മഹാഭാരതം · അധ്യായം 3.205
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.205.1
इक्ष्वाकौ संस्तिते राजञ्शशादः पृथिवीमिमाम् ।
प्राप्तः परमधर्मात्मा सोऽयोध्यायां नृपोऽभवत् ॥ ३.२०५.१ ॥
രാജാവേ, ഇക്ഷ്വാകു അന്തരിച്ചശേഷം പരമധർമ്മാത്മാവായ ശശാദൻ ഈ ഭൂമി പ്രാപിച്ചു; അവൻ അയോധ്യയിൽ രാജാവായി.
3.205.2
शशादस्य तु दायाद ककुत्स्थो नाम वीर्यवान् ।
अनेनाश्चापि काकुत्स्थः पृथुश्चानेनसः सुतः ॥ ३.२०५.२ ॥
ശശാദന്റെ അവകാശി വീര്യവാനായ കകുത്സ്ഥൻ; കകുത്സ്ഥന്റെ പുത്രൻ അനേനസ്; അനേനസിന്റെ പുത്രൻ പൃഥു.
3.205.3
विष्वगश्वः पृथोः पुत्रस्तस्मादार्द्रश्च जज्ञिवान् ।
आर्द्रस्य युवनाश्वस्तु श्रावस्तस्तस्य चात्मजः ॥ ३.२०५.३ ॥
പൃഥുവിന്റെ പുത്രൻ വിഷ്വഗശ്വൻ; അവനിൽനിന്ന് ആർദ്രൻ ജനിച്ചു. ആർദ്രന്റെ പുത്രൻ യുവനാശ്വൻ; അവന്റെ പുത്രൻ ശ്രാവസ്തൻ.
3.205.4
जज्ञे श्रावस्तको राजा श्रावस्ती येन निर्मिता ।
श्रावस्तस्य तु दायादो बृहदश्वो महाबलः ॥ ३.२०५.४ ॥
ശ്രാവസ്തകൻ എന്ന രാജാവ് ജനിച്ചു; അദ്ദേഹം ശ്രാവസ്തി നഗരം സ്ഥാപിച്ചു. ശ്രാവസ്തന്റെ അവകാശി മഹാബലനായ ബൃഹദശ്വൻ.
3.205.5
बृहदश्वस् दायादः कुवलाश्व इति स्मृतः ।
कुवलाश्वस्य पुत्राणां सहस्राण्येकविंसतिः ॥ ३.२०५.५ ॥
ബൃഹദശ്വന്റെ അവകാശി കുവലാശ്വൻ എന്ന് അറിയപ്പെടുന്നു; കുവലാശ്വന് ഇരുപത്തൊന്നായിരം പുത്രന്മാരുണ്ടായിരുന്നു.
3.205.6
सर्वे विद्यासु निष्णाता बलवन्तो दुरासदाः ।
कुवलाश्वश्च पितृतोगुणैरभ्यधिकोऽभवत् ॥ ३.२०५.६ ॥
അവരെല്ലാവരും വിദ്യകളിൽ നിപുണരും ബലവാന്മാരും ദുർജേയരുമായിരുന്നു; കുവലാശ്വൻ പിതാവിനെക്കാൾ ഗുണങ്ങളിൽ മേലെയായി.
3.205.7
समये तं तदा राज्ये बृहदश्वोऽभ्यषेचयत् ।
कुवलाश्वं महाराज शूरमुत्तमधार्मिकम् ॥ ३.२०५.७ ॥
ഉചിതസമയത്ത് ബൃഹദശ്വൻ അവനെ രാജ്യത്തിൽ അഭിഷേകം ചെയ്തു — കുവലാശ്വനെ, ഹേ മഹാരാജാവേ, അവൻ ശൂരനും അത്യന്തം ധാർമ്മികനുമായിരുന്നു.
3.205.8
पुत्रसंक्रामितश्रीस्तु बृहदश्वो महीपतिः ।
जगाम तपसे धीमांस्तपोवनममित्रहा ॥ ३.२०५.८ ॥
പുത്രനിലേക്ക് രാജശ്രീ മാറ്റിയ ബൃഹദശ്വൻ, ആ ഭൂപതി, ബുദ്ധിമാനും ശത്രുഹന്താവുമായവൻ, തപസ്സിനായി തപോവനത്തിലേക്ക് പോയി.
3.205.9
अथ शश्वाव राजर्षिं तमुदङ्को नराधिप ।
वनं संप्रस्थितं राजन्बृहदश्वं द्विजोत्तमः ॥ ३.२०५.९ ॥
പിന്നെ, ഹേ നരാധിപാ, വനത്തിലേക്ക് പുറപ്പെട്ട ആ രാജർഷി ബൃഹദശ്വനെ ദ്വിജോത്തമനായ ഉദങ്കൻ പിന്തുടർന്നു.
3.205.10
तमुदङ्को महातेजाः सर्वास्त्रविदुषांवरम् ।
न्यवारयदमेयात्मा समासाद्य पुरोत्तमे ॥ ३.२०५.१० ॥
മഹാതേജസ്വിയും സർവ്വാസ്ത്രവിദ്യയിൽ ശ്രേഷ്ഠനും അളവില്ലാത്ത ആത്മാവുമുള്ള ഉദങ്കൻ, ഉത്തമനഗരത്തിൽ അവനെ സമീപിച്ച് തടഞ്ഞു.
3.205.11
भवता रक्षणं कार्यं तत्तावत्कर्तुमर्हसि ।
निरुद्विग्रा वयं राजंस्त्वत्प्रदाद्वसेमहि ॥ ३.२०५.११ ॥
നിങ്ങൾ സംരക്ഷണം നൽകണം; അതു തന്നെയാണ് ഇപ്പോൾ നിങ്ങൾ ചെയ്യേണ്ടത്. ഹേ രാജാവേ, നിങ്ങളുടെ ദാനത്താൽ ഞങ്ങൾ ഭയരഹിതരായി വസിക്കട്ടെ.
3.205.12
त्वया हि पृथिवी राजन्रक्ष्यमाणा महात्मना ।
भविष्यति निरुद्विग्ना नारण्यं गन्तुमर्हसि ॥ ३.२०५.१२ ॥
ഹേ രാജാവേ, മഹാത്മാവായ നിങ്ങൾ സംരക്ഷിക്കുമ്പോൾ ഈ ഭൂമി നിശ്ചയമായും ഭയരഹിതമാകും. നിങ്ങൾ വനത്തിലേക്ക് പോകരുത്.
3.205.13
पालन हि महान्धर्मः प्रजानामिह दृश्यते ।
न तथा दृश्यतेऽरण्ये माभूत्ते बुद्धिरीदृशी ॥ ३.२०५.१३ ॥
ഇവിടെ പ്രജകളുടെ പാലനമാണ് മഹാധർമ്മമായി കാണപ്പെടുന്നത്. കാട്ടിൽ അങ്ങനെ കാണപ്പെടുന്നില്ല; നിന്റെ ബുദ്ധി അങ്ങനെയാകാതിരിക്കട്ടെ.
3.205.14
ईदृशो न हि राजेन्द्र धर्मः क्वचन दृश्यते ।
प्रजानां पालने यत्नः पुरा राजर्षिभिः कृतः ॥ ३.२०५.१४ ॥
ഹേ രാജേന്ദ്രാ, ഇങ്ങനെയുള്ള ധർമ്മം ഒരിടത്തും കാണപ്പെടുന്നില്ല. പ്രജാപാലനത്തിൽ പണ്ട് രാജർഷികൾ ചെയ്ത യത്നമാണിത്.
3.205.15
रक्षितव्याः प्रजा राज्ञा तास्त्वं रक्षितुमर्हसि ।
निरुद्विग्नस्तपस्तप्तुं न हि शक्नोमि पार्थिव ॥ ३.२०५.१५ ॥
രാജാവ് പ്രജകളെ രക്ഷിക്കണം; നീ അവരെ രക്ഷിക്കാൻ യോഗ്യനാണ്. ഹേ രാജാവേ, നിർഭയമായി തപസ്സ് ചെയ്യാൻ എനിക്കു കഴിയില്ല.
3.205.16
ममाश्रमसमीपे वै समेषु मरुधन्वसु ।
समुद्रवालुकापूर्ण उज्जालक इति स्मृतः।
बहुयोजनविस्तीर्णो बहुयोजनमायतः ॥ ३.२०५.१६ ॥
എന്റെ ആശ്രമത്തിനടുത്ത്, സമതലമായ മരുഭൂമിയിൽ, സമുദ്രമണലാൽ നിറഞ്ഞ 'ഉജ്ജാലകം' എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഒരിടമുണ്ട്; അത് പല യോജനം വീതിയും പല യോജനം നീളവുമുള്ളതാണ്.
3.205.17
तत्र रौद्रो दानवेन्द्रो महावीर्यपराक्रमः ।
मधुकैटभयोः पुत्रो धुन्धुर्नाम सुदारुणः।
अन्तर्भूमिगतो राजन्वसत्यमितविक्रमः ॥ ३.२०५.१७ ॥
അവിടെ മധുവിന്റെയും കൈടഭന്റെയും പുത്രനായ ധുന്ധു എന്ന ക്രൂരനായ ദാനവേന്ദ്രനുണ്ട്; മഹാവീര്യവും പരാക്രമവുമുള്ളവൻ. ഹേ രാജാവേ, അവൻ അതി ഭയങ്കരനാണ്; ഭൂമിക്കടിയിൽ ഒളിച്ചുവസിക്കുന്നു, അവന്റെ പരാക്രമം അളവറ്റതാണ്.
3.205.18
तं निहत्य महाराज वनं त्वं गन्तुमर्हसि ॥ ३.२०५.१८ ॥
ഹേ മഹാരാജാവേ, അവനെ വധിച്ചശേഷമാണ് നീ കാട്ടിലേക്കു പോകാൻ യോഗ്യൻ.
3.205.19
शेते लोकविनाशाय तप आस्थाय दारुणम् ।
त्रिदशानां विनाशाय लोकानां चापि पार्थिव ॥ ३.२०५.१९ ॥
ലോകനാശത്തിനായി കഠിനമായ തപസ്സിനെ ആശ്രയിച്ച് അവൻ കിടക്കുന്നു. രാജാവേ, ദേവന്മാരുടെയും ലോകങ്ങളുടെയും നാശത്തിനായും.
3.205.20
अवध्यो दैवतानां हि दैत्यानामथ रक्षसाम् ।
नागानामथ यक्षाणां गन्धर्वाणां च सर्वशः।
अवाप्यस वरं राजन्सर्वलोकपितामहात् ॥ ३.२०५.२० ॥
ദേവന്മാർ, ദൈത്യന്മാർ, രാക്ഷസന്മാർ, നാഗന്മാർ, യക്ഷന്മാർ, ഗന്ധർവന്മാർ എന്നിവരാൽ അവൻ ഒരുവിധത്തിലും വധിക്കപ്പെടാത്തവനാണ്. രാജാവേ, സർവലോക പിതാമഹനിൽ നിന്ന് നീ ഈ വരം നേടിയിരിക്കുന്നു.
3.205.21
तं विनाशय भद्रं ते मा ते बुद्धिरतोऽन्यथा ।
प्राप्स्यसे महतीं कीर्तिं शाश्वतीमव्ययां ध्रुवाम् ॥ ३.२०५.२१ ॥
അവനെ നശിപ്പിക്കുക, നിനക്ക് ശുഭം ഭവിക്കട്ടെ. നിന്റെ ബുദ്ധി ഇതിനു വിപരീതമാകരുത്. മഹത്തും ശാശ്വതവും അക്ഷയവും സ്ഥിരവുമായ കീർത്തി നീ നേടും.
3.205.22
क्रूरस्य तस्य स्वपतो वालुकान्तर्हितस्य च ।
संवत्सरस्य पर्यन्ते निःश्वासः संप्रवर्तते ॥ ३.२०५.२२ ॥
ആ ക്രൂരൻ ഉറങ്ങുമ്പോഴും മണലിൽ ഒളിഞ്ഞിരിക്കുമ്പോഴും ഒരു സംവത്സരത്തിന്റെ അവസാനത്തിൽ അവന്റെ നിശ്വാസം ഉയരുന്നു.
3.205.23
यदा तदा भूश्चलति सशैलवनकानना ।
तस्य निःश्वासवातेन रज उद्धूयते महत् ॥ ३.२०५.२३ ॥
അപ്പോൾ പർവതങ്ങളും വനങ്ങളും തോട്ടങ്ങളുമായി ഭൂമി വിറയ്ക്കുന്നു. അവന്റെ നിശ്വാസക്കാറ്റിനാൽ വലിയ പൊടി ഇളകുന്നു.
3.205.24
आदित्यरथमाश्रित्य सप्ताहं भूमिकम्पनम् ।
सविस्फुलिङ्गं सज्वालं धूममिश्रं सुदारुणम् ॥ ३.२०५.२४ ॥
സൂര്യരഥത്തെ ആശ്രയിച്ച് ഏഴ് ദിവസം ഭൂകമ്പം ഉണ്ടാകുന്നു. തീപ്പൊരികളും ജ്വാലകളും പുകയും കലർന്ന് അത് അതിഭയങ്കരമാണ്.
3.205.25
तेन राजन्न शक्नोमि तस्मिन्स्तातुं स्वआंश्रमे ॥ ३.२०५.२५ ॥
രാജാവേ, അതുമൂലം എനിക്ക് എന്റെ ആശ്രമത്തിൽ തുടരാൻ കഴിയുന്നില്ല.
3.205.26
तं विनाशय राजेन्द्र लोकानां हितकाम्यया ।
लकाः स्वस्था भविष्यन्ति तस्मिन्विनिहतेऽसुरे ॥ ३.२०५.२६ ॥
രാജേന്ദ്രാ, ലോകങ്ങളുടെ ഹിതം ആഗ്രഹിച്ച് അവനെ നശിപ്പിക്കുക; ആ അസുരൻ വധിക്കപ്പെട്ടാൽ ലോകങ്ങൾ സുഖം പ്രാപിക്കും.
3.205.27
धुन्धुनामानमत्युग्रं दानवं धोरविग्रहम् ।
समरे धोरतुमुले विनाशय महेषुणा ॥ ३.२०५.२७ ॥
ധുന്ധു എന്ന അതിഉഗ്രനും ഭീകരരൂപിയുമായ ദാനവനെ ഘോരമായ ആ യുദ്ധത്തിൽ മഹാബാണം കൊണ്ട് നശിപ്പിക്കുക.
3.205.28
त्वं हि तस्य विनाशाय पर्याप्त इति मे मतिः ।
तेजसा तव तेजश्च विष्णुराप्यायविष्यति ॥ ३.२०५.२८ ॥
അവനെ നശിപ്പിക്കാൻ നീ തന്നെ മതിയെന്നാണ് എന്റെ അഭിപ്രായം; നിന്റെ തേജസ്സിനാൽ വിഷ്ണുവും നിന്റെ തേജസ്സിനെ വർധിപ്പിക്കും.
3.205.29
विष्णुना च वरो दत्तः पूर्वं मम महीपते ॥ ३.२०५.२९ ॥
ഭൂപതിയേ, മുൻപ് വിഷ്ണു എനിക്ക് ഒരു വരം നൽകിയിട്ടുണ്ട്.
3.205.30
यस्तं महासुरं रौद्रं वधिष्यति महीपतिः ।
तेजस्तद्वैष्णवमिति प्रवेक्ष्यति दुरासदम् ॥ ३.२०५.३० ॥
ആ മഹാഭയങ്കരനായ അസുരനെ ഏത് രാജാവ് വധിക്കുമോ, അവനിൽ വിഷ്ണുവിന്റെ ആ ദുർലഭ തേജസ്സ് പ്രവേശിക്കും.
3.205.31
तत्तेजस्त्वंसमाधाय राजेन्द्र भुवि दुःसहम् ।
तं निषूदय संदिष्टो दैत्यं रौद्रपराक्रमम् ॥ ३.२०५.३१ ॥
ഓ രാജേന്ദ്രാ! ഭൂമിയിൽ അസഹനീയമായ ആ തേജസ്സ് ധരിച്ച്, നിർദ്ദേശിക്കപ്പെട്ടവനായി, ഭയങ്കര പരാക്രമമുള്ള ആ ദൈത്യനെ വധിക്കുക.
3.205.32
न हि धुन्धुर्महातेजास्तेजसाऽल्पेन शक्यते ।
निर्दग्धुं पृथिवीपाल स हि वर्षशतैरपि ॥ ३.२०५.३२ ॥
ഓ ഭൂപാലാ! മഹാതേജസ്സുള്ള ധുന്ധുവിനെ അല്പമായ തേജസ്സുകൊണ്ട് ദഹിപ്പിക്കാൻ സാധിക്കില്ല; അവനെ നൂറു വർഷം കൊണ്ടുപോലും അങ്ങനെ ചെയ്യാനാവില്ല.