महाभारत · अध्याय 3.150
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.150.1
हृतदारः सह भ्रात्रा पत्नीं मार्गन्स राघवः ।
दृष्टवाञ्शैलशिखरे सुग्रीवं वानरर्षभम् ॥ ३.१५०.१ ॥
पत्नीचे हरण झाल्यामुळे भावासह तिचा शोध घेत असताना राघवाने पर्वतशिखरावर वानरश्रेष्ठ सुग्रीवाला पाहिले.
3.150.2
तेन तस्याभवत्सख्यं राघवस्य महात्मनः ।
स हत्वा वालिनं राज्ये सुग्रीवं प्रत्यपादयत् ॥ ३.१५०.२ ॥
त्यामुळे महात्मा राघवाशी त्याची मैत्री झाली. त्याने वालीला मारून सुग्रीवाला राज्यावर पुन्हा स्थापित केले.
3.150.3
स राज्यं प्राप्य सुग्रीवः सीतायाः परिमार्गणे ।
वानरान्प्रेषयामास शतशोऽथ सहस्रशः ॥ ३.१५०.३ ॥
राज्य मिळाल्यानंतर सुग्रीवाने सीतेच्या शोधासाठी शेकडो आणि हजारो वानरांना पाठवले.
3.150.4
ततो वानरकोटीभिः सहितोऽहं नरर्षभ ।
सीतां मार्गन्महाबाहो प्रस्थितो दक्षिणां दिशम् ॥ ३.१५०.४ ॥
नंतर, हे नरश्रेष्ठा, कोट्यवधी वानरांसह मी सीतेचा शोध घेत, हे महाबाहो, दक्षिण दिशेकडे निघालो.
3.150.5
ततः प्रवृत्तिः सीताया गृध्रेण सुमहात्मना ।
संपातिना समाख्याता रावणस्य निवेशने ॥ ३.१५०.५ ॥
तेव्हा अतिमहात्मा गृध्र संपातीने रावणाच्या निवासस्थानी सीतेची वार्ता सांगितली.
3.150.6
ततोऽहं कार्यसिद्ध्यर्थं रामस्याक्लिष्टकर्मणः ।
शतयोजनविस्तारमर्णवं सहसा प्लुतः ॥ ३.१५०.६ ॥
नंतर, सहज कर्म करणाऱ्या रामाच्या कार्यसिद्धीसाठी मी शंभर योजने विस्ताराचा समुद्र अचानक ओलांडला.
3.150.7
अहं स्ववीर्यादुत्तीर्य सागरं मकरालयम् ।
सुतां जनकराजस्य सीतां सुररसुतोपमाम् ॥ ३.१५०.७ ॥
मी माझ्याच पराक्रमाने मकरांचे निवासस्थान असलेला तो सागर ओलांडला आणि जनकराजाची कन्या, देवकन्येसारखी सीता हिला पाहिले.
3.150.8
दृष्टवान्भरतश्रेष्ठ रावणस्य निवेशने ।
समेत्य तामहं देवीं वैदेहीं राघवप्रियाम् ॥ ३.१५०.८ ॥
हे भरतश्रेष्ठा! रावणाच्या महालात मी त्या देवी वैदेहीला पाहिले आणि त्यांची भेट घेतली; त्या राघवाच्या प्रिय आहेत.
3.150.9
दग्ध्वा लङ्कामशेषेण सादृप्राकारतोरणाम् ।
प्रत्यागतश्चास्य पुनर्नाम तत्रप्रकाश्य वै ॥ ३.१५०.९ ॥
गर्विष्ठ तट आणि वेशींसह लंका पूर्णपणे जाळून मी परत आलो; तेथे त्यांना पुन्हा माझे नाव सांगितले.
3.150.10
मद्वाक्यं चावधार्याशु रामो राजीवलोचनः ।
अबद्धपूर्वमन्यैश्च बद्ध्वा सेतुं महोदधौ।
वृतो वानरकोटीभिः समुत्तीर्णो महार्णवम् ॥ ३.१५०.१० ॥
माझे बोलणे ऐकून कमलनयन राम तत्काळ महासागरावर, यापूर्वी कुणीही न बांधलेला, असा सेतू बांधून कोटी कोटी वानरांनी वेढलेले असताना त्या महासागरातून पार झाले.
3.150.11
ततो ररामेण वीर्येण हत्वा तान्सर्वराक्षसान् ।
रणे तु राक्षसगणं रावणं लोकरावणम् ॥ ३.१५०.११ ॥
मग रामाने आपल्या पराक्रमाने युद्धात त्या सर्व राक्षसांना, राक्षसगणाला आणि लोकांना रडवणाऱ्या रावणालाही ठार केले.
3.150.12
निशाचरेनद्रं हत्वा तु सभ्रातृसुतबान्धवम् ।
राज्येऽभिषिच्य लङ्कायां राक्षसेन्द्रं विभीषणम् ॥ ३.१५०.१२ ॥
राक्षसांच्या स्वामीला — त्याचे बंधू, पुत्र व नातेवाइकांसह — ठार करून, रामाने लंकेच्या राज्यावर राक्षसराज विभीषणाचा राज्याभिषेक केला.
3.150.13
धार्मिकं भक्तिमन्तं च भक्तानुगतवत्सलः ।
प्रत्याहृत्य ततः सीतां नष्टां वेदश्रुतिं यथा ॥ ३.१५०.१३ ॥
धार्मिक, भक्तिमान आणि भक्तांचे अनुसरण करणाऱ्यांवर प्रेम करणाऱ्या त्याने, हरवलेल्या वेदश्रुतीप्रमाणे सीतेला परत आणले.
3.150.14
तयैव सहितः साध्व्या पत्न्या रामो महायशाः ।
गत्वा ततोऽतित्वरितः स्वां पुरीं रघुनन्दनः।
अध्यावसत्ततोऽयोध्यामयोध्यां द्विषतां प्रभुः ॥ ३.१५०.१४ ॥
त्या साध्वी पत्नीसह महायशस्वी राम, रघुनंदन, अत्यंत त्वरेने आपल्या नगरात गेले. नंतर शत्रूंना अजेय अयोध्येत त्या प्रभूने वास्तव्य केले.
3.150.15
ततः प्रतिष्ठितो राज्ये रामो नृपतिसत्तमः ।
वरं मया याचितोऽसौ रामो राजीवलोचनः ॥ ३.१५०.१५ ॥
नंतर राज्यावर प्रतिष्ठित झालेल्या नृपश्रेष्ठ रामाकडे, कमलनयन त्या रामाकडे मी एक वर मागितला.
3.150.16
यावद्रामकथेयं ते भवेल्लोकेषु शत्रुहन् ।
तावज्जीवेयमित्येवं तथाऽस्त्विति च सोब्रवीत् ॥ ३.१५०.१६ ॥
"हे शत्रुहंता, जोवर लोकांमध्ये तुझी ही रामकथा राहील तोवर मी जिवंत राहो" — असे [मी मागितले]; आणि तो म्हणाला, "तसेच होवो."
3.150.17
सीताप्रसादाच्च सदा मामिहस्थमरिंदम ।
उपतिष्ठन्ति दिव्या हि भोगा भीम यथेप्सिताः ॥ ३.१५०.१७ ॥
सीतेच्या कृपेने, हे शत्रुदमना, येथे राहणाऱ्या मला सदैव इच्छेनुसार दिव्य भोग प्राप्त होतात, हे भीमा.
3.150.18
दशवर्षसहस्राणि दशवर्षशतानि च ।
राज्यं कारितवान्रामस्ततः स्वभवनं गतः ॥ ३.१५०.१८ ॥
दहा हजार आणि दहा शे वर्षे रामाने राज्य केले; नंतर तो आपल्या निज धामाकडे गेला.
3.150.19
तदिहाप्सरसस्तात गन्धर्वाश्च सदाऽनघ ।
तस्य वीरस्य चरितं गायन्त्यो रमयन्ति माम् ॥ ३.१५०.१९ ॥
येथे, हे तात, निष्पाप अप्सरा आणि गंधर्व नेहमी त्या वीराचे चरित गाऊन मला रमवतात.
3.150.20
अयं च मार्गो मर्त्यानामगम्यः कुरुनन्दन ।
ततोऽहं रुद्धवान्मार्गं तवेमं देवसेवितम् ॥ ३.१५०.२० ॥
हे कुरुनंदना, हा मार्ग मानवांना अगम्य आहे. म्हणून देवांनी सेवलेला हा मार्ग तुझ्यासाठी मी अडवून ठेवला.
3.150.21
त्वामनेन पथा यान्तं यक्षो वा राक्षसोपि वा ।
धर्षयेद्वा शपेद्वाऽपि मा कश्चिदिति भारत ॥ ३.१५०.२१ ॥
हे भारता, या मार्गाने जाणाऱ्या तुला कोणताही यक्ष किंवा राक्षस त्रास देऊ नये किंवा शाप देऊ नये.
3.150.22
दिव्यो देवपथो ह्येष नात्र गच्छन्ति मानुषाः ।
यदर्थमागतश्चासि अत एव सरश्च तत् ॥ ३.१५०.२२ ॥
हा दिव्य देवमार्ग आहे; येथे मानव जात नाहीत. ज्या कारणासाठी तू आलास, त्यासाठीच ते सरोवरही येथे आहे.