มหาภารตะ · อัธยายะ 3.21
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.21.1
एवं स पुरुषव्याघ्रः साल्वो राज्ञं महारिपुः ।
युध्यमानो मया सङ्ख्ये वियदभ्यगमत्पुनः ॥ ३.२१.१ ॥
ศัลวะ ผู้เป็นเสือในหมู่มนุษย์ ศัตรูใหญ่ของบรรดากษัตริย์ ต่อสู้กับข้าพเจ้าในสนามรบ แล้วก็กลับขึ้นไปในท้องฟ้าอีกครั้ง
3.21.2
ततः शतघ्नीश्च महागदाश्च ।
दीप्ताश्च शूलान्मुसलानसींश्च।
चिक्षेप रोषान्मयि मन्दबुद्धिः ।
साल्वो महाराज जयाभिकाङ्क्षी ॥ ३.२१.२ ॥
จากนั้น ศัลวะผู้มีจิตโง่เขลา ปรารถนาชัยชนะ ด้วยความโกรธจึงขว้างใส่ข้าพเจ้า โอ มหาราชา ทั้งศตฆนี ตะบองใหญ่ หอกลุกโพลง กระบอง ดาบ
3.21.3
तानाशुगैरापततोऽहमाशु ।
निवार्य तूर्णं खगमान्ख एव।
द्विधा त्रिता चाच्छिनमाशु मुक्तै-
स्ततोऽन्तरिक्षे निनदो बभूव ॥ ३.२१.३ ॥
เมื่อพวกมันพุ่งเข้าใส่ข้าพเจ้า ข้าพเจ้ารีบสกัดกั้นด้วยลูกศรอันรวดเร็วของข้าพเจ้า และในท้องฟ้านั่นเอง ข้าพเจ้าตัดมันให้ขาดเป็นสองและสามท่อน จากนั้นก็มีเสียงคำรามดังขึ้นในท้องฟ้า
3.21.4
ततः शतसहस्रेण शराणां नतपर्वणाम् ।
दारुकं वाजिनश्चैव रथं च समवाकिरत् ॥ ३.२१.४ ॥
จากนั้น ศัลวะใช้ลูกศรนับแสนดอกที่มีข้อโค้งงอ ปกคลุมทั้งทารุกะ ม้า และรถศึกไว้จนมิด
3.21.5
ततो मामब्रवीद्वीर दारुको विह्वलन्निव ।
स्थातव्यमिति तिष्ठामि साल्वबाणप्रपीडितः।
अवस्थातुं न शक्नोमि अङ्गं मे व्यवसीदति ॥ ३.२१.५ ॥
ครั้นแล้ว วีรบุรุษ ทารุกะ ดูเหมือนสับสน กล่าวกับข้าพเจ้าว่า "ต้องยืนหยัดไว้" ข้าพเจ้าจึงยืนหยัดอยู่ ถูกลูกศรของศัลวะทำให้ทรมาน แต่ข้าพเจ้าไม่สามารถยืนอยู่ได้ ร่างกายของข้าพเจ้ากำลังทรุดลง
3.21.6
इति तस्य निशम्याहं सारथेः करुणं वचः ।
अवेक्षमाणो यन्तारमपश्यं शरपीडितम् ॥ ३.२१.६ ॥
เมื่อข้าพเจ้าได้ฟังถ้อยคำอันน่าสงสารของสารถีนั้น ข้าพเจ้าจึงมองไปรอบๆ และเห็นผู้ขับรถถูกลูกศรทำร้ายจนทรมาน
3.21.7
न तस्योरसि नो मूर्ध्नि न काये न भुजद्वये ।
अन्तरं पाण्डवश्रेष्ठ पश्याम्यनिचितं शरैः ॥ ३.२१.७ ॥
โอ ผู้ประเสริฐที่สุดในปาณฑพ ข้าพเจ้าไม่เห็นที่ใดบนอกของเขา หรือบนศีรษะ หรือบนร่างกาย หรือบนแขนทั้งสอง ที่ไม่ถูกลูกศรปกคลุม
3.21.8
स तु बाणवरोत्पीडाद्विस्रवत्यसृगुल्बणम् ।
अभिवृष्टो यथा मेघैर्गिरिर्गैरिकधातुमान् ॥ ३.२१.८ ॥
เขาถูกแรงกดของลูกศรอันยอดเยี่ยมบีบคั้น จึงไหลออกเป็นสายเลือดมากมาย เหมือนภูเขาที่อุดมด้วยแร่ดินแดงถูกเมฆฝนโปรยลงมาจนชุ่มโชก
3.21.9
अभीशुहस्तं तं दृष्ट्वा सीदन्तं सारथिं रणे ।
अस्तम्भयं महाबाहो साल्वबाणप्रपीडितम् ॥ ३.२१.९ ॥
โอ ผู้มีแขนทรงพลัง ข้าพเจ้าเห็นสารถีผู้ถือบังเหียนอยู่ในมือทรุดลงในการรบ ถูกลูกศรของศัลวะทำร้ายจนทรมาน ข้าพเจ้าจึงประคองเขาไว้
3.21.10
अथ मां पुरुषः कश्चिद्द्वारकानिलयोऽब्रवीत् ।
त्वरितो रथमारोप्य सौहृदादिव भारत ॥ ३.२१.१० ॥
ครั้นแล้ว มีชายผู้หนึ่งจากทวารกาพูดกับข้าพเจ้า โอ ภารตะ ว่า "จงรีบขึ้นรถด้วยมิตรภาพเถิด"
3.21.11
आहुकस्य वचो वीर तस्यैव परिचारकः ।
विषण्णः सन्नकण्ठेन तन्निबोध युधिष्ठिर ॥ ३.२१.११ ॥
โอ วีรบุรุษ ข้าพเจ้านำถ้อยคำของอาหุกะมา ข้าพเจ้าเป็นผู้รับใช้ของท่าน ด้วยความเศร้าหมองและเสียงที่สั่นเครือเพราะกลั้นสะอื้น โอ ยุธิษฐิระ จงฟังเถิด
3.21.12
द्वारकाधिपतिर्वीर आह त्वामाहुको वचः ।
केशवैहि विजानीष्व यत्त्वां पितृसखोऽब्रवीत् ॥ ३.२१.१२ ॥
วีรบุรุษ อาหุกะ ผู้เป็นใหญ่แห่งทวารกา กล่าวถ้อยคำเหล่านี้แก่ท่าน "เกศวะ จงมาและเข้าใจสิ่งที่สหายของบิดาท่านได้กล่าวแก่ท่าน"
3.21.13
उपयात्वा तु साल्वेन द्वारकां वृष्णिनन्दन ।
विषक्ते त्वयि दुर्धर्ष इतः शूरसुतो बलात् ॥ ३.२१.१३ ॥
โอ ความยินดีของวฤษณี ศัลวะได้เข้าโจมตีทวารกาแล้ว โอ ผู้ที่ไม่มีใครต้านทานได้ ขณะที่ท่านกำลังติดพันอยู่ที่นี่ บุตรของศูระก็ถูกพาตัวไปจากที่นี่โดยกำลัง
3.21.14
तदलं साधुयुद्धेन निवर्तस्व जनार्दन ।
द्वारकामेव रक्षस्व कार्यमेतन्महत्तव ॥ ३.२१.१४ ॥
ฉะนั้น พอแล้วกับการรบอันงดงามนี้ จงหันกลับเถิด โอ ชนารทนะ จงปกป้องทวารกานั่นเองเถิด นี่คือภารกิจอันยิ่งใหญ่ของท่าน
3.21.15
इत्यहं तस्य वचनं श्रुत्वा परमदुर्मनाः ।
निश्चयं नाधिगच्छामि कर्तव्यस्येतरस्य च ॥ ३.२१.१५ ॥
เมื่อข้าพเจ้าได้ฟังถ้อยคำของเขาดังนั้น จิตใจของข้าพเจ้าก็ทุกข์ยากอย่างยิ่ง ข้าพเจ้ายังไม่อาจตัดสินใจได้ว่าจะทำอะไรดี ทั้งในเรื่องนี้และเรื่องอื่น
3.21.16
सात्यकिं बलदेवं च प्रद्युम्नं च महांरथम् ।
जगर्हे मनसा वीर तच्छ्रुत्वा महदप्रियम् ॥ ३.२१.१६ ॥
โอ วีรบุรุษ ข้าพเจ้าในใจได้ตำหนิสาตยกี พลเทพ และประทยุมนะผู้เป็นรถศึกผู้ยิ่งใหญ่ เมื่อได้ฟังข่าวร้ายอันยิ่งใหญ่นั้น
3.21.17
अहं हि द्वारकायाश्च पितुश्च कुरुनन्दन ।
तेषु रक्षां समाधाय प्रयातः सौभयातने ॥ ३.२१.१७ ॥
โอ ความยินดีของกุรุ ข้าพเจ้าได้มอบหมายการปกป้องทวารกาและบิดาของข้าพเจ้าไว้กับพวกเขา แล้วจึงออกเดินทางไปในการศึกกับเซาภะ
3.21.18
बलदेवो महाबाहुः कच्चिज्जीवति शत्रुहा ।
सात्यकी रौक्मिणेयश्च चारुदेष्णश्च वीर्यवान्।
साम्बप्रभृतयश्चैवेत्यहमासं सुदुर्मनाः ॥ ३.२१.१८ ॥
พลเทพผู้มีแขนทรงพลัง ผู้สังหารศัตรู ยังมีชีวิตอยู่หรือไม่ สาตยกี บุตรของรุกมิณี จารุเทษณะผู้กล้าหาญ และสามพะ กับคนอื่นๆ ยังมีชีวิตอยู่หรือไม่ ด้วยความกังวลนี้ ข้าพเจ้าจึงมีใจทุกข์อย่างยิ่ง
3.21.19
एतेषु हि नरव्याघ्र जीवत्सु न कथंचन ।
शक्यः शूरसुतो हन्तुमपि वज्रभृता स्वयम् ॥ ३.२१.१९ ॥
โอ เสือในหมู่มนุษย์ ตราบเท่าที่เหล่านี้ยังมีชีวิตอยู่ บุตรของศูระจะไม่อาจถูกสังหารได้ไม่ว่าด้วยวิธีใดๆ แม้แต่โดยผู้ถือสายฟ้าเอง
3.21.20
हतः शूरसुतो व्यक्तं व्यक्तं चैते परासवः ।
बलदेवमुखाः सर्व इति मे निश्चिता मतिः ॥ ३.२१.२० ॥
บุตรของศูระย่อมถูกสังหารแน่แท้ และทุกคนเหล่านี้โดยมีพลเทพเป็นผู้นำ ย่อมสิ้นลมหายใจแน่แท้ นี่คือความเชื่อมั่นที่ข้าพเจ้าได้ตัดสินใจไว้แล้ว
3.21.21
सोहं सर्वविनाशं तं चिन्तयानो मुहुर्मुहुः ।
अविह्वलो महाराज पुनः साल्वमयोधयम् ॥ ३.२१.२१ ॥
มหาราชเอ๋ย แม้ข้าพเจ้าจะคิดถึงความพินาศทั้งหมดนั้นซ้ำแล้วซ้ำเล่า ข้าพเจ้ากลับไม่หวั่นไหว และได้รบกับท้าวสาลวะอีกครั้ง
3.21.22
तदोऽपश्यं महाराज प्रपतन्तमहं तदा ।
सौभाच्छूरसुतं वीर ततो मां मोह आविशत् ॥ ३.२१.२२ ॥
มหาราชเอ๋ย ครั้งนั้นข้าพเจ้าเห็นบุตรของศูระกำลังตกลงมาจากเมืองเสาภะ วีรบุรุษเอ๋ย แล้วความหลงก็เข้าครอบงำข้าพเจ้า
3.21.23
तस्य रूपं प्रपततः पितुर्मम नराधिप ।
ययातेः क्षीणपुण्यस्य स्वर्गादिव भहीतलम् ॥ ३.२१.२३ ॥
มนุษยาธิปไตยเอ๋ย รูปร่างของเขาขณะตกลงมานั้นเหมือนของบิดาข้าพเจ้า เหมือนยยาติที่ตกจากสวรรค์สู่พื้นโลกเมื่อบุญของตนหมดสิ้นแล้ว
3.21.24
विशीर्णमलिनोष्णीपप्रकीर्णाम्बरमूर्धजः ।
प्रपतन्दृश्यते ह स्म क्षीणपुण्य इव ग्रहः ॥ ३.२१.२४ ॥
ผ้าโพกศีรษะของเขายุ่งเหยิงและสกปรก เสื้อผ้ากระจัดกระจาย ผมปลิวสยาย เขาตกลงมาให้เห็นอยู่ เหมือนดาวเคราะห์ที่ร่วงลงเมื่อบุญของมันหมดลง
3.21.25
ततः शार्ङ्गं धनुःश्रेष्ठं करात्प्रपतितं मम ।
मोहापन्नश्च कौन्तेय रथोपस्थ उपाविशम् ॥ ३.२१.२५ ॥
จากนั้นศาร์งคะ ธนูที่ดีที่สุด ก็หลุดจากมือข้าพเจ้า และข้าพเจ้าซึ่งถูกความหลงครอบงำ โอ บุตรของกุนตี ก็นั่งทรุดลงบนพื้นรถศึก
3.21.26
ततो हाहाकृतं सर्वं सैन्यं मे गतचेतनम् ।
मां दृष्ट्वा रथनीडस्थं गतासुमिव भारत ॥ ३.२१.२६ ॥
จากนั้น กองทัพทั้งหมดของข้าพเจ้าก็ร้องโอดครวญ และหมดสติไป เมื่อเห็นข้าพเจ้านั่งอยู่บนที่นั่งรถศึกราวกับไร้ลมหายใจ โอ ภารตะ
3.21.27
प्रसार्य बाहू पततः प्रसार्य चरणावपि ।
रूपं पितुर्मे विबभौ शकुने- पततो यथा ॥ ३.२१.२७ ॥
รูปร่างของบิดาข้าพเจ้าขณะตกลงมา กางแขนทั้งสองและกางขาทั้งสองออก ปรากฏงดงามเหมือนนกที่กำลังร่วงลง
3.21.28
तं पतन्तं महाबाहो शूलपट्टसपाणयः ।
अभिघ्नन्तो भृशं वीर मम चोतोह्यकम्पयन् ॥ ३.२१.२८ ॥
พวกเขาถือหอกและดาบอยู่ในมือ ฟาดฟันอย่างรุนแรงใส่ข้าพเจ้าขณะที่ข้าพเจ้าตกลงมา โอ ผู้มีแขนแข็งแรง โอ วีรบุรุษ ทำให้แขนขาของข้าพเจ้าสั่นสะท้าน
3.21.29
ततो मुहूर्तात्प्रतिलभ्य संज्ञा-
महं तदा वीर महाविमर्दे।
न तत्रसौमं न रिपुं च साल्वं ।
पश्यामि वृद्धं पितरं न चापि ॥ ३.२१.२९ ॥
จากนั้น หลังจากฟื้นคืนสติได้ชั่วครู่ โอ วีรบุรุษ ท่ามกลางการรบอันโกลาหลนั้น ข้าพเจ้ามองไม่เห็นทั้งเสาภยะที่นั่น ไม่เห็นศัตรูท้าวสาลวะ และแม้แต่บิดาผู้ชราของข้าพเจ้าก็ไม่เห็น
3.21.30
ततो ममासीन्मनसि मायेयमिति निश्चितम् ।
प्रबुद्धोस्मि ततो भूयः शतशो वाऽकिरं शरान् ॥ ३.२१.३० ॥
จากนั้นในใจข้าพเจ้าก็แน่ใจว่านี่คือมายา ข้าพเจ้าจึงตื่นขึ้น และยิงลูกศรอีกหลายร้อยดอกอย่างต่อเนื่อง