ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 3.20
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.20.1
आनर्तनगरं मुक्तं ततोऽहमगमं तदा ।
महाक्रतौ राजसूये निवृत्ते नृपते तव ॥ ३.२०.१ ॥
ਹੇ ਰਾਜਨ, ਤੁਹਾਡਾ ਮਹਾਨ ਰਾਜਸੂਯ ਯੱਗ ਸਮਾਪਤ ਹੋਣ ਤੇ ਮੈਂ ਉਦੋਂ ਆਨਰਤ ਨਗਰ ਛੱਡ ਕੇ ਚਲਾ ਗਿਆ ਸੀ।
3.20.2
अपश्यं द्वारकां चाहं महाराज हतत्विषम् ।
निःस्वाध्यायवषट्कारां निर्भूषणवरस्त्रियम् ॥ ३.२०.२ ॥
ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਮੈਂ ਤੇਜਹੀਣ ਹੋਈ ਦਵਾਰਕਾ ਵੇਖੀ; ਉੱਥੇ ਵੇਦ-ਪਾਠ ਅਤੇ ਵਸ਼ਟਕਾਰ ਨਹੀਂ ਸਨ, ਸ੍ਰੇਸ਼ਟ ਇਸਤਰੀਆਂ ਗਹਿਣਿਆਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਸਨ।
3.20.3
अनभिज्ञेयरूपाणि द्वारकोपवनानि च ।
दृष्ट्वा शङ्कोपपन्नोऽहमपृच्छं हृदिकात्मजम् ॥ ३.२०.३ ॥
ਦਵਾਰਕਾ ਦੇ ਬਾਗ ਪਛਾਣ ਨਾ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਨ; ਇਹ ਵੇਖ ਕੇ ਸ਼ੰਕਾ ਨਾਲ ਮੈਂ ਹ੍ਰਿਦਿਕ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ।
3.20.4
अस्वस्थनरनारीकमिदं वृष्णिकुलं भृशम् ।
किमिदं नरशार्दूल श्रोतुमिच्छामि तत्त्वतः ॥ ३.२०.४ ॥
ਇਹ ਵ੍ਰਿਸ਼ਣੀ ਕੁਲ ਦੇ ਨਰ-ਨਾਰੀ ਬਹੁਤ ਰੋਗੀ ਹਨ। ਹੇ ਨਰਸ਼ਾਰਦੂਲ, ਇਹ ਕੀ ਹੈ? ਮੈਂ ਇਸ ਦਾ ਸੱਚ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹਾਂ।
3.20.5
एवमुक्तः स तु मया विस्तरेणेदमब्रवीत् ।
रोधं मोक्षं च साल्वेन हार्दिक्यो राजसत्तम ॥ ३.२०.५ ॥
ਮੇਰੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੁੱਛਣ ਤੇ ਉਸ ਨੇ ਵਿਸਤਾਰ ਨਾਲ ਇਹ ਦੱਸਿਆ — ਸਾਲਵ ਵੱਲੋਂ ਘੇਰਾ ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ, ਹੇ ਰਾਜਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ।
3.20.6
ततोऽहं भरतश्रेष्ठ श्रुत्वा सर्वमशेषतः ।
विनाशे साल्वराजस्य तदैवाकरवं मतिम् ॥ ३.२०.६ ॥
ਫਿਰ, ਹੇ ਭਰਤਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਸਭ ਕੁਝ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੁਣ ਕੇ ਮੈਂ ਉਸੇ ਵੇਲੇ ਸਾਲਵਰਾਜ ਦੇ ਨਾਸ਼ ਦਾ ਸੰਕਲਪ ਕੀਤਾ।
3.20.7
ततोऽहं भरतश्रेष्ठ समाश्वास्य पुरे जनम् ।
राजानमाहुकं चैव तथैवाकनदुन्दुभिम् ॥ ३.२०.७ ॥
ਫਿਰ ਮੈਂ, ਹੇ ਭਰਤਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ, ਨਗਰ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਧੀਰਜ ਦਿੱਤਾ, ਅਤੇ ਰਾਜਾ ਆਹੁਕ ਨੂੰ ਵੀ ਅਤੇ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਕਨਦੁੰਦੁਭਿ ਨੂੰ ਵੀ।
3.20.8
सर्वान्वृष्णिप्रवीरांश्च हर्षयन्नब्रुवं तदा ।
अप्रमादः सदा कार्यो नगरे यादवर्षभाः ॥ ३.२०.८ ॥
ਸਾਰੇ ਵ੍ਰਿਸ਼ਨੀ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਵੀਰਾਂ ਨੂੰ ਖ਼ੁਸ਼ ਕਰਦਿਆਂ ਮੈਂ ਉਸ ਵੇਲੇ ਕਿਹਾ: ਹੇ ਯਾਦਵਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠੋ, ਨਗਰ ਵਿੱਚ ਸਦਾ ਸਾਵਧਾਨੀ ਰੱਖਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
3.20.9
साल्वराजविनाशाय प्रयातं मां निबोधत ।
नाहत्वा तं निवर्तिष्ये पुरीं द्वारवतीं प्रति ॥ ३.२०.९ ॥
ਸਾਲਵ ਰਾਜੇ ਦੇ ਨਾਸ਼ ਲਈ ਮੈਂ ਰਵਾਨਾ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹਾਂ, ਇਹ ਜਾਣੋ; ਉਸਨੂੰ ਮਾਰੇ ਬਿਨਾਂ ਮੈਂ ਦ੍ਵਾਰਵਤੀ ਨਗਰੀ ਵੱਲ ਵਾਪਸ ਨਹੀਂ ਮੁੜਾਂਗਾ।
3.20.10
ससाल्वं सौभनगरं हत्वा द्रष्टास्मि वः पुनः ।
त्रिःसामा हन्यतामेषा दुन्दुभिः शत्रुभीषणा ॥ ३.२०.१० ॥
ਸੌਭਨਗਰ ਸਮੇਤ ਸਾਲਵ ਨੂੰ ਮਾਰ ਕੇ ਮੈਂ ਫਿਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਮਿਲਾਂਗਾ; ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਡਰਾਉਣ ਵਾਲੀ ਇਹ ਦੁੰਦੁਭੀ ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਸਾਮਗਾਨ ਵਾਂਗ ਵਜਾਈ ਜਾਵੇ।
3.20.11
ते मयाऽऽश्वासिता वीरा यथावद्भरतर्षभ ।
सर्वे मामब्रुवन्हृष्टाः प्रयाहि जहिशात्रवान् ॥ ३.२०.११ ॥
ਹੇ ਭਰਤਰਿਸ਼ਭ, ਮੇਰੇ ਵੱਲੋਂ ਉਹਨਾਂ ਵੀਰਾਂ ਨੂੰ ਠੀਕ ਢੰਗ ਨਾਲ ਧੀਰਜ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ; ਉਹ ਸਾਰੇ ਖ਼ੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਮੈਨੂੰ ਬੋਲੇ: ਜਾਓ, ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰੋ।
3.20.12
तैः प्रहृष्टात्मभिर्वीरैराशीर्भिरभिनन्दितः ।
वाचयित्वा द्विजश्रेष्ठान्प्रणम्य शिरसा भवम् ॥ ३.२०.१२ ॥
ਉਹਨਾਂ ਖ਼ੁਸ਼ ਦਿਲ ਵੀਰਾਂ ਦੀਆਂ ਅਸੀਸਾਂ ਨਾਲ ਨਿਵਾਜਿਆ ਜਾ ਕੇ, ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਦ੍ਵਿਜਾਂ ਤੋਂ ਸ੍ਵਸਤਿਵਾਚਨ ਕਰਵਾ ਕੇ, ਸਿਰ ਝੁਕਾ ਕੇ ਭਵ ਨੂੰ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕੀਤਾ।
3.20.13
शैब्यसुग्रीवयुक्तेन रथेनानादयन्दिशः ।
प्रध्माय शङ्खप्रवरं पाञ्चजन्यमहं नृप ॥ ३.२०.१३ ॥
ਸ਼ੈਬ੍ਯ ਅਤੇ ਸੁਗ੍ਰੀਵ ਨਾਮਕ ਘੋੜਿਆਂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਰਥ ਨਾਲ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਨੂੰ ਗੂੰਜਾਉਂਦਿਆਂ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਮੈਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਸ਼ੰਖ ਪਾਂਚਜਨ੍ਯ ਵਜਾਇਆ।
3.20.14
प्रयातोस्मि नरव्याघ्र बलेन महता वृतः ।
क्लृप्तेन चतुरङ्गेण यत्तेन जितकाशिना ॥ ३.२०.१४ ॥
ਹੇ ਨਰਵਿਆਘਰ, ਮਹਾਨ ਸੈਨਾ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ, ਸਜੀ ਹੋਈ ਚਤੁਰੰਗ ਸੈਨਾ ਸਮੇਤ, ਜਿੱਤ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਤਿਆਰ ਹੋ ਕੇ ਮੈਂ ਚੱਲ ਪਿਆ ਹਾਂ।
3.20.15
समतीत्य बहून्देशान्गिरींश्च बहुपादपान् ।
सरांसि सरितश्चैव मार्तिकावतमासदम् ॥ ३.२०.१५ ॥
ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਦੇਸ਼, ਪਹਾੜ, ਬਹੁਤ ਰੁੱਖਾਂ ਵਾਲੇ ਪਰਬਤ, ਸਰੋਵਰ ਤੇ ਦਰਿਆ ਪਾਰ ਕਰਕੇ ਮੈਂ ਮਾਰਤਿਕਾਵਤ ਪਹੁੰਚਿਆ।
3.20.16
तत्राश्रौषं नरव्याघ्र साल्वं सागरमन्तिकात् ।
प्रयान्तं सौभमास्थाय तमहं पृष्ठतोऽन्वगाम् ॥ ३.२०.१६ ॥
ਹੇ ਨਰਵਿਆਘਰ, ਉੱਥੇ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਨੇੜਿਓਂ ਸੌਭ ਵਿਮਾਨ ਤੇ ਸਵਾਰ ਹੋ ਕੇ ਜਾਂਦੇ ਸਾਲਵ ਬਾਰੇ ਮੈਂ ਸੁਣਿਆ; ਮੈਂ ਉਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਗਿਆ।
3.20.17
दृष्टवानस्मि राजेन्द्र साल्वराजमथान्तिके ।
ततः सागरमासाद्य कुक्षौ तस्य महोर्मिणः।
समुद्रनाभ्यां साल्वोऽभूत्सौभमास्थाय शत्रुहन् ॥ ३.२०.१७ ॥
ਹੇ ਰਾਜੇਂਦਰ, ਫਿਰ ਨੇੜਿਓਂ ਮੈਂ ਸਾਲਵਰਾਜ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ। ਫਿਰ ਸਮੁੰਦਰ ਪਹੁੰਚ ਕੇ, ਉਸ ਦੀਆਂ ਮਹਾਂ ਲਹਿਰਾਂ ਵਾਲੀ ਖਾੜੀ ਵਿੱਚ, ਹੇ ਸ਼ਤਰੂਹੰਤਾ, ਸਾਲਵ ਸੌਭ ਤੇ ਸਵਾਰ ਹੋ ਕੇ ਸਮੁੰਦਰ-ਨਾਭੀ ਨਾਲ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ।
3.20.18
स मामालोक्य सहसा सेनां स्वां प्राहिणोन्मृधे ।
मद्बाहुना च सेनायां शिष्टायां किंचिदेव च ॥ ३.२०.१८ ॥
ਉਸ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਵੇਖਦਿਆਂ ਹੀ ਅਚਾਨਕ ਯੁੱਧ ਲਈ ਆਪਣੀ ਸੈਨਾ ਭੇਜ ਦਿੱਤੀ; ਮੇਰੀ ਬਾਂਹ ਨਾਲ ਸੈਨਾ ਵਿੱਚੋਂ ਜੋ ਥੋੜ੍ਹਾ ਬਚਿਆ ਸੀ, ਉਹ ਵੀ।
3.20.19
स समालोक्य सहसा स्मयन्निव युधिष्ठिर ।
आह्वयामास दुष्टात्मा युद्धायैव मुहुर्मुहुः ॥ ३.२०.१९ ॥
ਉਸਨੇ ਮੈਨੂੰ ਅਚਾਨਕ ਵੇਖ ਕੇ, ਹੇ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ, ਮੁਸਕਰਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਵਾਂਗ, ਦੁਸ਼ਟ-ਆਤਮਾ ਨੇ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਯੁੱਧ ਲਈ ਲਲਕਾਰਿਆ।
3.20.20
तस्य शार्ङ्गविनिर्मुक्तैर्बहुभिर्मर्मभेदिभिः ।
पुरं नासाद्यत शरैस्ततो मां रोष आविशत् ॥ ३.२०.२० ॥
ਉਸਦੇ ਸ਼ਾਰੰਗ ਧਨੁਸ਼ ਤੋਂ ਛੁੱਟੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮਰਮ-ਭੇਦੀ ਤੀਰ ਮੇਰੇ ਨਗਰ (ਸਰੀਰ) ਤੱਕ ਨਾ ਪਹੁੰਚੇ; ਤਦ ਮੇਰੇ ਅੰਦਰ ਕ੍ਰੋਧ ਵੜ ਗਿਆ।
3.20.21
स चापि पापप्रकृतिर्दैतेयापशदो नृप ।
मय्यवर्षत दुर्धर्षः शरधाराः सहस्रशः ॥ ३.२०.२१ ॥
ਉਹ ਪਾਪ-ਸੁਭਾਵ ਵਾਲਾ, ਦੈਂਤਾਂ ਦਾ ਨੀਚ ਪੁੱਤਰ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਅਜਿੱਤ ਹੋ ਕੇ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਤੀਰ-ਧਾਰਾਂ ਵਰਸਾਉਣ ਲੱਗਾ।
3.20.22
सैनिकान्मम सूतं च हयांश्च स समाकिरत् ।
अचिन्तयन्तस्तु शरान्वयं युध्याम भारत ॥ ३.२०.२२ ॥
ਉਸਨੇ ਮੇਰੇ ਸੈਨਿਕਾਂ, ਮੇਰੇ ਸਾਰਥੀ ਅਤੇ ਘੋੜਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਢਕ ਦਿੱਤਾ; ਪਰ ਤੀਰਾਂ ਦੀ ਪਰਵਾਹ ਨਾ ਕਰਦਿਆਂ ਅਸੀਂ ਯੁੱਧ ਕੀਤਾ, ਹੇ ਭਾਰਤ।
3.20.23
ततः शतसहस्राणि शराणां नतपर्वणाम् ।
चिक्षिपुः समरे वीरा मयि साल्वपदानुगाः ॥ ३.२०.२३ ॥
ਤਦ ਸਾਲਵ ਦੇ ਅਨੁਯਾਈ ਵੀਰਾਂ ਨੇ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਝੁਕੀਆਂ ਗੰਢਾਂ ਵਾਲੇ ਲੱਖਾਂ ਤੀਰ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਸੁੱਟੇ।
3.20.24
ते हयांश्च रथं चैव ध्वजं दारुकमेव च ।
छादयामासुरसुरास्तैर्बाणैर्मर्मभेदिभिः ॥ ३.२०.२४ ॥
ਉਹਨਾਂ ਅਸੁਰਾਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਮਰਮ-ਭੇਦੀ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਮੇਰੇ ਘੋੜੇ, ਰੱਥ, ਝੰਡਾ ਅਤੇ ਦਾਰੁਕ ਨੂੰ ਵੀ ਢਕ ਦਿੱਤਾ।
3.20.25
न हया न रथो वीर न ध्वजो न च दारुकः ।
अदृश्यन्त शरैश्छन्नास्तथाऽहं सैनिकाश्च मे ॥ ३.२०.२५ ॥
ਹੇ ਵੀਰ, ਘੋੜੇ, ਰਥ, ਧਵਜ ਜਾਂ ਦਾਰੁਕ ਦਿੱਸਦੇ ਨਹੀਂ ਸਨ; ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਢਕੇ ਹੋਏ, ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੈਂ ਅਤੇ ਮੇਰੇ ਸੈਨਿਕ ਵੀ।
3.20.26
ततोऽहमपि कौन्तेय शराणामयुतान्बहून् ।
आमन्त्रितानां धनुषा दिव्येन विधिनाऽक्षिपम् ॥ ३.२०.२६ ॥
ਫਿਰ ਹੇ ਕੌਂਤੇਯ, ਮੈਂ ਵੀ ਦਿਵ ਵਿਧੀ ਨਾਲ ਧਨੁਸ਼ ਰਾਹੀਂ ਬੁਲਾਏ ਹੋਏ ਅਨੇਕ ਅਯੁਤ ਬਾਣ ਛੱਡੇ।
3.20.27
न तत्रविषयस्त्वासीन्मम सैन्यस्य भारत ।
खे विषक्तं हि तत्सौभं क्रोशमात्र इवाभवत् ॥ ३.२०.२७ ॥
ਹੇ ਭਾਰਤ, ਉੱਥੇ ਮੇਰੀ ਸੈਨਾ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਦੀ ਹੱਦ ਨਾ ਰਹੀ; ਅਸਮਾਨ ਵਿੱਚ ਲਟਕਦਾ ਉਹ ਸੌਭ ਮਾਨੋ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਕ੍ਰੋਸ਼ ਜਿੰਨਾ ਹੀ ਹੋ ਗਿਆ।
3.20.28
ततस्ते प्रेक्षकाः सर्वे देवा वै दिवमास्थिताः ।
हर्षयामासुरुच्चैर्मां सिंहनादतलस्वनैः ॥ ३.२०.२८ ॥
ਫਿਰ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਖੜ੍ਹੇ ਉਹ ਸਾਰੇ ਦਰਸ਼ਕ ਦੇਵਤੇ ਸ਼ੇਰ-ਗਰਜਣਾਂ ਅਤੇ ਤਾੜੀਆਂ ਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਨਾਲ ਮੈਨੂੰ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ ਕਰਨ ਲੱਗੇ।
3.20.29
मत्कार्मुकविनिर्मुक्ता दानवानां महारणे ।
अङ्गेषु रुधिराक्तास्ते विविशुः शलभा इव ॥ ३.२०.२९ ॥
ਮਹਾਂ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਮੇਰੇ ਧਨੁਸ਼ ਤੋਂ ਛੁੱਟੇ ਉਹ ਬਾਣ ਦਾਨਵਾਂ ਦੇ ਅੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਲਹੂ ਨਾਲ ਲਿਬੜੇ ਟਿੱਡੀਆਂ ਵਾਂਗ ਘੁੱਸ ਗਏ।
3.20.30
ततो हलहलाशब्दः सौभमध्ये व्यवर्धत ।
वध्यतां विशिखैस्तीक्ष्णैः पततां च महार्णवे ॥ ३.२०.३० ॥
ਫਿਰ ਸੌਭ ਦੇ ਅੰਦਰ ਹਲਹਲ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਧ ਗਈ—ਤਿੱਖੇ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਮਾਰੇ ਜਾ ਰਹੇ ਅਤੇ ਮਹਾਸਾਗਰ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਰੌਲਾ।
3.20.31
ते निकृत्तभुजस्कन्धाः कबन्धाकृतिदर्शनाः ।
नदन्तो भैरवान्नादान्निपतन्ति स्म दानवाः।
पतितास्तेऽपि भक्ष्यन्ते समुद्रांभोनिवासिभिः ॥ ३.२०.३१ ॥
ਕੱਟੀਆਂ ਬਾਹਾਂ ਤੇ ਮੋਢਿਆਂ ਵਾਲੇ, ਧੜ ਵਰਗੀ ਸ਼ਕਲ ਦਿਖਾਉਂਦੇ ਉਹ ਦਾਨਵ ਭਿਆਨਕ ਚੀਕਾਂ ਮਾਰਦੇ ਡਿੱਗ ਪਏ। ਡਿੱਗਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਸਮੁੰਦਰੀ ਜਲ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਜੀਵ ਖਾ ਗਏ।
3.20.32
ततो गोक्षीरकुन्देन्दुमृणालरजतप्रभम् ।
जलजं पाञ्चजन्यं वै प्राणेनाहमपूरयम् ॥ ३.२०.३२ ॥
ਫਿਰ ਗਾਂ ਦੇ ਦੁੱਧ, ਕੁੰਦ, ਚੰਦਰਮਾ, ਕਮਲ ਦੀ ਡੰਡੀ ਅਤੇ ਚਾਂਦੀ ਵਰਗੀ ਆਭਾ ਵਾਲੇ ਪਾਂਚਜਨ੍ਯ ਸ਼ੰਖ ਨੂੰ ਮੈਂ ਪ੍ਰਾਣ-ਵਾਯੂ ਨਾਲ ਭਰ ਦਿੱਤਾ।
3.20.33
तान्दृष्ट्वा पतितांस्तत्र साल्वः सौभपतिस्ततः ।
मायायुद्धेन महता योधयामास मां युधि ॥ ३.२०.३३ ॥
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉੱਥੇ ਡਿੱਗੇ ਵੇਖ ਕੇ ਸੌਭਪਤੀ ਸਾਲਵ ਨੇ ਫਿਰ ਵੱਡੇ ਮਾਇਆ-ਯੁੱਧ ਨਾਲ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਯੁੱਧ ਕੀਤਾ।
3.20.34
ततो गदा हलाः प्रासाः शूलशक्तिपरश्चथाः ।
असयः शक्तिकुलिशपाशर्ष्टिकनपाः शराः।
पट्टसाश्च भुशुण्ड्यश्च प्रपतन्त्यनिशं मयि ॥ ३.२०.३४ ॥
ਫਿਰ ਗਦਾਵਾਂ, ਹਲ, ਬਰਛੇ, ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ, ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਤੇ ਫਰਸੇ, ਤਲਵਾਰਾਂ, ਸ਼ਕਤੀ, ਕੁਲਿਸ਼, ਪਾਸ਼, ਰਿਸ਼ਟੀ, ਕਨਪ, ਬਾਣ, ਪੱਟਸ ਤੇ ਭੁਸ਼ੁੰਡੀਆਂ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਲਗਾਤਾਰ ਡਿੱਗਣ ਲੱਗੀਆਂ।
3.20.35
तामहं माययैवाशु प्रतिगृह्य व्यनाशयम् ।
तस्यां हतायां मायायां गिरिशृङ्गैरयोधयत् ॥ ३.२०.३५ ॥
ਉਸ ਮਾਇਆ ਨੂੰ ਮੈਂ ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਹੀ ਤੁਰੰਤ ਪ੍ਰਤਿਕਾਰ ਕਰਕੇ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਮਾਇਆ ਦੇ ਮਰਨ ਮਗਰੋਂ ਉਸ ਨੇ ਪਰਬਤ ਦੀਆਂ ਚੋਟੀਆਂ ਨਾਲ ਯੁੱਧ ਕੀਤਾ।
3.20.36
ततोऽभवत्तम इव प्रकाश इव चाभवत् ।
दुर्दिनं सुदिनं चैव शीतमुष्णं च भारत ॥ ३.२०.३६ ॥
ਫਿਰ ਹਨੇਰੇ ਵਰਗਾ ਅਤੇ ਰੋਸ਼ਨੀ ਵਰਗਾ ਵੀ ਹੋ ਗਿਆ। ਹੇ ਭਾਰਤ, ਬਦਲਵਾਈ ਵਾਲਾ ਦਿਨ ਤੇ ਸੁਹਾਵਾਂ ਦਿਨ, ਠੰਢ ਅਤੇ ਗਰਮੀ ਸਭ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਗਏ।
3.20.37
अङ्गारपांसुवर्षं च शस्त्रवर्षं च भारत ।
एवं मायां प्रकुर्वाणो योधयामास मां रिपुः ॥ ३.२०.३७ ॥
ਹੇ ਭਾਰਤ! ਉਸ ਨੇ ਅੰਗਿਆਰਿਆਂ ਅਤੇ ਧੂੜ ਦੀ ਵਰਖਾ ਅਤੇ ਸ਼ਸਤਰਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਾਇਆ ਰਚ ਕੇ ਵੈਰੀ ਨੇ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਯੁੱਧ ਕਰਵਾਇਆ।
3.20.38
विज्ञाय तदहं सर्वं माययैव व्यनाशयम् ।
यथाकालं तु युद्धेन व्यधमं सर्वतः शरैः ॥ ३.२०.३८ ॥
ਇਹ ਸਭ ਸਮਝ ਕੇ ਮੈਂ ਮਾਇਆ ਨੂੰ ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਹੀ ਨਸ਼ਟ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ ਢੁਕਵੇਂ ਸਮੇਂ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਚਾਰੇ ਪਾਸਿਆਂ ਤੋਂ ਬਾਣਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਖਿੰਡਾ ਦਿੱਤਾ।
3.20.39
ततो हतायां च मया मायायां युधि दानवः ।
मायामन्यां महाराज चकार मतिमोहिनीम् ॥ ३.२०.३९ ॥
ਫਿਰ ਯੁੱਧ ਵਿੱਚ ਮੇਰੇ ਵੱਲੋਂ ਉਸ ਮਾਇਆ ਦੇ ਨਸ਼ਟ ਹੋਣ ਤੇ, ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਉਸ ਦਾਨਵ ਨੇ ਬੁੱਧੀ ਨੂੰ ਮੋਹਣ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਹੋਰ ਮਾਇਆ ਰਚੀ।
3.20.40
ततो व्योम महाराज शतसूर्यमिवाभवत् ।
शतचन्द्रं च कौन्तेय सहस्रायुततारकम् ॥ ३.२०.४० ॥
ਫਿਰ, ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਅਕਾਸ਼ ਸੌ ਸੂਰਜਾਂ ਵਰਗਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਹੇ ਕੌਂਤੇਯ, ਉਸ ਵਿੱਚ ਸੌ ਚੰਦਰਮਾ ਅਤੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ-ਅਯੁਤ ਤਾਰੇ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋ ਗਏ।
3.20.41
ततो नाज्ञायत तदा दिवारात्रं तथा दिशः ।
ततोऽहं मोहमापन्नः प्रज्ञास्त्रं समयोजयम् ॥ ३.२०.४१ ॥
ਫਿਰ ਉਸ ਵੇਲੇ ਦਿਨ-ਰਾਤ ਅਤੇ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਕੁਝ ਵੀ ਪਛਾਣ ਨਹੀਂ ਆਈਆਂ। ਫਿਰ ਮੈਂ ਮੋਹ ਵਿੱਚ ਪੈ ਗਿਆ ਅਤੇ ਪ੍ਰਜ੍ਞਾਸ਼ਤ੍ਰ ਦਾ ਪ੍ਰਯੋਗ ਕੀਤਾ।
3.20.42
तदस्त्रमस्तमस्त्रेण विधूतं शरतूलवत् ।
तथा तदभवद्युद्धं तुमुलं रोमहर्षणम्।
लब्धालोकस्तु राजेन्द्र पुनः शत्रुमयोधयम् ॥ ३.२०.४२ ॥
ਉਹ ਅਸਤ੍ਰ ਦੂਜੇ ਅਸਤ੍ਰ ਨਾਲ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਕੇ ਬਾਣਾਂ ਦੀ ਰੂੰ ਵਾਂਗ ਖਿੰਡ ਗਿਆ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਹ ਯੁੱਧ ਭਿਆਨਕ ਅਤੇ ਰੌਂਗਟੇ ਖੜ੍ਹੇ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਹੇ ਰਾਜੇਂਦਰ, ਰੌਸ਼ਨੀ ਮੁੜ ਪਾ ਕੇ ਮੈਂ ਫਿਰ ਵੈਰੀ ਨਾਲ ਯੁੱਧ ਕੀਤਾ।