ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 3.169
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.169.1
ततस्तामवसं प्रीतो रजनीं तत्र भारत ।
प्रसादाद्देवदेवस्यत्र्यम्बकस्य महात्मनः ॥ ३.१६९.१ ॥
ਅਰਜੁਨ ਨੇ ਆਖਿਆ: ਹੇ ਭਾਰਤ, ਤਦ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ ਮੈਂ ਉੱਥੇ ਉਹ ਰਾਤ ਬਿਤਾਈ, ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵ ਮਹਾਤਮਾ ਤ੍ਰਯੰਬਕ (ਸ਼ਿਵ) ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ।
3.169.2
व्युषितो रजनीं चाहंकृत्वापौर्वाह्णिकीः क्रियाः ।
अपश्यं तं द्विजश्रेष्ठं दृष्टवानस्मि यं पुरा ॥ ३.१६९.२ ॥
ਰਾਤ ਬਿਤਾ ਕੇ ਅਤੇ ਪੂਰਬਾਹਨ ਦੇ ਕਰਮ ਕਰਕੇ ਮੈਂ ਉਸ ਦ੍ਵਿਜਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ ਜਿਸਨੂੰ ਮੈਂ ਪਹਿਲਾਂ ਵੇਖਿਆ ਸੀ।
3.169.3
तस्मै चाहं यथावृत्तं सर्वमेव न्यवेदयम् ।
भगवन्तं महादेवं समेतोस्मीति भारत ॥ ३.१६९.३ ॥
ਜੋ ਵੀ ਹੋਇਆ ਸੀ ਸਭ ਕੁਝ ਮੈਂ ਉਸਨੂੰ ਜਿਵੇਂ ਦਾ ਤਿਵੇਂ ਦੱਸਿਆ — ਹੇ ਭਾਰਤ, ਮੈਂ ਭਗਵਾਨ ਮਹਾਦੇਵ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ ਹਾਂ।
3.169.4
स मामुवाच राजेन्द्र प्रीयमाणो द्विजोत्तमः ।
दृष्टस्त्वया महादेवो यथा नान्येन केनचित् ॥ ३.१६९.४ ॥
ਉਹ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ ਮੈਨੂੰ ਬੋਲੇ — ਹੇ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਤੂੰ ਮਹਾਦੇਵ ਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੇਖਿਆ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਨੇ ਨਹੀਂ ਵੇਖਿਆ।
3.169.5
समेतं लोकपालैस्तु सर्वैर्वैवस्वतादिभिः ।
द्रष्टास्यनघ देवेन्द्रं स च तेऽस्त्राणि दास्यति ॥ ३.१६९.५ ॥
ਹੇ ਨਿਰਦੋਸ਼, ਤੂੰ ਵੈਵਸਵਤ ਆਦਿ ਸਾਰੇ ਲੋਕਪਾਲਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲੇ ਹੋਏ ਦੇਵਇੰਦਰ ਨੂੰ ਵੇਖੇਂਗਾ; ਅਤੇ ਉਹ ਤੈਨੂੰ ਅਸਤ੍ਰ ਦੇਵੇਗਾ।
3.169.6
एवमुक्त्वा स मां राजन्नाश्लिष्य च पुनः पुनः ।
अगच्छत्स यथाकामं ब्राह्मणः सूर्यसन्निभः ॥ ३.१६९.६ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਇਹ ਆਖ ਕੇ ਸੂਰਜ ਵਰਗਾ ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਮੈਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਗਲੇ ਲਾ ਕੇ ਜਿਵੇਂ ਚਾਹਿਆ ਤਿਵੇਂ ਚਲਾ ਗਿਆ।
3.169.7
अथापराह्णे तस्याह्नः प्रावात्पुण्यः समीरणः ।
पुनर्नवमिमं लोकं कुर्वन्निव सपत्नहन् ॥ ३.१६९.७ ॥
ਉਸ ਦਿਨ ਦੇ ਅਪਰਾਹਨ ਵੇਲੇ ਇੱਕ ਪਵਿੱਤਰ ਹਵਾ ਵਗੀ, ਜਿਵੇਂ ਇਸ ਲੋਕ ਨੂੰ ਮੁੜ ਨਵਾਂ ਕਰ ਰਹੀ ਹੋਵੇ, ਹੇ ਸ਼ਤਰੂਹੰਤਾ।
3.169.8
दिव्यानि चैव माल्यानि सुगन्धीनि नवानि च ।
शैशिरस्य गिरे पादे प्रादुरासन्समीपतः ॥ ३.१६९.८ ॥
ਸ਼ੈਸ਼ਿਰ ਪਰਬਤ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਕੋਲ ਦਿਬ ਤੇ ਖੁਸ਼ਬੂਦਾਰ ਨਵੇਂ ਹਾਰ ਵੀ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਏ।
3.169.9
वादित्राणिच दिव्यानि सुघोषाणि समन्ततः ।
स्तुतयश्चेन्द्रसंयुक्ता अश्रूयन्त मनोहराः ॥ ३.१६९.९ ॥
ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਦਿਬ, ਮਿੱਠੀ ਧੁਨੀ ਵਾਲੇ ਸਾਜ਼ ਵੱਜਣ ਲੱਗੇ; ਇੰਦਰ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਮਨੋਹਰ ਉਸਤਤਾਂ ਵੀ ਸੁਣਾਈ ਦਿੱਤੀਆਂ।
3.169.10
गणाश्चाप्सरसां तत्रगन्धर्वाणां तथैव च ।
पुरस्ताद्देवदेवस्य जगुर्गीतानि सर्वशः ॥ ३.१६९.१० ॥
ਉੱਥੇ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਅਤੇ ਗੰਧਰਬਾਂ ਦੀਆਂ ਟੋਲੀਆਂ ਵੀ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗੀਤ ਗਾਉਣ ਲੱਗੀਆਂ।
3.169.11
मरुतां च गणास्तत्र देवयानैरुपागमन् ।
महेन्द्रानुचरा ये च देवसद्मनिवासिनः ॥ ३.१६९.११ ॥
ਉੱਥੇ ਮਰੁਤਾਂ ਦੀਆਂ ਟੋਲੀਆਂ ਵੀ ਦੇਵਯਾਨਾਂ ਰਾਹੀਂ ਆ ਪਹੁੰਚੀਆਂ; ਮਹੇਂਦਰ ਦੇ ਅਨੁਚਰ ਅਤੇ ਦੇਵਲੋਕ ਵਿੱਚ ਵੱਸਣ ਵਾਲੇ ਵੀ ਆਏ।
3.169.12
ततो मरुत्वानहरिभिर्युक्तैर्वाहैः स्वलंकृतैः ।
शचीसहायस्तत्रायात्सह सर्वैस्तदाऽमरैः ॥ ३.१६९.१२ ॥
ਫਿਰ ਮਰੁਤਵਾਨ (ਇੰਦਰ) ਸਜੇ ਹੋਏ ਹਰੀ ਘੋੜਿਆਂ ਜੁੜੇ ਵਾਹਨਾਂ ਉੱਤੇ ਸ਼ਚੀ ਨਾਲ ਉੱਥੇ ਆਇਆ; ਉਸ ਵੇਲੇ ਸਾਰੇ ਅਮਰਾਂ ਨਾਲ।
3.169.13
एतस्मिन्नैव काले तु कुबेरो नरवाहनः ।
दर्शयामास मां राजँल्लक्ष्म्या परमया युतः ॥ ३.१६९.१३ ॥
ਉਸੇ ਵੇਲੇ ਨਰਵਾਹਨ ਕੁਬੇਰ ਪਰਮ ਸ਼ੋਭਾ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਹੋ ਕੇ ਮੈਨੂੰ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤੇ, ਹੇ ਰਾਜਨ।
3.169.14
दक्षिणस्यां दिशि यमं प्रत्यपश्यं व्यस्थितम् ।
वरुणं देवराजं च यथास्थानमवस्थितम् ॥ ३.१६९.१४ ॥
ਦੱਖਣ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਖੜ੍ਹੇ ਯਮ ਨੂੰ ਮੈਂ ਵੇਖਿਆ, ਅਤੇ ਵਰੁਣ ਤੇ ਦੇਵਰਾਜ ਇੰਦਰ ਨੂੰ ਵੀ ਆਪੋ-ਆਪਣੇ ਥਾਂ ਉੱਤੇ ਟਿਕੇ ਵੇਖਿਆ।
3.169.15
ते मामूचुर्महाराज सान्त्वयित्वा सुरर्षभाः ।
सव्यसाचिन्निरीक्षास्माँल्लोकपालानवस्थितान् ॥ ३.१६९.१५ ॥
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠਾਂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਧੀਰਜ ਦੇ ਕੇ ਆਖਿਆ, "ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਸਵਿਅਸਾਚੀ, ਖੜ੍ਹੇ ਲੋਕਪਾਲਾਂ ਵਜੋਂ ਸਾਨੂੰ ਵੇਖੋ।"
3.169.16
सुरकार्यार्थसिद्ध्यर्थं दृष्टवानसि शंकरम् ।
अस्मत्तोऽपि गृहाण त्वमस्त्राणीति समन्ततः ॥ ३.१६९.१६ ॥
ਦੇਵਕਾਰਜ ਦੀ ਸਿੱਧੀ ਲਈ ਤੂੰ ਸ਼ੰਕਰ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ ਹੈ; ਸਾਡੇ ਕੋਲੋਂ ਵੀ ਹਰ ਪਾਸਿਓਂ ਅਸਤ੍ਰ ਲੈ ਲੈ।
3.169.17
ततोऽहं प्रयतो भूत्वा प्रणिपत्य सुरर्षभान् ।
प्रत्यगृह्णां तदाऽस्त्राणि महान्ति विविधानि च ॥ ३.१६९.१७ ॥
ਫਿਰ ਮੈਂ ਸੰਜਮ ਨਾਲ ਰਹਿ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕਰਕੇ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਹਾਨ ਅਸਤ੍ਰ ਲੈ ਲਏ।
3.169.18
गृहीतास्त्रस्ततो देवैरनुज्ञातोस्मि भारत ।
अथ देवा ययुः सर्वेयथागतमरिंदम ॥ ३.१६९.१८ ॥
ਅਸਤ੍ਰ ਲੈਣ ਮਗਰੋਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਆਗਿਆ ਦਿੱਤੀ, ਹੇ ਭਾਰਤ; ਫਿਰ ਹੇ ਅਰਿੰਦਮ, ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਜਿਵੇਂ ਆਏ ਸਨ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚਲੇ ਗਏ।
3.169.19
मघवानपि मां देवो रथमारोप्य सुप्रभम् ।
उवाच भगवान्वाक्यं स्मयन्निव महायशाः ॥ ३.१६९.१९ ॥
ਦੇਵਰਾਜ ਇੰਦਰ ਨੇ ਵੀ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਤੇਜੱਸਵੀ ਰੱਥ ਉੱਤੇ ਬਿਠਾ ਕੇ ਮੁਸਕਰਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਮਹਾਯਸ਼ਸਵੀ ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਇਹ ਬਚਨ ਕਹੇ।
3.169.20
पुरैवागमनादस्माद्वेदाहं त्वां धनंजय ।
अतः परं त्वहं वै त्वां दर्शये भरत्रषभ ॥ ३.१६९.२० ॥
ਹੇ ਧਨੰਜਯ, ਇੱਥੇ ਆਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ। ਪਰ ਹੁਣ ਤੋਂ, ਹੇ ਭਰਤਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਵਿਖਾਵਾਂਗਾ।
3.169.21
त्वया हि तीर्थेषु पुरा समाप्लावः कृतोऽसकृत् ।
तपश्चेदं महत्त्प्तं स्वर्गं गन्तासि पाण्डव ॥ ३.१६९.२१ ॥
ਹੇ ਪਾਂਡਵ, ਪਹਿਲਾਂ ਤੂੰ ਤੀਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਵਾਰ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਮਹਾਨ ਤਪ ਵੀ ਕੀਤਾ ਹੈ; ਤੂੰ ਸਵਰਗ ਨੂੰ ਜਾਵੇਂਗਾ।
3.169.22
भूयश्चैव च तप्तव्यं तपश्चरणमुत्तमम् ।
दुश्चरं घोरमस्त्राणां तपोबलकरं तव ॥ ३.१६९.२२ ॥
ਤੈਨੂੰ ਫਿਰ ਉੱਤਮ ਤਪ ਕਰਨਾ ਪਵੇਗਾ—ਜੋ ਕਠਿਨ ਅਤੇ ਭਿਆਨਕ ਹੈ, ਜੋ ਅਸਤ੍ਰਾਂ ਅਤੇ ਤੇਰੇ ਤਪ-ਬਲ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।
3.169.23
स्वर्गस्त्ववश्यं गन्तव्यस्त्वया शत्रुनिषूदन ।
मातलिर्मन्नियोगात्त्वां त्रिदिवं प्रापयिष्यति ॥ ३.१६९.२३ ॥
ਹੇ ਸ਼ਤਰੂਨਿਸੂਦਨ, ਤੈਨੂੰ ਜ਼ਰੂਰ ਸਵਰਗ ਜਾਣਾ ਪਵੇਗਾ; ਮੇਰੀ ਆਗਿਆ ਨਾਲ ਮਾਤਲਿ ਤੈਨੂੰ ਤ੍ਰਿਦਿਵ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਏਗਾ।
3.169.24
विदितस्त्वंहि देवानां मुनीनां च महात्मनाम् ।
इहस्थः पाण्डवश्रेष्ठ तपः कुर्वन्सुदुष्करम् ॥ ३.१६९.२४ ॥
ਹੇ ਪਾਂਡਵਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਮਹਾਤਮਾ ਮੁਨੀਆਂ ਨੂੰ ਤੂੰ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈਂ; ਇੱਥੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹੋਏ ਤੂੰ ਬਹੁਤ ਕਠਿਨ ਤਪ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈਂ।
3.169.25
ततोऽहमब्रुवं शक्रं प्रसीद भगवन्मम ।
आचार्यं वरयेऽहं त्वामस्त्रार्थं त्रिदशेश्वर ॥ ३.१६९.२५ ॥
ਤਦ ਮੈਂ ਇੰਦਰ ਨੂੰ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਭਗਵਾਨ, ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਵੋ। ਹੇ ਤ੍ਰਿਦਸ਼ਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਅਸਤ੍ਰ-ਵਿਦਿਆ ਲਈ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਹੀ ਆਚਾਰਯ ਵਜੋਂ ਚੁਣਦਾ ਹਾਂ।
3.169.26
क्रूरकर्माऽस्त्रवित्तात भविष्यसि परंतप ।
यदर्थमस्त्राणीप्सुस्त्वं तं कामं पाण्डवाप्नुहि ॥ ३.१६९.२६ ॥
ਹੇ ਪਰੰਤਪ, ਹੇ ਪੁੱਤਰ, ਤੂੰ ਕ੍ਰੂਰ ਕਰਮ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਅਸਤ੍ਰਾਂ ਦਾ ਗਿਆਤਾ ਹੋਵੇਂਗਾ। ਜਿਸ ਮਕਸਦ ਲਈ ਤੂੰ ਅਸਤ੍ਰ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ, ਹੇ ਪਾਂਡਵ, ਉਹ ਕਾਮਨਾ ਪੂਰੀ ਕਰ।
3.169.27
ततोऽहमब्रुवं नाहं दिव्यान्यस्त्राणि शत्रुहन् ।
मानुषेषु प्रयोक्ष्यामि विनाऽस्त्रप्रतिघातनात् ॥ ३.१६९.२७ ॥
ਤਦ ਮੈਂ ਆਖਿਆ: ਹੇ ਸ਼ਤਰੂਆਂ ਦੇ ਨਾਸ਼ਕ, ਅਸਤ੍ਰ-ਪ੍ਰਤਿਘਾਤ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਮੈਂ ਦਿਵ੍ਯ ਅਸਤ੍ਰ ਮਨੁੱਖਾਂ ਉੱਤੇ ਨਹੀਂ ਵਰਤਾਂਗਾ।
3.169.28
तानि दिव्यानि मेऽस्त्राणि प्रयच्छ विबुधाधिप ।
लेकांश्चास्त्रजितान्पश्चाल्लभेयं सुरपुङ्गव ॥ ३.१६९.२८ ॥
ਹੇ ਵਿਬੁਧਾਂ ਦੇ ਸਰਦਾਰ, ਉਹ ਦਿਵ੍ਯ ਅਸਤ੍ਰ ਮੈਨੂੰ ਦਿਓ। ਹੇ ਸੁਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਅਸਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਜਿੱਤੇ ਗਏ ਲੋਕ ਵੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਸਕਾਂ।
3.169.29
परीक्षार्थं मयैतत्ते वाक्यमुक्तं धनंजय ।
ममात्मजस्य वचनं सूपपन्नमिदं तव ॥ ३.१६९.२९ ॥
ਹੇ ਧਨੰਜਯ, ਪਰੀਖਿਆ ਲਈ ਹੀ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਇਹ ਗੱਲ ਆਖੀ ਸੀ। ਮੇਰੇ ਪੁੱਤਰ ਵਾਂਗ ਤੇਰੇ ਇਹ ਬਚਨ ਬਹੁਤ ਉਚਿਤ ਹਨ।
3.169.30
शिक्ष मे भवनं गत्वासर्वाण्यस्त्राणि भारत ।
वायोरग्नेर्वसुभ्योऽपि वरुणात्समरुद्गणात् ॥ ३.१६९.३० ॥
ਹੇ ਭਾਰਤ, ਮੇਰੇ ਭਵਨ ਵਿੱਚ ਜਾ ਕੇ ਸਾਰੇ ਅਸਤ੍ਰ ਸਿੱਖ—ਵਾਯੂ, ਅਗਨੀ, ਵਸੂਆਂ, ਵਰੁਣ ਅਤੇ ਮਰੁਤ-ਗਣਾਂ ਤੋਂ ਵੀ।
3.169.31
साध्यं पैतामहं चैव गन्धर्वोरगरक्षसाम् ।
वैष्णवानि च सर्वाणि नैर्ऋतानि तथैव च ॥ ३.१६९.३१ ॥
ਸਾਧਿਆਂ ਦੇ, ਪਿਤਾਮਹ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ, ਗੰਧਰਵ-ਉਰਗ-ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੇ, ਵਿਸ਼ਣੂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਅਤੇ ਨੈਰਰਤ ਦੇ ਵੀ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ।
3.169.32
मद्गतानि च जानीहि सर्वास्त्राणि कुरूद्वह ।
एवमुक्त्वा तु मां शक्रस्तत्रैवान्तरधीयत ॥ ३.१६९.३२ ॥
ਹੇ ਕੁਰੂਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਸਾਰੇ ਅਸਤ੍ਰ ਮੇਰੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹਨ, ਇਹ ਜਾਣ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਖ ਕੇ ਸ਼ਕ੍ਰ ਉੱਥੇ ਹੀ ਅਲੋਪ ਹੋ ਗਿਆ।
3.169.33
अथापश्यं हरियुजं रथमैन्द्रमुपस्थितम् ।
दिव्यं मायामयं पुण्यं यत्तं मातलिना नृप ॥ ३.१६९.३३ ॥
ਫਿਰ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਮੈਂ ਹਰੇ ਘੋੜਿਆਂ ਜੁੜਿਆ, ਇੰਦਰ ਦਾ, ਦਿਵ੍ਯ, ਮਾਇਆਮਈ ਅਤੇ ਪੁੰਨ ਵਾਲਾ ਰੱਥ ਨੇੜੇ ਖੜ੍ਹਾ ਦੇਖਿਆ; ਉਸਨੂੰ ਮਾਤਲਿ ਨੇ ਜੋੜਿਆ ਸੀ।
3.169.34
लोकपालेषु यातेषु मामुवाचाथ मातलिः ।
द्रष्टुमिच्छति शक्रस्त्वां देवराजो महाद्युते ॥ ३.१६९.३४ ॥
ਲੋਕਪਾਲ ਚਲੇ ਜਾਣ ਮਗਰੋਂ ਮਾਤਲਿ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਆਖਿਆ: ਹੇ ਮਹਾਦਿਉਤੀ, ਦੇਵਰਾਜ ਸ਼ਕ੍ਰ ਤੈਨੂੰ ਵੇਖਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ।
3.169.35
संसिद्धस्त्वं महाबाहो कुरु कार्यमनुत्तमम् ।
पश्य पुण्यकृतां लोकान्सशरीरो दिवं व्रज ॥ ३.१६९.३५ ॥
ਹੇ ਮਹਾਬਾਹੂ, ਤੂੰ ਸਿੱਧ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈਂ; ਉੱਤਮ ਕਾਰਜ ਕਰ। ਪੁੰਨ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦੇ ਲੋਕ ਵੇਖ; ਸਰੀਰ ਸਮੇਤ ਸਵਰਗ ਨੂੰ ਜਾ।
3.169.36
देवराजः सहस्राक्षस्त्वां दिदृक्षति भारत ।
इत्युक्तोऽहं मातलिना गिरिमामन्त्र्य शैशिरम् ॥ ३.१६९.३६ ॥
ਹੇ ਭਰਤ, ਦੇਵਰਾਜ ਸਹਸ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ ਤੈਨੂੰ ਵੇਖਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਮਾਤਲਿ ਦੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਖਣ ਤੇ ਮੈਂ ਬਰਫ਼ਾਨੀ ਪਹਾੜ ਤੋਂ ਵਿਦਾ ਲਈ।
3.169.37
प्रदक्षिणमुपावृत्य समारोहं रथोत्तमम् ।
चोदयामास स हयान्मनोमारुतरंहसः ॥ ३.१६९.३७ ॥
ਸੱਜੇ ਪਾਸੇ ਮੁੜ ਕੇ ਉਸ ਨੇ ਉੱਤਮ ਰਥ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹਿਆ ਅਤੇ ਮਨ ਤੇ ਹਵਾ ਵਰਗੀ ਤੇਜ਼ ਰਫ਼ਤਾਰ ਵਾਲੇ ਘੋੜਿਆਂ ਨੂੰ ਹਾਂਕਿਆ।
3.169.38
मातलिर्हयतत्त्वज्ञो यथावद्भूरिदक्षिणः ।
अवैक्षत च मे वक्रृंस्तितस्याथ ससारथिः।
तथा भ्रान्ते रथे राजन्विस्मितश्चेदमब्रवीत् ॥ ३.१६९.३८ ॥
ਘੋੜਿਆਂ ਦੇ ਭੇਤ ਨੂੰ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ ਮਾਤਲਿ ਨੇ ਬੜੀ ਨਿਪੁੰਨਤਾ ਨਾਲ ਮੇਰੇ ਅਤੇ ਸਾਰਥੀ ਸਮੇਤ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਟੇਢੀ ਚਾਲ ਨੂੰ ਠੀਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੇਖਿਆ; ਹੇ ਰਾਜਨ, ਰਥ ਡੋਲਣ ਤੇ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਕੇ ਉਸ ਨੇ ਇਹ ਕਿਹਾ।
3.169.39
अत्यद्भुतमिदं त्वद्यविचित्रं प्रतिभाति मे ।
यदास्थितो रथं दिव्यं पदान्न चलितः पदम् ॥ ३.१६९.३९ ॥
ਅੱਜ ਇਹ ਮੈਨੂੰ ਬਹੁਤ ਅਦਭੁਤ ਅਤੇ ਅਜੀਬ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਦਿਵ ਰਥ ਉੱਤੇ ਸਵਾਰ ਹੋ ਕੇ ਵੀ ਤੂੰ ਆਪਣੀ ਥਾਂ ਤੋਂ ਜ਼ਰਾ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹਿੱਲਿਆ।
3.169.40
देवराजोऽपिहि मया नित्यमत्रोपलक्षितः ।
विचलन्प्रथमोत्पाते हयानां भरतर्षभ ॥ ३.१६९.४० ॥
ਹੇ ਭਰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਦੇਵਰਾਜ ਨੂੰ ਵੀ ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਸਦਾ ਵੇਖਿਆ ਹੈ; ਘੋੜਿਆਂ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਅਪਸ਼ਗਨ ਉੱਤੇ ਉਹ ਵੀ ਡੋਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
3.169.41
त्वं पुनः स्थित एवात्ररथे भ्रान्ते कुरूद्वह ।
अतिशक्रमिदं सर्वं तवेति प्रतिभाति मे ॥ ३.१६९.४१ ॥
ਹੇ ਕੁਰੂਆਂ ਦੇ ਸਿਰਮੌਰ, ਰਥ ਡੋਲਣ ਉੱਤੇ ਵੀ ਤੂੰ ਇੱਥੇ ਫਿਰ ਅਡੋਲ ਖੜ੍ਹਾ ਰਿਹਾ; ਮੈਨੂੰ ਇਹ ਸਭ ਇੰਦਰ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਤੇਰੀ ਸ਼ਕਤੀ ਜਾਪਦੀ ਹੈ।
3.169.42
इत्युक्त्वाऽऽकाशमाविश्य मातलिर्विबुधालयान् ।
दर्शयामास मे राजन्विमानानि च भारत ॥ ३.१६९.४२ ॥
ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ ਮਾਤਲਿ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋਇਆ; ਹੇ ਰਾਜਨ, ਹੇ ਭਾਰਤ, ਉਸ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਲੋਕ ਅਤੇ ਵਿਮਾਨ ਦਿਖਾਏ।
3.169.43
स रथो हरिभिर्युक्तो ह्यूर्ध्वमाचक्रमे ततः ।
ऋषयो देवताश्चैव पूजयन्ति नरोत्तम ॥ ३.१६९.४३ ॥
ਉਹ ਰਥ, ਘੋੜਿਆਂ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ, ਫਿਰ ਉੱਪਰ ਵੱਲ ਉੱਠਿਆ। ਹੇ ਨਰੋਤਮ, ਰਿਸ਼ੀ ਅਤੇ ਦੇਵਤੇ ਉਸਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ।
3.169.44
ततः कामगमाँल्लोकानपश्यं वै सुरर्षिणाम् ।
गन्धर्वाप्सरसां चैव प्रभावममितौजसाम् ॥ ३.१६९.४४ ॥
ਫਿਰ ਮੈਂ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਗਮਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਵੇਖੇ; ਦੇਵਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਗੰਧਰਵਾਂ ਅਤੇ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਵੇਖਿਆ, ਜੋ ਅਮਿਤ ਤੇਜ ਵਾਲੇ ਹਨ।
3.169.45
नन्दनादीनि देवानां वनान्युपवनानि च ।
दर्शयामास मे शीघ्रं मातलिः शक्रसारथिः ॥ ३.१६९.४५ ॥
ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਨੰਦਨ ਆਦਿ ਬਨ ਅਤੇ ਉਪਬਨ ਇੰਦਰ ਦੇ ਸਾਰਥੀ ਮਾਤਲੀ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਝਟਪਟ ਵਿਖਾਏ।
3.169.46
ततः शक्रस्य भवनमपश्यभमरावतीम् ।
दिव्यैः कामफलैर्वृक्षै रत्नैश्च समलंकृताम् ॥ ३.१६९.४६ ॥
ਫਿਰ ਮੈਂ ਸ਼ਕਰ ਦਾ ਭਵਨ ਅਮਰਾਵਤੀ ਵੇਖੀ, ਜੋ ਦਿਵ੍ਯ ਇੱਛਾਫਲ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਰੁੱਖਾਂ ਅਤੇ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ ਸੀ।
3.169.47
न तां भासयते सूर्यो न शीतोष्णे न च क्लमः ।
न बाधते तत्ररजस्तत्रास्ति न जरा नृप ॥ ३.१६९.४७ ॥
ਸੂਰਜ ਉਸਨੂੰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ; ਸਰਦੀ-ਗਰਮੀ ਨਹੀਂ, ਥਕਾਵਟ ਵੀ ਨਹੀਂ; ਉੱਥੇ ਧੂੜ ਸਤਾਉਂਦੀ ਨਹੀਂ, ਹੇ ਰਾਜਾ, ਉੱਥੇ ਬੁਢਾਪਾ ਵੀ ਨਹੀਂ।
3.169.48
न तत्रशोको दैन्यं वा वैवर्ण्यं चोपलक्ष्यते ।
दिवौकसां महाराज न ग्लानिररिमर्दन।
न क्रोधलोभौ तत्रास्तामशुबं वा विशांपते ॥ ३.१६९.४८ ॥
ਉੱਥੇ ਦਿਵੌਕਸਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ੋਕ, ਦੈਨਯ ਜਾਂ ਵਿਵਰਣਤਾ ਦਿੱਸਦੀ ਨਹੀਂ; ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਹੇ ਅਰਿਮਰਦਨ, ਉੱਥੇ ਗਲਾਨੀ ਨਹੀਂ; ਕ੍ਰੋਧ ਅਤੇ ਲੋਭ ਉੱਥੇ ਨਹੀਂ ਸਨ, ਨਾ ਹੀ ਅਸ਼ੁਭ, ਹੇ ਵਿਸ਼ਾਂਪਤੀ।
3.169.49
नित्यं तुष्टाश् ते राजन्प्राणिनः सुरवेश्मनि ।
नित्यपुष्पफलास्तत्र पादपा हरितच्छदाः ॥ ३.१६९.४९ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਨਿਵਾਸ ਵਿੱਚ ਜੀਵ ਸਦਾ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ; ਉੱਥੋਂ ਦੇ ਰੁੱਖ ਸਦਾ ਫੁੱਲਾਂ ਤੇ ਫਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰੇ ਅਤੇ ਹਰੇ ਪੱਤਿਆਂ ਵਾਲੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
3.169.50
पुष्करिण्यश्च विविधाः पद्मसौगन्धिकायुताः ।
शीतस्तत्रववौ वायुः सुगन्धो वीजते शुभः ॥ ३.१६९.५० ॥
ਉੱਥੇ ਕਮਲ ਅਤੇ ਸੌਗੰਧਿਕ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਲਾਬ ਹਨ; ਉੱਥੇ ਠੰਢੀ, ਸੁਗੰਧ ਭਰੀ, ਸ਼ੁਭ ਹਵਾ ਵਗਦੀ ਹੈ।
3.169.51
सर्वरत्नविचित्रा च भूमिः पुष्पविभूषिता ।
मृगद्विजाश्च बहवो रुचिरा मधुरस्वराः।
विमानगामिनश्चात्रदृश्यन्ते बहवोऽमराः ॥ ३.१६९.५१ ॥
ਉੱਥੋਂ ਦੀ ਧਰਤੀ ਸਾਰੇ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਅਨੋਖੀ ਅਤੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ ਹੈ; ਮਿੱਠੀ ਅਵਾਜ਼ ਵਾਲੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮ੍ਰਿਗ ਤੇ ਪੰਛੀ ਹਨ; ਵਿਮਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਘੁੰਮਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਅਮਰ ਉੱਥੇ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
3.169.52
ततोऽपश्यं वसून्रुद्रान्साध्यांश्च समरुद्गणान् ।
आदित्यानश्विनौ चैव तान्सर्वान्प्रत्यपूजयम् ॥ ३.१६९.५२ ॥
ਫਿਰ ਮੈਂ ਵਸੂਆਂ, ਰੁਦ੍ਰਾਂ, ਸਾਧਿਆਂ, ਮਰੁਤਾਂ ਦੇ ਗਣਾਂ ਸਹਿਤ ਆਦਿਤਿਆਂ ਅਤੇ ਦੋਵਾਂ ਅਸ਼ਵਿਨੀ ਕੁਮਾਰਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਭਨਾਂ ਦਾ ਮੈਂ ਬਦਲੇ ਵਿੱਚ ਸਤਿਕਾਰ ਕੀਤਾ।
3.169.53
ते मां वीर्येण यशसा तेजसा च बलेन च ।
अस्त्रैश्चाप्यन्वजानन्त संग्रामे विजयेन च ॥ ३.१६९.५३ ॥
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਬਹਾਦਰੀ, ਯਸ਼, ਤੇਜ, ਬਲ, ਅਸਤਰਾਂ ਅਤੇ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਮੇਰੀ ਜਿੱਤ ਨਾਲ ਕਬੂਲ ਕੀਤਾ।
3.169.54
प्रविश्य तां पुरीं दिव्यां देवगन्धर्वपूजिताम् ।
देवराजं सहस्राक्षमुपातिष्ठं कृताञ्जलिः ॥ ३.१६९.५४ ॥
ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੇ ਗੰਧਰਵਾਂ ਵੱਲੋਂ ਪੂਜਿਤ ਉਸ ਦਿਵ ਨਗਰੀ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋ ਕੇ, ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਮੈਂ ਸਹਸ੍ਰਾਕਸ਼ ਦੇਵਰਾਜ ਕੋਲ ਪਹੁੰਚਿਆ।
3.169.55
ददावर्धासनं प्रीतः शक्रो मे ददतांवरः ।
बहुमानाच्च गात्राणि पस्पर्श मम वासवः ॥ ३.१६९.५५ ॥
ਦਾਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਸ਼ਕ੍ਰ ਨੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ ਮੈਨੂੰ ਆਪਣਾ ਅੱਧਾ ਆਸਨ ਦਿੱਤਾ; ਆਦਰ ਨਾਲ ਵਾਸਵ ਨੇ ਮੇਰੇ ਅੰਗਾਂ ਨੂੰ ਛੂਹਿਆ।
3.169.56
तत्राहं देवगन्धर्वैः सहितो भूरिदक्षिणैः ।
अस्त्रार्तमवसं स्वर्गे शिक्षाणोऽस्त्राणि भारत ॥ ३.१६९.५६ ॥
ਉੱਥੇ ਮੈਂ ਅਸਤ੍ਰਾਂ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ, ਭਰਪੂਰ ਦਕਸ਼ਿਣਾ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੇ ਗੰਧਰਵਾਂ ਨਾਲ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਰਿਹਾ; ਹੇ ਭਾਰਤ, ਅਸਤ੍ਰ ਸਿੱਖਦਾ ਹੋਇਆ।
3.169.57
विश्वावसोश्च वै पुत्रश्चित्रसेनोऽभवत्सखा ।
स च गान्धर्वमखिलं ग्राहयामास मां नृप ॥ ३.१६९.५७ ॥
ਵਿਸ਼੍ਵਾਵਸੂ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਚਿੱਤਰਸੇਨ ਮੇਰਾ ਮਿੱਤਰ ਬਣਿਆ; ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਮੈਨੂੰ ਸਾਰੀ ਗੰਧਰਵ ਵਿੱਦਿਆ ਸਿਖਾਈ।
3.169.58
तत्राहमवसं राजन्गृहीतास्त्रः सुपूजितः ।
सुखं शक्रस् भवने सर्वकामसमन्वितः ॥ ३.१६९.५८ ॥
ਉੱਥੇ ਮੈਂ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਅਸਤ੍ਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ, ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਤਿਕਾਰਿਆ ਜਾ ਕੇ, ਸ਼ਕ੍ਰ ਦੇ ਭਵਨ ਵਿੱਚ ਸਾਰੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੋ ਕੇ ਸੁਖ ਨਾਲ ਰਿਹਾ।
3.169.59
शृण्वन्वै गीतशब्दं च तूर्यशब्दं च पुष्कलम् ।
पश्यंश्चाप्सरसः श्रेष्ठा नृत्यन्तीर्भरतर्षभ ॥ ३.१६९.५९ ॥
ਹੇ ਭਰਤ-ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਗੀਤ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਅਤੇ ਸਾਜਾਂ ਦੀ ਭਰਪੂਰ ਧੁਨੀ ਸੁਣਦਾ, ਅਤੇ ਨੱਚਦੀਆਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖਦਾ ਮੈਂ ਰਿਹਾ।
3.169.60
तत्सर्वमनवज्ञाय तथ्यं विज्ञाय भारत ।
अत्यर्थं प्रतिगृह्याहमस्त्रेष्वेव व्यवस्थितः ॥ ३.१६९.६० ॥
ਹੇ ਭਾਰਤ, ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਅਣਗੌਲਿਆਂ ਨਾ ਕਰਦਿਆਂ, ਸੱਚ ਨੂੰ ਸਮਝ ਕੇ, ਬਹੁਤ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਮੈਂ ਕੇਵਲ ਅਸਤ੍ਰਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਟਿਕਿਆ ਰਿਹਾ।
3.169.61
ततोऽतुष्यत्सहस्राक्षस्तेन कामेन मे विभुः ।
एवं मे वसतो राजन्नेष कालोऽत्यगाद्दिवि ॥ ३.१६९.६१ ॥
ਤਦ ਸਹਸਰਾਕਸ਼ ਵਿਭੂ ਇੰਦਰ ਉਸ ਇੱਛਾ ਕਾਰਨ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਏ। ਹੇ ਰਾਜਨ, ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਵਸਦਿਆਂ ਇਹ ਸਮਾਂ ਬੀਤ ਗਿਆ।