มหาภารตะ · อัธยายะ 3.234
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.234.1
उपासीनेषु विप्रेषु पाण्डवेषु च भारत ।
द्रौपदी सत्यभामा च विविशाते तदा समम् ॥ ३.२३४.१ ॥
ภารตะ ขณะที่พราหมณ์ทั้งหลายและปาณฑพนั่งอยู่ ทั้งเทราปทีและสัตยภามาก็เข้ามาพร้อมกันในเวลานั้น
3.234.2
प्रविश्य चाश्रमं पुण्यमुभे ते परमस्त्रियौ ।
जाहस्यमाने सुप्रीते सुखं तत्र निषीदतुः ॥ ३.२३४.२ ॥
ทั้งสองนางเข้าไปในอาศรมอันศักดิ์สิทธิ์ สูงสุดในหมู่สตรี หัวเราะกันด้วยความยินดียิ่ง แล้วนั่งลงอย่างสบายที่นั้น
3.234.3
चिरस् दृष्ट्वा राजेन्द्र तेऽन्योन्यस्य प्रियंवदे ।
कथयामासतुश्चित्राः कथाः कुरुयदूचिताः ॥ ३.२३४.३ ॥
ข้าแต่จอมกษัตริย์ เมื่อเห็นกันอีกครั้งหลังจากห่างกันนาน ทั้งสองผู้พูดด้วยถ้อยคำอ่อนหวานได้เล่าเรื่องราวต่าง ๆ ที่เหมาะแก่กุรุและยทุ
3.234.4
अथाब्रवीत्सत्यभामा कृष्णस् महिषी प्रिया ।
सात्राजिती याज्ञसेनीं रहसीदं सुमध्यमा ॥ ३.२३४.४ ॥
ครั้นแล้วสัตยภามา มเหสีคนโปรดของพระกฤษณะ ธิดาของสัตราชิต ร่างเอวบาง ได้กล่าวกับเทราปที ธิดาของยัชญเสนะ เป็นการส่วนตัวว่า
3.234.5
केन द्रौपदि वृत्तेन पाण्डवानधितिष्ठसि ।
लोकपालोपमान्वीरान्नूनं परमसंमतान् ॥ ३.२३४.५ ॥
ดูกรเทราปที ท่านปกครองปาณฑพได้ด้วยความประพฤติอย่างไรกัน ผู้กล้าหาญเหมือนโลกบาล และย่อมได้รับความนับถืออย่างยิ่งเป็นแน่
3.234.6
कथं च वशगस्तुभ्यं न कुप्यन्ति च ते शुभे ।
तव वश्या हि सतत पाण्डवाः प्रियदर्शने ॥ ३.२३४.६ ॥
ดูกรผู้งดงาม เขาอยู่ใต้อำนาจของท่านได้อย่างไร และเหตุใดเขาจึงไม่โกรธท่าน ดูกรผู้มีใบหน้างดงาม ปาณฑพย่อมอยู่ใต้อำนาจของท่านเสมอ
3.234.7
न चान्योन्यमसूयन्ते कथं वा ते सुमध्यमे ।
मुखप्रेक्षाश्च ते सर्वे तत्त्वमेतद्ब्रवीहि मे ॥ ३.२३४.७ ॥
ดูกรผู้มีเอวบาง เหตุใดเขาจึงไม่อิจฉาริษยากันเอง พวกเขาทุกคนล้วนคอยมองดูพระพักตร์ของท่าน ขอท่านบอกความจริงข้อนี้แก่ข้าด้วย
3.234.8
व्रतचर्या तपो वाऽपि स्नानमन्त्रौषधानि वा ।
विद्यावीर्यं मूलवीर्यंजपहोमागदास्तथा ॥ ३.२३४.८ ॥
การรักษาวัตร การบำเพ็ญตบะ การอาบน้ำชำระตามพิธี มนตร์ ยาสมุนไพร อำนาจแห่งความรู้ อำนาจแห่งรากไม้ การท่องบ่น การบูชาด้วยไฟ และยาเวทย์ทั้งหลาย
3.234.9
ममाद्याचक्ष्वपाञ्चालि यशस्यं भगवेतनम् ।
येन कृष्णे भवेन्नित्यं मम कृष्णो वशानुगः ॥ ३.२३४.९ ॥
ดูกรธิดาแห่งปัญจาละ บัดนี้ขอท่านบอกข้าถึงวิธีอันทรงเกียรติและศักดิ์สิทธิ์นั้น ซึ่งจะทำให้พระกฤษณะอยู่ใต้อำนาจและเชื่อฟังข้าเสมอไป
3.234.10
एवमुक्त्वासत्यभामा विरराम यशस्विनी ।
पतिव्रता महाभागा द्रौपदी प्रत्युवाच ताम् ॥ ३.२३४.१० ॥
เมื่อกล่าวเช่นนี้แล้ว สัตยภามาผู้รุ่งเรืองก็นิ่งไป ฝ่ายเทราปทีผู้ซื่อสัตย์ต่อสามี ผู้มีบุญยิ่งนัก จึงตอบนางไป
3.234.11
असत्स्त्रीणां समाचरं सत्ये मामनुपृच्छसि ।
असदाचरिते मार्गे कथं स्यादनुकीर्तनम् ॥ ३.२३४.११ ॥
แท้จริงท่านถามข้าถึงความประพฤติของสตรีผู้ไม่ดี ทางที่ผู้ไม่ชอบธรรมเดินไป จะเล่าให้ฟังได้อย่างไร
3.234.12
अनुप्रश्नः संशयो वा नैष त्वय्युपपद्यते ।
कथं ह्युपेता बुद्ध्या त्वंकृष्णस् महिषी प्रिया ॥ ३.२३४.१२ ॥
คำถามติดตามหรือความสงสัยนี้ไม่เหมาะสมกับท่านเลย ท่านผู้มีปัญญาและเป็นมเหสีคนโปรดของพระกฤษณะ ไฉนจึงถามเช่นนี้ได้
3.234.13
यदैव भर्ता जानीयानमन्त्रमूलपरां स्त्रियम् ।
उद्विजेत तदैवास्याः सर्पाद्वेश्मगतादिव ॥ ३.२३४.१३ ॥
เมื่อใดสามีรู้ว่าภรรยาหมกมุ่นอยู่กับรากมนตร์ เมื่อนั้นเขาย่อมหวาดหวั่นดั่งถูกงูที่เข้ามาในเรือนกัดเอา
3.234.14
उद्विग्नस्य कुतः शान्तिरशान्तस्य कुतः सुखम् ।
न जातु वशगो भर्ता स्त्रियाः स्यान्मन्त्रकारणात् ॥ ३.२३४.१४ ॥
ผู้หวาดหวั่นจะมีความสงบได้อย่างไร ผู้ไม่สงบจะมีความสุขได้อย่างไร สามีจะไม่มีวันตกอยู่ใต้อำนาจของภรรยาเพราะมนตร์เลย
3.234.15
किमत्रप्रहिताश्चापि गदाः परमदारुणाः ।
मूलप्रवादैर्हि विषं प्रयच्छन्ति जिघांसवः बब ॥ ३.२३४.१५ ॥
แล้วยาพิษที่ส่งมาที่นี่ล่ะ มีทั้งยาอันน่าสะพรึงกลัวที่สุด ผู้ปรารถนาจะฆ่าย่อมให้พิษแก่ผู้อื่นพร้อมคำร่ายรากมนตร์
3.234.16
जिह्वया यानि पुरुषस्त्वचा वाप्युपसेवते ।
तत्र चूर्णानि दत्तानि हन्युः क्षिप्रमसंशयम् ॥ ३.२३४.१६ ॥
สิ่งใดที่บุรุษใช้ด้วยลิ้นหรือแม้ด้วยผิวกาย หากมีผงยาใส่ลงไปในสิ่งนั้น ย่อมฆ่าเขาได้อย่างรวดเร็ว ไม่ต้องสงสัยเลย
3.234.17
जलोदरसमायुक्ताः श्वित्रिणः पलितास्तथा ।
अपुमांसः कृताः स्त्रीभिर्जडान्धवधिरास्तथा ॥ ३.२३४.१७ ॥
สามีถูกสตรีทำให้เป็นโรคท้องมาน เป็นโรคเรื้อน ผมหงอกก่อนวัย ถูกทำให้หมดสมรรถภาพ ทื่อ ตาบอด และหูหนวก
3.234.18
पापानुगास्तु पापास्ताः पतीनुपसृजन्त्युत ।
न जातु विप्रियं भर्तुः स्त्रिया कार्यं कथंचन ॥ ३.२३४.१८ ॥
แต่สตรีบาปเหล่านั้นซึ่งดำเนินตามความชั่ว ย่อมทำร้ายสามีของตนเอง สตรีจะไม่พึงทำสิ่งใดที่ไม่เป็นที่พอใจแก่สามีด้วยประการใด ๆ เลย
3.234.19
वर्ताम्यहं तु यां वृत्तिं पाण्डवेषु महात्मसु ।
तां सर्वां शृणु मे सत्यां सत्यभामे यशस्विनि ॥ ३.२३४.१९ ॥
ดูกรสัตยภามา ผู้รุ่งเรือง ขอท่านฟังจากข้าถึงความประพฤติที่แท้จริงของข้าต่อปาณฑพผู้มีจิตใจยิ่งใหญ่ ทั้งหมดนั้นเป็นความจริง
3.234.20
अहंकारं विहायाहं कामक्रोधौ च सर्वदा ।
सदारान्पाण्डवान्नित्यं प्रयतोपचराम्यहम् ॥ ३.२३४.२० ॥
ข้าละทิ้งความถือตน และละกามกับโทสะเสมอมา ข้าปรนนิบัติปาณฑพพร้อมกับภรรยาของเขาอย่างสำรวม ด้วยความระมัดระวังอยู่เป็นนิจ
3.234.21
प्रणयं प्रतिसंहृत्य निधायात्मानमात्मनि ।
शुश्रूषुर्निरभीमाना पतीनां चित्तरक्षिणी ॥ ३.२३४.२१ ॥
ข้าพเจ้าสะกดความรักไว้ ตั้งจิตไว้ภายในตน ปราศจากความถือตัว ปรารถนาจะรับใช้ ข้าพเจ้าคุ้มครองใจของสามีทั้งหลาย
3.234.22
दुर्व्याहृताच्छङ्कमाना दुस्थिताद्दुरवेक्षितात् ।
दुरासिताद्दुर्व्रजितादिङ्गिताध्यासितादपि ॥ ३.२३४.२२ ॥
หวาดกลัวแม้แต่คำพูดหยาบ ท่าทางไม่งาม การมองที่ไม่ดี การนั่งที่ไม่เหมาะ การเดินที่ไม่ดี และความผิดพลาดในท่าทางกิริยา
3.234.23
सूर्यवैश्वानरसमान्सोमकल्पान्महारथान् ।
सेवे चक्षुर्हणः पार्थानुग्रवीर्यप्रतापिनः ॥ ३.२३४.२३ ॥
ข้าพเจ้ารับใช้บรรดาโอรสของพระปฤถา เหล่ามหารถผู้เสมอด้วยพระอาทิตย์และพระอัคนี ดุจพระโสม ผู้ทำให้ดวงตาของศัตรูพร่ามัว ผู้มีกำลังและอานุภาพอันกล้าแข็ง
3.234.24
देवो मनुष्यो गन्धर्वो युवा चापि स्वलंकृतः ।
द्रव्यवानभिरूपो वा न मेऽन्यः पुरुषो मतः ॥ ३.२३४.२४ ॥
ไม่ว่าจะเป็นเทพ มนุษย์ คันธรรพ์ หรือหนุ่มน้อยที่ประดับประดาอย่างงดงาม ไม่ว่าจะมั่งคั่งหรือรูปงาม ข้าพเจ้าไม่ถือว่าบุรุษอื่นใดเป็นที่ปรารถนา
3.234.25
न भुक्तवति न स्नाते नासंविष्टे च भर्तरि ।
न संविशामि नाश्नामि न स्नाये कर्म कुर्वती ॥ ३.२३४.२५ ॥
เมื่อสามียังไม่ได้เสวย ยังไม่ได้อาบน้ำ ยังไม่ได้เข้านอน ข้าพเจ้าก็ไม่นั่ง ไม่กิน ไม่อาบน้ำ เช่นเดียวกันขณะที่ข้าพเจ้ากำลังทำงานอยู่
3.234.26
क्षेत्राद्वनाद्वा ग्रामाद्वा भर्तारं गुहमागतम् ।
अभ्युत्थायाभिनन्दामि आसनेनोदकेन च ॥ ३.२३४.२६ ॥
เมื่อสามีกลับมาถึงบ้านจากไร่นา จากป่า หรือจากหมู่บ้าน ข้าพเจ้าลุกขึ้นต้อนรับ และแสดงความเคารพด้วยการจัดที่นั่งและน้ำ
3.234.27
प्रसन्नभाण्डा मृष्टान्ना काले भोजनदायिनी ।
संयता गुप्तधान्या च सुसंमृष्टनिवेशना ॥ ३.२३४.२७ ॥
ข้าพเจ้าทำให้ภาชนะเป็นประกายสะอาด เตรียมอาหารให้ดี ถวายอาหารในเวลาที่เหมาะสม สำรวมตน ดูแลธัญพืชให้ดี และรักษาที่อยู่อาศัยให้สะอาดเรียบร้อย
3.234.28
अतिरस्कृतसंभाषा दुःस्त्रियो नानुसेवती ।
अनुकूलवती नित्यं भवाम्यनलसा सदा ॥ ३.२३४.२८ ॥
ข้าพเจ้าไม่พูดด้วยความดูหมิ่น ไม่คบหาสตรีที่ประพฤติไม่ดี ข้าพเจ้าเป็นผู้ปรองดองอยู่เสมอ และไม่เกียจคร้านอยู่เสมอ
3.234.29
अनर्म चापि हसितं द्वारि स्थानमभीक्ष्णशः ।
अवस्करे चिरस्थानं निष्कुटेषु च वर्जये ॥ ३.२३४.२९ ॥
ข้าพเจ้าหลีกเลี่ยงการหยอกเย้าและการหัวเราะ ไม่ยืนอยู่ที่ประตูบ่อยครั้ง และหลีกเลี่ยงการอยู่นานที่กองขยะและในมุมลับ
3.234.30
अत्यालापमसन्तोषं परव्यापारसंकथाः ।
अतिहासातिरोषौ च क्रोधस्थानं च वर्जये ॥ ३.२३४.३० ॥
ข้าพเจ้าหลีกเลี่ยงการพูดมากเกินไป ความไม่พอใจ การพูดถึงกิจการของผู้อื่น การหัวเราะมากเกินไป ความโกรธมากเกินไป และสิ่งที่จะก่อให้เกิดความโกรธ
3.234.31
निरताऽहं सदा सत्ये पापानां च विवर्जने ।
सर्वथा भर्तुरहितं न ममेष्टं कथंचन ॥ ३.२३४.३१ ॥
ข้าพเจ้ามุ่งมั่นอยู่เสมอในความจริง และหลีกเลี่ยงบาป ความเสียหายใดๆ ต่อสามีของข้าพเจ้า ข้าพเจ้าไม่เคยปรารถนาเลยแม้แต่น้อย
3.234.32
यदा प्रवसते भर्ता कुटुम्बार्थेन केनचित् ।
सुमनोवर्णकापेता भवामि व्रतचारिणी ॥ ३.२३४.३२ ॥
เมื่อสามีเดินทางไปต่างถิ่นเพื่อธุระของครอบครัว ข้าพเจ้ายังคงมีใจร่าเริง ไม่แต่งกาย และรักษาคำปฏิญาณของข้าพเจ้า
3.234.33
यच्च भर्ता न पिबति यच्च भर्ता न सेवते ।
यच्च नाश्नाति मे भर्ता सर्वं तद्वर्जयाम्यहम् ॥ ३.२३४.३३ ॥
สิ่งที่สามีไม่ดื่ม สิ่งที่สามีไม่ใช้ และสิ่งที่สามีไม่กิน ข้าพเจ้างดเว้นสิ่งเหล่านั้นทั้งหมด
3.234.34
यथोपदेशं नियता वर्तमाना वराङ्गने ।
स्वलंकृता सुप्रयता भर्तुः प्रियहिते रता ॥ ३.२३४.३४ ॥
ข้าแต่หญิงร่างงาม ข้าพเจ้าประพฤติตนอย่างสำรวมตามคำสอน ประดับตนงดงามและควบคุมตนดี ข้าพเจ้ายินดีในสิ่งที่เป็นที่รักและเป็นประโยชน์ต่อสามี
3.234.35
ये च धर्माः कुटुम्बेषु श्वश्र्वामे कथिताः पुरा ।
अनुतिष्ठामि तान्सत्ये नित्यकालमतन्द्रिता ॥ ३.२३४.३५ ॥
หน้าที่ที่มารดาของสามีได้กล่าวไว้ในครอบครัวแต่ก่อนนั้น ข้าพเจ้าปฏิบัติตามด้วยความจริงใจ ทุกเวลาเสมอ โดยไม่เหนื่อยหน่าย
3.234.36
भिक्षाबलिश्राद्धविधिस्थालीपाकाश्च पर्वसु ।
मान्यानां मानसत्कारा ये चान्ये विदिता मम ॥ ३.२३४.३६ ॥
พิธีให้ทานอาหาร การถวายเครื่องบูชา พิธีศราทธ์แก่บรรพบุรุษ การหุงหม้อศักดิ์สิทธิ์ในวันเทศกาล การให้เกียรติและแสดงความเคารพต่อผู้ควรเคารพ และสิ่งอื่นๆ ที่ข้าพเจ้ารู้จัก
3.234.37
तान्सर्वाननुवर्तामि दिवारात्रमतन्द्रिता ।
विनयाननियमांश्चैव सदा सर्वात्मना श्रिता ॥ ३.२३४.३७ ॥
ข้าพเจ้าปรนนิบัติท่านทั้งหมดนั้นทั้งกลางวันและกลางคืนโดยไม่เหนื่อยหน่าย ข้าพเจ้ายึดมั่นในความถ่อมตนและกฎระเบียบเสมอด้วยสุดกายใจ
3.234.38
मृदून्सतः सत्यशीलान्सत्यधर्मानुपालिनः ।
स देवः सा गतिर्नार्यास्तस्य का विप्रियं चरेत् ॥ ३.२३४.३८ ॥
ผู้ที่อ่อนโยน มีจิตใจสัตย์ซื่อ และรักษาธรรมอันเที่ยงแท้ ท่านคือเทพเจ้าของข้าพเจ้าและเป็นที่พึ่งของสตรี ใครเล่าจะกระทำสิ่งที่ไม่เป็นที่พอใจแก่ท่าน
3.234.39
पत्याश्रयो हि मे धर्मो मतः स्त्रीणां सनातनः ।
स देवः सा गतिर्नार्यास्तस्य काविप्रियं चरेत् ॥ ३.२३४.३९ ॥
การพึ่งพาสามีเป็นธรรมของข้าพเจ้า ซึ่งถือเป็นหน้าที่นิรันดร์ของสตรี ท่านคือเทพเจ้าของข้าพเจ้าและเป็นที่พึ่งของสตรี ใครเล่าจะกระทำสิ่งที่ไม่เป็นที่พอใจแก่ท่าน
3.234.40
अहं पतीन्नातिशये नात्यश्ने नातिभूषये ।
नापि श्वश्रूं परिवदे सर्वदा परियन्त्रिता ॥ ३.२३४.४० ॥
ข้าพเจ้าไม่อวดตนต่อหน้าสามี ไม่กินมากเกินไป ไม่ประดับตนเกินควร และไม่ติเตียนมารดาของสามีเลย ข้าพเจ้าควบคุมตนเสมอ
3.234.41
अवधानेन सुभगे नित्योत्थिततयैव च ।
भर्तारो वशगा मह्यं गुरुशुश्रूषयैव च ॥ ३.२३४.४१ ॥
ด้วยความใส่ใจ ด้วยการตื่นแต่เช้าเสมอ และด้วยการปรนนิบัติผู้อาวุโส สามีของข้าพเจ้าจึงอยู่ในอำนาจของข้าพเจ้า โอ้ผู้มีโชคดี
3.234.42
नित्यमार्यामहं कुन्तीं वीरसूं सत्यवादिनीम् ।
स्वयं परिचराम्यतां पानाच्छादनभोजनैः ॥ ३.२३४.४२ ॥
ข้าพเจ้าปรนนิบัติพระกุนตีผู้สูงศักดิ์อยู่เสมอ ผู้เป็นมารดาของวีรบุรุษ และตรัสแต่คำจริง โดยถวายเครื่องดื่ม เครื่องนุ่งห่ม และอาหารด้วยตนเอง
3.234.43
नैतामतिशये जातु वस्त्रभूषणभोजनैः ।
न वदे चाप्यतिवाचा तां पृथां पृथिवीसमाम् ॥ ३.२३४.४३ ॥
ข้าพเจ้าไม่เคยเหนือกว่าพระนางในเรื่องเครื่องนุ่งห่ม เครื่องประดับ และอาหารเลย และข้าพเจ้าก็ไม่กล่าวสรรเสริญพระปฤถา ผู้เสมอด้วยแผ่นดิน ด้วยถ้อยคำที่เกินพอดี
3.234.44
अष्टावग्रे ब्राह्मणानां सहस्राणि स्म नित्यदा ।
भुञ्जते रुक्मपात्रीषु युधिष्ठिरनिवेशने ॥ ३.२३४.४४ ॥
ในกาลก่อน ในที่พำนักของยุธิษฐิระ พราหมณ์แปดพันคนฉันอาหารจากภาชนะทองคำทุกวัน
3.234.45
अष्टाशीतिसहस्राणि स्नातका गृहमेधिनः ।
त्रिंशद्दासीक एकैको यान्विभर्ति युधिष्ठिरः ॥ ३.२३४.४५ ॥
ผู้ครองเรือนที่จบพระเวทแล้วแปดหมื่นแปดพันคน ยุธิษฐิระอุปถัมภ์แต่ละคนพร้อมกับทาสีสามสิบคน
3.234.46
दशान्यानि सहस्राणि येषामन्नं सुसंस्कृतम् ।
ह्रियते रुक्मपात्रीभिर्यतीनामूर्ध्वरेतसाम् ॥ ३.२३४.४६ ॥
และสำหรับอีกหมื่นคน ซึ่งเป็นนักพรตผู้ถือพรหมจรรย์ อาหารที่ปรุงอย่างดีถูกนำไปด้วยภาชนะทองคำ
3.234.47
तान्सर्वानग्रहारेण ब्राह्मणान्वेदवादिनः ।
यथार्हं पूजयामि स्म पानाच्छादनभोजनैः ॥ ३.२३४.४७ ॥
พราหมณ์ทั้งหมดที่กล่าวพระเวทเหล่านั้น ข้าพเจ้าได้บูชาตามที่สมควร ด้วยการมอบที่ดินอัครหาระ และด้วยเครื่องดื่ม เครื่องนุ่งห่ม และอาหาร
3.234.48
शतं दासीसहस्राणि कौन्तेयस्य महात्मनः ।
कम्बुकेयूरधारिण्यो निष्ककण्ठ्यः स्वलंकृताः ॥ ३.२३४.४८ ॥
โอรสของพระกุนตีผู้ยิ่งใหญ่มีทาสีหนึ่งแสนคน สวมกำไลสังข์และกำไลแขน มีสร้อยคอทองคำ ประดับประดาอย่างงดงาม
3.234.49
महार्हमाल्याभरणाः सुवर्णाश्चन्दनोक्षिताः ।
मणीन्हेम च विभ्रत्यो नृत्तगीतविशारदाः ॥ ३.२३४.४९ ॥
สวมพวงมาลัยและเครื่องประดับอันมีค่า มีผิวสีทอง โรยด้วยจันทน์หอม ถือเพชรพลอยและทองคำ และชำนาญในการฟ้อนรำและขับร้อง
3.234.50
तासां नाम च रूपंच भोजनाच्छादनानि च ।
सर्वासामेव वेदाहं कर्म चैव कृताकृतम् ॥ ३.२३४.५० ॥
ชื่อและรูปร่างของพวกนาง อาหารและเครื่องนุ่งห่มของพวกนาง และงานทั้งหมดที่ทำแล้วและยังไม่ได้ทำ ข้าพเจ้ารู้ทั้งหมดของทุกคน
3.234.51
शतं दासीसहस्राणि कुन्तीपुत्रस्य धीमतः ।
पात्रीपस्ता दिवारात्रमतिथीन्भोजयन्त्युत ॥ ३.२३४.५१ ॥
โอรสของพระกุนตีผู้มีปัญญามีทาสีหนึ่งแสนคน ซึ่งรับใช้ถวายอาหารจากภาชนะของตนทั้งกลางวันกลางคืน และเลี้ยงดูแขกผู้มาเยือน
3.234.52
शतमश्वसहस्राणि दशनागायुतानि च ।
युधिष्ठिरस्यानुयात्रमिन्द्रप्रस्थनिवासिनः ॥ ३.२३४.५२ ॥
ในขบวนติดตามของยุธิษฐิระ ชาวเมืองอินทรปรัสถ์มีม้าหนึ่งแสนตัว และช้างสิบอยุตะ
3.234.53
एतदासीत्तदा राज्ञो यन्महीं पर्यपालयत् ।
येषां सङ्ख्याविधिं चैव प्रदिशामि शृणोमि च ॥ ३.२३४.५३ ॥
นี่คือสิ่งที่พระราชามีในเวลานั้น เมื่อพระองค์ปกครองแผ่นดิน ข้าพเจ้าจะกล่าวถึงวิธีนับจำนวนของพวกเขา และท่านจงฟัง
3.234.54
अन्तःपूराणां सर्वेषां भृत्यानां चैव सर्वशः ।
आगोपालाविपालेभ्यः सर्वं वेद कृताकृतम् ॥ ३.२३४.५४ ॥
ของบรรดาสตรีในภายในวังทั้งหมด และของคนรับใช้ทั้งหมด ตั้งแต่คนเลี้ยงวัวลงไปจนถึงคนเลี้ยงแกะ พระองค์ทรงรู้ทุกสิ่งที่ทำแล้วและยังไม่ได้ทำ
3.234.55
सर्वं राज्ञः समुदयमायं च व्ययमेव च ।
एकाऽहंवेद्मि कल्याणि पाण्डवानां यशस्विनि ॥ ३.२३४.५५ ॥
โอ้ผู้เป็นมงคลและมีเกียรติ ข้าพเจ้าเพียงผู้เดียวรู้รายรับและรายจ่ายทั้งหมดของพระราชาแห่งปาณฑพ
3.234.56
मयि सर्वं समासज्यकुटुम्बं भरतर्षभाः ।
उपासनरताः सर्वे घटयन्ति वरानने ॥ ३.२३४.५६ ॥
โอ้ผู้ประเสริฐแห่งวงศ์ภรตะ โอ้ผู้มีใบหน้างดงาม ครอบครัวทั้งหมดมอบทุกสิ่งไว้กับข้าพเจ้า และทุกคนยินดีในการรับใช้ ต่างก็ทำงานของตนให้สำเร็จ
3.234.57
तमहं भारमासक्तमनाधृष्यं दुरात्मभिः ।
सुखं सर्वंपरित्यज्यरात्र्यहानि घटामि वै ॥ ३.२३४.५७ ॥
ภาระนั้นซึ่งจิตของข้าพเจ้ายึดติดอยู่ และซึ่งคนชั่วไม่อาจรุกล้ำได้ ข้าพเจ้าแบกไว้ทั้งกลางวันกลางคืน ละทิ้งความสุขสบายทั้งสิ้น
3.234.58
अधृष्यं वरुणस्येव निधिपूर्णमिवोदधिम् ।
एकाहं वेद्मि कोशं वै पतीनां धर्मचारिणाम् ॥ ३.२३४.५८ ॥
ข้าพเจ้าเพียงผู้เดียวรู้ขุมทรัพย์ของสามีผู้ประพฤติธรรมทั้งหลาย ซึ่งไม่อาจรุกล้ำได้เหมือนวรุณ และเหมือนมหาสมุทรที่เต็มไปด้วยสมบัติ
3.234.59
अनिशायां निशायां च विहाय क्षुत्पिपासयोः ।
आराधयन्त्याः कौरव्यांस्तुल्या रात्रिरहश्च मे ॥ ३.२३४.५९ ॥
ข้าพเจ้าละความหิวและความกระหายทั้งกลางคืนและกลางวัน เพื่อเอาใจบรรดาเจ้าชายแห่งกุรุ สำหรับข้าพเจ้า กลางวันและกลางคืนจึงเหมือนกัน
3.234.60
प्रथमं प्रतिबुध्यामि चरमं संविशामि च ।
नित्यकालमहं सत्ये एतत्संवननं मम ॥ ३.२३४.६० ॥
ข้าพเจ้าตื่นก่อนและเข้านอนหลังเสมอ การดำรงอยู่ในความจริงตลอดเวลา นี่คือคำปฏิญาณของข้าพเจ้า
3.234.61
एतज्जानाम्यहं कर्तुं भर्तृसंवननं महत् ।
असत्स्त्रीणां समाचारं नाहं कुर्यां न कामये ॥ ३.२३४.६१ ॥
ฉันรู้การปฏิบัติอันยิ่งใหญ่ต่อสามีนี้ แต่ฉันจะไม่ประพฤติตามการกระทำของสตรีชั่ว และก็ไม่ปรารถนาจะทำเช่นนั้น
3.234.62
तच्छ्रुत्वा धर्मसहितं व्याहृतं कृष्णया तदा ।
उवाच सत्या सत्कृत्य पाञ्चालीं धर्मचारिणीं ॥ ३.२३४.६२ ॥
เมื่อได้ฟังถ้อยคำที่กล่าวด้วยธรรมของกฤษณา สัตยาจึงให้เกียรติปาญจาลีผู้ประพฤติธรรม แล้วกล่าวกับนางดังนี้
3.234.63
अभिपन्नाऽस्मि पाञ्चालि याज्ञसेनि क्षमस्व मे ।
कामकारः सखीनं हि सोपहासं प्रभाषितम् ॥ ३.२३४.६३ ॥
โอ ปาญจาลี โอ ยาชญเสนี ฉันได้ผิดพลาดแล้ว ขอให้เธอยกโทษให้ฉันด้วยเถิด ถ้อยคำที่เพื่อนพูดออกไปด้วยความเต็มใจ และถ้อยคำที่กล่าวด้วยการเยาะเย้ยก็เช่นกัน