ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 3.162
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.162.1
श्रुत्वा बहुविधैः शब्दैर्नाद्यमानां गिरेर्गुहाम् ।
अजातशत्रुः कौन्तेयो माद्रीपुत्रावुभावपि ॥ ३.१६२.१ ॥
ପର୍ବତ ଗୁହା ଅନେକ ପ୍ରକାର ଶବ୍ଦରେ ପ୍ରତିଧ୍ୱନିତ ହେଉଥିବା ଶୁଣି କୁନ୍ତୀପୁତ୍ର ଅଜାତଶତ୍ରୁ ଓ ମାଦ୍ରୀର ଦୁଇ ପୁତ୍ର ମଧ୍ୟ (ବିଚଳିତ ହେଲେ)।
3.162.2
धौम्यः कृष्णा च विप्राश्च सर्वे च सुहृदस्तथा ।
भीमसेनमपश्यन्तः सर्वे विमनसोऽभवन् ॥ ३.१६२.२ ॥
ଧୌମ୍ୟ, କୃଷ୍ଣା (ଦ୍ରୌପଦୀ), ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଏବଂ ସମସ୍ତ ସୁହୃଦ ମଧ୍ୟ ଭୀମସେନଙ୍କୁ ନ ଦେଖି ସମସ୍ତେ ବିମନା ହେଲେ।
3.162.3
द्रौपदीमार्ष्टिषेणाय संप्रधार्य महारथाः ।
सहिताः सायुधाः शूराः शैलमारुरुहुस्तदा ॥ ३.१६२.३ ॥
ଦ୍ରୌପଦୀଙ୍କୁ ଆର୍ଷ୍ଟିଷେଣ (ଧୌମ୍ୟ)ଙ୍କ ହାତରେ ସମର୍ପଣ କରି ସେହି ମହାରଥୀ, ଶୂରବୀର ଓ ଅସ୍ତ୍ରଧାରୀମାନେ ଏକତ୍ର ତତ୍ପରେ ପର୍ବତ ଚଢ଼ିଲେ।
3.162.4
ततः संप्राप्य शैलाग्रं वीक्षमाणा महारथाः ।
ददृशुस्ते महेष्वासा भीमसेनमरिंदमम् ॥ ३.१६२.४ ॥
ଏବେ ପର୍ବତ ଶିଖରରେ ପହଞ୍ଚି ଚାରିଆଡ଼େ ଦେଖୁ ଦେଖୁ ସେହି ମହାରଥୀ ମହାଧନୁର୍ଧରମାନେ ଶତ୍ରୁଦମନ ଭୀମସେନଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।
3.162.5
स्फुरतश्च महाकायान्गतसत्वांश्च राक्षसान् ।
महाबलान्महासत्वान्भीमसेनेव पातितान् ॥ ३.१६२.५ ॥
ଭୀମସେନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପଡ଼ିଥିବା, ଏବେ ମଧ୍ୟ ଛଟପଟ ହେଉଥିବା, ମହାକାୟ, ପ୍ରାଣହୀନ, ମହାବଳ ଓ ମହାସତ୍ତ୍ୱ ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କୁ (ସେମାନେ ଦେଖିଲେ)।
3.162.6
शुशुरतश्च महाकायान्गतसत्वांश्च राक्षसान् ।
महाबलान्महासत्वान्भीमसेनेन पातितान् ॥ ३.१६२.६ ॥
ଭୀମସେନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପଡ଼ିଥିବା, କଷ୍ଟରେ କରାହୁଥିବା, ମହାକାୟ, ପ୍ରାଣହୀନ, ମହାବଳ ଓ ମହାସତ୍ତ୍ୱ ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କୁ (ସେମାନେ ଦେଖିଲେ)।
3.162.7
ततस्ते समतिक्रम्य परिष्वज्य वृकोदरम् ।
तत्रोपविविशुः पार्थाः प्राप्ता गतिमनुत्तमाम् ॥ ३.१६२.७ ॥
ତା'ପରେ ସେମାନେ ଆଗକୁ ବଢ଼ି ବୃକୋଦର (ଭୀମ)ଙ୍କୁ ଆଲିଙ୍ଗନ କରି ସେଠାରେ ବସିଲେ; ପୃଥାର ପୁତ୍ରମାନେ ଅନୁତ୍ତମ ଗତି ପ୍ରାପ୍ତ ହୋଇଥିଲେ।
3.162.8
तैश्चतुर्भिर्महेष्वासैर्गिरिशृङ्गमशोभत ।
लोकपालैर्महाभागैर्दिवं देववरैरिव ॥ ३.१६२.८ ॥
ସେହି ଚାରି ମହାଧନୁର୍ଧରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସେ ପର୍ବତଶିଖର ଶୋଭା ପାଇଲା, ଯେପରି ମହାଭାଗ୍ୟ ଲୋକପାଳ ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦେବତାମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସ୍ୱର୍ଗ ଶୋଭେ।
3.162.9
कुबेरसदनं दृष्ट्वा राक्षसांश्च निपातितान् ।
भ्राता भ्रातरमासीनमथोवाच युधिष्ठिरः ॥ ३.१६२.९ ॥
କୁବେରଙ୍କ ଆବାସ ଓ ନିହତ ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କୁ ଦେଖି, ବସିଥିବା ଭାଇଙ୍କୁ ଯୁଧିଷ୍ଠିର କହିଲେ।
3.162.10
साहसाद्यदिवा मोहाद्बीम पापमिदं कृतम् ।
नैतत्ते सदृशं वीर मुनेरिव मृषा वधाः ॥ ३.१६२.१० ॥
ହେ ଭୀମ, ସାହସ କିମ୍ବା ମୋହ ଯୋଗୁଁ ଏହି ପାପ କରାଯାଇଛି; ହେ ବୀର, ଏହା ତୁମ ପାଇଁ ଉଚିତ ନୁହେଁ — ମୁନି ପାଇଁ ମିଥ୍ୟା ବଧ ଅନୁଚିତ ପରି।
3.162.11
राजद्विष्टं न कर्तव्यमिति धर्मविदो विदुः ।
त्रिदशानामिदं द्विष्टं भीमसेन त्वया कृतम् ॥ ३.१६२.११ ॥
ରାଜାଙ୍କ ପାଇଁ ଅପ୍ରିୟ ଯାହା ତାହା କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ — ଧର୍ମଜ୍ଞମାନେ ଏହା ଜାଣନ୍ତି। ହେ ଭୀମସେନ, ଦେବତାମାନଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଅପ୍ରିୟ ଏହା ତୁମେ କରିଛ।
3.162.12
अर्थधर्मावनादृत्य यः पापे कुरुते मनः ।
कर्मणां पार्थ पापानां स फलं विन्दते ध्रुवम् ॥ ३.१६२.१२ ॥
ଅର୍ଥ ଓ ଧର୍ମକୁ ଅବହେଳା କରି ଯିଏ ପାପରେ ମନ ଦିଏ, ହେ ପାର୍ଥ, ସେ ନିଶ୍ଚୟ ପାପକର୍ମର ଫଳ ପାଏ।
3.162.13
साहसंवत भद्रं ते देवानामपि चाप्रियम् ।
पुनरेवं न कर्तव्यं मम चेदिच्छसि प्रियम् ॥ ३.१६२.१३ ॥
ଏହି ସାହସିକ କର୍ମ ଦେବତାଙ୍କ ପାଇଁ ମଧ୍ୟ ଅପ୍ରିୟ; ତୁମର ମଙ୍ଗଳ ହେଉ। ଯଦି ତୁମେ ମୋ ପ୍ରିୟ ଇଚ୍ଛା କର, ତେବେ ଏହା ପୁନର୍ବାର କର ନାହିଁ।
3.162.14
एवमुक्त्वा स धर्मात्मा भ्राता भ्रातरमच्युतम् ।
भीमसेनं महाबाहुमप्रधृष्यपराक्रमम् ॥ ३.१६२.१४ ॥
ଏହିପରି କହି, ଧର୍ମାତ୍ମା ସେହି ଭାଇ ନିଜ ଅଚ୍ୟୁତ ଭାଇ, ମହାବାହୁ ଭୀମସେନଙ୍କୁ, ଯାହାଙ୍କ ପରାକ୍ରମ ଅଜେୟ, (କହିଲେ)।
3.162.15
अर्थतत्त्वविभागज्ञः कुन्तीपुत्रो युधिष्ठिरः ।
विराम महातेजास्तमेवार्थं विचिन्तयन् ॥ ३.१६२.१५ ॥
ଅର୍ଥର ତତ୍ତ୍ୱ ଓ ବିଭାଗ ଜାଣିଥିବା ମହାତେଜସ୍ୱୀ କୁନ୍ତୀପୁତ୍ର ଯୁଧିଷ୍ଠିର ସେହି ବିଷୟ ଚିନ୍ତା କରି ନୀରବ ରହିଲେ।
3.162.16
ततस्ते हतशिष्टा ये भीमसेनेन राक्षसाः ।
सहिताः प्रत्यपद्यन्त कुबेरसदनं प्रति ॥ ३.१६२.१६ ॥
ତା'ପରେ ଭୀମସେନଙ୍କ ହାତରେ ହତ ନ ହୋଇ ବଞ୍ଚିଥିବା ରାକ୍ଷସମାନେ ଏକତ୍ର ହୋଇ କୁବେରଙ୍କ ଗୃହ ଆଡ଼କୁ ଗଲେ।
3.162.17
ते जवेन महावेगाः प्राप्य वैश्रवणालयम् ।
भीममार्तस्वरं चक्रुर्भीमसेनभयार्दिताः ॥ ३.१६२.१७ ॥
ସେହି ମହାବେଗୀ ରାକ୍ଷସମାନେ ଶୀଘ୍ର ବୈଶ୍ରବଣଙ୍କ ଗୃହରେ ପହଞ୍ଚି, ଭୀମସେନଙ୍କ ଭୟରେ ପୀଡ଼ିତ ହୋଇ ଭୟଙ୍କର ଆର୍ତ୍ତସ୍ୱରରେ ଚିତ୍କାର କଲେ।
3.162.18
न्यस्तशस्त्रायुधाः क्लान्ताः शोणिताक्तपरिच्छदाः ।
प्रकीर्णमूर्धजा राजन्यक्षाधिपतिमब्रुवन् ॥ ३.१६२.१८ ॥
ହେ ରାଜନ, ଅସ୍ତ୍ରଶସ୍ତ୍ର ଛାଡ଼ି, କ୍ଳାନ୍ତ ହୋଇ, ରକ୍ତରେ ଭିଜା ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧି, ଏଲାଇଲା କେଶରେ ରାକ୍ଷସମାନେ ଯକ୍ଷାଧିପତିଙ୍କୁ କହିଲେ।
3.162.19
गदापरिघनिस्त्रिंसतोमरप्रासयोधिनः ।
राक्षसा निहताः सर्वे तव देवपुरःसराः ॥ ३.१६२.१९ ॥
ଗଦା, ପରିଘ, ନିସ୍ତ୍ରିଂଶ, ତୋମର ଓ ପ୍ରାସ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କରୁଥିବା ସମସ୍ତ ରାକ୍ଷସ, ଯେଉଁମାନେ ତୁମ ଦେବତାଙ୍କୁ ଆଗରେ ରଖିଥିଲେ, ସମସ୍ତେ ନିହତ ହେଲେ।
3.162.20
प्रमृद्यतरसा शैलं मानुषेण धनेश्वर ।
एकेन निहताः सङ्ख्ये गताः क्रोधवशा गणाः ॥ ३.१६२.२० ॥
ହେ ଧନେଶ୍ୱର! ଜଣେ ମନୁଷ୍ୟ ବଳରେ ପର୍ବତ ଚୂର୍ଣ୍ଣ କରି, ଯୁଦ୍ଧରେ ଏକାକୀ କ୍ରୋଧବଶ ହୋଇ ଆସିଥିବା ସେହି ଗଣମାନଙ୍କୁ ବଧ କଲା।
3.162.21
प्रवरा राक्षसेन्द्राणां यक्षाणां च नराधिप ।
शेरते निहता देव गतसत्वाः परासवः ॥ ३.१६२.२१ ॥
ହେ ନରାଧିପ! ରାକ୍ଷସରାଜ ଓ ଯକ୍ଷମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଯେଉଁମାନେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଥିଲେ, ସେମାନେ ନିହତ ହୋଇ ପ୍ରାଣହୀନ, ଶ୍ୱାସହୀନ ହୋଇ ପଡ଼ି ରହିଛନ୍ତି, ହେ ଦେବ।
3.162.22
भग्नः शैलो वयं भग्ना मणिमांस्ते सखा हतः ।
मानुषेणं कृतं कर्म विधत्स्व यदनन्तरम् ॥ ३.१६२.२२ ॥
ପର୍ବତ ଭାଙ୍ଗିଗଲା, ଆମେ ମଧ୍ୟ ଭାଙ୍ଗିଗଲୁ; ତୁମ ସଖା ମଣିମାନ ଜଣେ ମନୁଷ୍ୟଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନିହତ ହେଲା। ମନୁଷ୍ୟ କରିଥିବା କର୍ମ ପରେ ଯାହା ଉଚିତ, ତାହା କର।
3.162.23
स तच्छ्रुत्वा तु संक्रुद्धः सर्वयक्षगणाधिपः ।
कोपसंरक्तनयनः कथमित्यब्रवीद्वचः ॥ ३.१६२.२३ ॥
ତାହା ଶୁଣି ସମସ୍ତ ଯକ୍ଷଗଣଙ୍କର ଅଧିପତି ଅତ୍ୟନ୍ତ କ୍ରୁଦ୍ଧ ହେଲେ। କ୍ରୋଧରେ ରକ୍ତିମ ଆଖିରେ ସେ କହିଲେ, "ଏହା କିପରି ହେଲା?"
3.162.24
द्वितीयमपराध्यन्तं भीमं श्रुत्वा धनेश्वरः ।
चुक्रोध यक्षाधिपतिर्युज्यतामिति चाब्रवीत् ॥ ३.१६२.२४ ॥
ଦ୍ୱିତୀୟ ଥର ଭୀମ ଅପରାଧ କଲା ଶୁଣି ଧନେଶ୍ୱର ଯକ୍ଷାଧିପତି କ୍ରୁଦ୍ଧ ହେଲେ ଏବଂ କହିଲେ, "ସେନା ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେଉ।"
3.162.25
अथाभ्रघनसंकाशं गिरिकूटमिवोच्छ्रितम् ।
रथं संयोजयामासुर्गर्न्धैवर्हेममालिभिः ॥ ३.१६२.२५ ॥
ତା'ପରେ ମେଘ ପରି ଘନ, ପର୍ବତ ଶିଖର ପରି ଉଚ୍ଚ ସେହି ରଥକୁ ସେମାନେ ଯୋଡ଼ିଲେ; ଗନ୍ଧର୍ବ ଓ ସୁବର୍ଣ୍ଣମାଳା ଧାରୀମାନେ ତାହାରେ ଥିଲେ।
3.162.26
तस्य सर्वगुणोपेता विमलाक्षा हयोत्तमाः ।
तेजोबलगुणोपेता नानारत्नविभूषिताः।
शोभमाना रथे युक्तास्तरिष्यन्त इवाशुगाः ॥ ३.१६२.२६ ॥
ସେହି ରଥରେ ଯୋଡ଼ା ହୋଇଥିବା, ସର୍ବଗୁଣଯୁକ୍ତ, ନିର୍ମଳ ଆଖିର ଉତ୍ତମ ଅଶ୍ୱମାନେ ଶୋଭା ପାଉଥିଲେ; ତେଜ ଓ ବଳରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ନାନା ରତ୍ନରେ ଭୂଷିତ, ଯେମିତି ପାର ହେବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ବେଗବାନ।
3.162.27
ततस्ते तु महायक्षाः क्रुद्धं दृष्ट्वा धनेश्वरम् ।
हर्षयामासुरन्योन्यमिङ्गितैर्विजयावहैः ॥ ३.१६२.२७ ॥
ତା'ପରେ ସେହି ମହାଯକ୍ଷମାନେ କ୍ରୁଦ୍ଧ ଧନେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଦେଖି ବିଜୟଦାୟୀ ଇଙ୍ଗିତରେ ପରସ୍ପରକୁ ଉତ୍ସାହିତ କଲେ।
3.162.28
स तमास्थाय भगवान्राजराजो महारथम् ।
प्रययौ देवगनधर्वैः स्तूयमानो महाद्युतिः ॥ ३.१६२.२८ ॥
ସେହି ଭଗବାନ, ରାଜାଧିରାଜ ସେହି ମହାରଥରେ ଆରୋହଣ କରି, ମହାଦ୍ୟୁତିମାନ, ଦେବ-ଗନ୍ଧର୍ବଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସ୍ତୁତ ହୋଇ ପ୍ରସ୍ଥାନ କଲେ।
3.162.29
तं प्रयान्तं महात्मानं सर्वे यक्षा धनाधिपम् ।
अनुजग्मुर्महात्मानं धनदं घोरदर्शनाः ॥ ३.१६२.२९ ॥
ପ୍ରସ୍ଥାନ କରୁଥିବା ସେହି ମହାତ୍ମା ଧନାଧିପତିଙ୍କ ପଛେ ଭୟଙ୍କର ରୂପ ଥିବା ସମସ୍ତ ଯକ୍ଷ ଅନୁସରଣ କଲେ।
3.162.30
रक्ताक्षा हेमसंकाशा महाकाया महाबलाः ।
सायुधा बद्धनिस्त्रिंशा यक्षा बहुशतायुधाः ॥ ३.१६२.३० ॥
ରକ୍ତ ଆଖି, ସୁନା ପରି କାନ୍ତି, ବିଶାଳ ଶରୀର ଓ ମହାବଳ ଯକ୍ଷମାନେ ଅସ୍ତ୍ରସଜ୍ଜିତ, ଖଡ୍ଗ ବାନ୍ଧିଥିଲେ ଓ ଶହ ଶହ ଆୟୁଧ ଧାରଣ କରିଥିଲେ।
3.162.31
ते जवेन महावेगाः प्लवमाना विहायसा ।
गन्धमादनमाजग्मुः प्रकर्षन्त इवाम्बरम् ॥ ३.१६२.३१ ॥
ସେମାନେ ଅତି ବେଗରେ ଆକାଶରେ ଉଡ଼ି ଗନ୍ଧମାଦନ ପର୍ବତରେ ପହଞ୍ଚିଲେ, ଯେପରି ଆକାଶକୁ ହିଁ ଟାଣି ନେଉଥିଲେ।
3.162.32
तत्केसरिमहाजालं धनाधिपतिपालितम् ।
रम्यं चैव गिरेः शृङ्गमासेदुर्यत्रपाण्डवाः ॥ ३.१६२.३२ ॥
ଧନାଧିପତି କୁବେରଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ରକ୍ଷିତ, ସିଂହରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ସେହି ମହାବନ ଘେରା ରମଣୀୟ ପର୍ବତଶିଖରରେ ପାଣ୍ଡବେମାନେ ପହଞ୍ଚିଲେ।
3.162.33
कुबेरं च महात्मानं यक्षरक्षोगणावृतम् ।
ददृशुर्हृष्टरोमाणः पाण्डवाः प्रियदर्शनम् ॥ ३.१६२.३३ ॥
ଯକ୍ଷ-ରାକ୍ଷସ ଗଣରେ ଘେରିଥିବା ମହାତ୍ମା କୁବେରଙ୍କୁ ପାଣ୍ଡବମାନେ ଦେଖିଲେ; ଆନନ୍ଦରେ ସେମାନଙ୍କ ରୋମ ଠିଆ ହୋଇଗଲା।
3.162.34
कुबेरस्तु महासत्वान्पाण्डोः पुत्रान्महारथान् ।
आत्तकार्मुकनिस्त्रिंशान्दृष्ट्वा प्रीतोऽभवत्तदा ॥ ३.१६२.३४ ॥
ସେତେବେଳେ କୁବେର ଧନୁ ଓ ଖଡ଼୍ଗ ଧାରଣ କରିଥିବା ମହାସତ୍ତ୍ୱ ମହାରଥୀ ପାଣ୍ଡୁ ପୁତ୍ରମାନଙ୍କୁ ଦେଖି ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ।
3.162.35
सर्वे चेमे नरव्याघ्राः पुरन्दरसमौजसः ।
देवकार्यं करिष्यन्ति हृदयेन तुतोष ह ॥ ३.१६२.३५ ॥
ଏ ସମସ୍ତ ନରବ୍ୟାଘ୍ର ଇନ୍ଦ୍ରତୁଲ୍ୟ ତେଜସ୍ୱୀ; ଏମାନେ ଦେବକାର୍ଯ୍ୟ କରିବେ ବୋଲି ମନରେ ସେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହେଲେ।
3.162.36
ते पक्षिण इवापेतुर्गिरिशृङ्गं महाजवाः ।
तस्थुस्तेषां सकाशे वै धनेश्वरपुरःसराः ॥ ३.१६२.३६ ॥
ମହାବେଗରେ ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କ ପରି ସେମାନେ ପର୍ବତଶିଖରରେ ଓହ୍ଲାଇଲେ; ଧନେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଆଗରେ ରଖି ତାଙ୍କ ସମୀପରେ ଠିଆ ହେଲେ।
3.162.37
ततस्तं हृष्टमनसं पाण्डवान्प्रति भारत ।
समीक्ष्ययक्षगन्धर्वा निर्विकारमवस्थिताः ॥ ३.१६२.३७ ॥
ହେ ଭାରତ, ପାଣ୍ଡବଙ୍କ ପ୍ରତି ପ୍ରସନ୍ନ ମନରେ ଚାହିଁଥିବା ତାହାକୁ ଦେଖି ଯକ୍ଷ ଓ ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ ନିର୍ବିକାର ଭାବେ ଠିଆ ହେଲେ।
3.162.38
पाण्डवाश्च महात्मानः प्रणम्य धनदं प्रभुम् ।
नकुलः सहदेवश् धर्मपुत्रश्च धर्मवित् ॥ ३.१६२.३८ ॥
ମହାତ୍ମା ପାଣ୍ଡବମାନେ ଧନଦାତା ପ୍ରଭୁ କୁବେରଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କଲେ; ନକୁଳ, ସହଦେବ ଓ ଧର୍ମଜ୍ଞ ଧର୍ମପୁତ୍ର ମଧ୍ୟ।
3.162.39
अपराद्धमिवात्मानं मन्यमाना महारथाः ।
तस्थुः प्राञ्जलयः सर्वे परिवार्य धनेश्वरम् ॥ ३.१६२.३९ ॥
ନିଜକୁ ଅପରାଧୀ ଭାବୁଥିବା ସେହି ମହାରଥୀମାନେ ସମସ୍ତେ ଯୋଡ଼ହାତରେ ଧନେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଘେରି ଠିଆ ହେଲେ।
3.162.40
शय्यासनयुतं श्रीमत्पुष्पकं विश्वकर्मणा ।
विहितं चित्रपर्यन्तमातिष्ठत धनाधिपः ॥ ३.१६२.४० ॥
ବିଶ୍ୱକର୍ମାଙ୍କ ନିର୍ମିତ, ଶଯ୍ୟା ଓ ଆସନଯୁକ୍ତ, ଚିତ୍ରିତ କିନାରାର ଶୋଭନ ପୁଷ୍ପକରେ ଧନାଧିପତି ଆରୂଢ଼ ହେଲେ।
3.162.41
तमासीनं महाकायाः शङ्कुकर्णा महाजवाः ।
उपोपविविशुर्यक्षा राक्षसाश् सहस्रशः ॥ ३.१६२.४१ ॥
ସେ ବସିଥିବା ବେଳେ ମହାକାୟ, ଶଙ୍କୁକର୍ଣ୍ଣ ଓ ମହାବେଗୀ ଯକ୍ଷ ଓ ରାକ୍ଷସମାନେ ହଜାରେ ହଜାରେ ତାହା ନିକଟରେ ବସିଲେ।
3.162.42
शतशश्चापि गन्धर्वास्तथैवाप्सरसां गणाः ।
परिवार्योपतिष्ठन्ति यथा देवाः शतक्रतुम् ॥ ३.१६२.४२ ॥
ଶହଶହ ଗନ୍ଧର୍ବ ଓ ଅପ୍ସରାଙ୍କ ଦଳ ମଧ୍ୟ ସେହିପରି ତାହାକୁ ଘେରି, ଦେବତା ଶତକ୍ରତୁ (ଇନ୍ଦ୍ର)ଙ୍କୁ ସେବା କରନ୍ତି ଭଳି ସେବାରେ ଠିଆ ହେଲେ।
3.162.43
काञ्जनीं शिरसा बिभ्रद्भीमसेनः स्रजं शुभाम् ।
बाणखङ्गधनुष्पाणिरुदैक्षत धनाधिपम् ॥ ३.१६२.४३ ॥
ମସ୍ତକରେ ସୁନ୍ଦର ସୁବର୍ଣ୍ଣ ମାଳା ଧାରଣ କରି, ହାତରେ ବାଣ, ଖଡ୍ଗ ଓ ଧନୁ ନେଇ ଭୀମସେନ ଧନାଧିପତି କୁବେରଙ୍କୁ ଚାହିଁଲେ।
3.162.44
न भीर्भीमस्य न ग्लानिर्विक्षतस्यापि राक्षसैः ।
आसीत्तस्यामवस्तायां कुबेरमपि पश्यतः ॥ ३.१६२.४४ ॥
ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଆହତ ହେଲେ ମଧ୍ୟ ଭୀମଙ୍କର ଭୟ ବା ଗ୍ଳାନି ନଥିଲା; ସେହି ଅବସ୍ଥାରେ ମଧ୍ୟ ସେ କୁବେରଙ୍କୁ ଚାହୁଁଥିଲେ।
3.162.45
आददानं शितान्बाणान्योद्धुकाममवस्थितम् ।
दृष्ट्वा भीमं धर्मसुतमब्रवीन्नरवाहनः ॥ ३.१६२.४५ ॥
ତୀକ୍ଷ୍ଣ ବାଣ ଧରି ଯୁଦ୍ଧ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରି ଠିଆ ହୋଇଥିବା ଭୀମଙ୍କୁ ଦେଖି ନରବାହନ (କୁବେର) ଧର୍ମପୁତ୍ରଙ୍କୁ କହିଲେ।
3.162.46
विदुस्त्वां सर्वभूतानि पार्थ भूतहिते रतम् ।
निर्भयश्चापिशैलाग्रे वस त्वं सह बन्धुभिः ॥ ३.१६२.४६ ॥
ହେ ପାର୍ଥ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ତୁମକୁ ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କ ହିତରେ ରତ ବୋଲି ଜାଣନ୍ତି। ନିର୍ଭୟରେ ବନ୍ଧୁମାନଙ୍କ ସହ ପର୍ବତଶିଖରରେ ବାସ କର।
3.162.47
न च मन्युस्त्वया कार्यो भीमसेनस्य पाण्डव ।
कालेनैते हताः पूर्वं निमित्तमनुजस्तव ॥ ३.१६२.४७ ॥
ହେ ପାଣ୍ଡବ, ଭୀମସେନ ଉପରେ ତୁମେ କ୍ରୋଧ କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ। ଏମାନେ ପୂର୍ବରୁ କାଳ ଦ୍ୱାରା ହତ ହୋଇଥିଲେ; ତୁମ ଅନୁଜ କେବଳ ନିମିତ୍ତ ହେଲେ।
3.162.48
व्रीडा चात्रन कर्तव्या साहसं यदिदं कृतम् ।
दृष्टश्चापि सुरैः पूर्वंविनाशो यक्षरक्षसाम् ॥ ३.१६२.४८ ॥
ଏହି ସାହସ କରାଯାଇଛି ବୋଲି ଏଠାରେ ଲଜ୍ଜା କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ; ପୂର୍ବରୁ ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟ ଯକ୍ଷ ଓ ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କର ବିନାଶ ଦେଖିଛନ୍ତି।
3.162.49
न भीमसेने कोपो मे प्रीतोस्मि भरतर्षभ ।
कर्मणा भीमसेनस्य मम तुष्टिरभूत्पुरा ॥ ३.१६२.४९ ॥
ହେ ଭରତର୍ଷଭ, ଭୀମସେନ ଉପରେ ମୋର କୌଣସି କ୍ରୋଧ ନାହିଁ; ମୁଁ ପ୍ରସନ୍ନ ଅଛି। ଭୀମସେନଙ୍କ ସେହି କର୍ମରୁ ପୂର୍ବରୁ ହିଁ ମୋର ସନ୍ତୋଷ ହୋଇଥିଲା।
3.162.50
स एवमुक्त्वा राजानं भीमसेनमभाषत ।
नैतन्मनसि मे तात वर्तते कुरुसत्तम ॥ ३.१६२.५० ॥
ଏହା କହି ସେ ରାଜାଙ୍କୁ, ପରେ ଭୀମସେନଙ୍କୁ କହିଲେ: ହେ ତାତ, କୁରୁଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏହା ମୋ ମନରେ ନାହିଁ।
3.162.51
यदिदं साहसं भीम कृष्णार्थे कृतवानसि ।
मामनादृत्य देवांश्च विनाशं यक्षरक्षसाम् ॥ ३.१६२.५१ ॥
ହେ ଭୀମ, କୃଷ୍ଣା ପାଇଁ ତୁମେ ଯେଉଁ ସାହସ କରିଛ — ମୋତେ ଓ ଦେବତାମାନଙ୍କୁ ଅବମାନନା କରି ଯକ୍ଷ ଓ ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କୁ ବିନାଶ କରିଛ।
3.162.52
स्वबाहुबलमाश्रित्य तेनाहं प्रीतिमांस्त्वयि ।
शापादद्य विनिर्मुक्तो घोरादस्माद्वृकोदर ॥ ३.१६२.५२ ॥
ତୁମ ବାହୁବଳକୁ ଆଶ୍ରୟ କରି କରାଯାଇଥିବା ସେହି କର୍ମ ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ତୁମ ଉପରେ ପ୍ରସନ୍ନ। ହେ ବୃକୋଦର, ଆଜି ମୁଁ ଏହି ଘୋର ଅଭିଶାପରୁ ମୁକ୍ତ ହେଲି।
3.162.53
अहं पूर्वमगस्त्येन क्रुद्धेन परमर्षिणा ।
शप्तोऽपराधे कस्मिंश्चित्तस्यैषा निष्कृतिर्ध्रुवम् ॥ ३.१६२.५३ ॥
ପୂର୍ବରେ କୌଣସି ଅପରାଧ ପାଇଁ କ୍ରୁଦ୍ଧ ପରମର୍ଷି ଅଗସ୍ତ୍ୟ ମୋତେ ଅଭିଶାପ ଦେଇଥିଲେ। ନିଶ୍ଚୟ ଏହା ତାହାର ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ।
3.162.54
दृष्टो हि मम संक्लेशः पुरा पाण्डवनन्दन ।
न तवात्रापराधोस्ति कथंचिदपि पाण्डव ॥ ३.१६२.५४ ॥
ହେ ପାଣ୍ଡବନନ୍ଦନ, ପୂର୍ବରେ ମୋର ସଙ୍କଟ ଦେଖାଯାଇଥିଲା। ହେ ପାଣ୍ଡବ, ଏଥିରେ ତୁମର କୌଣସି ଅପରାଧ କୌଣସି ପ୍ରକାରରେ ନାହିଁ।
3.162.55
कथं शप्तोसि भगवन्नगस्त्येन महात्मना ।
श्रोतुमिच्छाम्यहं देव यथैतच्छापकारणम् ॥ ३.१६२.५५ ॥
ହେ ଭଗବନ୍, ମହାତ୍ମା ଅଗସ୍ତ୍ୟ ଆପଣଙ୍କୁ କିପରି ଅଭିଶାପ ଦେଲେ? ହେ ଦେବ, ଏହି ଅଭିଶାପର କାରଣ ମୁଁ ଶୁଣିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରେ।
3.162.56
इदं चाश्चर्यभूतं मे यत्क्रोधात्तस् धीमतः ।
तदैव त्वं न निर्दग्धः सबलः सपदानुगः ॥ ३.१६२.५६ ॥
ସେହି ବୁଦ୍ଧିମାନ ଋଷିଙ୍କ କ୍ରୋଧରେ ସେହିକ୍ଷଣି ଆପଣ ସୈନ୍ୟ ଓ ଅନୁଚର ସହିତ ଦଗ୍ଧ ହୋଇନଥିବା ମୋ ପାଇଁ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟର କଥା।
3.162.57
देवतानामभून्मन्त्रः कुशावत्यां नरेश्वर ॥ ३.१६२.५७ ॥
ହେ ନରେଶ୍ୱର, କୁଶାବତୀରେ ଦେବତାମାନଙ୍କର ଏକ ମନ୍ତ୍ରଣା ହୋଇଥିଲା।
3.162.58
वृतस्तत्राहमगमं महापद्मशतैस्त्रिभिः ।
यक्षाणआं घोररूपाणां विविधायुधधारिणाम् ॥ ३.१६२.५८ ॥
ସେଠାକୁ ମୁଁ ତିନି ଶହ ମହାପଦ୍ମ ଯକ୍ଷଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଘେରି ଯାଇଥିଲି; ସେମାନେ ଭୟଙ୍କର ରୂପ ଓ ବିବିଧ ଅସ୍ତ୍ରଧାରୀ ଥିଲେ।
3.162.59
अध्वन्यहमथापश्यमगस्त्यमृपिसत्तमम् ।
उग्रं तपस्तप्यभानं यमुनातीरमाश्रितम्।
नानापक्षिगणाकीर्णं पुष्पितद्रुमशोभितम् ॥ ३.१६२.५९ ॥
ପଥରେ ମୁଁ ଋଷିଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅଗସ୍ତ୍ୟଙ୍କୁ ଦେଖିଲି; ସେ ଯମୁନା ତୀରରେ ଆଶ୍ରୟ ନେଇ ଉଗ୍ର ତପସ୍ୟା କରୁଥିଲେ। ସେ ସ୍ଥାନ ଅନେକ ପକ୍ଷୀଗଣରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଓ ପୁଷ୍ପିତ ବୃକ୍ଷରେ ଶୋଭିତ ଥିଲା।
3.162.60
तमूर्द्वबाहुं दृष्ट्वैव सूर्यस्याभिमुखे स्थितम् ।
तेजोराशिं दीप्यमानं हुताशनमिवैधितम् ॥ ३.१६२.६० ॥
ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଠିଆ ହୋଇ ଉର୍ଦ୍ଧ୍ୱ ବାହୁ ଥିବା ସେହି ତେଜପୁଞ୍ଜକୁ ଦେଖିବାମାତ୍ରେ, ସେ ପ୍ରଜ୍ୱଳିତ ଅଗ୍ନି ପରି ଦୀପ୍ତି ଦେଉଥିଲେ।
3.162.61
राक्षसाधिपतिः श्रीमान्मणिमान्नाम मे सखा ।
मौर्क्यादज्ञानभावाच्च दर्पान्मोहाच्च पार्थिव ॥ ३.१६२.६१ ॥
ରାକ୍ଷସାଧିପତି, ଶ୍ରୀମାନ ମଣିମାନ ନାମକ ମୋ ସଖା। ହେ ରାଜନ୍, ମୂର୍ଖତା, ଅଜ୍ଞାନ, ଦର୍ପ ଓ ମୋହ ଯୋଗୁଁ (ସେ ଏପରି କଲା)।
3.162.62
न्यष्ठीवदाकाशगतो महर्षेस्तस्य मूर्धनि ।
ततः क्रुद्धः स भगवानुवाचेदं तपोधनः ॥ ३.१६२.६२ ॥
ଆକାଶରେ ବିଚରଣ କରୁଥିବା ସେ ସେହି ମହର୍ଷିଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ଥୁଙ୍କିଲା। ତା'ପରେ କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ ସେହି ତପୋଧନ ଭଗବାନ ଏହା କହିଲେ।
3.162.63
मामवज्ञाय दुष्टात्मा यस्मादेष सखा तव ।
धर्षणां कृतवानेतां पश्यतस्ते धनेश्वर ॥ ३.१६२.६३ ॥
ମୋତେ ଅବଜ୍ଞା କରି ତୁମ ସଖାର ଏହି ଦୁଷ୍ଟାତ୍ମା ତୁମ ଆଖି ଆଗରେ ଏହି ଅପମାନ କରିଛି, ହେ ଧନେଶ୍ୱର।
3.162.64
त्वं चाप्येभिर्हतैः सैन्यैः क्लेशं प्राप्नुहि दुर्भते ।
तमेव मानुषं दृष्ट्वाकिल्विषाद्विप्रमोक्ष्यसे ॥ ३.१६२.६४ ॥
ତୁମେ ମଧ୍ୟ ଏହି ହତ ସୈନ୍ୟମାନଙ୍କ ଯୋଗୁଁ କ୍ଳେଶ ପାଇବ, ହେ ଦୁର୍ବୁଦ୍ଧି। ସେହି ମନୁଷ୍ୟକୁ ଦେଖିବା ପରେ ତୁମେ ଏହି ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହେବ।
3.162.65
सैन्यानां तु तवैतेषां पुत्रपौत्रबलान्वितम् ।
न शापं प्राप्यते घोरं गच्छ तेऽऽज्ञां करिष्यति ॥ ३.१६२.६५ ॥
ତୁମ ଏହି ସୈନ୍ୟମାନଙ୍କୁ, ଯେଉଁମାନେ ପୁତ୍ର ଓ ପୌତ୍ରଙ୍କ ବଳରେ ଯୁକ୍ତ, ଭୟଙ୍କର ଅଭିଶାପ ମିଳିବ ନାହିଁ। ଯାଅ, ସେ ତୁମ ଆଜ୍ଞା ପାଳନ କରିବ।
3.162.66
एष शापो मया प्राप्तः प्राक्तस्मादृषिसत्तमात् ।
स भीमेन महाराज भ्रात्रा तव विमोक्षितः ॥ ३.१६२.६६ ॥
ଏହି ଅଭିଶାପ ମୁଁ ପୂର୍ବରୁ ସେହି ଋଷିଶ୍ରେଷ୍ଠଙ୍କଠାରୁ ପାଇଥିଲି। ହେ ମହାରାଜ, ତୁମ ଭାଇ ଭୀମ ଦ୍ୱାରା ତାହା ମୁକ୍ତ ହେଲା।