ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 3.23
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.23.1
तस्मिन्दशार्हाधिपतौ प्रयाते ।
युधिष्ठिरो भीमसेनार्जुनौ च।
यमौ च कृष्ण च पुरोहितश्च ।
रथान्महार्हान्परमाश्वयुक्तान् ॥ ३.२३.१ ॥
ଦଶାର୍ହାଧିପତି (କୃଷ୍ଣ) ଚାଲିଯିବା ପରେ ଯୁଧିଷ୍ଠିର, ଭୀମସେନ, ଅର୍ଜୁନ, ଯମଜ ଭାଇମାନେ, କୃଷ୍ଣା (ଦ୍ରୌପଦୀ) ଓ ପୁରୋହିତ ଉତ୍ତମ ଅଶ୍ୱଯୁକ୍ତ ମୂଲ୍ୟବାନ ରଥରେ ଆରୋହଣ କଲେ।
3.23.2
अस्थाय वीराः सहिता वनाय ।
प्रतस्थिरे भूतपतिप्रकाशाः।
हिरण्यनिष्कान्वसनानि गाश्च ।
गदाय शिक्षाक्षरमन्त्रविद्भ्यः ॥ ३.२३.२ ॥
ବୀରମାନେ ଏକତ୍ର ରଥରେ ଆରୋହଣ କରି ବନ ଆଡ଼କୁ ଯାତ୍ରା କଲେ, ଭୂତପତି (ଶିବ)ଙ୍କ ପରି ଦୀପ୍ତିମାନ ହୋଇ। ଶିକ୍ଷା, ଅକ୍ଷର ଓ ମନ୍ତ୍ରଜ୍ଞ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ସେମାନେ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ନିଷ୍କ, ବସ୍ତ୍ର ଓ ଗାଭୀ ଦାନ କଲେ।
3.23.3
प्रेष्याः पुरो विंशतिरात्तशस्त्रा ।
धनूंषि शस्त्राणि शरांश्च दीप्तान्।
मौर्वीश्च यन्त्राणि च सायकांश्च ।
सर्वे समादाय जघन्यमीयुः ॥ ३.२३.३ ॥
କୋଡ଼ିଏ ଜଣ ସେବକ ଅସ୍ତ୍ର ଧରି ଆଗରେ ଚାଲିଲେ; ସେମାନେ ଧନୁ, ଅସ୍ତ୍ର, ଜ୍ୱଳନ୍ତ ବାଣ, ଧନୁ-ଗୁଣ, ଯନ୍ତ୍ର ଓ ସାୟକ ସବୁ ନେଇ ପଛ ଆଡ଼କୁ ଗଲେ।
3.23.4
तत्सतु वासांसि च राजपुत्र्या ।
धात्र्यश्च दास्यश्च विभूषणं च।
तदिन्द्रसेनस्त्वरितः प्रगृह्य ।
जघन्यमेवोपययौ रथेन ॥ ३.२३.४ ॥
ରାଜକୁମାରୀଙ୍କ ବସ୍ତ୍ର, ଧାତ୍ରୀ, ଦାସୀ ଓ ଅଳଙ୍କାର — ସବୁ ଇନ୍ଦ୍ରସେନ ଶୀଘ୍ର ଉଠାଇ ରଥରେ ପଛ ଆଡ଼କୁ ଗଲେ।
3.23.5
ततः कुरुश्रेष्ठमुपेत्य पौराः ।
प्रदक्षिणं चक्रुरदीनसत्वाः।
तं ब्राह्मणाश्चाभ्यवदन्प्रसन्ना ।
मुख्याश्च सर्वे कुरुजाङ्गलानाम् ॥ ३.२३.५ ॥
ତା'ପରେ କୁରୁଶ୍ରେଷ୍ଠଙ୍କ ନିକଟକୁ ଆସି, ନିର୍ଭୟ ମନର ପୌରମାନେ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣା କଲେ; ପ୍ରସନ୍ନ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଏବଂ କୁରୁ-ଜାଙ୍ଗଳ ଦେଶର ସମସ୍ତ ପ୍ରମୁଖ ଲୋକେ ତାଙ୍କ ସହ କଥା କହିଲେ।
3.23.6
स चापि तानभ्यवदत्प्रसन्नः ।
सहैव तैर्भ्रातृभिर्धर्मराजः।
तस्थौ च तत्राधिपतिर्महात्मा ।
दृष्ट्वा जनौघं कुरुजाङ्गलानाम् ॥ ३.२३.६ ॥
ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ ସେ ମଧ୍ୟ ସେମାନଙ୍କ ସହ କଥା ହେଲେ। ଧର୍ମରାଜ ଭାଇମାନଙ୍କ ସହ ସେଠାରେ ଠିଆ ହେଲେ; କୁରୁ ଓ ଜାଙ୍ଗଳ ଲୋକଙ୍କ ବିଶାଳ ଜନତା ଦେଖି ସେ ମହାତ୍ମା ଅଧିପତି ସେଠାରେ ରହିଲେ।
3.23.7
पितेव पुत्रेषु स तेषु भावं ।
चक्रे कुरूणामृषभो महात्मा।
ते चापि तस्मिन्भरतप्रबर्हे ।
तथा बभूवुः पितरीव पुत्राः ॥ ३.२३.७ ॥
ପିତା ଯେପରି ପୁତ୍ରମାନଙ୍କ ପ୍ରତି ସ୍ନେହ ରଖନ୍ତି, ସେହିପରି କୁରୁଶ୍ରେଷ୍ଠ ସେ ମହାତ୍ମା ସେମାନଙ୍କ ପ୍ରତି ସ୍ନେହ ଦେଖାଇଲେ; ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠଙ୍କ ପ୍ରତି ପିତା ପ୍ରତି ପୁତ୍ରମାନଙ୍କ ପରି ହେଲେ।
3.23.8
ततस्तमासाद्य महाजनौघाः ।
कुरुप्रवीरं परिवार्य तस्थुः।
हानाथ हाधर्म इति ब्रुवाणा ।
हीताश्च सर्वेऽऽश्रुमुखा बभूवुः ॥ ३.२३.८ ॥
ତା'ପରେ ସେ ମହାଜନସମୂହ କୁରୁବୀରଙ୍କ ନିକଟକୁ ଆସି ତାଙ୍କୁ ଘେରି ଠିଆ ହେଲେ; 'ହାୟ, ଏ ତ ଅଧର୍ମ' ବୋଲି କହି ସମସ୍ତେ ଦୁଃଖିତ ହୋଇ ଅଶ୍ରୁମୁଖ ହେଲେ।
3.23.9
वरः कुरूणामधिपः प्रजानां ।
पितेव पुत्रानपहाय चास्मान्।
पौरानिमाञ्जानपदांश्च सर्वान् ।
हित्वा प्रयातः क्वनु धर्मराजः ॥ ३.२३.९ ॥
କୁରୁ ଓ ପ୍ରଜାଙ୍କ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅଧିପତି, ପିତା ଯେପରି ପୁତ୍ରମାନଙ୍କୁ ଛାଡ଼ନ୍ତି, ସେପରି ଆମକୁ, ଏହି ନଗରବାସୀ ଓ ସମସ୍ତ ଜନପଦବାସୀଙ୍କୁ ଛାଡ଼ି ଧର୍ମରାଜ କେଉଁଠି ଚାଲିଗଲେ?
3.23.10
धिग्धार्तराष्ट्रं सुनृशंसबुद्धिं ।
धिक्सौबलं पापमतिं च कर्णम्।
अनर्थमिच्छन्ति नरेन्द्र पापा ।
ये धर्मनित्यस्य सतस्तवोग्राः ॥ ३.२३.१० ॥
ଅତି ନିର୍ଦ୍ଦୟ ବୁଦ୍ଧିର ଧୃତରାଷ୍ଟ୍ର ପୁତ୍ରକୁ ଧିକ୍! ସୁବଳ ପୁତ୍ର ଏବଂ ପାପବୁଦ୍ଧି କର୍ଣ୍ଣକୁ ଧିକ୍! ହେ ନରେନ୍ଦ୍ର, ଯେଉଁ ପାପୀମାନେ ସଦା ଧର୍ମରେ ରହୁଥିବା ଆପଣଙ୍କର ଅନିଷ୍ଟ ଇଚ୍ଛା କରନ୍ତି, ସେମାନେ ଭୟଙ୍କର।
3.23.11
स्वयं निवेश्याप्रतिमं महात्मा ।
पुरं महादेवपुरप्रकाशम्।
शतक्रतुप्रस्थममोघकर्मा ।
हित्वा प्रयातः क्वनु धर्मराजः ॥ ३.२३.११ ॥
ମହାତ୍ମା ନିଜେ ଅନୁପମ ନଗର ନିର୍ମାଣ କରିଥିଲେ; ତାହା ମହାଦେବଙ୍କ ନଗର ପରି, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଆସନ ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଥିଲା। ଅମୋଘକର୍ମା ଧର୍ମରାଜ ତାହା ଛାଡ଼ି କେଉଁଠି ଗଲେ?
3.23.12
चकार यामप्रतिमां महात्मा ।
सभां मयो देवसभाप्रकाशाम्।
तां देवगुप्तामिव देवमायां ।
हित्वाप्रयातः क्वनु धर्मराजः ॥ ३.२३.१२ ॥
ମହାତ୍ମା ମୟଙ୍କ ନିର୍ମିତ ସେ ଅନୁପମ ସଭା, ଦେବସଭା ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ଦେବତାଙ୍କ ରକ୍ଷିତ ଦୈବୀ ମାୟା ପରି। ତାହା ଛାଡ଼ି ଧର୍ମରାଜ କେଉଁଠି ଗଲେ?
3.23.13
तान्धर्मकामार्थविदुत्तमौजा ।
बीभत्सुरुच्चैः सहितानुवाच।
आदास्यते वासमिमं निरुष्य ।
रवनेषु राजा द्विषतां यशांसि ॥ ३.२३.१३ ॥
ଧର୍ମ, କାମ, ଅର୍ଥ ଜାଣୁଥିବା ଉତ୍ତମ ଓଜସ୍ୱୀ ବୀଭତ୍ସୁ (ଅର୍ଜୁନ) ସେମାନଙ୍କୁ ଉଚ୍ଚ ସ୍ୱରରେ କହିଲେ: "ଏହି ବାସ ସମାପ୍ତ କରି ରାଜା ଯୁଦ୍ଧରେ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କ ଯଶ ଗ୍ରହଣ କରିବେ।"
3.23.14
द्विजातिमुख्याः सहिताः पृथक्व ।
भवद्भिरासाद्य तपस्विनश्च।
प्रसाद्य धर्मार्थविदश्च वाच्या ।
यथार्थसिद्धिः परमा भवेन्नः ॥ ३.२३.१४ ॥
"ହେ ଦ୍ୱିଜଶ୍ରେଷ୍ଠଗଣ, ଆପଣମାନେ ସମସ୍ତେ ମିଳିତ ଭାବେ ବା ପୃଥକ ଭାବେ ତପସ୍ୱୀମାନଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଇ, ଧର୍ମ-ଅର୍ଥଜ୍ଞମାନଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରି, ଆମର ପରମ ଯଥାର୍ଥ ସିଦ୍ଧି ହେଉ ବୋଲି କହିବେ।"
3.23.15
इत्येवमुक्ते वचनेऽऽर्जुनेन ।
ते ब्राह्मणाः सर्ववर्णाश्च राजन्।
मुदाऽभ्यनन्दन्सहिताश्च चक्रुः ।
प्रदक्षिणं धर्मभृतांवरिष्ठम् ॥ ३.२३.१५ ॥
"ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ଏହି ବାକ୍ୟ କୁହାଯିବା ପରେ, ହେ ରାଜନ୍, ସେହି ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଏବଂ ସମସ୍ତ ବର୍ଣ୍ଣ ଆନନ୍ଦରେ ଅଭିନନ୍ଦନ କରି, ମିଳିତ ଭାବେ ଧର୍ମଧାରୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠଙ୍କୁ ପ୍ରଦକ୍ଷିଣା କଲେ।"
3.23.16
आमन्त्र्य पार्थं च वृकोदरं च ।
धनंजयं याज्ञसेनीं यमौ च।
प्रतस्थिरे राष्ट्रमरपेतहार्षा ।
युधिष्ठिरेणानुमता यथास्वम् ॥ ३.२३.१६ ॥
ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କ ଅନୁମତିରେ, ପାର୍ଥ, ବୃକୋଦର, ଧନଞ୍ଜୟ, ଯାଜ୍ଞସେନୀ ଏବଂ ଯମଜ ଭାଇମାନଙ୍କଠାରୁ ବିଦାୟ ନେଇ, ଆନନ୍ଦ ନହରାଇ ସେମାନେ ନିଜ ନିଜ ପଥରେ ଯାତ୍ରା କଲେ।