Vedyatra वेदयात्रा
शोधा

महाभारत · अध्याय 3.246

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

शब्दार्थांसह वाचा

3.246.1

ततो दिव्यास्त्रसंपन्ना गन्धर्वा हेममालिनः ।
विसृजन्तः शरान्दीप्तान्समन्तात्पर्यवारयन् ॥ ३.२४६.१ ॥

नंतर दिव्य अस्त्रांनी संपन्न, सुवर्णमाला धारण करणारे गंधर्व प्रज्वलित बाण सोडत चोहोबाजूंनी त्यांना वेढा घालते झाले.

3.246.2

चतुरः पाण्डवान्वीरान्गन्धर्वाश्च सहस्रशः ।
रणे संन्यपतन्राजंस्तदद्भुतमिवाभवत् ॥ ३.२४६.२ ॥

हे राजा! युद्धात चार वीर पांडवांवर हजारो गंधर्व एकत्र तुटून पडले; ते दृश्य अद्भुतच होते.

3.246.3

यथा कर्णस्य च रथो धार्तराष्ट्रस् चोभयोः ।
गन्धर्वैः शतशश्छिन्नौ तथा तेषां प्रचक्रितरे ॥ ३.२४६.३ ॥

कर्ण आणि धृतराष्ट्रपुत्र यांचे दोघांचेही रथ गंधर्वांनी शेकडो वेळा छिन्नभिन्न केले होते, त्याप्रमाणे त्यांचेही रथ केले गेले.

3.246.4

तान्समापततो राजन्गधर्वाञ्छतशो रणे ।
प्रत्यगृह्णन्नरव्याघ्राः शरवर्षैरनेकशः ॥ ३.२४६.४ ॥

हे राजा! युद्धात शेकडो गंधर्व त्यांच्यावर तुटून पडत असताना, नरव्याघ्र पांडवांनी अनेक प्रकारे बाणवर्षाव करून त्यांचा प्रतिकार केला.

3.246.5

ते कीर्यमाणाः खगमाः शरवर्षैः समन्ततः ।
न शेकुः पाण्डुपुत्राणां समीपे परिवर्तितुम् ॥ ३.२४६.५ ॥

सर्व बाजूंनी बाणवर्षावाने विखुरलेले ते आकाशचारी गंधर्व पांडुपुत्रांजवळ टिकू शकले नाहीत किंवा मागे वळू शकले नाहीत.

3.246.6

अभिक्रुद्धानभिक्रुद्धो गन्धर्वानर्जुनस्तदा ।
लक्षयित्वाऽथ दिव्यानि महास्त्राण्युपचक्रमे ॥ ३.२४६.६ ॥

तेव्हा क्रुद्ध झालेल्या गंधर्वांना पाहून अर्जुनानेही क्रुद्ध होऊन दिव्य महास्त्रांचा प्रयोग सुरू केला.

3.246.7

सहस्राणां सहस्राणि प्राहिणोद्यमसादनम् ।
अजेयानर्जुनः सङ्ख्ये गन्धर्वाणां बलोत्कटः ॥ ३.२४६.७ ॥

युद्धात अर्जुनाने बलवान गंधर्वांमधील अजेय असे हजारो हजारांना यमसदनाला पाठवले.

3.246.8

तथा भीमो महेष्वासः संयुगे बलिनांवरः ।
गन्धर्वाञ्शतशो राजञ्चघान निशितैः शरैः ॥ ३.२४६.८ ॥

तसाच महाधनुर्धर भीमाने, युद्धात बलवानांमध्ये श्रेष्ठ असलेल्या त्याने, हे राजा, तीक्ष्ण बाणांनी गंधर्वांना शेकडो संख्येने ठार केले.

3.246.9

माद्रीपुत्रावपि तथा युध्मानौ बलोत्कटौ ।
परिगृह्याग्रतो राजञ्जघ्नतुः शतशः परान् ॥ ३.२४६.९ ॥

तसेच माद्रीचे दोन पुत्रही, बलवान योद्धे ते, हे राजा, समोरून वेढून शत्रूंना शेकडो संख्येने ठार केले.

3.246.10

तेवध्यमाना गन्धर्वा दिव्यैरस्त्रैर्महारथैः ।
उत्पेतुः खमुपादाय धृतराष्ट्रसुतांस्ततः ॥ ३.२४६.१० ॥

महारथींच्या दिव्य अस्त्रांनी मारले जात असलेले ते गंधर्व मग धृतराष्ट्राच्या पुत्रांना घेऊन आकाशात उडाले.

3.246.11

सतानुत्पतितानदृष्ट्वा कुन्तीपुत्रो धनंजयः ।
महता शरजालेन समन्तात्पर्यवारयत् ॥ ३.२४६.११ ॥

ते वर जाताना पाहून कुंतीपुत्र धनंजयाने प्रचंड बाणजाळ टाकून सर्व बाजूंनी त्यांना वेढले.

3.246.12

ते ब्रद्धाः शरजालेन शकुन्ता इव पञ्जरे ।
ववर्पुरर्जुनं क्रोधाद्गदाशक्त्यृष्टिवृष्टिभिः ॥ ३.२४६.१२ ॥

बाणजाळात पिंजऱ्यातील पक्ष्यांसारखे अडकलेले ते क्रोधाने अर्जुनावर गदा, शक्ती आणि ऋष्टी यांचा वर्षाव करू लागले.

3.246.13

गदाशक्त्यृष्टिवृष्टीस्ता निहत्य परमास्त्रवित् ।
गात्राणि चाहनद्भल्लैर्गन्धर्वाणां धनंजयः ॥ ३.२४६.१३ ॥

परम अस्त्रांचा जाणकार धनंजयाने ती गदा, शक्ती आणि ऋष्टी यांचा वर्षाव नष्ट करून भल्ल बाणांनी गंधर्वांच्या शरीरांवर प्रहार केला.

3.246.14

शिरोभिः प्रपतद्भिश्च चरणैर्बाहुभिस्तथा ।
अश्मवृष्टिरिवाभाति परेषामभवद्भयम् ॥ ३.२४६.१४ ॥

पडणाऱ्या मस्तकांनी, पायांनी आणि बाहूंनी ते दगडांच्या वर्षावासारखे दिसू लागले, आणि शत्रूंमध्ये भय उत्पन्न झाले.

3.246.15

ते वध्यमाना गन्धर्वाः पाण्डवेन महात्मना ।
भूमिष्ठमन्तरिक्षस्थाः शरवर्षैरवाकिरन् ॥ ३.२४६.१५ ॥

महात्मा पांडवाकडून मारले जात असलेले ते गंधर्व, जमिनीवर आणि आकाशात उभे राहून बाणांच्या वर्षावाने त्याला झाकू लागले.

3.246.16

तेषां तु शरवर्षाणि सव्यसाची परंतपः ।
अस्त्रैः संवार्य तेजस्वी गन्धर्वान्प्रत्यविध्यत ॥ ३.२४६.१६ ॥

पण त्यांच्या बाणवर्षावाला शत्रूंना तापवणाऱ्या तेजस्वी सव्यसाचीने अस्त्रांनी अडवून गंधर्वांवरच प्रत्युत्तर बाणांनी प्रहार केला.

3.246.17

स्थूणाकर्णेन्द्रजालं च सौरं चापि तथाऽर्जुनः ।
आग्नेयं चापि सौम्यं च ससर्ज कुरुननदनः ॥ ३.२४६.१७ ॥

अर्जुनाने स्थूणाकर्ण, इंद्रजाल आणि सौर अस्त्र, तसेच कुरुनंदनाने आग्नेय आणि सौम्य अस्त्र सोडले.

3.246.18

ते दह्यमाना गन्धर्वाः कुन्तीपुत्रस्य सायकैः ।
दैतेया इव शक्रेण विषादमगमन्परम् ॥ ३.२४६.१८ ॥

कुंतीपुत्राच्या बाणांनी जळणारे ते गंधर्व, इंद्राने पीडित केलेल्या दैत्यांप्रमाणे अत्यंत खिन्न झाले.

3.246.19

ऊर्ध्वमाक्रममाणाश्च शरजालेन वारिताः ।
विसर्पमाणा भल्लैश्च वार्यन्ते सव्यसाचिना ॥ ३.२४६.१९ ॥

वरून हल्ला करू पाहणारे शरजालाने अडवले गेले, आणि पुढे सरकणारे भल्लांनी अडवले गेले — सव्यसाची (अर्जुन) याच्याकडून.

3.246.20

गन्धर्वांस्त्रासितान्दृष्ट्वा कुन्तीपुत्रेण भारत ।
चित्रसेनो गदां गृह्य सव्यसाचिनमनाद्रवत् ॥ ३.२४६.२० ॥

हे भारता! कुंतीपुत्राने गंधर्वांना भयभीत झालेले पाहून चित्रसेनाने गदा घेऊन सव्यसाचीकडे धाव घेतली.

3.246.21

तस्याभिपततस्तूर्णं गदाहस्तस्य संयुगे ।
गदां सर्वायसीं पार्थः शरैश्चिच्छेद सप्तधा ॥ ३.२४६.२१ ॥

युद्धात गदा हातात घेऊन तो वेगाने चालून आला असता, पार्थाने (अर्जुनाने) त्याची सर्व लोखंडी गदा बाणांनी सात तुकडे करून तोडली.

3.246.22

स गदां बहुधा दृष्ट्वा कृत्तां बाणैस्तरस्विना ।
संवृत्य विद्ययाऽऽत्मानं योधयामास पाण्डवं ॥ ३.२४६.२२ ॥

त्या वेगवान योद्ध्याच्या बाणांनी आपली गदा अनेक तुकडे झालेली पाहून, त्याने मायाविद्येने स्वतःला लपवून पांडवाशी युद्ध केले.

3.246.23

अस्त्राणइ तस्य दिव्यानि संप्रयुक्तानि सर्वशः ।
दिव्यैरस्त्रैस्तदा वीरः पर्यवारयदर्जुनः ॥ ३.२४६.२३ ॥

त्याने सर्व बाजूंनी सोडलेल्या दिव्य अस्त्रांना, तेव्हा वीर अर्जुनाने दिव्य अस्त्रांनी चहूकडे अडवले.

3.246.24

स वार्यमाणस्तैरस्त्रैरर्जुनेन महात्मना ।
गन्धर्वराजो बलवान्माययाऽन्तर्हितस्तदा ॥ ३.२४६.२४ ॥

त्या अस्त्रांनी महात्मा अर्जुनाने अडवलेला बलवान गंधर्वराज तेव्हा मायेने अंतर्धान पावला.

3.246.25

अन्तर्हितं तमालक्ष्य प्रहरन्तमथार्जुनः ।
ताडयामास खचरैर्दिव्यास्त्रप्रतिमन्त्रितैः ॥ ३.२४६.२५ ॥

लपून प्रहार करणाऱ्या त्याला पाहून अर्जुनाने दिव्य अस्त्रमंत्रांनी अभिमंत्रित आकाशगामी बाणांनी त्याला प्रहार केला.

3.246.26

अन्तर्धानवधं चास्य चक्रे क्रुद्धोऽर्जुनस्तदा ।
शब्दवेषं समाश्रित्य बहुरूपो धनंजयः ॥ ३.२४६.२६ ॥

तेव्हा संतप्त अर्जुनाने त्याचे अदृश्य होणे नष्ट केले; शब्दरूप धारण करून बहुरूप धनंजयाने ते केले.

3.246.27

रस वध्यमानस्तैरस्त्रैरर्जुनेन महात्मना ।
ततोऽस्य दर्शयामास तदाऽऽत्मानं प्रियः सखा ॥ ३.२४६.२७ ॥

महात्मा अर्जुनाच्या त्या अस्त्रांनी प्रहार होत असताना… तेव्हा त्याच्या प्रिय मित्राने स्वतःला दाखवले.

3.246.28

चित्रसेनस्तथोवाच सखायं युधि विद्धि माम् ।
चित्रसेनमथालक्ष्य सखायमिति विस्मितः ॥ ३.२४६.२८ ॥

तेव्हा चित्रसेन म्हणाला, "युद्धात मला तुझा मित्र समज." चित्रसेनाला मित्र म्हणून पाहून तो विस्मित झाला.

3.246.29

संजहारास्त्रमथं तत्प्रसृष्टं पाण्डवर्षभः ॥ ३.२४६.२९ ॥

तेव्हा पांडवश्रेष्ठाने सोडलेले ते अस्त्र परत घेतले.

3.246.30

दृष्ट्वा तु पाण्डवाः सर्वे संहृतास्त्रं धनंजयम् ।
संजह्रुः प्रद्रुतानश्वाञ्शरवेगान्धनूंषि च ॥ ३.२४६.३० ॥

अस्त्र परत घेतलेल्या धनंजयाला पाहून सर्व पांडवांनी धावणारे घोडे, बाणांचा वेग आणि धनुष्ये थांबवली.

3.246.31

चित्रसेनश्च भीमश्च सव्यसाची यमावपि ।
पृष्ट्वा कौशलमन्योन्यं रथेष्वेवावतस्थिरे ॥ ३.२४६.३१ ॥

चित्रसेन, भीम, सव्यसाची अर्जुन आणि दोन्ही यमज बंधूही एकमेकांची विचारपूस करून आपापल्या रथांवरच उभे राहिले.