Vedyatra वेदयात्रा
શોધો

મહાભારત · અધ્યાય 3.153

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

શબ્દાર્થ સાથે વાંચો

3.153.1

ततः संहृत्य विपुलं तद्वपुः कामवर्धितम् ।
भीमसेनं पुनर्दोर्भ्यां पर्यष्वजत वानरः ॥ ३.१५३.१ ॥

પછી તે વાનરે પોતાનું વિશાળ, ઇચ્છાનુસાર વધેલું રૂપ સંકેલી લીધું અને ભીમસેનને ફરી પોતાના બે હાથે આલિંગન આપ્યું.

3.153.2

परिष्वक्तस्य तस्याशु भ्रात्रा भीमस्य भारत ।
श्रमो नाशमुपागच्छत्सर्वं चासीत्प्रदक्षिणम् ॥ ३.१५३.२ ॥

હે ભારત, તે ભાઈના આલિંગનથી ભીમનો થાક તરત દૂર થયો અને બધું શુભ બન્યું.

3.153.3

बलं चातिबलो मेने न मेऽस्ति सदृशो महान् ।
ततः पुनरथोवाच पर्यश्रुनयनो हरिः ॥ ३.१५३.३ ॥

અતિબળવાન ભીમે પોતાના બળનો વિચાર કર્યો અને માન્યું કે મારા જેવો મહાન કોઈ નથી. પછી આંસુભરી આંખોવાળા તે વાનરે ફરી કહ્યું.

3.153.4

भीममाभाष्य सौहार्दाद्बाष्पगद्गदया गिरा ।
गच्छ वीर स्वमावासं स्मर्तव्योऽस्मि कथान्तरे ॥ ३.१५३.४ ॥

સ્નેહથી ભીમને સંબોધીને આંસુથી રૂંધાયેલા સ્વરે તેણે કહ્યું: 'હે વીર, તારા નિવાસે જા. બીજી કથાના સમયે મને યાદ કરજે.'

3.153.5

इहस्थश्च कुरुश्रेष्ठ न निवेद्योस्मि कस्यचित् ।
धनदस्यालयाच्चापि विसृष्टानां महाबल ॥ ३.१५३.५ ॥

હે કુરુશ્રેષ્ઠ, અહીં રહેલો હું કોઈને જણાવતો નહીં. હે મહાબળી, ધનદ (કુબેર)ના આલયથી મોકલાયેલાઓ માટે પણ આ જ નિયમ છે.

3.153.6

एष काल इहायातुं देवगन्धर्वयोषिताम् ।
ममापि सफलं च क्षुः स्मारितश्चास्मि राघवम् ॥ ३.१५३.६ ॥

દેવ અને ગંધર્વ સ્ત્રીઓ અહીં આવવાનો આ સમય છે. મારું કાર્ય પણ ફળ્યું; રાઘવ (રામ)નું સ્મરણ થયું.

3.153.7

रामाभिधानं विष्णुं हि जगद्धृदयनन्दनम् ।
सीतावक्रारविन्दार्कं दशास्यध्वान्तभास्करम् ॥ ३.१५३.७ ॥

જગતના હૃદયને આનંદ આપનાર, રામ નામે ઓળખાતા વિષ્ણુ; સીતાના મુખકમળના સૂર્ય; દશમુખના અંધકારને હરનાર ભાસ્કર.

3.153.8

मानुषं गात्रसंस्पर्शं गत्वा भीम त्वया सह ।
तदस्मद्दर्शनं वीर कौन्तेयामाघमस्तु ते ॥ ३.१५३.८ ॥

હે ભીમ, માનવ દેહનો સ્પર્શ કરીને તારી સાથે જઈને અમને જો; હે વીર, કુંતીપુત્ર, તારું કલ્યાણ થાઓ.

3.153.9

भ्रातृत्वं त्वं पुरस्कृत्य वरं वरय भारत ।
यदि तावन्मया क्षुद्रा गत्वा वारणसाह्वयम् ॥ ३.१५३.९ ॥

હે ભારત, ભાતૃત્વને આગળ રાખીને એક વર માગ. હું વારણસાહ્વય જઈને ક્ષુદ્રોને...

3.153.10

धार्तराष्ट्रा निहन्तव्या यावदेतत्करोम्यहम् ।
शिलया नगरं वा तन्मर्दितव्यं मया यदि ॥ ३.१५३.१० ॥

ધૃતરાષ્ટ્રના પુત્રો હણાવા જોઈએ, જ્યાં સુધી હું આ કરું; અથવા તે નગર પથ્થરથી ચૂરી નાખવું જોઈએ, જો હું...

3.153.11

बद्ध्वा दुर्योधनं चाद्य आनयामि तवान्तिकम् ।
यावदेतत्करोम्यद्यकामं तव महाबल ॥ ३.१५३.११ ॥

આજે દુર્યોધનને બાંધીને તારી સામે લાવીશ; આજે તારી ઇચ્છા પૂરી કરું ત્યાં સુધી, હે મહાબળી.

3.153.12

भीमसेनस्तु तद्वाक्यं श्रुत्वा तस् महात्मनः ।
प्रत्युवाच हनून्तं प्रहृष्टेनान्तरात्मना ॥ ३.१५३.१२ ॥

પણ ભીમસેને તે મહાત્માનું વચન સાંભળીને, હર્ષિત હૃદયે હનુમાનને ઉત્તર આપ્યો.

3.153.13

कृतमेव त्वया सर्वं मम वानरपुङ्गव ।
स्वस्ति तेऽस्तु महाबाहो कामये त्वां प्रसीदमे ॥ ३.१५३.१३ ॥

હે વાનરશ્રેષ્ઠ, તેં મારા માટે બધું જ કર્યું છે. હે મહાબાહુ, તારું કલ્યાણ થાઓ; હું તારી પ્રસન્નતા ઇચ્છું છું.

3.153.14

सनाथाः पाण्डवाः सर्वे त्वया नाथेन वीर्यवन् ।
तवैव तेजसा सर्वान्विजेष्यामो वयं परान् ॥ ३.१५३.१४ ॥

હે વીર્યવાન, તારા જેવા નાથથી બધા પાંડવો સનાથ થયા છે. તારા જ તેજથી અમે સર્વ શત્રુઓને જીતીશું.

3.153.15

एवमुक्तस्तु हनुमान्भीमसेनमभाषत ।
भ्रातृत्वात्सौहृदाच्चैव करिष्यामि प्रियं तव ॥ ३.१५३.१५ ॥

આમ કહેવાયા પછી હનુમાને ભીમસેનને કહ્યું— ભાઈચારા અને સ્નેહને કારણે હું તારું પ્રિય જરૂર કરીશ.

3.153.16

चमूं विगाह्य शत्रूणां परशक्तिसमाकुलाम् ।
यदा सिंहरवं वीर करिष्यसि महाबल ॥ ३.१५३.१६ ॥

હે વીર, હે મહાબલી, શત્રુઓની શક્તિઓથી ભરેલી સેનામાં પ્રવેશીને જ્યારે તું સિંહનાદ કરીશ—

3.153.17

तदाहं बृंहयिष्यामि स्वरवेण रवं तव ।
यं श्रुत्वैव भविष्यन्ति व्यसवस्तेऽरयो रणे ॥ ३.१५३.१७ ॥

ત્યારે હું મારી ગર્જનાથી તારા સિંહનાદને વધારીશ. જેને સાંભળતાં જ તારા શત્રુઓ રણમાં પ્રાણહીન થઈ જશે.

3.153.18

विजयस्य ध्वजस्थश्च नादान्मोक्ष्पामि दारुणान् ।
शत्रूणां ये प्राणहराः सुखं येन हनिष्यथ ॥ ३.१५३.१८ ॥

વિજયધ્વજ પર ઊભા રહીને હું ભયંકર નાદ છોડીશ; જે શત્રુઓના પ્રાણ હરનારા છે. તેનાથી તું સહેલાઈથી તેમને મારી નાખીશ.

3.153.19

एवमाभाष्य हनुमांस्तदा पाण्डवनन्दनम् ।
मार्गमाख्याय भीमाय तत्रैवान्तरधीयत ॥ ३.१५३.१९ ॥

આમ કહીને, પાંડવોના આનંદદાતા હનુમાન ભીમને માર્ગ બતાવીને ત્યાં જ અંતર્ધાન થઈ ગયા.

3.153.20

गते तस्मिन्हरिवरे भीमोपि बलिनांवरः ।
तेन मार्गेण विपुलं व्यचरद्गन्धमादनम् ॥ ३.१५३.२० ॥

તે શ્રેષ્ઠ વાનર ગયા પછી, બળવાનોમાં શ્રેષ્ઠ ભીમ પણ એ માર્ગે વિશાળ ગંધમાદન પર્વતમાં વિચરવા લાગ્યા.

3.153.21

अनुस्मरन्वपुस्तस्य श्रियं चाप्रतिमां भुवि ।
माहात्म्यमनुभावं च स्मरन्दाशरथेर्ययौ ॥ ३.१५३.२१ ॥

તેમનું રૂપ અને પૃથ્વી પરનું અનુપમ તેજ સ્મરીને, તથા દશરથપુત્રનું માહાત્મ્ય અને પ્રભાવ યાદ કરીને તે આગળ વધ્યો.

3.153.22

स तानि रमणीयानि वनान्युपवनानि च ।
विलोलयामास तदा सौगन्धिकवनेप्सया ॥ ३.१५३.२२ ॥

સૌગંધિક વન મેળવવાની ઇચ્છાથી તેણે ત્યારે એ રમણીય વનો અને ઉપવનોમાં શોધ આદરી.

3.153.23

फुल्लपद्मविचित्राणि सरांसि सरितस्तथा ।
नानाकुसुमचित्राणि पुष्पितानि वनानि च ॥ ३.१५३.२३ ॥

ખીલેલાં કમળોથી વિચિત્ર બનેલાં સરોવરો અને નદીઓ, તથા અનેક ફૂલોથી રંગબેરંગી ખીલેલાં વનો.

3.153.24

मत्तवारणयुथानि पङ्कक्लिन्नानि भारत ।
वर्षतामिव मेघानां वृन्दानि ददृशे तदा ॥ ३.१५३.२४ ॥

હે ભારત! ત્યારે તેણે મદમસ્ત હાથીઓના ટોળાં જોયાં; કાદવમાં ભીંજાયેલાં તે વરસતા મેઘના સમૂહ જેવાં લાગતાં હતાં.

3.153.25

हरिणैश्चपलापाङ्गैर्हरिणीसहितैर्वनम् ।
सशष्पकवलैः श्रीमान्पथि दृष्ट्वा द्रुतं ययौ ॥ ३.१५३.२५ ॥

ચંચળ કટાક્ષવાળાં હરણો અને હરણીઓથી ભરેલા વનને, અને ઘાસના કોળિયા ચાવતાં તેમને માર્ગમાં જોઈને તે શ્રીમાન ઝડપથી આગળ વધ્યા.

3.153.26

महिषैश्च वराहैश्च शार्दूलैश्च निषेवितम् ।
व्यपेतभीर्गिरिं शौर्याद्भीमसेनो व्यगाहत ॥ ३.१५३.२६ ॥

ભેંસો, ભૂંડો અને વાઘોથી સેવાયેલા પર્વતમાં નિર્ભય થઈને, શૌર્યથી ભીમસેન પ્રવેશ્યા.

3.153.27

कुसुमानतशाखैश्च ताम्रपल्लवकोमलैः ।
याच्यमान इवारण्ये द्रुमैर्मारुतकम्पितैः ॥ ३.१५३.२७ ॥

ફૂલોથી નમેલી ડાળીઓ અને તાંબા જેવા રંગના કોમળ પલ્લવવાળા, પવનથી કંપતા વૃક્ષો વડે જાણે વનમાં યાચના કરાતા હોય તેમ.

3.153.28

कृतपद्माञ्जलिपुटा मत्तषट्पदसेविताः ।
प्रियतीर्थवना मार्गे पद्मिनीः समतिक्रमन् ॥ ३.१५३.२८ ॥

કમળ-ફૂલોને અંજલિ બનાવેલાં, મત્ત ભમરાઓથી સેવાયેલાં, સુંદર કિનારા અને વનવાળાં કમળ-સરોવરોને ઓળંગીને.

3.153.29

सज्जमानमनोदृष्टिः फुल्लेषु गिरिसानुषु ।
द्रौपदीवाक्यपाथेयो भीमो भीमपराक्रमः ॥ ३.१५३.२९ ॥

ખીલેલાં પર્વત-શિખરો પર મન અને દૃષ્ટિ લગાવેલા, દ્રૌપદીના શબ્દોને પાથેય બનાવેલા, ભયંકર પરાક્રમી ભીમ.

3.153.30

परिवृत्तेऽहनि ततः प्रकीर्णहरिणे वने ।
काञ्चनैर्विलैः पद्मैर्ददर्श विपुलां नदीम् ॥ ३.१५३.३० ॥

પછી દિવસ ઢળતાં, હરણો વિખરાયેલાં વનમાં, સોનેરી કમળો અને કમળદંડોથી ભરેલી એક વિશાળ નદી જોઈ.

3.153.31

हंसकारण्डवयुतां चक्रवाकोपशोभिताम् ।
रचितामिव तस्याद्रेर्भालां विमलपङ्कजाम् ॥ ३.१५३.३१ ॥

હંસ અને કારણ્ડવ પક્ષીઓથી યુક્ત, ચક્રવાકોથી શોભિત, જાણે તે પર્વતના લલાટ પર રચેલી, નિર્મળ કમળવાળી તે નદી.

3.153.32

तस्यां नद्यां महासत्वः सौगन्धिकवनं महत् ।
अपश्यत्प्रीतिजननं बालार्कसदृशद्युति ॥ ३.१५३.३२ ॥

તે નદીમાં મહાસત્ત્વ પુરુષે આનંદ ઉત્પન્ન કરનારું, બાળસૂર્ય સમાન કાંતિવાળું મોટું સૌગંધિક વન જોયું.

3.153.33

तद्दृष्ट्वा लब्धकामः स मनसा पाण्डुनन्दनः ।
वनवासपरिक्लिष्टां जगाम मनसा प्रियाम् ॥ ३.१५३.३३ ॥

તે જોઈને, મનની ઇચ્છા પૂરી થયેલો પાંડુપુત્ર વનવાસથી પીડિત પ્રિયા પાસે મનથી ગયો.