ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 3.280
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.280.1
सखा दशरथस्यासीज्जटायुररुणात्मजः ।
गृध्रराजो महावीरः संपातिर्यस्य सोदरः ॥ ३.२८०.१ ॥
ଅରୁଣଙ୍କ ପୁତ୍ର ଜଟାୟୁ ଦଶରଥଙ୍କ ସଖା ଥିଲେ। ସେ ଗୃଧ୍ରରାଜ, ମହାବୀର ଥିଲେ; ତାଙ୍କ ଭାଇ ସମ୍ପାତି ଥିଲେ।
3.280.2
स ददर्श तदा सीतां रावणाङ्कगतां स्नुषाम् ।
सक्रोधोऽभ्यद्रवत्पक्षी रावणं राक्षसेश्वरम् ॥ ३.२८०.२ ॥
ତା'ପରେ ସେ ରାବଣଙ୍କ କୋଳରେ ବସିଥିବା ସୀତାଙ୍କୁ, ନିଜ ପୁତ୍ରବଧୂଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ; କ୍ରୋଧରେ ସେ ପକ୍ଷୀ ରାକ୍ଷସେଶ୍ୱର ରାବଣ ଉପରେ ଝାସ ଦେଲେ।
3.280.3
अथैनमब्रवीद्गृध्रो मुञ्चमुञ्चेति मैथिलीम् ।
ध्रियमाणे मयि कथं हरिष्यसि निशाचर ॥ ३.२८०.३ ॥
ତା'ପରେ ସେ ଗୃଧ୍ର ତାଙ୍କୁ କହିଲା, 'ମୈଥିଲୀଙ୍କୁ ଛାଡ଼, ଛାଡ଼! ମୁଁ ଜୀବିତ ଥିବାବେଳେ ତୁମେ କିପରି ତାଙ୍କୁ ନେବ, ହେ ନିଶାଚର?'
3.280.4
न हि मे मोक्ष्यसे जीवन्यदि नोत्सृजसे वधूम् ।
उक्त्वैवं राक्षसेन्द्रं तं चकर्त नखरैर्भृशम् ॥ ३.२८०.४ ॥
ତୁମେ ପୁତ୍ରବଧୂଙ୍କୁ ନ ଛାଡ଼ିଲେ, ମୁଁ ଜୀବିତ ଥିବା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ତୁମେ ମୋ ହାତରୁ ରକ୍ଷା ପାଇବ ନାହିଁ।' ଏହା କହି ସେ ସେଇ ରାକ୍ଷସେନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ନଖରେ ପ୍ରବଳ ଭାବେ ଚିରିଦେଲା।
3.280.5
पक्षतुण्डप्रहारैश्च शतशो जर्जरीकृतम् ।
चक्षार रुधिरं भूरि गिरिः प्रस्रवणैरिव ॥ ३.२८०.५ ॥
ପକ୍ଷ ଓ ଚଞ୍ଚୁର ଶହ ଶହ ଆଘାତରେ ଜର୍ଜରିତ ହୋଇ ସେ, ଝରଣାଯୁକ୍ତ ପର୍ବତ ପରି ପ୍ରଚୁର ରକ୍ତ ବହାଇଲା।
3.280.6
स वध्यमानो गृध्रेण रामप्रियहितैषिणा ।
खड्गमादाय चिच्छेद भुजौ तस्य पतत्रिणः ॥ ३.२८०.६ ॥
ରାମଙ୍କର ପ୍ରିୟ ଓ ହିତ କାମନା କରୁଥିବା ସେ ଗୃଧ୍ରଙ୍କ ଆଘାତରେ ଆହତ ହୋଇ ସେ ଖଡ୍ଗ ଧରି ସେଇ ପକ୍ଷୀର ଦୁଇ ବାହୁ କାଟିଦେଲା।
3.280.7
निहत्य गृध्रराजं स भिन्नाभ्रशिखरोपमम् ।
ऊर्ध्वमाचक्रमे सीतां गृहीत्वाऽङ्केन राक्षसः ॥ ३.२८०.७ ॥
ଗୃଧ୍ରରାଜଙ୍କୁ ବଧ କରି, ଫଟିଥିବା ମେଘ-ଶିଖର ପରି ସେ ରାକ୍ଷସ ସୀତାଙ୍କୁ କୋଳରେ ଧରି ଉପରକୁ ଉଠିଗଲା।
3.280.8
यत्र यत्र तु वैदेही पश्यत्याश्रममण्डलम् ।
सरो वा सरितो वाऽपि तत्र मुञ्चति भूषणम् ॥ ३.२८०.८ ॥
ବୈଦେହୀ ଯେଉଁଠାରେ ଆଶ୍ରମମଣ୍ଡଳ, ସରୋବର ବା ନଦୀ ଦେଖନ୍ତି, ସେଠାରେ ସେ ଅଳଙ୍କାର ଫିଙ୍ଗି ଦିଅନ୍ତି।
3.280.9
सा ददर्श गिरिप्रस्थे पञ्च वानरपुङ्गवान् ।
तत्र वासो महद्दिव्यमुत्ससर्ज मनस्विनी ॥ ३.२८०.९ ॥
ସେ ପର୍ବତ ପଠାରେ ପାଞ୍ଚ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବାନର ଦେଖିଲେ; ସେଠାରେ ସେ ମନସ୍ୱିନୀ ଏକ ବଡ଼ ଦିବ୍ୟ ବସ୍ତ୍ର ଫିଙ୍ଗି ଦେଲେ।
3.280.10
तत्तेषां वानरेन्द्राणां पपात पवनोद्धतम् ।
मध्ये सुपीतं पञ्चानां विद्युन्मेघान्तरे यथा ॥ ३.२८०.१० ॥
ପବନରେ ଉଡ଼ିଥିବା ସେହି ବସ୍ତ୍ର ସେହି ପାଞ୍ଚ ବାନରେନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ମଝିରେ ପଡ଼ିଲା; ବିଜୁଳି ଓ ମେଘ ମଝିରେ ପୀତ ଆଲୋକ ପଡ଼ିବା ପରି।
3.280.11
अचिरेणातिचक्राम खेचरः खे चरन्निव ।
ददर्शाथ पुरीं रम्यां बहुद्वारां मनोरमाम् ॥ ३.२८०.११ ॥
ଆକାଶଚାରୀ ସେ ଶୀଘ୍ର ପାର ହୋଇଗଲା, ଯେମିତି ଆକାଶରେ ବିଚରଣ କରୁଥିବା; ତା'ପରେ ଅନେକ ଦ୍ୱାରଯୁକ୍ତ ରମଣୀୟ, ମନୋରମ ନଗରୀ ଦେଖିଲା।
3.280.12
प्राकारवप्रसंबाधां निर्मितां विश्वकर्मणा ।
प्रविवेश पुरीं लङ्कां ससीतो राक्षसेश्वरः ॥ ३.२८०.१२ ॥
ପ୍ରାକାର ଓ ବପ୍ରରେ ଭରା, ବିଶ୍ୱକର୍ମାଙ୍କ ନିର୍ମିତ ଲଙ୍କା ନଗରୀରେ ସୀତା ସହିତ ରାକ୍ଷସେଶ୍ୱର ପ୍ରବେଶ କଲା।
3.280.13
एवं हृतायां वैदेह्यां रामो हत्वा महामृगम् ।
निवृत्तो ददृशे दूराद्भ्रातरं लक्ष्मणं तदा ॥ ३.२८०.१३ ॥
ଏହିପରି ବୈଦେହୀ ହରଣ ହେବାପରେ, ରାମ ସେହି ମହାମୃଗକୁ ବଧ କରି ଫେରିବାବେଳେ ଦୂରରୁ ନିଜ ଭାଇ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।
3.280.14
कथमुत्सृज्य वैदेहीं वने राक्षससेविते ।
इति तं भ्रातरं दृष्ट्वा प्राप्तोऽसीति व्यगर्हयत् ॥ ३.२८०.१४ ॥
"ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସେବିତ ଏହି ବନରେ ବୈଦେହୀଙ୍କୁ ଛାଡ଼ି ତୁମେ କିପରି ଆସିଲ?" ଏହା କହି ଭାଇକୁ ଦେଖି ସେ ତାଙ୍କୁ ନିନ୍ଦା କଲେ।
3.280.15
मृगरूपधरेणाथ रक्षसा सोपकर्षणम् ।
भ्रातुरागमनं चैवाचिन्तयन्पर्यतप्यत ॥ ३.२८०.१५ ॥
ମୃଗରୂପ ଧାରଣ କରିଥିବା ରାକ୍ଷସଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ହରଣ ଏବଂ ଭାଇଙ୍କ ଆଗମନ ବିଷୟରେ ଚିନ୍ତା କରି ସେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁଃଖିତ ହେଲେ।
3.280.16
गर्हयन्नेव रामस्तु त्वरितस्तं समासदत् ।
अपि जीवति वैदेहीमिति पश्यामि लक्ष्मण ॥ ३.२८०.१६ ॥
ରାମ ତାଙ୍କୁ ନିନ୍ଦା କରୁଥିବାବେଳେ ହିଁ ଶୀଘ୍ର ତାଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଇ କହିଲେ, "ହେ ଲକ୍ଷ୍ମଣ, ମୁଁ ଭାବୁଛି ବୈଦେହୀ ଏବେ ବି ଜୀବିତ ଅଛନ୍ତି କି?"
3.280.17
तस्य तत्सर्वमाचख्यौ सीताया लक्ष्मणो वचः ।
यदुक्तवत्यसदृशं वैदेही पश्चिमं वचः ॥ ३.२८०.१७ ॥
ଲକ୍ଷ୍ମଣ ସୀତାଙ୍କର ସେହି ସମସ୍ତ ବାକ୍ୟ ତାଙ୍କୁ କହିଲେ, ଯାହା ବୈଦେହୀ ଅନୁଚିତ ଭାବରେ, ଶେଷରେ କହିଥିଲେ।
3.280.18
दह्यमानेन तु हृदा रामोऽभ्यपतदाश्रमम् ।
स ददर्श तदा गृध्रं निहतं पर्वतोपमम् ॥ ३.२८०.१८ ॥
ହୃଦୟ ଜଳୁଥିବାବେଳେ ରାମ ଆଶ୍ରମ ଆଡ଼କୁ ଧାଇଁଲେ; ସେତେବେଳେ ସେ ପର୍ବତ ପରି ହତ ଏକ ଶକୁନି ଦେଖିଲେ।
3.280.19
राक्षसं शङ्कमानस्तं विकृष्य बलवद्धनुः ।
अभ्यधावत काकुत्स्थस्ततस्तं सह लक्ष्मणः ॥ ३.२८०.१९ ॥
ସେ ରାକ୍ଷସକୁ ସନ୍ଦେହ କରି, ବଳବାନ ଧନୁ ଟାଣି କାକୁତ୍ସ୍ଥ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କ ସହିତ ତା ଆଡ଼କୁ ଧାଇଁଲେ।
3.280.20
स तावुवाच तेजस्वी सहितौ रामलक्ष्मणौ ।
गृध्रराजोस्मि भद्रं वां सखा दशरथस्य वै ॥ ३.२८०.२० ॥
ସେଇ ତେଜସ୍ୱୀ ଏକାଠି ଠିଆ ହୋଇଥିବା ରାମ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ କହିଲେ: 'ମୁଁ ଗୃଧ୍ରରାଜ। ତୁମ ଦୁହିଁଙ୍କର ମଙ୍ଗଳ ହେଉ। ମୁଁ ଦଶରଥଙ୍କ ସଖା।'
3.280.21
तस्य तद्वचनं श्रुत्वा संगृह्य धनुषी शुभे ।
कोयं पितरमस्माकं नाम्नाऽऽहेत्यूचतुश्च तौ ॥ ३.२८०.२१ ॥
ତାଙ୍କ କଥା ଶୁଣି ଦୁହେଁ ସୁନ୍ଦର ଧନୁ ଧରି କହିଲେ: 'ଆମ ପିତାଙ୍କୁ ନାମରେ ଡାକୁଥିବା ଏ କିଏ?'
3.280.22
ततो ददृशतुस्तौ तं छिन्नपक्षद्वयं खगम् ।
तयोः शशंस गृध्रस्तु सीतार्थे रावणाद्वधम् ॥ ३.२८०.२२ ॥
ତା'ପରେ ସେମାନେ ଦୁଇ ଡେଣା କଟା ସେ ପକ୍ଷୀକୁ ଦେଖିଲେ। ସେତେବେଳେ ଗୃଧ୍ର ସୀତାଙ୍କ ପାଇଁ ରାବଣ ତାକୁ ବଧ କରିଥିବା କଥା ସେମାନଙ୍କୁ କହିଲା।
3.280.23
अपृच्छद्राघवो गृध्रं रावणः कां दिशं गतः ।
तस्य गृध्रः शिरःकम्पैराचचक्षे ममार च ॥ ३.२८०.२३ ॥
ରାଘବ ଗୃଧ୍ରଙ୍କୁ ପଚାରିଲେ: 'ରାବଣ କେଉଁ ଦିଗକୁ ଗଲା?' ଗୃଧ୍ର ମୁଣ୍ଡ ହଲାଇ ଦିଗ ଦେଖାଇ ମରିଗଲା।
3.280.24
दक्षिणामिति काकुत्स्थो विदित्वाऽस्य तदिङ्गितम् ।
संस्कारं लम्भयामास सखायं पूजयन्पितुः ॥ ३.२८०.२४ ॥
'ଦକ୍ଷିଣ' ବୋଲି ତାଙ୍କ ଇଙ୍ଗିତ ବୁଝି କାକୁତ୍ସ୍ଥ ପିତାଙ୍କ ସଖାକୁ ସମ୍ମାନ ଦେଇ ତାଙ୍କ ଅନ୍ତିମ ସଂସ୍କାର କରାଇଲେ।
3.280.25
ततो दृष्ट्वाऽऽश्रमपदं व्यपविद्धबृसीकटम् ।
विध्वस्तकलशं शून्यं गोमायुशतसंकुलम् ॥ ३.२८०.२५ ॥
ତା'ପରେ ଛିନ୍ନଭିନ୍ନ ତୃଣଶଯ୍ୟା, ଭଗ୍ନ ଉଲ୍ଟା ପଡ଼ିଥିବା କଳସ, ଶୂନ୍ୟ ଏବଂ ଶହଶହ ଶିଆଳରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ସେହି ଆଶ୍ରମ ଦେଖି।
3.280.26
दुःखशोकसमाविष्टौ वैदेहीहरणार्दितौ ।
जग्मतुर्दण्डकारण्यं दक्षिणेन परंतपौ ॥ ३.२८०.२६ ॥
ଦୁଃଖ ଓ ଶୋକରେ ଆବୃତ, ବୈଦେହୀଙ୍କ ହରଣରେ ପୀଡ଼ିତ, ଶତ୍ରୁତାପକ ସେହି ଦୁଇ ଜଣ ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗରେ ଦଣ୍ଡକାରଣ୍ୟକୁ ଗଲେ।
3.280.27
वने महति तस्मिंस्तु रामः सौमित्रिणा सह ।
ददर्श मृगयूथानि द्रवमाणानि सर्वशः ॥ ३.२८०.२७ ॥
ସେହି ବିଶାଳ ବନରେ ରାମ ସୌମିତ୍ରିଙ୍କ ସହ ସବୁ ଦିଗରେ ପଳାଉଥିବା ମୃଗଯୂଥ ଦେଖିଲେ।
3.280.28
शब्दं च घोरं सत्वानां दावाग्नरिव वर्धतः ।
अपश्येतां मुहूर्ताच्च कबन्धं घोरदर्शनम् ॥ ३.२८०.२८ ॥
ଦାବାନଳ ଭଳି ବଢ଼ୁଥିବା ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କର ଘୋର ଶବ୍ଦ ଶୁଣି, ଏକ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ପରେ ସେ ଦୁଇଜଣ ଭୟଙ୍କର ରୂପର କବନ୍ଧକୁ ଦେଖିଲେ।
3.280.29
मेघपर्वतसंकाशं सालस्कन्धं महाभुजम् ।
उरोगतविशालाक्षं महोदरमहामुखम् ॥ ३.२८०.२९ ॥
ସେ ମେଘ ଓ ପର୍ବତ ସଦୃଶ, ସାଳ ବୃକ୍ଷ ପରି ସ୍କନ୍ଧବିଶିଷ୍ଟ, ମହାବାହୁ, ବକ୍ଷରେ ବିଶାଳ ଚକ୍ଷୁଥିବା, ବଡ଼ ପେଟ ଓ ବଡ଼ ମୁଖବିଶିଷ୍ଟ ଥିଲା।
3.280.30
यदृच्छयाथ तद्रक्षः करे जग्राह लक्ष्मणम् ।
विषादमगमत्सद्यः सौमित्रिरथ भारत ॥ ३.२८०.३० ॥
ସେତେବେଳେ ସେହି ରାକ୍ଷସ ଦୈବାତ୍ ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ ହାତରେ ଧରିଲା; ହେ ଭରତ, ସୌମିତ୍ରି ତତକ୍ଷଣାତ ବିଷାଦରେ ଡୁବିଗଲେ।
3.280.31
स राममभिसंप्रेक्ष्य कृष्यते येन तन्मुखम् ।
विषण्णश्चाब्रवीद्रामं पश्यावस्थामिमां मम ॥ ३.२८०.३१ ॥
ସେ ରାମଙ୍କୁ ଦେଖି, ଯେଉଁ ଦିଗରେ ତାଙ୍କ ମୁଖ ଟାଣି ନିଆଯାଉଥିଲା, ସେଦିଗକୁ ଦେଖି ଦୁଃଖିତ ହୋଇ ରାମଙ୍କୁ କହିଲା: ମୋର ଏହି ଅବସ୍ଥା ଦେଖ।
3.280.32
हरणं चैव वैदेह्या मम चायमुपप्लवः ।
राज्यभ्रंशश्च भवतस्तातस्य मरणं तथा ॥ ३.२८०.३२ ॥
ବୈଦେହୀଙ୍କ ହରଣ, ମୋର ଏହି ବିପଦ, ଆପଣଙ୍କ ରାଜ୍ୟନାଶ ଏବଂ ପିତାଙ୍କ ମରଣ ମଧ୍ୟ।
3.280.33
नाहं त्वां सह वैदेह्या समेतं कोसलागतम् ।
द्रक्ष्यामि प्रथिते राज्ये पितृपैतामहे स्थितम् ॥ ३.२८०.३३ ॥
ବୈଦେହୀଙ୍କ ସହିତ କୋଶଳକୁ ଫେରିଆସି, ପିତୃପିତାମହଙ୍କ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ରାଜ୍ୟରେ ସ୍ଥିତ ତୁମକୁ ମୁଁ ଦେଖିବି ନାହିଁ।
3.280.34
द्रक्ष्यन्त्यार्यस्य धन्या ये कुशलाजशमीदलैः ।
अभिषिक्तस्य वदनं सोमं शान्तघनं यथा ॥ ३.२८०.३४ ॥
କୁଶ ଓ ଅଜଶମୀ ପତ୍ରରେ ଅଭିଷିକ୍ତ ଆର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ମୁଖ ଯେଉଁମାନେ ଦେଖିବେ ସେମାନେ ଧନ୍ୟ, ଶାନ୍ତ ମେଘ ମଧ୍ୟରେ ଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ପରି।
3.280.35
एवं बहुविधं धीमान्विललाप स लक्ष्मणः ।
तमुवाचाथ काकुत्स्थः संभ्रमेष्वप्यसंभ्रमः ॥ ३.२८०.३५ ॥
ଏହିପରି ବୁଦ୍ଧିମାନ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ବହୁ ପ୍ରକାରେ ବିଳାପ କଲେ। ତାପରେ ସଙ୍କଟରେ ମଧ୍ୟ ଅବିଚଳିତ କାକୁତ୍ସ୍ଥ ତାଙ୍କୁ କହିଲେ।
3.280.36
मा विषीद नरव्याघ्र नैष कश्चिन्मयि स्थिते ।
शक्तो धर्षयितुं वीर सुमित्रानन्दवर्धन।
छिन्ध्यस्य दक्षिणं बाहुं छिन्नः सव्यो मया भुजः ॥ ३.२८०.३६ ॥
ହେ ନରବ୍ୟାଘ୍ର, ବିଷଣ୍ଣ ହୁଅ ନାହିଁ; ମୁଁ ଥିବାବେଳେ କେହି ତାକୁ ପରାଜିତ କରିବାକୁ ସମର୍ଥ ନୁହେଁ। ହେ ବୀର, ସୁମିତ୍ରାଙ୍କ ଆନନ୍ଦ ବଢ଼ାଉଥିବା, ତାର ଦକ୍ଷିଣ ବାହୁ କାଟ; ବାମ ବାହୁ ମୁଁ କାଟି ଦେଇଛି।
3.280.37
इत्येवं वदता तस्य भुजो रामेण पातितः ।
खड्गेन भृशतीक्ष्णेन निकृत्तस्तिलकाण्डवत् ॥ ३.२८०.३७ ॥
ଏହିପରି କହୁଥିବା ସମୟରେ ତାର ବାହୁ ରାମ ପକାଇଲେ। ଅତି ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଖଡ୍ଗରେ କଟାଯାଇ ତାହା ତିଳ ଗଛ ପରି ପଡ଼ିଗଲା।
3.280.38
ततोऽस्य दक्षिणं बाहुं खड्गेनाजघ्निवान्बली ।
सौमित्रिरपि संप्रेक्ष्य भ्रातरं राघवं स्थितम् ॥ ३.२८०.३८ ॥
ତା'ପରେ ବଳବାନ ସୌମିତ୍ରି (ଲକ୍ଷ୍ମଣ) ମଧ୍ୟ ଖଡ୍ଗରେ ତାର ଡାହାଣ ବାହୁରେ ଆଘାତ କଲେ; ଠିଆ ହୋଇଥିବା ଭାଇ ରାଘବ (ରାମ) ଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଦେଖିଲେ।
3.280.39
पुनर्जघान पार्श्वे वै तद्रक्षो लक्ष्मणो भृशम् ।
गतासुरपतद्भूमौ कबन्धः सुमहांस्ततः ॥ ३.२८०.३९ ॥
ଲକ୍ଷ୍ମଣ ସେହି ରାକ୍ଷସର ପାର୍ଶ୍ୱରେ ପୁଣି ପ୍ରବଳ ଆଘାତ କଲେ। ପ୍ରାଣହୀନ ହୋଇ ସେହି ମହାକାୟ କବନ୍ଧ ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଗଲା।
3.280.40
तस्य देहाद्विनिःसृत्य पुरुषो दिव्यदर्शनः ।
ददृशे दिवमास्थाय दिवि सूर्य इव ज्वलन् ॥ ३.२८०.४० ॥
ତାଙ୍କ ଶରୀରରୁ ବାହାରି ଦିବ୍ୟ ରୂପର ଏକ ପୁରୁଷ ଦେଖାଗଲେ। ଆକାଶକୁ ଉଠି ସେ ଆକାଶରେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଜ୍ୱଳିଲେ।
3.280.41
पप्रच्छ रामस्तं वाग्मी कस्त्वं प्रब्रूहि पृच्छतः ।
कामया किमिदं चित्रमाश्चर्यं प्रतिभाति मे ॥ ३.२८०.४१ ॥
ବାଗ୍ମୀ ରାମ ତାଙ୍କୁ ପଚାରିଲେ — "ତୁମେ କିଏ? ପଚାରୁଥିବା ମୋତେ କୁହ। ଏ କି ବିଚିତ୍ର, ମୋ ପାଇଁ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟଜନକ ଲାଗୁଛି!"
3.280.42
तस्याचचक्षे गन्धर्वो विश्वावसुरहं नृप ।
प्राप्तो ब्राह्मणशापेन योनिं राक्षससेविताम् ॥ ३.२८०.४२ ॥
ସେ କହିଲେ — "ହେ ରାଜନ୍! ମୁଁ ବିଶ୍ୱାବସୁ ନାମକ ଗନ୍ଧର୍ବ। ବ୍ରାହ୍ମଣର ଶାପରେ ମୁଁ ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ସେବିତ ଯୋନି ପାଇଥିଲି।"
3.280.43
रावणेन हृता सीता लङ्कायां संनिवेशिता ।
सुग्रीवमभिगच्छस्व स ते साह्यं करिष्यति ॥ ३.२८०.४३ ॥
ରାବଣ ସୀତାଙ୍କୁ ହରଣ କରି ଲଙ୍କାରେ ରଖିଛନ୍ତି। ତୁମେ ସୁଗ୍ରୀବଙ୍କ ପାଖକୁ ଯାଅ, ସେ ତୁମକୁ ସାହାଯ୍ୟ କରିବେ।
3.280.44
एषा पम्पा शिवजला हंसकारण्डवायुता ।
ऋश्यमूकस्य शैलस्य संनिकर्षे तटाकिनी ॥ ३.२८०.४४ ॥
ଏହା ପମ୍ପା; ତାର ଜଳ ଶୁଭ, ହଂସ ଓ କାରଣ୍ଡବରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ। ଋଶ୍ୟମୂକ ପର୍ବତ ନିକଟର ଏହି ସରୋବର।
3.280.45
वसते तत्र सुग्रीवश्चतुर्भिः सचिवैः सह ।
भ्राता वानरराजस्य वालिनो हेममालिनः ॥ ३.२८०.४५ ॥
ସେଠାରେ ସୁଗ୍ରୀବ ଚାରି ମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ସହ ରହନ୍ତି। ସେ ସୁବର୍ଣ୍ଣମାଳାଧାରୀ ବାନରରାଜ ବାଳିଙ୍କ ଭାଇ।
3.280.46
तेन त्वं सह संगम्य दुःखमूलं निवेदय ।
समानशीलो भवतः साहाय्यं स करिष्यति ॥ ३.२८०.४६ ॥
ତାଙ୍କୁ ଭେଟି ତୁମ ଦୁଃଖର ମୂଳ କହ। ସେ ତୁମ ପରି ସ୍ୱଭାବର; ସେ ତୁମକୁ ସାହାଯ୍ୟ କରିବେ।
3.280.47
एतावच्छक्यमस्माभिर्वक्तुं द्रष्टासि जानकीम् ।
ध्रुवं वानरराजस्य विदितो रावणालयः ॥ ३.२८०.४७ ॥
ଆମେ ଏତିକି ହିଁ କହିପାରିବୁ: ତୁମେ ଜାନକୀଙ୍କୁ ଦେଖିବ। ବାନରରାଜ ନିଶ୍ଚୟ ରାବଣଙ୍କ ବାସସ୍ଥାନ ଜାଣନ୍ତି।
3.280.48
इत्युक्त्वाऽन्तर्हितो दिव्यः पुरुषः स महाप्रभः ।
विस्मयं जग्मतुश्चोभौ प्रवीरौ रामलक्ष्मणौ ॥ ३.२८०.४८ ॥
ଏହା କହି ସେହି ମହାପ୍ରଭ ଦିବ୍ୟ ପୁରୁଷ ଅନ୍ତର୍ଧାନ ହେଲେ। ତେବେ ଦୁଇ ବୀର ରାମ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ବିସ୍ମିତ ହେଲେ।