Mahābhārata · Adhyāya 3.234
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.234.1
उपासीनेषु विप्रेषु पाण्डवेषु च भारत ।
द्रौपदी सत्यभामा च विविशाते तदा समम् ॥ ३.२३४.१ ॥
Oh Bhārata, mientras los brahmanes y los Pāṇḍavas estaban sentados, Draupadī y Satyabhāmā entraron juntas en ese momento.
3.234.2
प्रविश्य चाश्रमं पुण्यमुभे ते परमस्त्रियौ ।
जाहस्यमाने सुप्रीते सुखं तत्र निषीदतुः ॥ ३.२३४.२ ॥
Tras entrar en el sagrado ermitaño, aquellas dos mujeres supremas, riendo y muy contentas, se sentaron allí cómodamente.
3.234.3
चिरस् दृष्ट्वा राजेन्द्र तेऽन्योन्यस्य प्रियंवदे ।
कथयामासतुश्चित्राः कथाः कुरुयदूचिताः ॥ ३.२३४.३ ॥
Oh señor de reyes, tras verse de nuevo después de mucho tiempo, aquellas dos, hablando con dulzura, comenzaron a contar historias variadas dignas de los Kurus y los Yadus.
3.234.4
अथाब्रवीत्सत्यभामा कृष्णस् महिषी प्रिया ।
सात्राजिती याज्ञसेनीं रहसीदं सुमध्यमा ॥ ३.२३४.४ ॥
Entonces Satyabhāmā, la amada reina principal de Kṛṣṇa, hija de Satrājit, de cintura esbelta, dijo esto a Draupadī, hija de Yajñasena, en privado.
3.234.5
केन द्रौपदि वृत्तेन पाण्डवानधितिष्ठसि ।
लोकपालोपमान्वीरान्नूनं परमसंमतान् ॥ ३.२३४.५ ॥
Oh Draupadī, ¿con qué conducta gobiernas a los Pāṇḍavas, héroes semejantes a los guardianes del mundo y, sin duda, muy estimados?
3.234.6
कथं च वशगस्तुभ्यं न कुप्यन्ति च ते शुभे ।
तव वश्या हि सतत पाण्डवाः प्रियदर्शने ॥ ३.२३४.६ ॥
Oh auspiciosa, ¿cómo te están sometidos y cómo no se enojan contigo? Oh de hermoso rostro, los Pāṇḍavas siempre están bajo tu control.
3.234.7
न चान्योन्यमसूयन्ते कथं वा ते सुमध्यमे ।
मुखप्रेक्षाश्च ते सर्वे तत्त्वमेतद्ब्रवीहि मे ॥ ३.२३४.७ ॥
Oh tú de cintura esbelta, ¿cómo es que no se envidian unos a otros? Todos ellos observan tu rostro. Dime esta verdad.
3.234.8
व्रतचर्या तपो वाऽपि स्नानमन्त्रौषधानि वा ।
विद्यावीर्यं मूलवीर्यंजपहोमागदास्तथा ॥ ३.२३४.८ ॥
La observancia de votos, la austeridad, el baño ritual, los conjuros, las hierbas medicinales, el poder del conocimiento, el poder de las raíces, la recitación, las ofrendas de fuego y los remedios.
3.234.9
ममाद्याचक्ष्वपाञ्चालि यशस्यं भगवेतनम् ।
येन कृष्णे भवेन्नित्यं मम कृष्णो वशानुगः ॥ ३.२३४.९ ॥
Oh hija de Pāñcāla, ahora dime ese medio glorioso y sagrado por el cual Kṛṣṇa esté siempre bajo mi dominio y me obedezca.
3.234.10
एवमुक्त्वासत्यभामा विरराम यशस्विनी ।
पतिव्रता महाभागा द्रौपदी प्रत्युवाच ताम् ॥ ३.२३४.१० ॥
Tras decir esto, la gloriosa Satyabhāmā guardó silencio. Entonces Draupadī, la esposa devota y muy afortunada, le respondió.
3.234.11
असत्स्त्रीणां समाचरं सत्ये मामनुपृच्छसि ।
असदाचरिते मार्गे कथं स्यादनुकीर्तनम् ॥ ३.२३४.११ ॥
En verdad me preguntas por la conducta de mujeres indignas. ¿Cómo podría relatarse el camino recorrido por los malvados?
3.234.12
अनुप्रश्नः संशयो वा नैष त्वय्युपपद्यते ।
कथं ह्युपेता बुद्ध्या त्वंकृष्णस् महिषी प्रिया ॥ ३.२३४.१२ ॥
Esta pregunta o duda no te corresponde. ¿Cómo puedes tú, dotada de sabiduría y amada reina principal de Kṛṣṇa, preguntar así?
3.234.13
यदैव भर्ता जानीयानमन्त्रमूलपरां स्त्रियम् ।
उद्विजेत तदैवास्याः सर्पाद्वेश्मगतादिव ॥ ३.२३४.१३ ॥
En cuanto el marido sabe que su esposa se dedica a las raíces de los encantamientos, se agita como ante una serpiente que ha entrado en la casa.
3.234.14
उद्विग्नस्य कुतः शान्तिरशान्तस्य कुतः सुखम् ।
न जातु वशगो भर्ता स्त्रियाः स्यान्मन्त्रकारणात् ॥ ३.२३४.१४ ॥
¿Cómo puede tener paz el agitado, y cómo puede tener dicha el inquieto? Por causa de los encantamientos, el marido nunca debe quedar bajo el control de la mujer.
3.234.15
किमत्रप्रहिताश्चापि गदाः परमदारुणाः ।
मूलप्रवादैर्हि विषं प्रयच्छन्ति जिघांसवः बब ॥ ३.२३४.१५ ॥
¿Y qué decir de las drogas terribles enviadas aquí? Quienes desean matar dan veneno con palabras de encantamientos de raíz.
3.234.16
जिह्वया यानि पुरुषस्त्वचा वाप्युपसेवते ।
तत्र चूर्णानि दत्तानि हन्युः क्षिप्रमसंशयम् ॥ ३.२३४.१६ ॥
Lo que un hombre usa con la lengua o con la piel, el polvo que se le da en ello lo matará pronto, sin duda.
3.234.17
जलोदरसमायुक्ताः श्वित्रिणः पलितास्तथा ।
अपुमांसः कृताः स्त्रीभिर्जडान्धवधिरास्तथा ॥ ३.२३४.१७ ॥
Por obra de las mujeres, los maridos quedan afectados por hidropesía, lepra blanca, canas, impotencia, torpeza, ceguera y sordera.
3.234.18
पापानुगास्तु पापास्ताः पतीनुपसृजन्त्युत ।
न जातु विप्रियं भर्तुः स्त्रिया कार्यं कथंचन ॥ ३.२३४.१८ ॥
Pero esas mujeres pecadoras, que siguen el pecado, atormentan a sus maridos. Una mujer jamás debe hacer nada de ningún modo desagradable a su marido.
3.234.19
वर्ताम्यहं तु यां वृत्तिं पाण्डवेषु महात्मसु ।
तां सर्वां शृणु मे सत्यां सत्यभामे यशस्विनि ॥ ३.२३४.१९ ॥
Oh Satyabhāmā, gloriosa, escucha de mí toda mi conducta verdadera hacia los magnánimos Pāṇḍavas.
3.234.20
अहंकारं विहायाहं कामक्रोधौ च सर्वदा ।
सदारान्पाण्डवान्नित्यं प्रयतोपचराम्यहम् ॥ ३.२३४.२० ॥
Abandonando el orgullo y renunciando siempre al deseo y a la ira, sirvo constantemente y con dominio de mí misma a los Pāṇḍavas junto con sus esposas.
3.234.21
प्रणयं प्रतिसंहृत्य निधायात्मानमात्मनि ।
शुश्रूषुर्निरभीमाना पतीनां चित्तरक्षिणी ॥ ३.२३४.२१ ॥
Refrenando el afecto y fijándome en mí misma, libre de orgullo y deseosa de servir, guardo el ánimo de mis esposos.
3.234.22
दुर्व्याहृताच्छङ्कमाना दुस्थिताद्दुरवेक्षितात् ।
दुरासिताद्दुर्व्रजितादिङ्गिताध्यासितादपि ॥ ३.२३४.२२ ॥
temiendo incluso la palabra dura, la mala postura, la mirada torcida, el mal sentarse, el mal caminar y los gestos inapropiados.
3.234.23
सूर्यवैश्वानरसमान्सोमकल्पान्महारथान् ।
सेवे चक्षुर्हणः पार्थानुग्रवीर्यप्रतापिनः ॥ ३.२३४.२३ ॥
Sirvo a los hijos de Pṛthā, grandes carroceros iguales al sol y al fuego y semejantes a la luna, que arrebatan la vista a sus enemigos, feroces en valor y poder.
3.234.24
देवो मनुष्यो गन्धर्वो युवा चापि स्वलंकृतः ।
द्रव्यवानभिरूपो वा न मेऽन्यः पुरुषो मतः ॥ ३.२३४.२४ ॥
Ya sea un dios, un hombre, un gandharva, un joven bien adornado, rico o apuesto, ningún otro hombre es considerado por mí.
3.234.25
न भुक्तवति न स्नाते नासंविष्टे च भर्तरि ।
न संविशामि नाश्नामि न स्नाये कर्म कुर्वती ॥ ३.२३४.२५ ॥
Cuando mi esposo no ha comido, no se ha bañado, no se ha acostado, yo no me siento, no como, no me baño; así también mientras realizo mis labores.
3.234.26
क्षेत्राद्वनाद्वा ग्रामाद्वा भर्तारं गुहमागतम् ।
अभ्युत्थायाभिनन्दामि आसनेनोदकेन च ॥ ३.२३४.२६ ॥
Cuando mi esposo llega a casa desde el campo, el bosque o la aldea, me levanto a recibirlo y lo honro con un asiento y agua.
3.234.27
प्रसन्नभाण्डा मृष्टान्ना काले भोजनदायिनी ।
संयता गुप्तधान्या च सुसंमृष्टनिवेशना ॥ ३.२३४.२७ ॥
Mantengo brillantes los recipientes, sirvo comida bien preparada a su debido tiempo, soy moderada, guardo bien el grano y mantengo la casa perfectamente limpia.
3.234.28
अतिरस्कृतसंभाषा दुःस्त्रियो नानुसेवती ।
अनुकूलवती नित्यं भवाम्यनलसा सदा ॥ ३.२३४.२८ ॥
No hablo con desprecio, no me asocio con mujeres de mala conducta, siempre soy complaciente y siempre diligente.
3.234.29
अनर्म चापि हसितं द्वारि स्थानमभीक्ष्णशः ।
अवस्करे चिरस्थानं निष्कुटेषु च वर्जये ॥ ३.२३४.२९ ॥
Evito las bromas y las risas, no me quedo repetidamente en la puerta y evito demorarme en el montón de basura y en los rincones apartados.
3.234.30
अत्यालापमसन्तोषं परव्यापारसंकथाः ।
अतिहासातिरोषौ च क्रोधस्थानं च वर्जये ॥ ३.२३४.३० ॥
Evito el exceso de palabras, la insatisfacción, las conversaciones sobre los asuntos ajenos, la risa excesiva, la ira desmedida y las ocasiones de enojo.
3.234.31
निरताऽहं सदा सत्ये पापानां च विवर्जने ।
सर्वथा भर्तुरहितं न ममेष्टं कथंचन ॥ ३.२३४.३१ ॥
Siempre estoy entregada a la verdad y me aparto de los pecados; nunca deseo de ningún modo lo que sea perjudicial para mi esposo.
3.234.32
यदा प्रवसते भर्ता कुटुम्बार्थेन केनचित् ।
सुमनोवर्णकापेता भवामि व्रतचारिणी ॥ ३.२३४.३२ ॥
Cuando mi esposo viaja lejos por algún asunto familiar, permanezco alegre, sin adornos, cumpliendo mi voto.
3.234.33
यच्च भर्ता न पिबति यच्च भर्ता न सेवते ।
यच्च नाश्नाति मे भर्ता सर्वं तद्वर्जयाम्यहम् ॥ ३.२३४.३३ ॥
Todo lo que mi esposo no bebe, lo que no disfruta, y lo que mi esposo no come: todo eso lo dejo.
3.234.34
यथोपदेशं नियता वर्तमाना वराङ्गने ।
स्वलंकृता सुप्रयता भर्तुः प्रियहिते रता ॥ ३.२३४.३४ ॥
Oh, de bellos miembros, conduciéndome con dominio según la enseñanza, bien adornada y bien dominada, me deleito en lo que es querido y beneficioso para mi esposo.
3.234.35
ये च धर्माः कुटुम्बेषु श्वश्र्वामे कथिताः पुरा ।
अनुतिष्ठामि तान्सत्ये नित्यकालमतन्द्रिता ॥ ३.२३४.३५ ॥
Los deberes que mi suegra enseñó en el hogar hace tiempo, los cumplo en verdad, siempre y sin desfallecer.
3.234.36
भिक्षाबलिश्राद्धविधिस्थालीपाकाश्च पर्वसु ।
मान्यानां मानसत्कारा ये चान्ये विदिता मम ॥ ३.२३४.३६ ॥
Los ritos de limosna, ofrendas y ritos ancestrales, la cocción de la olla sagrada en los días festivos, y el honor y la cortesía hacia los venerables, y las demás cosas que me son conocidas.
3.234.37
तान्सर्वाननुवर्तामि दिवारात्रमतन्द्रिता ।
विनयाननियमांश्चैव सदा सर्वात्मना श्रिता ॥ ३.२३४.३७ ॥
Día y noche, sin fatiga, los sirvo a todos; la humildad y las normas las observo siempre con todo mi ser.
3.234.38
मृदून्सतः सत्यशीलान्सत्यधर्मानुपालिनः ।
स देवः सा गतिर्नार्यास्तस्य का विप्रियं चरेत् ॥ ३.२३४.३८ ॥
Él, que es amable, de carácter veraz y guardián del verdadero dharma, es mi dios y el refugio de la mujer; ¿quién le causaría desagrado?
3.234.39
पत्याश्रयो हि मे धर्मो मतः स्त्रीणां सनातनः ।
स देवः सा गतिर्नार्यास्तस्य काविप्रियं चरेत् ॥ ३.२३४.३९ ॥
Descansar en mi esposo es mi dharma, considerado el deber eterno de las mujeres. Él es mi dios y el refugio de la mujer; ¿quién le causaría desagrado?
3.234.40
अहं पतीन्नातिशये नात्यश्ने नातिभूषये ।
नापि श्वश्रूं परिवदे सर्वदा परियन्त्रिता ॥ ३.२३४.४० ॥
No me jacto ante mis esposos, no como en exceso, no me adorno en demasía, nunca hablo mal de mi suegra; siempre me mantengo contenida.
3.234.41
अवधानेन सुभगे नित्योत्थिततयैव च ।
भर्तारो वशगा मह्यं गुरुशुश्रूषयैव च ॥ ३.२३४.४१ ॥
Oh afortunada, con atención, levantándome siempre temprano y sirviendo a los mayores, mis esposos permanecen bajo mi dominio.
3.234.42
नित्यमार्यामहं कुन्तीं वीरसूं सत्यवादिनीम् ।
स्वयं परिचराम्यतां पानाच्छादनभोजनैः ॥ ३.२३४.४२ ॥
Siempre sirvo yo misma a la noble Kuntī, madre de héroes, veraz, atendiéndola con bebida, vestido y comida.
3.234.43
नैतामतिशये जातु वस्त्रभूषणभोजनैः ।
न वदे चाप्यतिवाचा तां पृथां पृथिवीसमाम् ॥ ३.२३४.४३ ॥
Nunca la supero en vestidos, adornos y comida, ni hablo en exceso para alabar a aquella Pṛthā, igual a la tierra.
3.234.44
अष्टावग्रे ब्राह्मणानां सहस्राणि स्म नित्यदा ।
भुञ्जते रुक्मपात्रीषु युधिष्ठिरनिवेशने ॥ ३.२३४.४४ ॥
Antiguamente, en la morada de Yudhiṣṭhira, ocho mil brahmanes comían cada día en vasijas de oro.
3.234.45
अष्टाशीतिसहस्राणि स्नातका गृहमेधिनः ।
त्रिंशद्दासीक एकैको यान्विभर्ति युधिष्ठिरः ॥ ३.२३४.४५ ॥
Ochenta y ocho mil cabezas de familia, graduados védicos; a cada uno Yudhiṣṭhira lo sostenía junto con treinta sirvientas.
3.234.46
दशान्यानि सहस्राणि येषामन्नं सुसंस्कृतम् ।
ह्रियते रुक्मपात्रीभिर्यतीनामूर्ध्वरेतसाम् ॥ ३.२३४.४६ ॥
Y para otros diez mil, yatis de semen ascendente, se llevaba comida bien preparada en vasijas de oro.
3.234.47
तान्सर्वानग्रहारेण ब्राह्मणान्वेदवादिनः ।
यथार्हं पूजयामि स्म पानाच्छादनभोजनैः ॥ ३.२३४.४७ ॥
A todos esos brahmanes conocedores del Veda los honré, como correspondía, con donaciones de agrahāra y con bebida, vestidos y comida.
3.234.48
शतं दासीसहस्राणि कौन्तेयस्य महात्मनः ।
कम्बुकेयूरधारिण्यो निष्ककण्ठ्यः स्वलंकृताः ॥ ३.२३४.४८ ॥
El magnánimo hijo de Kuntī tenía cien mil sirvientas, que llevaban brazaletes de concha y brazaletes de brazo, collares de oro, bien adornadas.
3.234.49
महार्हमाल्याभरणाः सुवर्णाश्चन्दनोक्षिताः ।
मणीन्हेम च विभ्रत्यो नृत्तगीतविशारदाः ॥ ३.२३४.४९ ॥
Vestidas con guirnaldas y adornos de gran valor, doradas, rociadas de sándalo, portando joyas y oro, diestras en la danza y el canto.
3.234.50
तासां नाम च रूपंच भोजनाच्छादनानि च ।
सर्वासामेव वेदाहं कर्म चैव कृताकृतम् ॥ ३.२३४.५० ॥
Sus nombres y figuras, su comida y vestido, y todo lo hecho y lo no hecho por cada una: todo lo conozco.
3.234.51
शतं दासीसहस्राणि कुन्तीपुत्रस्य धीमतः ।
पात्रीपस्ता दिवारात्रमतिथीन्भोजयन्त्युत ॥ ३.२३४.५१ ॥
El sabio hijo de Kuntī tenía cien mil sirvientas que, día y noche, servían comida de sus vasijas y alimentaban a los huéspedes.
3.234.52
शतमश्वसहस्राणि दशनागायुतानि च ।
युधिष्ठिरस्यानुयात्रमिन्द्रप्रस्थनिवासिनः ॥ ३.२३४.५२ ॥
En el séquito de Yudhiṣṭhira, los habitantes de Indraprastha contaban con cien mil caballos y diez ayuta de elefantes.
3.234.53
एतदासीत्तदा राज्ञो यन्महीं पर्यपालयत् ।
येषां सङ्ख्याविधिं चैव प्रदिशामि शृणोमि च ॥ ३.२३४.५३ ॥
Esto era lo que tenía el rey cuando gobernaba la tierra; expondré la manera de contarlos, y escucha.
3.234.54
अन्तःपूराणां सर्वेषां भृत्यानां चैव सर्वशः ।
आगोपालाविपालेभ्यः सर्वं वेद कृताकृतम् ॥ ३.२३४.५४ ॥
De todas las mujeres de los aposentos interiores y de todos los sirvientes, desde los vaqueros hasta los pastores, él conoce todo lo hecho y lo no hecho.
3.234.55
सर्वं राज्ञः समुदयमायं च व्ययमेव च ।
एकाऽहंवेद्मि कल्याणि पाण्डवानां यशस्विनि ॥ ३.२३४.५५ ॥
Oh auspiciosa, oh gloriosa, yo sola conozco todos los ingresos y gastos del rey de los Pāṇḍavas.
3.234.56
मयि सर्वं समासज्यकुटुम्बं भरतर्षभाः ।
उपासनरताः सर्वे घटयन्ति वरानने ॥ ३.२३४.५६ ॥
Oh toros de los Bharatas, oh hermosa de rostro, confiándome todo, toda la familia, dedicada al servicio, cumple sus tareas.
3.234.57
तमहं भारमासक्तमनाधृष्यं दुरात्मभिः ।
सुखं सर्वंपरित्यज्यरात्र्यहानि घटामि वै ॥ ३.२३४.५७ ॥
Esa carga, a la que mi mente está apegada y que es inaccesible para los malvados, la llevo noche y día, abandonando todo confort.
3.234.58
अधृष्यं वरुणस्येव निधिपूर्णमिवोदधिम् ।
एकाहं वेद्मि कोशं वै पतीनां धर्मचारिणाम् ॥ ३.२३४.५८ ॥
Inexpugnable como Varuṇa, como el océano lleno de tesoros, yo sola conozco el tesoro de mis esposos, que siguen el dharma.
3.234.59
अनिशायां निशायां च विहाय क्षुत्पिपासयोः ।
आराधयन्त्याः कौरव्यांस्तुल्या रात्रिरहश्च मे ॥ ३.२३४.५९ ॥
Dejando el hambre y la sed de noche y de día, complaciendo a los kurus, para mí la noche y el día son iguales.
3.234.60
प्रथमं प्रतिबुध्यामि चरमं संविशामि च ।
नित्यकालमहं सत्ये एतत्संवननं मम ॥ ३.२३४.६० ॥
Me despierto la primera y me retiro la última; permanecer siempre en la verdad es este, mi voto.
3.234.61
एतज्जानाम्यहं कर्तुं भर्तृसंवननं महत् ।
असत्स्त्रीणां समाचारं नाहं कुर्यां न कामये ॥ ३.२३४.६१ ॥
Conozco esta gran conducta hacia el esposo. No haré ni desearé la conducta de las mujeres malvadas.
3.234.62
तच्छ्रुत्वा धर्मसहितं व्याहृतं कृष्णया तदा ।
उवाच सत्या सत्कृत्य पाञ्चालीं धर्मचारिणीं ॥ ३.२३४.६२ ॥
Habiendo oído aquellas palabras dichas por Kṛṣṇā, llenas de dharma, Satyā, honrando a la Pāñcālī que sigue el dharma, le habló entonces.
3.234.63
अभिपन्नाऽस्मि पाञ्चालि याज्ञसेनि क्षमस्व मे ।
कामकारः सखीनं हि सोपहासं प्रभाषितम् ॥ ३.२३४.६३ ॥
¡Oh Pāñcālī, oh Yājñasenī, soy culpable; perdóname! Las palabras de las amigas nacen de su propia voluntad, y lo dicho con burla también.