Mahābhārata · Adhyāya 3.196
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.196.1
मार्कण्डेयमृषयो ब्राह्मणा युधिष्ठिरश्च ।
पर्यपृच्छन्नृषिः केन दीर्घायुरासीद्बकः ॥ ३.१९६.१ ॥
Mārkaṇḍeya, los sabios, los brahmanes y Yudhiṣṭhira preguntaron: ¿por qué medio el sabio Baka alcanzó una vida larga?
3.196.2
मार्कण्डेयस्तु तान्सर्वान्प्रत्युवाच महातपाः ।
दीर्घायुश्च बकोराजन्नृषिर्नात्र विचारणा ॥ ३.१९६.२ ॥
Entonces Mārkaṇḍeya, de gran austeridad, les respondió a todos: Oh rey, el sabio Baka fue de larga vida; de esto no hay duda.
3.196.3
एतच्छ्रुत्वा तु कौन्तेयो भ्रातृभिः सह भारत ।
मार्कण्डेयं पर्यपृच्छद्धर्मराजो युधिष्ठिरः ॥ ३.१९६.३ ॥
Al oír esto, el hijo de Kuntī, el rey de la justicia Yudhiṣṭhira, oh descendiente de Bharata, preguntó a Mārkaṇḍeya junto con sus hermanos.
3.196.4
बकदाल्भ्यौ महात्मानौ श्रूयेते चिरजीविनौ ।
सखायौ देवराजस् यतावृषी लोकसंमतौ ॥ ३.१९६.४ ॥
Baka y Dālbhya, los dos de alma grande, son conocidos como amigos de larga vida, iguales al rey de los dioses, sabios honrados por los mundos.
3.196.5
एतदिच्छामि भगवन्बकशक्रसमागमम् ।
सुखदुःखसमायुक्तं तत्त्वेन कथितं त्वया ॥ ३.१९६.५ ॥
Oh venerable, deseo oír del encuentro de Baka y Śakra, unido a placer y dolor, tal como tú lo has relatado con verdad.
3.196.6
वृत्ते देवासुरे राजन्संग्रामे रोमहर्षणे ।
त्रयाणामपि लोकानामिन्द्रो लोकाधिपोऽभवत् ॥ ३.१९६.६ ॥
Oh rey, tras haber tenido lugar la espeluznante batalla de dioses y asuras, Indra se convirtió en señor de los tres mundos.
3.196.7
सम्यग्वर्षति पर्जन्ये सस्यसंपद उत्तमाः ।
निरामयाः सुधर्मिष्ठाः प्रजा धर्मपरायणाः।
मुदितश्च जनः सर्वः स्वधर्मेषु व्यवस्थितः ॥ ३.१९६.७ ॥
Cuando la nube de lluvia descarga bien sus aguas, llega la mejor abundancia de cosechas. Los pueblos están libres de enfermedad, son sumamente devotos al dharma y se dedican a él. Toda la gente está alegre y establecida en sus propios deberes.
3.196.8
ताः प्रजा मुदिताः सर्वा दृष्ट्रा बलनिषूदनः ।
ततस्तु मुदितोराजन्देवराजः शतक्रतुः ॥ ३.१९६.८ ॥
Al ver a todas aquellas gentes alegres, el destructor de Bala —entonces, oh rey, Śatakratu, rey de los dioses, también se alegró.
3.196.9
ऐरावतं समास्थाय अपश्यन्मुदिताः प्रजाः ।
आश्रमांश्च विचित्रांश् नदीश्च विविधाः शुभाः ॥ ३.१९६.९ ॥
Montado en Airāvata, contempló al pueblo alegre, y los maravillosos ermitaños y los muchos ríos auspiciosos.
3.196.10
नगराणि समृद्धानि घेटाञ्जनपदांस्तथा ।
प्रजापालनदक्षांश्च नरेन्द्रान्धर्मचारिणः ॥ ३.१९६.१० ॥
Ciudades prósperas, aldeas y territorios, y reyes diestros en proteger a su pueblo y practicar el dharma.
3.196.11
उदपानं प्रपा वापी तटाकानि सरांसि च ।
नानाब्रह्रह्मसमाचारैः सेवितानि द्विजोततमैः ॥ ३.१९६.११ ॥
Pozos, abrevaderos, pozos escalonados, estanques y lagos, frecuentados por los mejores brahmanes que practican los diversos ritos del Veda.
3.196.12
ततोऽवतीर्य रम्यायां पृथ्व्यां राजञ्छतक्रतुः ।
तत्र रम्ये शिवे देशे बहुवृक्षसमाकुले ॥ ३.१९६.१२ ॥
Entonces, oh rey, Śatakratu descendió a la tierra agradable y llegó a aquella región agradable y auspiciosa, densamente poblada de muchos árboles.
3.196.13
पूर्वस्यां दिशि रम्यायां समुद्राभ्याशतो नृप ।
तत्राश्रमपदं रम्यं मृगद्विजनिषेवितम्।
तत्राश्रमपदे रम्ये बकं पश्यति देवराट् ॥ ३.१९६.१३ ॥
Oh rey, en la dirección oriental, cerca del océano, hay un lugar encantador. Allí hay un agradable eremitorio frecuentado por ciervos y aves. En aquel hermoso eremitorio, el rey de los dioses vio a Baka.
3.196.14
बकस्तु दृष्ट्वा देवेन्द्रं दृढं प्रीतमनाऽभवत् ।
पाद्यासनार्थदानेन फलमूलैरथार्चयत् ॥ ३.१९६.१४ ॥
Baka, al ver a Indra, señor de los dioses, se llenó de gran alegría. Ofreciéndole agua para los pies y un asiento, lo honró con frutos y raíces.
3.196.15
सुखोपविष्टो वरदस्ततस्तु बलसूदनः ।
ततः प्रश्नं बकं देवं उवाच त्रिदशेश्वरः ॥ ३.१९६.१५ ॥
Sentado cómodamente, el otorgador de dones, matador de Bala, entonces hizo una pregunta a Baka y dijo, el señor de los treinta dioses.
3.196.16
शतं वर्षसहस्राणि मुने जातस्य तेऽनघ ।
समाख्याहि मम ब्रह्मन्किं दुःखं चिरजीविनाम् ॥ ३.१९६.१६ ॥
Oh sabio, oh sin mancha, desde que naciste han pasado cien mil años. Dime, oh brahmán, cuál es el sufrimiento de los longevos.
3.196.17
अप्रियैः सह संवासः प्रियैश्चापि विनाभवः ।
असद्भिः संप्रयोगश्च तद्दुःखं चिरजीविनाम् ॥ ३.१९६.१७ ॥
Vivir con los no amados, la separación de los seres queridos y la compañía de los malvados: ese es el sufrimiento de los longevos.
3.196.18
पुत्रदारविनाशोऽत्र ज्ञातीनां सुहृदामपि ।
परेष्वायत्तता कृच्छ्रं किंनु दुःखतरं ततः ॥ ३.१९६.१८ ॥
Aquí, la destrucción de hijos y esposas, también la de parientes y amigos, y la penuria de depender de otros: ¿qué podría ser más doloroso que eso?
3.196.19
नान्यद्दुःखतरं किंचिल्लोकेषु प्रतिभाति मे ।
अर्थैर्विहीनः पुरुषः एरैः संपरिभूयते ॥ ३.१९६.१९ ॥
No veo en los mundos ningún sufrimiento mayor que este: el hombre privado de riquezas es completamente despreciado por los de su clase, como elefantes.
3.196.20
अकुलानां कुले भावं कुलीनानां कुलक्षयम् ।
संयोगं विप्रयोगं च पश्यन्ति चिरजीविनः ॥ ३.१९६.२० ॥
Los de larga vida ven a los de linaje bajo nacer en una familia noble, la ruina de la familia noble, y la unión y la separación.
3.196.21
अपिप्रत्यक्षमेवैतत्तव देघ शतक्रतो ।
अकुलानां समृद्धानां कथं कुलविपर्ययः ॥ ३.१९६.२१ ॥
Oh dios, Śatakratu, esto ocurre ante tus propios ojos. ¿Cómo sucede la inversión de linaje en los prósperos de baja cuna?
3.196.22
देवदानवगन्धर्वमनुष्योरगराक्षसाः ।
प्राप्नुवन्ति विपर्यासं किंनु दुःखतरं ततः ॥ ३.१९६.२२ ॥
Dioses, demonios, gandharvas, humanos, serpientes y rākṣasas también sufren la inversión; ¿qué es más doloroso que eso?
3.196.23
कुले जाताश् क्लिश्यन्ते दौष्कुलेयवशानुगाः ।
आढ्यैर्दरिद्राऽवमताः किंनु दुःखतरं ततः ॥ ३.१९६.२३ ॥
Los nacidos en buenas familias sufren, sometidos a la voluntad de los de baja cuna; los pobres son despreciados por los ricos. ¿Qué es más doloroso que eso?
3.196.24
लोके वैधर्म्यमेतत्तु दृश्ते बहुविस्तरम् ।
हीनज्ञानाश्च हृष्यन्ते क्लिश्यन्ते प्राज्ञकोविदाः।
बहुदुःखपरिक्लेशं मानुष्यमिह दृश्यते ॥ ३.१९६.२४ ॥
En el mundo se ve esta inversión del orden en gran escala: los ignorantes se regocijan mientras los sabios y eruditos sufren. Aquí la vida humana aparece llena de gran dolor y aflicción.
3.196.25
पुनरेव महाभाग देवर्षिगणसेवित ।
समाख्याहि मम ब्रह्मन्किं सुखं चिरजीविनाम् ॥ ३.१९६.२५ ॥
De nuevo, oh bienaventurado, servido por multitudes de sabios divinos, oh brahmán, dime: ¿qué es la felicidad para los de larga vida?
3.196.26
अष्टमे द्वादशे वाऽपि शाकं यः पचते गृहे ।
कुमित्राण्यनपाश्रित् किं वै सुखतरं ततः ॥ ३.१९६.२६ ॥
¿Quién es más feliz que aquel que cocina verduras en casa, incluso el octavo o el duodécimo día, y no depende de malos amigos?
3.196.27
यत्राहानि न गण्यन्ते नैनमाहुर्महाशनम् ।
अपि शाकं पचानस्य सुखं वै मघवन्गृहे ॥ ३.१९६.२७ ॥
Donde los días no se cuentan y no lo llaman gran comilón — incluso para quien cocina verduras en casa hay felicidad, oh Maghavan.
3.196.28
आर्जितं स्वेन वीर्येण नाप्यपाश्रित्य कंचन ।
फलशाकमपि श्रेयो भोक्तुं ह्यकृपणं गृहे ॥ ३.१९६.२८ ॥
Ganado con el propio esfuerzo, sin depender de nadie: incluso frutas y verduras comidas generosamente en casa son mejores.
3.196.29
परस्य तु गृहे भोक्तुः परिभूतस् नित्यशः ।
सुमृष्टमपि न श्रेयो विकल्पोऽयमतः सताम् ॥ ३.१९६.२९ ॥
Quien come en casa ajena es constantemente humillado; ni siquiera la comida bien preparada le conviene—por eso esta no es una opción para los buenos.
3.196.30
श्ववद्धि लोलुपो यस्तु परान्नं भोक्तुमिच्छति ।
धिगस्तु तस्य तद्भुक्तं कृपणस् दुरात्मनः ॥ ३.१९६.३० ॥
Maldita sea aquella comida del mezquino, de alma perversa, que, glotón como un perro, desea comer la comida ajena.
3.196.31
यो दत्त्वाऽतिथिभृत्येभ्यः पितृभ्यश्च द्विजोत्तमः ।
शिष्टान्यन्नानि यो भुङ्क्ते किं वै सुखतरं ततः ॥ ३.१९६.३१ ॥
¿Qué es más agradable que el mejor de los dvija que, habiendo dado a huéspedes, sirvientes y antepasados, come el alimento que queda?
3.196.32
अतो मृष्टतरं नान्यत्पूतं किंचितच्छतक्रतो ।
दत्त्वा यस्त्वतिथिभ्योऽन्नं भुङ्क्ते तेनैव नित्यशः ॥ ३.१९६.३२ ॥
Por tanto, nada es más dulce ni más puro que esto, oh Śatakratu: aquel que, habiendo dado alimento a los huéspedes, siempre come por ese mismo medio.
3.196.33
तावतां गोसहस्राणां फलं प्राप्नोति दायकः ।
यदेनो यौवनकृतंतत्सर्वं नश्यते ध्रुवम् ॥ ३.१९६.३३ ॥
El dador obtiene el fruto de tantos miles de vacas, y todo pecado cometido en la juventud sin duda queda destruido.
3.196.34
रसदक्षिणस् भुक्तस् द्विजस्य तु करे गतम् ।
यद्वारि वारिणा सिञ्चेत्तद्ध्येनस्तरते क्षणात् ॥ ३.१९६.३४ ॥
El alimento comido de la mano de un dvija con ofrendas jugosas hace cruzar el pecado en un instante, como el agua rociada con agua.
3.196.35
एताश्चान्याश्च वै बह्वीः कथयित्वा कथाः शुभाः ।
बकेन सह देवेन्द्र आपृच्छ्य त्रिदिवं गतः ॥ ३.१९६.३५ ॥
Tras narrar estas y muchas otras historias auspiciosas, el señor de los dioses se despidió de Baka y partió hacia el cielo.