મહાભારત · અધ્યાય 3.169
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.169.1
ततस्तामवसं प्रीतो रजनीं तत्र भारत ।
प्रसादाद्देवदेवस्यत्र्यम्बकस्य महात्मनः ॥ ३.१६९.१ ॥
અર્જુન બોલ્યો: હે ભારત, ત્યારે પ્રસન્ન થઈને હું ત્યાં તે રાત્રિ રહ્યો, દેવોના દેવ મહાત્મા ત્ર્યંબક (શિવ)ની કૃપાથી.
3.169.2
व्युषितो रजनीं चाहंकृत्वापौर्वाह्णिकीः क्रियाः ।
अपश्यं तं द्विजश्रेष्ठं दृष्टवानस्मि यं पुरा ॥ ३.१६९.२ ॥
રાત્રિ વિતાવીને, પૂર્વાહ્નની ક્રિયાઓ કરીને મેં પૂર્વે જોયેલા તે દ્વિજશ્રેષ્ઠને જોયા.
3.169.3
तस्मै चाहं यथावृत्तं सर्वमेव न्यवेदयम् ।
भगवन्तं महादेवं समेतोस्मीति भारत ॥ ३.१६९.३ ॥
જે બન્યું હતું તે બધું જ મેં તેમને યથાવત્ નિવેદન કર્યું — હે ભારત, હું ભગવાન મહાદેવને મળ્યો છું એમ.
3.169.4
स मामुवाच राजेन्द्र प्रीयमाणो द्विजोत्तमः ।
दृष्टस्त्वया महादेवो यथा नान्येन केनचित् ॥ ३.१६९.४ ॥
તે પ્રસન્ન થઈને મને બોલ્યા — હે રાજેન્દ્ર, બીજા કોઈ દ્વારા ન જોવાયા હોય તેમ તેં મહાદેવને જોયા છે.
3.169.5
समेतं लोकपालैस्तु सर्वैर्वैवस्वतादिभिः ।
द्रष्टास्यनघ देवेन्द्रं स च तेऽस्त्राणि दास्यति ॥ ३.१६९.५ ॥
હે નિષ્પાપ, વૈવસ્વત વગેરે સર્વ લોકપાલો સાથે મળેલા દેવેન્દ્રને તું જોઈશ; અને તે તને અસ્ત્રો આપશે.
3.169.6
एवमुक्त्वा स मां राजन्नाश्लिष्य च पुनः पुनः ।
अगच्छत्स यथाकामं ब्राह्मणः सूर्यसन्निभः ॥ ३.१६९.६ ॥
હે રાજા, એમ કહીને સૂર્ય સમાન તેજસ્વી તે બ્રાહ્મણ મને વારંવાર આલિંગન આપીને ઇચ્છા મુજબ ચાલ્યા ગયા.
3.169.7
अथापराह्णे तस्याह्नः प्रावात्पुण्यः समीरणः ।
पुनर्नवमिमं लोकं कुर्वन्निव सपत्नहन् ॥ ३.१६९.७ ॥
તે દિવસના અપરાહ્ણમાં એક પવિત્ર પવન વાયો, જાણે આ લોકને ફરી નવું કરતો હોય, હે શત્રુહંતા.
3.169.8
दिव्यानि चैव माल्यानि सुगन्धीनि नवानि च ।
शैशिरस्य गिरे पादे प्रादुरासन्समीपतः ॥ ३.१६९.८ ॥
શૈશિર પર્વતના ચરણ પાસે દિવ્ય, સુગંધિત અને નવી માળાઓ પણ પ્રગટ થઈ.
3.169.9
वादित्राणिच दिव्यानि सुघोषाणि समन्ततः ।
स्तुतयश्चेन्द्रसंयुक्ता अश्रूयन्त मनोहराः ॥ ३.१६९.९ ॥
ચોતરફ દિવ્ય, મધુર ધ્વનિવાળાં વાજિંત્રો વાગ્યાં; ઇન્દ્ર સાથે જોડાયેલી મનોહર સ્તુતિઓ પણ સંભળાઈ.
3.169.10
गणाश्चाप्सरसां तत्रगन्धर्वाणां तथैव च ।
पुरस्ताद्देवदेवस्य जगुर्गीतानि सर्वशः ॥ ३.१६९.१० ॥
ત્યાં અપ્સરાઓના અને ગંધર્વોના સમૂહો પણ દેવદેવની સામે સંપૂર્ણપણે ગીતો ગાવા લાગ્યા.
3.169.11
मरुतां च गणास्तत्र देवयानैरुपागमन् ।
महेन्द्रानुचरा ये च देवसद्मनिवासिनः ॥ ३.१६९.११ ॥
ત્યાં મરુતોના ગણો પણ દેવયાનો વડે આવ્યા; મહેન્દ્રના અનુચરો અને દેવસદનમાં વસનારા પણ આવ્યા.
3.169.12
ततो मरुत्वानहरिभिर्युक्तैर्वाहैः स्वलंकृतैः ।
शचीसहायस्तत्रायात्सह सर्वैस्तदाऽमरैः ॥ ३.१६९.१२ ॥
પછી મરુત્વાન (ઇન્દ્ર) સુશોભિત હરિ અશ્વોથી જોડાયેલાં વાહનોમાં શચી સાથે ત્યાં આવ્યા; તે સમયે સર્વ અમરો સાથે.
3.169.13
एतस्मिन्नैव काले तु कुबेरो नरवाहनः ।
दर्शयामास मां राजँल्लक्ष्म्या परमया युतः ॥ ३.१६९.१३ ॥
એ જ સમયે નરવાહન કુબેર પરમ શોભાથી યુક્ત થઈને મને દેખાયા, હે રાજન્.
3.169.14
दक्षिणस्यां दिशि यमं प्रत्यपश्यं व्यस्थितम् ।
वरुणं देवराजं च यथास्थानमवस्थितम् ॥ ३.१६९.१४ ॥
દક્ષિણ દિશામાં ઊભેલા યમને મેં જોયા, અને વરુણ તથા દેવરાજ ઇન્દ્રને પણ પોતપોતાના સ્થાને સ્થિત જોયા.
3.169.15
ते मामूचुर्महाराज सान्त्वयित्वा सुरर्षभाः ।
सव्यसाचिन्निरीक्षास्माँल्लोकपालानवस्थितान् ॥ ३.१६९.१५ ॥
તે દેવશ્રેષ્ઠોએ મને આશ્વાસન આપીને કહ્યું, "હે મહારાજ, સવ્યસાચિન્, અમને, સ્થિત લોકપાલોને જુઓ."
3.169.16
सुरकार्यार्थसिद्ध्यर्थं दृष्टवानसि शंकरम् ।
अस्मत्तोऽपि गृहाण त्वमस्त्राणीति समन्ततः ॥ ३.१६९.१६ ॥
દેવકાર્યની સિદ્ધિ માટે તેં શંકરને જોયા છે; અમારી પાસેથી પણ ચારે બાજુથી અસ્ત્રો ગ્રહણ કર.
3.169.17
ततोऽहं प्रयतो भूत्वा प्रणिपत्य सुरर्षभान् ।
प्रत्यगृह्णां तदाऽस्त्राणि महान्ति विविधानि च ॥ ३.१६९.१७ ॥
પછી હું સંયમથી રહીને તે દેવશ્રેષ્ઠોને પ્રણામ કરી, વિવિધ પ્રકારના મહાન અસ્ત્રો ગ્રહણ કર્યા.
3.169.18
गृहीतास्त्रस्ततो देवैरनुज्ञातोस्मि भारत ।
अथ देवा ययुः सर्वेयथागतमरिंदम ॥ ३.१६९.१८ ॥
અસ્ત્રો ગ્રહણ કર્યા પછી દેવોએ મને અનુમતિ આપી, હે ભારત; પછી હે અરિંદમ, સર્વ દેવો જેમ આવ્યા હતા તેમ ચાલ્યા ગયા.
3.169.19
मघवानपि मां देवो रथमारोप्य सुप्रभम् ।
उवाच भगवान्वाक्यं स्मयन्निव महायशाः ॥ ३.१६९.१९ ॥
દેવરાજ ઇન્દ્રે પણ મને પોતાના તેજસ્વી રથ પર બેસાડીને હસતાં હસતાં મહાયશસ્વી ભગવાને આ વચન કહ્યું.
3.169.20
पुरैवागमनादस्माद्वेदाहं त्वां धनंजय ।
अतः परं त्वहं वै त्वां दर्शये भरत्रषभ ॥ ३.१६९.२० ॥
હે ધનંજય, અહીં આવતા પહેલાં જ હું તને જાણું છું. પરંતુ હવેથી, હે ભરતશ્રેષ્ઠ, હું તને બતાવીશ.
3.169.21
त्वया हि तीर्थेषु पुरा समाप्लावः कृतोऽसकृत् ।
तपश्चेदं महत्त्प्तं स्वर्गं गन्तासि पाण्डव ॥ ३.१६९.२१ ॥
હે પાંડવ, પૂર્વે તેં તીર્થોમાં વારંવાર સ્નાન કર્યું છે અને આ મહાન તપ પણ કર્યું છે; તું સ્વર્ગે જઈશ.
3.169.22
भूयश्चैव च तप्तव्यं तपश्चरणमुत्तमम् ।
दुश्चरं घोरमस्त्राणां तपोबलकरं तव ॥ ३.१६९.२२ ॥
તારે ફરીથી ઉત્તમ તપશ્ચર્યા કરવી જોઈએ—જે દુષ્કર અને ભયંકર છે, જે અસ્ત્રો અને તારા તપોબળને વધારનારી છે.
3.169.23
स्वर्गस्त्ववश्यं गन्तव्यस्त्वया शत्रुनिषूदन ।
मातलिर्मन्नियोगात्त्वां त्रिदिवं प्रापयिष्यति ॥ ३.१६९.२३ ॥
હે શત્રુનિષૂદન, તારે અવશ્ય સ્વર્ગે જવું જોઈએ; મારી આજ્ઞાથી માતલિ તને ત્રિદિવમાં પહોંચાડશે.
3.169.24
विदितस्त्वंहि देवानां मुनीनां च महात्मनाम् ।
इहस्थः पाण्डवश्रेष्ठ तपः कुर्वन्सुदुष्करम् ॥ ३.१६९.२४ ॥
હે પાંડવશ્રેષ્ઠ, દેવો અને મહાત્મા મુનિઓ તને ઓળખે છે; અહીં રહીને તું અતિ દુષ્કર તપ કરી રહ્યો છે.
3.169.25
ततोऽहमब्रुवं शक्रं प्रसीद भगवन्मम ।
आचार्यं वरयेऽहं त्वामस्त्रार्थं त्रिदशेश्वर ॥ ३.१६९.२५ ॥
ત્યારે મેં ઇન્દ્રને કહ્યું: હે ભગવન, મારા પર પ્રસન્ન થાઓ. હે ત્રિદશેશ્વર, અસ્ત્રવિદ્યા માટે હું આપને જ આચાર્ય તરીકે વરું છું.
3.169.26
क्रूरकर्माऽस्त्रवित्तात भविष्यसि परंतप ।
यदर्थमस्त्राणीप्सुस्त्वं तं कामं पाण्डवाप्नुहि ॥ ३.१६९.२६ ॥
હે પરંતપ, હે તાત, તું ક્રૂર કર્મ કરનાર અને અસ્ત્રવેત્તા થઈશ. જે હેતુથી તું અસ્ત્રોની ઇચ્છા કરે છે, હે પાંડવ, તે કામના પ્રાપ્ત કર.
3.169.27
ततोऽहमब्रुवं नाहं दिव्यान्यस्त्राणि शत्रुहन् ।
मानुषेषु प्रयोक्ष्यामि विनाऽस्त्रप्रतिघातनात् ॥ ३.१६९.२७ ॥
ત્યારે મેં કહ્યું: હે શત્રુહન્તા, અસ્ત્ર-પ્રતિઘાત વિના હું દિવ્ય અસ્ત્રો મનુષ્યો પર પ્રયોજીશ નહીં.
3.169.28
तानि दिव्यानि मेऽस्त्राणि प्रयच्छ विबुधाधिप ।
लेकांश्चास्त्रजितान्पश्चाल्लभेयं सुरपुङ्गव ॥ ३.१६९.२८ ॥
હે વિબુધાધિપ, એ દિવ્ય અસ્ત્રો મને આપો. હે સુરપુંગવ, પછી અસ્ત્રોથી જીતાયેલા લોકો પણ હું મેળવી શકું.
3.169.29
परीक्षार्थं मयैतत्ते वाक्यमुक्तं धनंजय ।
ममात्मजस्य वचनं सूपपन्नमिदं तव ॥ ३.१६९.२९ ॥
હે ધનંજય, પરીક્ષા માટે જ મેં તને આ વાત કહી હતી. મારા પુત્ર જેવાં તારાં આ વચન અત્યંત યોગ્ય છે.
3.169.30
शिक्ष मे भवनं गत्वासर्वाण्यस्त्राणि भारत ।
वायोरग्नेर्वसुभ्योऽपि वरुणात्समरुद्गणात् ॥ ३.१६९.३० ॥
હે ભારત, મારા ભવનમાં જઈને બધાં અસ્ત્રો શીખ—વાયુ, અગ્નિ, વસુઓ, વરુણ અને મરુદ્ગણો પાસેથી પણ.
3.169.31
साध्यं पैतामहं चैव गन्धर्वोरगरक्षसाम् ।
वैष्णवानि च सर्वाणि नैर्ऋतानि तथैव च ॥ ३.१६९.३१ ॥
સાધ્યોના, પિતામહ બ્રહ્માના, ગંધર્વ-ઉરગ-રાક્ષસોના, વિષ્ણુના બધા તથા નૈર્ઋતના પણ.
3.169.32
मद्गतानि च जानीहि सर्वास्त्राणि कुरूद्वह ।
एवमुक्त्वा तु मां शक्रस्तत्रैवान्तरधीयत ॥ ३.१६९.३२ ॥
હે કુરુશ્રેષ્ઠ, બધાં અસ્ત્રો મારામાં રહેલાં છે એમ જાણજે. એમ કહીને શક્ર ત્યાં જ અંતર્ધાન થઈ ગયા.
3.169.33
अथापश्यं हरियुजं रथमैन्द्रमुपस्थितम् ।
दिव्यं मायामयं पुण्यं यत्तं मातलिना नृप ॥ ३.१६९.३३ ॥
પછી, હે રાજન્, મેં હરિત અશ્વોથી જોડાયેલો, ઇન્દ્રનો, દિવ્ય, માયામય અને પુણ્યવાન રથ સમીપ ઊભેલો જોયો; તેને માતલિએ જોડ્યો હતો.
3.169.34
लोकपालेषु यातेषु मामुवाचाथ मातलिः ।
द्रष्टुमिच्छति शक्रस्त्वां देवराजो महाद्युते ॥ ३.१६९.३४ ॥
લોકપાલો ચાલ્યા ગયા પછી માતલિએ મને કહ્યું: હે મહાતેજસ્વી, દેવરાજ શક્ર તને જોવા ઇચ્છે છે.
3.169.35
संसिद्धस्त्वं महाबाहो कुरु कार्यमनुत्तमम् ।
पश्य पुण्यकृतां लोकान्सशरीरो दिवं व्रज ॥ ३.१६९.३५ ॥
હે મહાબાહુ, તું સિદ્ધ થયો છે; સર્વોત્તમ કાર્ય કર. પુણ્યકર્મીઓના લોક જો, અને શરીર સહિત સ્વર્ગમાં જા.
3.169.36
देवराजः सहस्राक्षस्त्वां दिदृक्षति भारत ।
इत्युक्तोऽहं मातलिना गिरिमामन्त्र्य शैशिरम् ॥ ३.१६९.३६ ॥
હે ભરત, દેવરાજ સહસ્રાક્ષ તને જોવા ઇચ્છે છે. માતલિએ આમ કહેતાં મેં હિમાલયથી વિદાય લીધી.
3.169.37
प्रदक्षिणमुपावृत्य समारोहं रथोत्तमम् ।
चोदयामास स हयान्मनोमारुतरंहसः ॥ ३.१६९.३७ ॥
જમણી બાજુ ફરીને તેણે ઉત્તમ રથ પર આરોહણ કર્યું અને મન તથા પવનના વેગવાળા ઘોડાઓને હાંક્યા.
3.169.38
मातलिर्हयतत्त्वज्ञो यथावद्भूरिदक्षिणः ।
अवैक्षत च मे वक्रृंस्तितस्याथ ससारथिः।
तथा भ्रान्ते रथे राजन्विस्मितश्चेदमब्रवीत् ॥ ३.१६९.३८ ॥
ઘોડાઓનું રહસ્ય જાણનારા માતલિએ અત્યંત કુશળતાથી મારી અને સારથિ સાથે તેમની વાંકી ગતિને બરાબર જોઈ; હે રાજન, રથ ડગમગ્યો ત્યારે આશ્ચર્યચકિત થઈને તેણે આ કહ્યું.
3.169.39
अत्यद्भुतमिदं त्वद्यविचित्रं प्रतिभाति मे ।
यदास्थितो रथं दिव्यं पदान्न चलितः पदम् ॥ ३.१६९.३९ ॥
આજે મને આ અત્યંત અદ્ભુત અને વિચિત્ર લાગે છે કે દિવ્ય રથ પર આરૂઢ થવા છતાં તું તારી જગ્યાએથી જરાય ખસ્યો નથી.
3.169.40
देवराजोऽपिहि मया नित्यमत्रोपलक्षितः ।
विचलन्प्रथमोत्पाते हयानां भरतर्षभ ॥ ३.१६९.४० ॥
હે ભરતશ્રેષ્ઠ, દેવરાજને પણ મેં અહીં સદા જોયો છે; ઘોડાઓના પ્રથમ અપશુકનમાં તે પણ ડગમગી ઊઠે છે.
3.169.41
त्वं पुनः स्थित एवात्ररथे भ्रान्ते कुरूद्वह ।
अतिशक्रमिदं सर्वं तवेति प्रतिभाति मे ॥ ३.१६९.४१ ॥
હે કુરુશ્રેષ્ઠ, રથ ડગમગતો હતો છતાં તું અહીં ફરી સ્થિર ઊભો રહ્યો; આ બધું ઇન્દ્રને પણ વટાવી જનારું તારું બળ છે એમ મને લાગે છે.
3.169.42
इत्युक्त्वाऽऽकाशमाविश्य मातलिर्विबुधालयान् ।
दर्शयामास मे राजन्विमानानि च भारत ॥ ३.१६९.४२ ॥
આમ કહીને માતલિ આકાશમાં પ્રવેશ્યો; હે રાજન, હે ભારત, તેણે મને દેવલોકો અને વિમાનો બતાવ્યા.
3.169.43
स रथो हरिभिर्युक्तो ह्यूर्ध्वमाचक्रमे ततः ।
ऋषयो देवताश्चैव पूजयन्ति नरोत्तम ॥ ३.१६९.४३ ॥
તે રથ, ઘોડાઓથી જોડાયેલો, ત્યારે ઊંચે ચઢ્યો. હે નરોત્તમ, ઋષિઓ અને દેવતાઓ તેનું પૂજન કરી રહ્યા હતા.
3.169.44
ततः कामगमाँल्लोकानपश्यं वै सुरर्षिणाम् ।
गन्धर्वाप्सरसां चैव प्रभावममितौजसाम् ॥ ३.१६९.४४ ॥
પછી મેં ઇચ્છાનુસાર ગમન કરતા લોકો જોયા; દેવર્ષિઓ, ગંધર્વો અને અપ્સરાઓનો પ્રભાવ જોયો, જેઓ અમિત તેજસ્વી છે.
3.169.45
नन्दनादीनि देवानां वनान्युपवनानि च ।
दर्शयामास मे शीघ्रं मातलिः शक्रसारथिः ॥ ३.१६९.४५ ॥
દેવોના નંદન વગેરે વન અને ઉપવનો શક્રના સારથિ માતલિએ મને તરત બતાવ્યાં.
3.169.46
ततः शक्रस्य भवनमपश्यभमरावतीम् ।
दिव्यैः कामफलैर्वृक्षै रत्नैश्च समलंकृताम् ॥ ३.१६९.४६ ॥
પછી મેં શક્રનું ભવન અમરાવતી જોયું, જે દિવ્ય કામફળ વૃક્ષો અને રત્નોથી શણગારેલી હતી.
3.169.47
न तां भासयते सूर्यो न शीतोष्णे न च क्लमः ।
न बाधते तत्ररजस्तत्रास्ति न जरा नृप ॥ ३.१६९.४७ ॥
સૂર્ય તેને પ્રકાશિત કરતો નથી; ત્યાં ઠંડી-ગરમી નથી, થાક પણ નથી; ત્યાં ધૂળ પીડા આપતી નથી, હે રાજન, ત્યાં ઘડપણ નથી.
3.169.48
न तत्रशोको दैन्यं वा वैवर्ण्यं चोपलक्ष्यते ।
दिवौकसां महाराज न ग्लानिररिमर्दन।
न क्रोधलोभौ तत्रास्तामशुबं वा विशांपते ॥ ३.१६९.४८ ॥
ત્યાં દિવૌકસોમાં શોક, દીનતા કે વિવર્ણતા દેખાતી નથી; હે મહારાજ, હે અરિમર્દન, ત્યાં ગ્લાનિ નથી; ક્રોધ અને લોભ ત્યાં નહોતા, અશુભ પણ નહોતું, હે વિશાંપતિ.
3.169.49
नित्यं तुष्टाश् ते राजन्प्राणिनः सुरवेश्मनि ।
नित्यपुष्पफलास्तत्र पादपा हरितच्छदाः ॥ ३.१६९.४९ ॥
હે રાજન્, દેવોના નિવાસમાં પ્રાણીઓ સદા સંતુષ્ટ રહે છે; ત્યાંના વૃક્ષો સદા ફૂલ અને ફળથી યુક્ત અને લીલાં પાંદડાંવાળાં હોય છે.
3.169.50
पुष्करिण्यश्च विविधाः पद्मसौगन्धिकायुताः ।
शीतस्तत्रववौ वायुः सुगन्धो वीजते शुभः ॥ ३.१६९.५० ॥
ત્યાં પદ્મ અને સૌગંધિક પુષ્પોથી ભરેલાં વિવિધ સરોવર છે; ત્યાં શીતળ, સુગંધિત, શુભ પવન વાય છે.
3.169.51
सर्वरत्नविचित्रा च भूमिः पुष्पविभूषिता ।
मृगद्विजाश्च बहवो रुचिरा मधुरस्वराः।
विमानगामिनश्चात्रदृश्यन्ते बहवोऽमराः ॥ ३.१६९.५१ ॥
ત્યાંની ભૂમિ સર્વ રત્નોથી વિચિત્ર અને પુષ્પોથી શોભિત છે; મધુર સ્વરવાળાં ઘણાં મૃગ અને પક્ષી છે; વિમાનમાં ફરતા ઘણા અમર ત્યાં દેખાય છે.
3.169.52
ततोऽपश्यं वसून्रुद्रान्साध्यांश्च समरुद्गणान् ।
आदित्यानश्विनौ चैव तान्सर्वान्प्रत्यपूजयम् ॥ ३.१६९.५२ ॥
પછી મેં વસુઓ, રુદ્રો, સાધ્યો, મરુદ્ગણો સાથે આદિત્યો અને બે અશ્વિનીકુમારોને જોયા; તે સર્વનો મેં પ્રતિ-સત્કાર કર્યો.
3.169.53
ते मां वीर्येण यशसा तेजसा च बलेन च ।
अस्त्रैश्चाप्यन्वजानन्त संग्रामे विजयेन च ॥ ३.१६९.५३ ॥
તેમણે મને પરાક્રમ, યશ, તેજ, બળ, અસ્ત્રો અને યુદ્ધમાં મારા વિજયથી સ્વીકાર્યો.
3.169.54
प्रविश्य तां पुरीं दिव्यां देवगन्धर्वपूजिताम् ।
देवराजं सहस्राक्षमुपातिष्ठं कृताञ्जलिः ॥ ३.१६९.५४ ॥
દેવો અને ગંધર્વોથી પૂજિત તે દિવ્ય નગરીમાં પ્રવેશીને, હાથ જોડીને હું સહસ્રાક્ષ દેવરાજ પાસે ઊભો રહ્યો.
3.169.55
ददावर्धासनं प्रीतः शक्रो मे ददतांवरः ।
बहुमानाच्च गात्राणि पस्पर्श मम वासवः ॥ ३.१६९.५५ ॥
દાતાઓમાં શ્રેષ્ઠ શક્રે પ્રસન્ન થઈ મને પોતાનું અર્ધાસન આપ્યું; આદરપૂર્વક વાસવે મારા અંગોને સ્પર્શ કર્યો.
3.169.56
तत्राहं देवगन्धर्वैः सहितो भूरिदक्षिणैः ।
अस्त्रार्तमवसं स्वर्गे शिक्षाणोऽस्त्राणि भारत ॥ ३.१६९.५६ ॥
ત્યાં હું અસ્ત્રોની ઇચ્છાથી, ભરપૂર દક્ષિણા આપનારા દેવો અને ગંધર્વો સાથે સ્વર્ગમાં રહ્યો; હે ભારત, અસ્ત્રો શીખતો.
3.169.57
विश्वावसोश्च वै पुत्रश्चित्रसेनोऽभवत्सखा ।
स च गान्धर्वमखिलं ग्राहयामास मां नृप ॥ ३.१६९.५७ ॥
વિશ્વાવસુનો પુત્ર ચિત્રસેન મારો મિત્ર બન્યો; અને તેણે, હે નૃપ, મને સંપૂર્ણ ગાંધર્વવિદ્યા શીખવી.
3.169.58
तत्राहमवसं राजन्गृहीतास्त्रः सुपूजितः ।
सुखं शक्रस् भवने सर्वकामसमन्वितः ॥ ३.१६९.५८ ॥
ત્યાં હું, હે રાજન, અસ્ત્રો પ્રાપ્ત કરીને, સારી રીતે સન્માનિત થઈને, શક્રના ભવનમાં સર્વ કામનાઓથી યુક્ત થઈ સુખેથી રહ્યો.
3.169.59
शृण्वन्वै गीतशब्दं च तूर्यशब्दं च पुष्कलम् ।
पश्यंश्चाप्सरसः श्रेष्ठा नृत्यन्तीर्भरतर्षभ ॥ ३.१६९.५९ ॥
હે ભરતશ્રેષ્ઠ, ગીતનો શબ્દ અને વાજિંત્રોનો પુષ્કળ ધ્વનિ સાંભળતો, અને નૃત્ય કરતી શ્રેષ્ઠ અપ્સરાઓને જોતો હું રહ્યો.
3.169.60
तत्सर्वमनवज्ञाय तथ्यं विज्ञाय भारत ।
अत्यर्थं प्रतिगृह्याहमस्त्रेष्वेव व्यवस्थितः ॥ ३.१६९.६० ॥
હે ભારત, આ બધાને અવગણ્યા વિના, સત્યને સમજીને, અત્યંત સ્વીકારીને, હું કેવળ અસ્ત્રોમાં જ સ્થિર રહ્યો.
3.169.61
ततोऽतुष्यत्सहस्राक्षस्तेन कामेन मे विभुः ।
एवं मे वसतो राजन्नेष कालोऽत्यगाद्दिवि ॥ ३.१६९.६१ ॥
ત્યારે સહસ્રાક્ષ વિભુ ઇન્દ્ર તે ઇચ્છાથી મારા પર પ્રસન્ન થયા. હે રાજન, આ રીતે સ્વર્ગમાં રહેતાં આ સમય વીતી ગયો.