મહાભારત · અધ્યાય 3.184
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.184.1
निदाघान्तकरः कालः सर्वभूतसुखावहः ।
तत्रैव वसतां तेषां प्रावृट् समभिपद्यत ॥ ३.१८४.१ ॥
ઉનાળાનો અંત લાવનાર, સર્વ પ્રાણીઓને સુખ આપનાર એ કાળ આવ્યો; ત્યાં રહેતા તેમના માટે વર્ષાઋતુ આવી પહોંચી.
3.184.2
छादयन्तो महाघोषाः स्वं दिशश्च बलाहकाः ।
प्रववर्षुर्दिवारात्रमसिताः सततं तदा ॥ ३.१८४.२ ॥
પોતાની દિશાઓને ઢાંકતા, મહાન ગર્જનાવાળા કાળા વાદળો ત્યારે દિવસ-રાત સતત વરસ્યા.
3.184.3
तपात्ययनिकेताश्च शतशोऽथ सहस्रशः ।
अपेतार्कप्रभाजालाः सविद्युन्मण्डप्रभाः ॥ ३.१८४.३ ॥
તાપના અંતે નિવાસસ્થાનરૂપ વાદળો સેંકડો અને હજારોની સંખ્યામાં આવ્યાં; સૂર્યના પ્રકાશનું જાળું અદૃશ્ય થયું, વીજળી સહિત મંડળ-પ્રભાવાળાં.
3.184.4
विरूढशष्पा धरणी मत्तदंशसरीसृपा ।
बभूव पयसा सिक्ता शान्तधूमरजोगणा ॥ ३.१८४.४ ॥
ઘાસ ઊગી આવેલી ધરતી, મદમસ્ત ડાંસ અને સરકતા જીવોથી ભરેલી, જળથી ભીંજાઈ ગઈ; ધૂળ-ધુમાડાનાં ટોળાં શાંત થયાં.
3.184.5
न स्म प्रज्ञायते किंचिदम्भसा समवस्तृते ।
समं वा विषमं वाऽपि नद्यो वा स्तावराणि वा ॥ ३.१८४.५ ॥
પાણીથી ઢંકાઈ જવાથી કશું પારખી શકાતું નથી — સમતલ કે વિષમ ભૂમિ, નદીઓ કે સ્થિર વસ્તુઓ.
3.184.6
क्षुब्धतोया महावेगाः श्वसमाना इवाशुगाः ।
सिन्धवः शोभयांचक्रुः काननानि तपात्यये ॥ ३.१८४.६ ॥
ક્ષુબ્ધ જળવાળી, મહાન વેગવાળી, હાંફતી હોય તેમ ઝડપી નદીઓએ તાપના અંતે વનોને શોભાવ્યાં.
3.184.7
नदतां काननान्तेषु श्रूयन्ते विविधाः स्वनाः ।
वृष्टिभिस्ताड्यमानानां वराहमृगपक्षिणाम् ॥ ३.१८४.७ ॥
જંગલના છેડે ગર્જતાં, વરસાદના મારથી પીડાતાં ભૂંડ, હરણ અને પક્ષીઓના વિવિધ અવાજો સંભળાતા હતા.
3.184.8
स्तोककाः शिखिनश्चैव पुंस्कोकिलगणैः सह ।
मत्ताः परिपतन्ति स्म दर्दुरश्चैव दर्पिताः ॥ ३.१८४.८ ॥
નાના મોર નર કોયલોના ટોળા સાથે મદમસ્ત થઈ ઊડી રહ્યા હતા; ગર્વિષ્ઠ દેડકા પણ.
3.184.9
तदा बहुविधाकारा प्रावृण्मेघानुनादिता ।
अभ्यतीता शिवा तेषां चरतां मरुधन्वसु ॥ ३.१८४.९ ॥
ત્યારે અનેક પ્રકારના આકારવાળી વર્ષા ઋતુ, મેઘગર્જનાથી ગુંજતી, વીતી ગઈ; રણપ્રદેશોમાં ભટકનારાઓ માટે તે શુભ રહી.
3.184.10
क्रौञ्चहंससमाकीर्णा शरत्प्रमुदीताऽभवत् ।
रूढकक्षवनप्रस्था प्रसन्नजलनिम्नगा ॥ ३.१८४.१० ॥
ક્રૌંચ અને હંસોથી ભરેલી શરદ ઋતુ આનંદિત થઈ; વનપ્રદેશો ઘટાદાર ઝાડીઓથી છવાયેલા હતા, નદીઓ નિર્મળ જળથી વહેતી હતી.
3.184.11
विमलाकाशनक्षत्रा शरत्तेषां शिवाऽभषत् ।
मृगद्विजसमाकीर्णा पाण्डवानां महात्मनाम् ॥ ३.१८४.११ ॥
નિર્મળ આકાશ અને નક્ષત્રોવાળી શરદ ઋતુ એ મહાત્મા પાંડવો માટે શુભ બની; તે મૃગ અને પક્ષીઓથી ભરેલી હતી.
3.184.12
दृश्यन्ते शान्तरजसः क्षपाजलदशीतलाः ।
ग्रहनक्षत्रसङ्घैश्च सोमेन च विराजिताः ॥ ३.१८४.१२ ॥
ધૂળ શાંત થયેલી, રાત્રિના ઝાકળ અને વાદળોથી ઠંડી રાતો દેખાતી હતી; ગ્રહ-નક્ષત્ર સમૂહો અને ચંદ્રથી તે શોભતી હતી.
3.184.13
कुमुदैः पुण्डरीकैश्च शीतवारिधराः शिवाः ।
नदीः पुष्करिणीश्चैव ददृशुः समलंकृताः ॥ ३.१८४.१३ ॥
કુમુદ અને પુંડરીક કમળોથી શોભતી, શીતળ જળવાળી શુભ નદીઓ અને કમળસરોવરો તેમણે જોયાં.
3.184.15
ते वै मुमुदिरे वीराः प्रसन्नसलिलां शिवाम् ।
पश्यन्तो दृढधन्वानः परिपूर्णां सरस्वतीम् ॥ ३.१८४.१५ ॥
તે વીરો, દૃઢ ધનુર્ધારીઓ, સ્વચ્છ જળવાળી શુભ અને ભરપૂર સરસ્વતીને જોઈને હર્ષિત થયા.
3.184.16
तेषां पुण्यतमा रात्रिः पर्वसन्धौ स्म शारदी ।
तत्रैव वसतामासीत्कार्तिकी जनमेजय ॥ ३.१८४.१६ ॥
હે જનમેજય, ત્યાં નિવાસ કરતાં તેમના માટે શરદ ઋતુના પર્વ-સંધિની કાર્તિકી રાત્રિ અત્યંત પુણ્યમય થઈ.
3.184.17
पुण्यकृद्भिर्महासत्वैस्तापसैः सह पाण्डवाः ।
तत्सर्वं भरतश्रेष्ठ समूहुर्योगमुत्तमम् ॥ ३.१८४.१७ ॥
હે ભરતશ્રેષ્ઠ, પુણ્યકર્મી મહાત્મા તાપસો સાથે પાંડવોએ તે સર્વ ઉત્તમ યોગ આચર્યો.
3.184.18
तमिस्राभ्युदये तस्मिन्धौम्येन सह पाण्डवाः ।
सूतैः पौरोगवैः साकं काम्यकं प्रययुर्वनम् ॥ ३.१८४.१८ ॥
તે અંધકારના અંતે ધૌમ્ય સાથે પાંડવો સારથિઓ અને રસોઇયાઓ સહિત કામ્યક વન તરફ ગયા.