મહાભારત · અધ્યાય 3.197
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.197.1
ततः पाण्डवाः पुनर्मार्कण्डेयमूचुः ॥ ३.१९७.१ ॥
ત્યારે પાંડવો ફરીથી માર્કંડેયને બોલ્યા.
3.197.2
कथितं ब्राह्मणमहाभाग्यं राजन्यमहाभाग्यमिदानीं शुश्रूषामह इति तानुवाच मार्कण्डेयो महर्षिः श्रूयतामिति इदानीं राजन्यानां महाभाग्यमिति । कुरूणामन्यतमः सुहोत्रो नाम राजा महर्षीनभिगम्य निवृत्य रशस्थमेव राजानमौशीनरं शिबिं ददर्शाभिमुखं तौ समेत्य परस्परेण यथावयः पूजां प्रयुज्य गुणसाम्येन परस्परेण तुल्यात्मानौ विदित्वान्योन्यस्य पन्थानं न ददतुस्तत्र नारदः प्रादुरासीत् किमिदं भवन्तौ परस्परस्य पन्थानमावृत्य तिष्ठत इति ॥ ३.१९७.२ ॥
બ્રાહ્મણોનું મહાભાગ્ય કહેવાયું; હવે ક્ષત્રિયોનું મહાભાગ્ય સાંભળવા માગીએ છીએ, એમ પાંડવોએ કહ્યું. ત્યારે મહર્ષિ માર્કંડેયે કહ્યું, 'સાંભળો, હવે ક્ષત્રિયોનું મહાભાગ્ય.' કુરુઓમાંના એક સુહોત્ર નામના રાજા મહર્ષિઓને મળીને પાછા ફરતા હતા, ત્યારે રથ પર ઊભેલા ઔશીનર રાજા શિબિને સામે જોયા. બંનેએ વયાનુસાર એકબીજાનું સન્માન કર્યું; ગુણોમાં સમાન જાણીને, કોઈએ બીજાને માર્ગ ન આપ્યો. ત્યારે નારદ પ્રગટ થયા અને બોલ્યા, 'તમે બંને એકબીજાનો માર્ગ રોકીને કેમ ઊભા છો?'
3.197.4
तावूचतुर्नारद नैतद् भगवन् पूर्वकर्मकर्त्रादिभिर्विशिष्टस्य पन्था उपदिश्यते समर्थाय वा आवां च सख्यं परस्परेणोपगतौ तच्चावधानतोऽत्युत्कृष्टमधरोत्तरंपरिभ्रष्टं नारदस्त्वेवमुक्तः श्लोकत्रयमपठत्-
क्रूरः कौरव्य मृदवे
मृदुः क्रूरे च कौरव ।
साधुश्चासाधवे साधुः
साधवे नाप्नुयात् कथम् ॥ ३.१९७.४ ॥
તે બંનેએ નારદને કહ્યું: હે ભગવન્, આ યોગ્ય નથી. પૂર્વકર્મ કરનારાઓ દ્વારા શ્રેષ્ઠને અથવા સમર્થને માર્ગ બતાવવામાં આવે છે; અમે બંને પરસ્પર મિત્રતા પામ્યા છીએ, તેમાં સાવધાનીથી ઉચ્ચ-નીચનો ભેદ દૂર થયો છે. ત્યારે નારદ આ રીતે કહેવાયા અને ત્રણ શ્લોક પઠ્યા: હે કૌરવ્ય, ક્રૂર મૃદુને, મૃદુ ક્રૂરને; હે કૌરવ, સાધુ અસાધુને, સાધુ સાધુને; સાધુ કેવી રીતે (ફળ) મેળવે?
3.197.5
कृतं शतगुणं कुर्या-
न्नास्ति देवेषु निर्णयः ।
औशीनरः साधुशीलो ।
भवतो वै महीपतिः ॥ ३.१९७.५ ॥
કરેલું (કર્મ) સો ગણું ફળવું જોઈએ; દેવોમાં આમાં સંશય નથી. સાધુસ્વભાવનો ઔશીનર તમારો રાજા છે.
3.197.6
जयेत् कदर्यं दानेन ।
सत्येनानृतवादिनम् ।
क्षमया क्रूरकर्माण-
मसाधुं साधुना जयेत् ॥ ३.१९७.६ ॥
કૃપણને દાનથી જીતવો; અસત્યવાદીને સત્યથી; ક્રૂરકર્મીને ક્ષમાથી; અસાધુને સાધુથી જીતવો.
3.197.7
तदुभावेव भवन्तावुदारौ य इदानीं भवद्भ्यामन्य- तमः सोऽपसर्पतु एतद् वै निदर्शनमित्युक्त्वा तूष्णीं नारदो बभूव । एतच्छ्रुत्वा तु कौरव्यः शिबिं प्रदक्षिणं कृत्वा पन्थानं दत्त्वा बहुकर्मभिः प्रशस्य प्रययौ ॥ ३.१९७.७ ॥
તમે બંને ઉદાર છો. હવે તમારામાંથી જે પાછળ હટશે, એ જ આનું ઉદાહરણ છે, એમ કહીને નારદ મૌન રહ્યા. આ સાંભળીને કૌરવ્યે શિબિની પ્રદક્ષિણા કરી, માર્ગ આપ્યો, ઘણાં કર્મો માટે પ્રશંસા કરી અને ચાલ્યા ગયા.
3.197.8
तदेतद् राज्ञो महाभाग्यमप्युक्तवान् नारदः ॥ ३.१९७.८ ॥
રાજાના આ મહાન સૌભાગ્ય વિશે પણ નારદે આ પ્રમાણે કહ્યું.