह्लादयन्पाण्डवान्सर्बान्सकृष्णान्सद्विजर्षभान् ॥ ३.१४८.५ ॥
ସେଠାରେ ପବିତ୍ର ସୁଗନ୍ଧ ଓ ସୁଖକର ସ୍ପର୍ଶ ଥିବା ପବନ ବହିଲା; ତାହା କୃଷ୍ଣଙ୍କ ସହିତ ସମସ୍ତ ପାଣ୍ଡବ ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ଆନନ୍ଦିତ କଲା।
3.148.6
ततः पूर्वोत्तरे वायुः प्लवमानो यदृच्छया ।
सहस्रपत्रमर्काभं दिव्यं पद्ममुपाहरत् ॥ ३.१४८.६ ॥
ତାପରେ ଈଶାନ କୋଣରୁ ପବନ ଯଦୃଚ୍ଛାକ୍ରମେ ବହି ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ସହସ୍ରଦଳ ଦିବ୍ୟ ପଦ୍ମ ଆଣିଲା।
3.148.7
तदवैक्षत पाञ्चाली दिव्यगन्धं मनोरमम् ।
अनिलेनाहृतंभूमौ पतितं जलजं शुचि ॥ ३.१४८.७ ॥
ଦ୍ରୌପଦୀ ସେହି ଦିବ୍ୟ ସୁଗନ୍ଧ, ମନୋରମ, ପବନ ଦ୍ୱାରା ଆଣି ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଥିବା ପବିତ୍ର ଜଳଜ (ପଦ୍ମ)କୁ ଦେଖିଲେ।
3.148.8
तच्छुभा शुभमासाद्य सौगन्धिकमनुत्तमम् ।
अतीव मुदिता राजन्भीमसेनमथाब्रवीत् ॥ ३.१४८.८ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ସେହି ଶୁଭା ସେ ଶୁଭ ଓ ଅନୁତ୍ତମ ସୌଗନ୍ଧିକ ପଦ୍ମ ପାଇ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆନନ୍ଦିତ ହୋଇ ଭୀମସେନଙ୍କୁ କହିଲେ।
3.148.9
पश्य दिव्यं सुरुचिरं भीम पुष्पमनुत्तमम् ।
गन्धसंस्थानसंपन्नं मनसो मम नन्दनम् ॥ ३.१४८.९ ॥
ଭୀମ, ଦେଖ ଏହି ଦିବ୍ୟ, ଅତି ସୁନ୍ଦର, ଉତ୍ତମ ପୁଷ୍ପ—ସୁଗନ୍ଧ ଓ ଆକୃତିରେ ସମ୍ପନ୍ନ, ମୋ ମନର ଆନନ୍ଦ।
3.148.10
इदं च धर्मराजाय प्रदास्यामि परंतप ।
गृह्यापराणि पुष्पाणि बहूनि पुरुषर्षभ।
हरेरिदं मे कामाय काम्यके पुनराश्रमे ॥ ३.१४८.१० ॥
ଏହା ମୁଁ ଧର୍ମରାଜଙ୍କୁ ଦେବି। ହେ ଶତ୍ରୁତାପନ, ହେ ପୁରୁଷଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଆଉ ଅନେକ ପୁଷ୍ପ ଆଣି—ମୋ ଇଚ୍ଛା ପାଇଁ, ହରି (କୃଷ୍ଣ) ପାଇଁ, କାମ୍ୟକ ଆଶ୍ରମରେ ପୁଣି।
3.148.11
यदि तेऽहं प्रिया पार्थ बहूनीमान्युपाहर ।
तान्यहं नेतुमिच्छामि काम्यकं पुनराश्रमम् ॥ ३.१४८.११ ॥
ଯଦି ମୁଁ ତୁମର ପ୍ରିୟା ହୁଏଁ, ହେ ପାର୍ଥ, ତେବେ ଏଥିମଧ୍ୟରୁ ଅନେକ ଆଣ। ସେଗୁଡ଼ିକୁ ମୁଁ କାମ୍ୟକ ଆଶ୍ରମକୁ ପୁଣି ନେବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରେ।
3.148.12
एवमुक्त्वा तु पाञ्चली भीमसेनमनिन्दिता ।
जगाम पुष्पमादाय धर्मराजाय तत्तदा ॥ ३.१४८.१२ ॥
ଏପରି କହି, ନିର୍ଦୋଷା ଦ୍ରୌପଦୀ ସେହି ପୁଷ୍ପ ନେଇ ସେତେବେଳେ ଧର୍ମରାଜଙ୍କ ପାଖକୁ ଗଲେ।
3.148.13
अभिप्रायं तु विज्ञाय महिष्याः पुरुषर्षभः ।
प्रियायाः प्रियकामः स प्रायाद्भीमो महाबलः ॥ ३.१४८.१३ ॥
ମହିଷୀଙ୍କ ଅଭିପ୍ରାୟ ଜାଣି, ପ୍ରିୟାଙ୍କୁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛୁକ ସେ ପୁରୁଷଶ୍ରେଷ୍ଠ ମହାବଳ ଭୀମ ଚାଲିଗଲେ।
3.148.14
वातं तमेवाभिमुखो यतस्तत्पुष्पमागतम् ।
आजिहीर्षुर्जगामाशु सपुष्पाण्यपराण्यपि ॥ ३.१४८.१४ ॥
ଯେଉଁ ଦିଗରୁ ସେ ଫୁଲ ନେଇ ପବନ ଆସିଥିଲା, ସେହି ଦିଗକୁ ମୁହଁ କରି, ସେହି ଫୁଲ ଓ ଅନ୍ୟ ଫୁଲ ଆଣିବାକୁ ଇଚ୍ଛାରେ ସେ ଶୀଘ୍ର ଚାଲିଗଲା।
3.148.15
रुक्मपृष्ठं धनुर्गृह्य शरांश्चाशीविषोपमान् ।
मृगराडिव संक्रुद्धः प्रभिन्न इव कुञ्जरः।
ददृशुः सर्वभूतानि महाबाणधनुर्धरम् ॥ ३.१४८.१५ ॥
ସୁନା ପିଠିର ଧନୁ ଓ ବିଷଧର ସାପ ପରି ବାଣ ଧରି, କ୍ରୁଦ୍ଧ ସିଂହ ଓ ମଦମତ୍ତ ହାତୀ ପରି ଥିବା ସେ ମହାବାଣଧନୁର୍ଧର ତାଙ୍କୁ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ଦେଖିଲେ।
3.148.16
न ग्लानिर्न च वैक्लब्यं न भयं न च संभ्रमः ।
कदाचिज्जुषते पार्थमात्मजं मातरिश्वनः ॥ ३.१४८.१६ ॥
ମାତରିଶ୍ୱାଙ୍କ ସେହି ପୁତ୍ର ପାର୍ଥଙ୍କୁ କେବେ ହେଲେ କ୍ଳାନ୍ତି, ବ୍ୟାକୁଳତା, ଭୟ ବା ଘବରାହଟ ସ୍ପର୍ଶ କରୁ ନଥିଲା।
3.148.17
द्रौपद्याः प्रियमन्विच्छन्स बाहुबलमाश्रितः ।
व्यपेतभयसमोहः शैलमभ्यपतद्बली ॥ ३.१४८.१७ ॥
ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କ ପ୍ରିୟ ଖୋଜି, ନିଜ ବାହୁବଳ ଉପରେ ଭରସା କରି, ଭୟ ଓ ମୋହରୁ ମୁକ୍ତ ସେ ବଳବାନ ପର୍ବତ ଉପରକୁ ଧାଇଁଗଲେ।
3.148.18
स तं द्रुमलतागुल्मच्छन्नं नीलशिलातलम् ।
गिरिं चचारारिहरः किन्नराचरितं शुभम् ॥ ३.१४८.१८ ॥
ଶତ୍ରୁସଂହାରକ ସେ, ବୃକ୍ଷ ଲତା ଗୁଲ୍ମରେ ଆବୃତ, ନୀଳଶିଳାତଳ ବିଶିଷ୍ଟ, କିନ୍ନରମାନଙ୍କ ବିଚରଣ ସ୍ଥାନ ସେହି ଶୁଭ ପର୍ବତରେ ବୁଲିଲେ।
3.148.19
नानावर्णधरैश्चित्रं धातुद्रुममृगाण्डजैः ।
सर्वभूषणसंपूर्णं भूमेर्भुजमिवोच्छ्रितम् ॥ ३.१४८.१९ ॥
ନାନା ବର୍ଣ୍ଣ ଧାରଣ କରିଥିବା, ଧାତୁ, ବୃକ୍ଷ, ମୃଗ ଓ ପକ୍ଷୀରେ ବିଚିତ୍ର, ସର୍ବ ଅଳଙ୍କାରରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ, ପୃଥିବୀର ଉଠାଯାଇଥିବା ବାହୁ ପରି।
3.148.20
सर्वर्तुरमणीयेषु गन्धमादनसानुषु ।
सक्तचक्षुरभिप्रायान्हृदयेनानुचिन्तयन् ॥ ३.१४८.२० ॥
ସର୍ବ ଋତୁରେ ରମଣୀୟ ଗନ୍ଧମାଦନର ଢାଳରେ, ଆଖି ସ୍ଥିର କରି, ହୃଦୟରେ ନିଜର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ଚିନ୍ତା କରି।
3.148.21
पुंस्कोकिलनिनादेषु षट्पदाचरितेषु च ।
बद्धश्रोत्रमनश्चक्षुर्जगामामितविक्रमः ॥ ३.१४८.२१ ॥
ପୁଂ କୋକିଳର ଡାକ ଓ ଭ୍ରମରର ବିଚରଣ ସ୍ଥାନରେ, କାନ, ମନ, ଆଖି ବାନ୍ଧି, ଅମିତ ପରାକ୍ରମୀ ଚାଲିଗଲେ।
3.148.22
आजिघ्रन्स महातेजाः सर्वर्तुकुसुमोद्भवम् ।
गन्धमुद्धतमुद्दामो वने मत्त इव द्विपः ॥ ३.१४८.२२ ॥
ସେହି ମହାତେଜସ୍ୱୀ ସର୍ବ ଋତୁ ଫୁଲରୁ ଉଠୁଥିବା ତୀବ୍ର ଗନ୍ଧ ଆଘ୍ରାଣ କରି, ବନରେ ମତ୍ତ ହାତୀ ପରି ଉଦ୍ଧତ ଓ ଉନ୍ମୁକ୍ତ ହୋଇ ଚାଲିଲେ।
3.148.23
वीज्यमानः सुपुण्येन नानाकुसुमगन्धिना ।
पितुः संस्पर्शशीतेन गन्धमादनवायुना ॥ ३.१४८.२३ ॥
ଅତି ପବିତ୍ର, ନାନା ଫୁଲ ଗନ୍ଧଯୁକ୍ତ, ପିତାଙ୍କ ସ୍ପର୍ଶ ପରି ଶୀତଳ ଗନ୍ଧମାଦନର ପବନରେ ସେ ବୀଜିତ ହେଉଥିଲେ।
3.148.24
ह्रियमाणश्रमः पित्रा संप्रहृष्टतनूरुहः ॥ ३.१४८.२४ ॥
ପିତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କ ଶ୍ରମ ହରଣ ହେଉଥିଲା, ଶରୀରର ଲୋମ ହର୍ଷରେ ଠିଆ ହୋଇଥିଲା।
3.148.25
स यक्षगन्धर्वसुरब्रह्मर्षिगणसेवितम् ।
विलोकयामास तदा पुष्पहेतोररिंदमः ॥ ३.१४८.२५ ॥
ସେତେବେଳେ ଶତ୍ରୁଦମନ (ଅର୍ଜୁନ) ପୁଷ୍ପ ପାଇଁ ଯକ୍ଷ, ଗନ୍ଧର୍ବ, ଦେବ ଓ ବ୍ରହ୍ମର୍ଷିଗଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସେବିତ ସେଇଠାକୁ ଦେଖିବାକୁ ଲାଗିଲେ।
3.148.26
विषमच्छदैरचितैरनुलिप्त इवाङ्गुलैः ।
विमलैर्धातुविच्छेदैः काञ्चनाञ्जनराजतैः ॥ ३.१४८.२६ ॥
ଅସମାନ ଶିଖରରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ଯେପରି ଆଙ୍ଗୁଠି ପରି ଧାରରେ ଲେପିତ, ନିର୍ମଳ ଧାତୁରେଖାଯୁକ୍ତ, ସୁନା, କାଜଳ ଓ ରୂପା ରଙ୍ଗର।
3.148.27
सपक्षमिव नृत्यन्तं पार्श्वलग्नैः पयोधरैः ।
मुक्ताहारैरिव चितं च्युतैः प्रस्रवणोदकैः ॥ ३.१४८.२७ ॥
ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଲାଗିଥିବା ମେଘ ଦ୍ୱାରା ଡେଣା ସହିତ ନାଚୁଥିବା ପରି, ଝରଣାର ପାଣି ଦ୍ୱାରା ମୁକ୍ତାହାରରେ ସଜ୍ଜିତ ପରି।
3.148.28
अभिरामदरीकुञ्जनिर्झरोदककन्दरम् ।
अप्सरोनूपुररवैः प्रनृत्तवरबर्हिणम् ॥ ३.१४८.२८ ॥
ସୁନ୍ଦର ଗୁମ୍ଫା, କୁଞ୍ଜ, ଝରଣା ଓ ଜଳପୂର୍ଣ୍ଣ କନ୍ଦରଯୁକ୍ତ; ଅପ୍ସରାଙ୍କ ନୂପୁର ଧ୍ୱନି ସହିତ, ଯେଉଁଠି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମୟୂର ନାଚନ୍ତି।
3.148.29
दिग्वारणविषाणाग्रैर्घृष्टोपलशिलातलम् ।
स्रस्तांशुकमिवाश्रोभ्यैर्निम्नगानिःसृतैर्जलैः ॥ ३.१४८.२९ ॥
ଦିଗ୍ଗଜ ହାତୀଙ୍କ ଦାନ୍ତର ଅଗ୍ରଭାଗରେ ଘଷାଯାଇଥିବା ପଥରଯୁକ୍ତ; ନଦୀରୁ ନିର୍ଗତ ଜଳରେ ଖସିଥିବା ବସ୍ତ୍ର ପରି।
3.148.30
सशष्पकबलैः स्वस्थैरदूरपरिवर्तिभिः ।
भयानभिक्षज्ञैर्हरिणैः कौतूहलनिरीक्षितः ॥ ३.१४८.३० ॥
ଘାସ ଗ୍ରାସ ଖାଉଥିବା, ନିଶ୍ଚିନ୍ତ, ନିକଟରେ ବୁଲୁଥିବା, ଭୟ ନ ଜାଣୁଥିବା ହରିଣମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା କୌତୂହଳରେ ଦେଖାଯାଇଥିବା।
3.148.31
चालयानः स्ववेगेन लताजालान्यनेकशः ।
आक्रीडमानः कौन्तेयः श्रीमान्वायुसुतो ययौ ॥ ३.१४८.३१ ॥
ନିଜ ବେଗରେ ଅନେକ ଥର ଲତାଜାଲ ହଲାଇ, ଖେଳୁଖେଳୁ, ଶ୍ରୀମାନ୍ କୌନ୍ତେୟ, ବାୟୁପୁତ୍ର ଚାଲିଗଲେ।
3.148.32
प्रियामनोरथं कर्तुमुद्यतश्चारुलोचनः ।
प्रांशुः कनकवर्णाभः सिंहसंहननो युवा ॥ ३.१४८.३२ ॥
ପ୍ରିୟାଙ୍କ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ ପାଇଁ ଉଦ୍ୟତ, ସୁନ୍ଦର ନୟନ, ଉଚ୍ଚକାୟ, ସୁବର୍ଣ୍ଣବର୍ଣ୍ଣ ଆଭାଯୁକ୍ତ, ସିଂହସମ ଦୃଢ଼ ଶରୀର ଯୁବକ।
3.148.33
मत्तवारणविक्रन्तो मत्तवारणवेगवान् ।
मत्तवारणताम्राक्षो मत्तवारणवारणः ॥ ३.१४८.३३ ॥
ମତ୍ତ ହସ୍ତୀ ପରି ପରାକ୍ରମୀ, ମତ୍ତ ହସ୍ତୀ ପରି ବେଗବାନ, ମତ୍ତ ହସ୍ତୀ ପରି ରକ୍ତନୟନ, ମତ୍ତ ହସ୍ତୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ହସ୍ତୀ।
3.148.34
प्रियपार्श्वोपविष्टाभिर्वायवृत्ताभिर्विचेष्टितैः ।
यक्षगन्धर्वयोषाभिरदृश्याभिर्निरीक्षितः ॥ ३.१४८.३४ ॥
ପ୍ରିୟଙ୍କ ପାଖରେ ବସିଥିବା, ପବନ ପରି ଗତିଶୀଳ, ସୁନ୍ଦର ଚେଷ୍ଟାଯୁକ୍ତ, ଯକ୍ଷ ଓ ଗନ୍ଧର୍ବ ନାରୀମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା, ଅଦୃଶ୍ୟ ସେମାନେ, ସେ ନିରୀକ୍ଷିତ ହେଲେ।
3.148.35
नवावतारं रूपस् विक्रीडन्निव पाण्डवः ।
चचार रमणीयेषु गन्धमादनसानुषु ॥ ३.१४८.३५ ॥
ଯେପରି ନୂଆ ଅବତାର ଧରି ରୂପ ସହ ଖେଳୁଖେଳୁ ପାଣ୍ଡବ ଗନ୍ଧମାଦନର ରମଣୀୟ ଢାଲରେ ବିହାର କଲେ।
3.148.36
संस्मरन्विविधान्क्लेशान्दुर्योधनकृतान्बहून् ।
द्रौपद्या वनवासिन्याः प्रियं कर्तुं समुद्यतः ॥ ३.१४८.३६ ॥
ଦୁର୍ଯ୍ୟୋଧନ କରିଥିବା ନାନା କ୍ଲେଶ ସ୍ମରଣ କରି, ବନବାସିନୀ ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କ ପ୍ରିୟ କରିବାକୁ ଉଦ୍ୟତ ହୋଇ।
3.148.37
सोऽचिन्तयत्तथा पार्थे मयि त्वतिविलम्बिते ।
पुष्पहेतोः कथं त्वार्यः करिष्यति युधिष्ठिरः ॥ ३.१४८.३७ ॥
ସେ ଭାବିଲା: ପାର୍ଥ (ଅର୍ଜୁନ) ଓ ମୁଁ ଅତ୍ୟଧିକ ବିଳମ୍ବ କଲେ, ଫୁଲ ପାଇଁ ଆର୍ଯ୍ୟ ଯୁଧିଷ୍ଠିର କ'ଣ କରିବେ?
3.148.38
स्नेहान्नरवरो नूनमविश्वासाद्बलस्य च ।
नकुलं सहदेवं च न मोक्ष्यति युधिष्ठिरः ॥ ३.१४८.३८ ॥
ସ୍ନେହ ଯୋଗୁଁ ଓ ବଳ (ଭୀମ) ପ୍ରତି ଅବିଶ୍ୱାସ ଯୋଗୁଁ, ନରଶ୍ରେଷ୍ଠ ଯୁଧିଷ୍ଠିର ନିଶ୍ଚୟ ନକୁଳ ଓ ସହଦେବଙ୍କୁ ଛାଡ଼ିବେ ନାହିଁ।
3.148.39
कथं नु कुसुमावाप्तिः स्याच्छीघ्रमिति चिन्तयन् ।
प्रतस्थे नरशार्दूलः पक्षिराडिव वेगितः ॥ ३.१४८.३९ ॥
"ଫୁଲ କିପରି ଶୀଘ୍ର ମିଳିବ?" ଏହା ଚିନ୍ତା କରି ନରଶାର୍ଦ୍ଦୂଳ ପକ୍ଷୀରାଜଙ୍କ ପରି ବେଗରେ ଯାତ୍ରା କଲା।
3.148.40
सज्जमानमनोदृष्टिः फुल्लेषु गिरिसानुषु ।
द्रौपदीवाक्यपाथेयो भीमः शीघ्रतरं ययौ ॥ ३.१४८.४० ॥
ମନ ଓ ଦୃଷ୍ଟି ପ୍ରସ୍ଫୁଟିତ ପର୍ବତ ଢାଳରେ ସ୍ଥିର ରଖି, ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କ ବାକ୍ୟକୁ ପଥର ପାଥେୟ କରି ଭୀମ ଆହୁରି ଶୀଘ୍ର ଗଲେ।
3.148.41
कम्पयन्मेदिनीं पद्भ्यां निर्घात इव पर्वसु ।
त्रासयन्गजयूथानि वातरंहा वृकोदरः ॥ ३.१४८.४१ ॥
ପାଦରେ ପୃଥିବୀକୁ କମ୍ପାଇ, ପର୍ବରେ ବଜ୍ରନିର୍ଘୋଷ ପରି, ହାତୀ ଯୂଥକୁ ଭୟଭୀତ କରି, ପବନ ପରି ବେଗବାନ ବୃକୋଦର (ଭୀମ) ଗଲେ।
3.148.42
सिंहव्याघ्रमृगांश्चैव मर्दयानो महाबलः ।
उन्मूलयन्महावृक्षान्पोथयंश्चोरसा बली ॥ ३.१४८.४२ ॥
ସିଂହ, ବାଘ ଓ ହରିଣମାନଙ୍କୁ ଦଳି ମର୍ଦ୍ଦନ କରି, ମହାବଳ, ବଡ଼ ଗଛମାନଙ୍କୁ ମୂଳ ସହିତ ଉପାଡ଼ି, ଛାତିରେ ଧକ୍କା ଦେଇ, ବଳବାନ (ଭୀମ) ଗଲେ।
3.148.43
लतावल्लीश्च वेगेन विकर्षन्पाण्डुनन्दनः ।
उपर्युपरि शैलाग्रमारुरुक्षुरिव द्विपः ॥ ३.१४८.४३ ॥
ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ର ବେଗରେ ଲତା ଓ ବଲ୍ଲୀ ଟାଣି, ପର୍ବତ ଶିଖରରେ ଚଢ଼ିବାକୁ ଇଚ୍ଛୁକ ହାତୀ ପରି ଉପରକୁ ଉପରକୁ ଗଲେ।
3.148.44
जलावलम्बोऽतिभृशं सविद्युदिव तोयदः ।
व्यनदत्स महानादं भीमसेनो महाबलः ॥ ३.१४८.४४ ॥
ଲତା ଧରି ଅତ୍ୟନ୍ତ ବଳରେ, ବିଜୁଳି ସହିତ ମେଘ ପରି, ମହାବଳୀ ଭୀମସେନ ମହା ଗର୍ଜନ କଲେ।
3.148.45
तेन शब्देन महता भीमस्य प्रतिबोधिताः ।
गुहां संतत्यजुर्व्याघ्रा निलिल्युर्वनवासिनः ॥ ३.१४८.४५ ॥
ଭୀମଙ୍କ ସେହି ମହା ଶବ୍ଦରେ ଜାଗ୍ରତ ହୋଇ ବାଘମାନେ ଗୁମ୍ଫା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଛାଡ଼ି ଚାଲିଗଲେ; ବନବାସୀ ଜୀବମାନେ ଲୁଚିଗଲେ।
3.148.46
समुत्पेतुः खगास्त्रस्ता मृगयूथानि दुद्रुवुः ।
ऋक्षाश्चोत्ससृजर्वृक्षांस्तत्यजुर्हरयो गुहाम्।
व्यजृम्भन्त महासिंहा महिषाश्च वनेचराः ॥ ३.१४८.४६ ॥
ଭୟଭୀତ ପକ୍ଷୀମାନେ ଉଡ଼ିଗଲେ; ହରିଣ ଦଳ ପଳାଇଲେ; ଭାଲୁମାନେ ଗଛ ଛାଡ଼ିଲେ; ସିଂହମାନେ ଗୁମ୍ଫା ଛାଡ଼ିଲେ। ମହାସିଂହମାନେ ହାଇ ତୋଳିଲେ; ବନରେ ବୁଲୁଥିବା ମହିଷମାନେ ମଧ୍ୟ।
3.148.47
तेन वित्रासिता नागाः करेणुपरिवारिताः ।
तद्वनं संपरित्यज्य जग्मुरन्यन्महावनम् ॥ ३.१४८.४७ ॥
ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଭୟଭୀତ ହାତୀମାନେ, ହତ୍ତିଣୀମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଘେରି, ସେ ବନ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଛାଡ଼ି ଅନ୍ୟ ଏକ ମହାବନକୁ ଚାଲିଗଲେ।
3.148.48
वराहमृगसङ्घाश्च महिषाश्च वनेचराः ।
व्याघ्रगोमायुसङ्घाश्च प्रणेदुर्गवयैः सह ॥ ३.१४८.४८ ॥
ବରାହ ଓ ହରିଣ ଦଳ, ମହିଷ ଓ ବନରେ ବୁଲୁଥିବା ଜୀବମାନେ, ବାଘ ଓ ଶିଆଳ ଦଳ, ଗବୟ ସହିତ ମିଶି ଚିତ୍କାର କଲେ।
3.148.49
रथाङ्गसाह्वदात्यूहा हंसकारण्डवप्लवाः ।
शुकाः पारावताः कौञ्चा विसंज्ञा भेजिरे दिशः ॥ ३.१४८.४९ ॥
ରଥାଙ୍ଗ, ସାହ୍ୱ, ଦାତ୍ୟୂହ, ହଂସ, କାରଣ୍ଡବ ପ୍ରଭୃତି ଜଳପକ୍ଷୀ, ଶୁକ, ପାରାବତ ଓ କ୍ରୌଞ୍ଚ ଭୟରେ ଚେତନାହୀନ ହୋଇ ଚାରି ଦିଗକୁ ପଳାଇଲେ।
3.148.50
तथाऽन्ये दर्पिता नागाः करेणुशरपीडिताः ।
सिंहव्याघ्राश्च संक्रुद्धा भीमसेनमथाद्रवन् ॥ ३.१४८.५० ॥
ସେହିପରି କରେଣୁଙ୍କ ଶରରେ ପୀଡ଼ିତ ଅନ୍ୟ ମଦମତ୍ତ ହସ୍ତୀ ଓ କ୍ରୁଦ୍ଧ ସିଂହ-ବ୍ୟାଘ୍ର ଭୀମସେନ ଉପରକୁ ଧାଇଁଲେ।
3.148.51
शकृन्मूत्रं च मुञ्चाना भयविभ्रान्तमानसाः ।
व्यादितास्या महारौद्र व्यनदन्भीषणान्रवान् ॥ ३.१४८.५१ ॥
ଭୟରେ ବିଭ୍ରାନ୍ତ ମନ ନେଇ ମଳମୂତ୍ର ତ୍ୟାଗ କରି, ମୁଖ ବିସ୍ତାର କରି ସେମାନେ ଅତି ଭୟଙ୍କର ଶବ୍ଦ ଗର୍ଜନ କଲେ।
3.148.52
ततो वायुसुतः क्रोधात्स्वबाहुबलमाश्रितः ।
गजेनान्यान्गजान्श्रीमान्सिंहं सिंहेन वा विभुः।
तलप्रहारैरन्यांश्च व्यहनत्पाण्डवो बली ॥ ३.१४८.५२ ॥
ତା'ପରେ ବାୟୁପୁତ୍ର କ୍ରୋଧରେ ନିଜ ବାହୁବଳ ଆଶ୍ରୟ କରି, ଗୋଟିଏ ହାତୀ ଦ୍ୱାରା ଅନ୍ୟ ହାତୀମାନଙ୍କୁ, ଗୋଟିଏ ସିଂହ ଦ୍ୱାରା ଅନ୍ୟ ସିଂହକୁ, ଏବଂ ତଳୁଆ ପ୍ରହାରରେ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କୁ ବଧ କଲେ; ସେହି ବଳବାନ ପାଣ୍ଡବ ଏହିପରି କଲେ।
3.148.53
ते वध्यमाना भीमेन सिंहव्याघ्रतरक्षवः ।
भयाद्विससृजुर्भीमं शकृन्मूत्रं च सुस्रुवुः ॥ ३.१४८.५३ ॥
ଭୀମଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ବଧ୍ୟମାନ ସେହି ସିଂହ, ବ୍ୟାଘ୍ର ଓ ରୀଛମାନେ ଭୟରୁ ଭୀମ ଉପରେ ମଳମୂତ୍ର ଛାଡ଼ିଲେ ଏବଂ ତାହା ବହିଲା।
3.148.54
प्रविवेश ततः क्षिप्रं तानपास्य महाबलः ।
वनं पाण्डुसुतः श्रीमाञ्शब्देनापूरयन्दिशः ॥ ३.१४८.५४ ॥
ତା'ପରେ ସେମାନଙ୍କୁ ଦୂରେଇ ଦେଇ, ମହାବଳ ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ର ଶ୍ରୀମାନ୍ ଶୀଘ୍ର ବନ ମଧ୍ୟକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ; ନିଜ ଶବ୍ଦରେ ଦିଗସମୂହ ପୂର୍ଣ୍ଣ କରି।
3.148.55
अथापश्यन्महाबाहुर्गनधमादनसानुषु ।
सुरम्यं कदलीषणअडं बहुयोजनविस्तृतम् ॥ ३.१४८.५५ ॥
ତା'ପରେ ମହାବାହୁ ଗନ୍ଧମାଦନ ଢାଲରେ ବହୁ ଯୋଜନ ବ୍ୟାପୀ ଅତି ସୁନ୍ଦର କଦଳୀ ବନ ଦେଖିଲେ।
3.148.56
तमभ्यगच्छद्वेगेन क्षोभयिष्यन्महाबलः ।
महागज इवास्रावी प्रभञ्जन्विविधान्द्रुमान् ॥ ३.१४८.५६ ॥
ସେହି ମହାବଳ ବେଗରେ ତା ଆଡ଼କୁ ଗଲେ, ତାହାକୁ ବିକ୍ଷୁବ୍ଧ କରିବାକୁ; ମଦ ଝରାଉଥିବା ମହାହସ୍ତୀ ଅନେକ ଗଛ ଭାଙ୍ଗି ଯାଉଥିବା ପରି।
3.148.57
उत्पाट्य कदलीस्तम्भान्बहुतालसमुच्छ्रयान् ।
चिक्षेप तरसा भीमः समन्ताद्बलिनां वरः।
विमर्दन्सुमहातेजा नृसिंह इव दर्पितः ॥ ३.१४८.५७ ॥
ଅନେକ ତାଳ ଗଛ ଉଚ୍ଚ କଦଳୀ କାଣ୍ଡ ଉପାଡ଼ି ବଳବାନମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଭୀମ ସେଗୁଡ଼ିକୁ ଚାରିଆଡ଼େ ବେଗରେ ଫୋପାଡ଼ିଲେ; ଅତି ତେଜସ୍ୱୀ ସେ ଗର୍ବିତ ନୃସିଂହ ପରି ପିଷିବାରେ ଲାଗିଲେ।
3.148.58
ततः संन्यपतंस्तत्रसुबहूनि महान्ति च ।
रुरुवारणयूथानि महिषाश्च जलाश्रयाः ॥ ३.१४८.५८ ॥
ତା'ପରେ ସେଠାରେ ବହୁ ବଡ଼ ରୁରୁ ହରିଣ ଓ ହାତୀମାନଙ୍କ ଦଳ, ମଇଁଷି ଓ ଜଳଚର ଜୀବ ପଳାଇଲେ।
3.148.59
प्रविवेश ततः क्षिप्रं तानपास्य महाबलः ।
वनं पाण्डुसुतः श्रीमान्नादेनापूरयन्दिशः ॥ ३.१४८.५९ ॥
ତା'ପରେ ମହାବଳ ପାଣ୍ଡୁପୁତ୍ର ଶ୍ରୀମାନ ସେମାନଙ୍କୁ ଠେଲି ଶୀଘ୍ର ବନରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ; ନିଜ ଗର୍ଜନରେ ଦିଗ ପୂର୍ଣ୍ଣ କରି।
3.148.60
तेन शब्देन चैवाथ भीमसेनरवेण च ।
वनान्तरगताश्चापि वित्रेसुर्मृहपक्षिः ॥ ३.१४८.६० ॥
ସେହି ଶବ୍ଦରେ ଓ ଭୀମସେନଙ୍କ ଗର୍ଜନରେ ବନ ଭିତରକୁ ଯାଇଥିବା ମୃଗ ଓ ପକ୍ଷୀମାନେ ମଧ୍ୟ ଭୟଭୀତ ହେଲେ।
3.148.61
तस्मिननथ प्रवृत्ते तु संक्षोभे मृगपक्षिणाम् ।
जलार्द्रपक्षा विहगाः समुत्पेतुः सहस्रशः ॥ ३.१४८.६१ ॥
ସେହି କୋଳାହଳ ଉଠିବାରୁ ମୃଗ ଓ ପକ୍ଷୀମାନେ ଚଞ୍ଚଳ ହେଲେ; ଜଳରେ ଭିଜା ଡେଣାର ପକ୍ଷୀମାନେ ହଜାରେ ହଜାରେ ଉଡ଼ିଗଲେ।
3.148.62
तानौदकान्पक्षिगणान्निरीक्ष्य भरतर्षभः ।
तानेवानुसरन्रम्यं ददर्श सुमहत्सरः ॥ ३.१४८.६२ ॥
ସେହି ଜଳପକ୍ଷୀଙ୍କ ଦଳ ଦେଖି ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ ସେମାନଙ୍କୁ ଅନୁସରଣ କରି ଏକ ଅତି ବିଶାଳ ଓ ରମଣୀୟ ସରୋବର ଦେଖିଲେ।
3.148.63
काञ्चनैः कदलीषण्डैर्मन्दमारुतकम्पितैः ।
वीज्यमानमिवाक्षोभ्यं तीरात्तीरविसर्पिभिः ॥ ३.१४८.६३ ॥
ମୃଦୁ ପବନରେ କମ୍ପୁଥିବା ସୁନାବର୍ଣ୍ଣ କଦଳୀ ବଣରେ ସେହି ଅଚଞ୍ଚଳ ସରୋବର କୂଳରୁ କୂଳ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପଙ୍ଖାରେ ବୀଜ୍ୟମାନ ପରି ଦିଶୁଥିଲା।
3.148.64
तत्सरोऽथावतीर्याशु प्रभूतनलिनोत्पलम् ।
महागज इवोद्दामश्चिक्रीड बलवद्बली ॥ ३.१४८.६४ ॥
ତା'ପରେ ସେହି ସରୋବରରେ ଶୀଘ୍ର ଓହ୍ଲାଇ, ପଦ୍ମ ଓ ନୀଳପଦ୍ମରେ ଭରପୂର ତା ଭିତରେ, ମହାହସ୍ତୀ ପରି ଉଦ୍ଦାମ ହୋଇ ବଳବାନମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବଳୀ ଖେଳିଲେ।
3.148.65
विक्रीड्यतस्मिन्रुचिरमुत्ततारामितद्युतिः ।
क्षोभयन्सलिलं भीमः प्रभिन्न इववारणः ॥ ३.१४८.६५ ॥
ସେହି ରମଣୀୟ ସରୋବରରେ ଖେଳି, ଅମିତ ତେଜସ୍ୱୀ ଭୀମ ଜଳ ଆଲୋଡ଼ି ମତ୍ତ ହସ୍ତୀ ପରି ବାହାରିଲେ।
3.148.66
ततो जगाहे वेगेन तद्वनं बहुपादपम् ।
दध्मौ च शङ्खं स्वनवत्सर्वप्राणेन पाण्डवः।
आस्फोटयच्च बलवान्भीमः संनादयन्दिशः ॥ ३.१४८.६६ ॥
ତା'ପରେ ସେ ବେଗରେ ବହୁ ବୃକ୍ଷଭରା ସେହି ବନରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ; ପାଣ୍ଡବ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣରେ ଶଙ୍ଖ ବଜାଇଲେ, ଏବଂ ବଳବାନ ଭୀମ ବାହୁ ଆସ୍ଫୋଟନ କରି ଦିଗ ପ୍ରତିଧ୍ୱନିତ କଲେ।
3.148.67
तस्य शङ्खस्य शब्दन भीमसेनरवेण च ।
बाहुशब्दन चोग्रेण नदन्तीव गिरेर्गुहाः ॥ ३.१४८.६७ ॥
ସେହି ଶଙ୍ଖର ଶବ୍ଦରେ, ଭୀମସେନଙ୍କ ଗର୍ଜନରେ ଏବଂ ଭୟଙ୍କର ବାହୁଶବ୍ଦରେ ପର୍ବତର ଗୁମ୍ଫାସବୁ ଯେମିତି ଗର୍ଜନ କଲା ପରି ହେଲା।
3.148.68
तं वज्रनिष्पेषसममास्फोटितमहारवम् ।
श्रुत्वा शैलगुहासुप्तैः सिंहैर्मुक्तो महास्वनः ॥ ३.१४८.६८ ॥
ବଜ୍ରର ଆଘାତ ପରି ସେହି ମହାଶବ୍ଦ ଶୁଣି, ପର୍ବତ ଗୁମ୍ଫାରେ ଶୋଇଥିବା ସିଂହମାନେ ମହାଗର୍ଜନ କଲେ।
3.148.69
सिंहनादभयत्रस्तैः कुञ्जरैरपि भारत ।
मुक्तो विरावः सुमहान्पर्वतो येन पूरितः ॥ ३.१४८.६९ ॥
ହେ ଭାରତ, ସିଂହଗର୍ଜନରେ ଭୟଭୀତ ହସ୍ତୀମାନେ ମଧ୍ୟ ମହାଚିତ୍କାର କଲେ; ଯାହାଦ୍ୱାରା ସମଗ୍ର ପର୍ବତ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲା।
3.148.70
तं तु नादं ततः श्रुत्वा सुप्तो वानरपुङ्गवः ।
भ्रातरं भीमसेनं तु विज्ञाय हनुमान्कपिः ॥ ३.१४८.७० ॥
ସେହି ଶବ୍ଦ ଶୁଣି ଶୋଇଥିବା ବାନରଶ୍ରେଷ୍ଠ ହନୁମାନ ନିଜ ଭାଇ ଭୀମସେନଙ୍କୁ ଚିହ୍ନିଲେ।
3.148.71
दिवंगमं रुरोधाथ मार्गं भीमस्य कारणात् ।
अनेन हि पथा मा वै गच्छेदिति विचार्य सः ॥ ३.१४८.७१ ॥
ଭୀମଙ୍କ ପାଇଁ ସେହି ଆକାଶଗାମୀ ବାନର ପଥ ରୋକିଲା; "ଏ ପଥରେ କେହି ନ ଯାଉ" ଏହା ଭାବି ସେ ଏପରି କଲା।
3.148.72
आस्त एकायने मार्गे कदलीषण्डमण्डिते ।
भ्रातुर्भीमस्य रक्षार्थं तं मार्गमवरुध्य वै ॥ ३.१४८.७२ ॥
କଦଳୀ ବନରେ ଶୋଭିତ ସେହି ଏକମାତ୍ର ପଥରେ, ନିଜ ଭାଇ ଭୀମଙ୍କ ରକ୍ଷା ପାଇଁ ସେ ପଥ ରୋକି ବସିଲା।
3.148.73
माऽत्र प्राप्स्यति शापं वा धर्षणां वेति पाण्डवः ।
कदलीषण्डमध्यस्थो ह्येवं संचिन्त्य वानरः ॥ ३.१४८.७३ ॥
ଏଠାରେ ପାଣ୍ଡବ (ଭୀମ) ଅଭିଶାପ ବା ଅପମାନ ପାଇବେ କି ନାହିଁ ବୋଲି ଭାବି, କଦଳୀ ବନର ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ବାନର ଏହିପରି ଚିନ୍ତା କଲା।
3.148.74
प्राजृम्भत महाकायो हनूमान्नाम वानरः ।
कदलीषण्डमध्यस्थो निद्रावशगतस्तदा ॥ ३.१४८.७४ ॥
ମହାକାୟ ହନୁମାନ ନାମକ ବାନର ହାଇ ଦେଲା; ତେବେ କଦଳୀ ବନର ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ସେ ନିଦ୍ରାର ବଶୀଭୂତ ହେଲା।
3.148.75
तेन शब्देन महता व्यबुध्यत महाकपिः ।
जृम्भमाणः सुविपुलं शक्रध्वजमिवोच्छ्रितम्।
आस्फोटयच्चलाङ्गूलमिन्द्राशनिसमस्वनम् ॥ ३.१४८.७५ ॥
ସେହି ମହାଶବ୍ଦରେ ମହାକପି ଜାଗ୍ରତ ହେଲା; ହାଇ ଦେଇ, ଇନ୍ଦ୍ରଧ୍ୱଜ ପରି ଅତି ବିସ୍ତୃତ ଓ ଉଚ୍ଚ ସେ, ଇନ୍ଦ୍ରବଜ୍ରପରି ଶବ୍ଦକାରୀ ନିଜ ଚଞ୍ଚଳ ଲାଙ୍ଗୁଳ ଆଛାଡ଼ିଲା।
3.148.76
तस्य लाङ्गूलनिनदं पर्वतः सुगुहामुखैः ।
उद्गारमिव गौर्नर्दन्नुत्ससर्ज समन्ततः ॥ ३.१४८.७६ ॥
ତାହାର ଲାଙ୍ଗୁଳ ଶବ୍ଦରେ ପର୍ବତ ନିଜ ସୁନ୍ଦର ଗୁମ୍ଫାମୁଖରେ ଗାଈ ପରି ଗର୍ଜନ କରି ଚତୁର୍ଦ୍ଦିଗେ ଯେପରି ଉଦ୍ଗାର ଛାଡ଼ିଲା।
3.148.77
लाङ्गूलास्फोटशब्दाच्च चलितः स महागिरिः ।
विघूर्णमानशिखरः समन्तात्पर्यशीर्यत ॥ ३.१४८.७७ ॥
ଲାଙ୍ଗୁଳ ଆଛାଡ଼ିବାର ଶବ୍ଦରେ ସେହି ମହାଗିରି ଚଳିତ ହେଲା; ତାହାର ଶିଖରଗୁଡ଼ିକ ଘୂରି ଚତୁର୍ଦ୍ଦିଗେ ଭାଙ୍ଗି ପଡ଼ିଲା।
3.148.78
स लाङ्गूलरवस्तस्य मत्तवारणनिस्वनम् ।
अन्तर्धायविचित्रेषु चचार गिरिसानुषु ॥ ३.१४८.७८ ॥
ମତ୍ତ ହସ୍ତୀର ଗର୍ଜନ ପରି ତାହାର ସେହି ଲାଙ୍ଗୁଳ-ଶବ୍ଦ, ବିଚିତ୍ର ପର୍ବତ-ଢାଳରେ ଲୁଚି ଲୁଚି ବ୍ୟାପିଗଲା।
3.148.79
स भीमसेनस्तच्छ्रुत्वा संप्रहृष्टतनूरुहः ।
शब्दप्रभवमन्विच्छंश्चचार कदलीवनम् ॥ ३.१४८.७९ ॥
ଭୀମସେନ ସେହି ଶବ୍ଦ ଶୁଣି ଆନନ୍ଦରେ ରୋମାଞ୍ଚିତ ହୋଇ, ଶବ୍ଦର ଉତ୍ସ ଖୋଜି କଦଳୀ ବନରେ ବିଚରଣ କଲେ।
3.148.80
कदलीवनमध्यस्थमथ पीने शिलातले ।
ददर्श सुमहाबाहुर्वानराधिपतिं तदा ॥ ३.१४८.८० ॥
ସେତେବେଳେ ସେହି ମହାବାହୁ କଦଳୀ ବନ ମଝିରେ ଏକ ପ୍ରଶସ୍ତ ଶିଳାତଳେ ବାନରାଧିପତିଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।
3.148.81
विद्युत्संपातदुष्प्रेक्षं विद्युत्संपातपिङ्गलम् ।
विद्युत्संपातनिनदं विद्युत्संपातचञ्चलम् ॥ ३.१४८.८१ ॥
ବିଜୁଳି ଚମକ ପରି ଦେଖିବାକୁ କଷ୍ଟକର, ବିଜୁଳି ପରି ପିଙ୍ଗଳ, ବିଜୁଳି ଗର୍ଜନ ପରି ଗର୍ଜନ କରୁଥିବା, ବିଜୁଳି ପରି ଚଞ୍ଚଳ ସେ ଥିଲେ।
3.148.82
बाहुस्वस्तिकविन्यस्तपीनवृत्तशिरोधरम् ।
स्कन्धभूयिष्ठकायत्वात्तनुमध्यकटीतटम् ॥ ३.१४८.८२ ॥
ହାତ ସ୍ବସ୍ତିକ ମୁଦ୍ରାରେ ରଖିଥିବା, ମୋଟା ଓ ଗୋଲ ବେକ ଥିବା, କାନ୍ଧ ହିଁ ଯାହାର ଶରୀରର ଅଧିକାଂଶ ଥିଲା, ପତଳା କଟି ଓ ନିତମ୍ବ ଥିବା।
3.148.83
किंचिच्चाभुग्नशीर्षेण दीर्घरोमाञ्चितेन च ।
लाङ्गूलेनोर्ध्वगतिना ध्वजेनेव विराजितम् ॥ ३.१४८.८३ ॥
ଟିକିଏ ମୁଣ୍ଡ ନୁଆଁଇ ନ ଥିବା, ଲମ୍ବା ରୋମରେ ରୋମାଞ୍ଚିତ, ଧ୍ୱଜା ପରି ଊର୍ଦ୍ଧ୍ୱ ଉଠିଥିବା ଲାଞ୍ଜ ସହିତ ଶୋଭିତ।
3.148.84
ह्रस्वौष्ठं ताम्रजिह्वास्यं रक्तकर्णं चलद्धुवम् ।
अपश्यद्वदनं तस्य रश्मिवन्तमिवोडुपम् ॥ ३.१४८.८४ ॥
ଛୋଟ ଓଠ, ତମ୍ବା ରଙ୍ଗ ଜିଭ ଥିବା ମୁଖ, ରକ୍ତବର୍ଣ୍ଣ କାନ ଓ ଚଞ୍ଚଳ ଭ୍ରୁ ଥିବା ତାଙ୍କ ମୁଖ ସେ ଦେଖିଲେ; ତାହା କିରଣଯୁକ୍ତ ଚନ୍ଦ୍ର ପରି ଥିଲା।
3.148.85
वदनाभ्यन्तरगतैः शुक्लैर्दन्तैरलंकृतम् ।
केसरोत्करसंमिश्रमशोकानामिवोत्करम् ॥ ३.१४८.८५ ॥
ମୁଖ ଭିତରର ଧଳା ଦାନ୍ତରେ ଅଳଙ୍କୃତ, କେଶରରାଶି ସହ ମିଶ୍ରିତ, ଅଶୋକ ବୃକ୍ଷର ଗୁଚ୍ଛ ପରି।
3.148.86
हिरण्मयीनां मध्यस्थं कदलीनां महाद्युतिम् ।
दीप्यमानेन वपुषा स्वर्चिष्मन्तमिवानलम्।
निरीक्षन्तमपत्रस्तं लोचनैर्मधुपिङ्गलैः ॥ ३.१४८.८६ ॥
ସୁବର୍ଣ୍ଣମୟ କଦଳୀ ବୃକ୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ଠିଆ ହୋଇଥିବା, ମହା ଦୀପ୍ତିମାନ, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଶରୀରରେ ଜ୍ୱଳନ୍ତ ଅଗ୍ନି ପରି, ନିର୍ଭୟରେ ମଧୁ ରଙ୍ଗର ଆଖିରେ ଚାହୁଁଥିବା।
3.148.87
तं वानरवरं धीमानतिकायं महाबलम् ।
स्वर्गपन्थानमावृत्य हिमवन्तमिव स्तितम् ॥ ३.१४८.८७ ॥
ସେହି ବାନରଶ୍ରେଷ୍ଠ, ବୁଦ୍ଧିମାନ, ଅତି ବିଶାଳ ଶରୀର ଓ ମହାବଳଶାଳୀ, ସ୍ୱର୍ଗ ପଥ ରୋକି ହିମାଳୟ ପରି ଠିଆ ହୋଇଥିଲେ।
3.148.88
दृष्ट्वा चैनं महाबाहुरेकं तस्मिन्महावने ।
अथोपसृत्यतरसा भीमो भीमपराक्रमः ॥ ३.१४८.८८ ॥
ସେହି ମହାବନରେ ଏକାକୀ ଥିବା ତାକୁ ଦେଖି, ମହାବାହୁ, ଭୟଙ୍କର ପରାକ୍ରମୀ ଭୀମ ଶୀଘ୍ର ନିକଟକୁ ଗଲେ।
3.148.89
सिंहनादं चकारोग्रं वज्राशनिसमं बली ।
तेन शब्देन भीमस्य वित्रेसुर्मृगपक्षिणः ॥ ३.१४८.८९ ॥
ବଳବାନ ଭୀମ ବଜ୍ର ଓ ବିଜୁଳି ପରି ଭୟଙ୍କର ସିଂହନାଦ କଲେ; ଭୀମଙ୍କ ସେହି ଶବ୍ଦରେ ମୃଗ ଓ ପକ୍ଷୀମାନେ ଭୀତ ହେଲେ।
3.148.90
हनूमांश्च महासत्व ईषदुन्मील्य लोचने ।
दृष्ट्वा तमथ सावज्ञं लोचनैर्मधुपिङ्गलैः ॥ ३.१४८.९० ॥
ମହାସତ୍ତ୍ୱ ହନୁମାନ ଆଖି ଟିକିଏ ଖୋଲି ତାକୁ ଦେଖିଲେ; ପରେ ଅବଜ୍ଞାରେ ମଧୁ ରଙ୍ଗର ଆଖିରେ ଚାହିଁଲେ।
3.148.91
ततः पवनजः श्रीमानन्तिकस्थं महौजसम् ।
स्मितेन चैनमासाद्यहनूमानिदमब्रवीत् ॥ ३.१४८.९१ ॥
ଏତେବେଳେ ପବନପୁତ୍ର ଶ୍ରୀମାନ ହନୁମାନ, ପାଖରେ ଠିଆ ହୋଇଥିବା ସେହି ମହାତେଜସ୍ୱୀଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଇ ହସି ହସି ଏହା କହିଲେ ।
3.148.92
किमर्थं सरुजस्तेऽहं सुखसुप्तः प्रबोधितः ।
ननु नाम त्वया कार्या दया भूतेषु जानता ॥ ३.१४८.९२ ॥
"ମୁଁ ସୁଖରେ ଶୋଇଥିଲି, ତେବେ କଷ୍ଟ ଦେଇ ମୋତେ କାହିଁକି ଜଗାଇଲ? ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କ ପ୍ରତି ଦୟା କରିବା ଉଚିତ ଏହା ତୁ ଜାଣିଛୁ ନା?"
3.148.93
वयं धर्मं न जानीमस्तिर्यग्योनिमुपाश्रिताः ।
नरास्तु बुद्धिसंपन्ना दयां कुर्वन्ति जन्तुषु ॥ ३.१४८.९३ ॥
"ଆମେ ଧର୍ମ ଜାଣୁନାହୁଁ, କାରଣ ଆମେ ପଶୁ-ଯୋନି ଗ୍ରହଣ କରିଛୁ। କିନ୍ତୁ ବୁଦ୍ଧିସମ୍ପନ୍ନ ମନୁଷ୍ୟମାନେ ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କ ପ୍ରତି ଦୟା କରନ୍ତି।"
3.148.94
क्रूरेषु कर्मसु कथं देहवाक्चित्तदूषिषु ।
धर्मघातिषु सज्जन्ते बुद्दिमन्तो भवद्विधाः ॥ ३.१४८.९४ ॥
"ଶରୀର, ବାଣୀ, ମନ ଦ୍ୱାରା ଦୂଷିତ, ଧର୍ମଘାତୀ କ୍ରୂର କର୍ମରେ ଆପଣଙ୍କ ପରି ବୁଦ୍ଧିମାନ କିପରି ଆସକ୍ତ ହୁଅନ୍ତି?"
3.148.95
न त्वं धर्मं विजानासि वृद्धा नोपासितास्त्वया ।
अल्पबुद्धितया बाल्यादुत्सादयसि यन्मृगान् ॥ ३.१४८.९५ ॥
"ତୁମେ ଧର୍ମ ଜାଣି ନାହଁ; ବୃଦ୍ଧମାନଙ୍କୁ ସେବା କରି ନାହଁ। ଅଳ୍ପ ବୁଦ୍ଧିରେ, ବାଲ୍ୟରୁ ତୁମେ ହରିଣମାନଙ୍କୁ ବିନାଶ କରୁଛ।"
3.148.96
ब्रूहि कस्त्वं किमर्थं वा किमिदं वनमागतः ।
वर्जितं मानुषैर्भावैस्तथैव पुरुषैरपि ॥ ३.१४८.९६ ॥
"କୁହ, ତୁମେ କିଏ? କି କାରଣରୁ ଏହି ବନକୁ ଆସିଛ? ମାନବୀୟ ଗୁଣରୁ ରହିତ, ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କଠାରୁ ମଧ୍ୟ ଦୂରରେ ଥିବା ତୁମେ।"
3.148.97
क्व च त्वयाऽद्यगन्तव्यं प्रब्रूहि पुरुषर्षभ ।
अतः परमगम्योऽयं पर्वतः सुदुरारुहः ॥ ३.१४८.९७ ॥
ହେ ପୁରୁଷଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଆଜି ତୁମକୁ କେଉଁଠିକୁ ଯିବାକୁ ପଡ଼ିବ, କୁହ। ଏଥିରୁ ଆଗକୁ ଏହି ପର୍ବତ ଅଗମ୍ୟ, ଏଥିରେ ଚଢ଼ିବା ଅତି କଷ୍ଟକର।
3.148.98
विना सिद्धगतिं वीर गतिरत्र न विद्यते ।
देवलोकस्य मार्गोऽयमगम्यो मानुषैः सदा ॥ ३.१४८.९८ ॥
ହେ ବୀର, ସିଦ୍ଧମାନଙ୍କ ପଥ ବିନା ଏଠାରେ ଆଉ ପଥ ମିଳେ ନାହିଁ। ଏହା ଦେବଲୋକର ପଥ; ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କ ପାଇଁ ସର୍ବଦା ଅଗମ୍ୟ।
3.148.99
कारुण्यात्त्वामहं वीर वारयामि निबोध मे ।
नातः परं त्वया शक्यं गन्तुमाश्वसिहि प्रभो ॥ ३.१४८.९९ ॥
ହେ ବୀର, କରୁଣାରୁ ମୁଁ ତୁମକୁ ରୋକୁଛି, ମୋ କଥା ବୁଝ। ଏଥିରୁ ଆଗକୁ ତୁମର ଯିବା ସମ୍ଭବ ନୁହେଁ; ଆଶ୍ବସ୍ତ ହୁଅ, ହେ ପ୍ରଭୁ।
3.148.100
स्वागतं सर्वथैवेह तवाद्य मनुजर्षभ ।
इमान्यमृतकल्पानि मूलानि च फलानि च ॥ ३.१४८.१०० ॥
ହେ ମନୁଷ୍ୟଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଆଜି ଏଠାରେ ତୁମର ସର୍ବପ୍ରକାରେ ସ୍ୱାଗତ। ଏଗୁଡ଼ିକ ଅମୃତ ସଦୃଶ ମୂଳ ଓ ଫଳ।
3.148.101
भक्षयित्वा निवर्तस्व मा वृथा प्राप्स्यसे वधम् ।
ग्राह्यं यदि वचो मह्यं हितं मनुजपुङ्गव ॥ ३.१४८.१०१ ॥
ଏଗୁଡ଼ିକ ଖାଇ ଫେରିଯାଅ, ବୃଥା ମୃତ୍ୟୁ ବରଣ କର ନାହିଁ। ହେ ମନୁଜପୁଙ୍ଗବ, ଯଦି ମୋର ହିତବାକ୍ୟ ଗ୍ରହଣ କର।