Mahābhārata · Adhyāya 3.288
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.288.1
ततो निर्याय स्वपुरात्कुम्भकर्णः सहानुगः ।
अपश्यत्कपिसैन्यं रतज्जितकाश्यग्रतः स्थितम् ॥ ३.२८८.१ ॥
Entonces, saliendo de su ciudad con sus seguidores, Kumbhakarṇa vio el ejército de monos que estaba de pie ante la Kāśi conquistada por Rāma.
3.288.2
स वीक्षमाणस्तत्सैन्यं रामदर्शनकाङ्क्षया ।
अपश्यच्चापि सौमित्रिं धनुष्पाणिं व्यवस्थितम् ॥ ३.२८८.२ ॥
Mirando aquel ejército, deseoso de ver a Rāma, vio también a Saumitri (Lakṣmaṇa), firme y con el arco en la mano.
3.288.3
तमभ्येत्याशु हरयः परिवब्रुः समन्ततः ।
शैलवृक्षायुधा नादानमुञ्चन्भीषणास्ततः ॥ ३.२८८.३ ॥
Acercándose rápidamente a él, los monos lo rodearon por todas partes, teniendo rocas y árboles como armas, y lanzaron rugidos terribles.
3.288.4
अभ्यघ्नंश्च महाकायैर्बहुभिर्जगतीरुहैः ।
करजैरतुदंश्चान्ये विहाय भयमुत्तमम् ॥ ३.२८८.४ ॥
Unos lo golpearon con sus enormes cuerpos y con muchos árboles que crecen en la tierra; otros, abandonando el miedo supremo, lo desgarraron con las uñas.
3.288.5
बहुधा युध्यमानास्ते युद्धमार्गैः प्लवंगमाः ।
नानाप्रहरणैर्भीमै राक्षसेन्द्रमताडयन् ॥ ३.२८८.५ ॥
Combatiendo de muchas maneras, aquellos monos saltarines golpearon al señor de los rākṣasas con las formas de la guerra y con diversas armas terribles.
3.288.6
स ताड्यमानः प्रहसन्भक्षयामास वानरान् ।
बलं चण्डबलाख्यं च वज्रबाहुं च वानरम् ॥ ३.२८८.६ ॥
Aunque golpeado, riendo, devoró a los monos: a Bala llamado Caṇḍabala, y también al mono Vajrabāhu.
3.288.7
तद्दृष्ट्वा व्यथनं कर्म कुम्भकर्णस्य रक्षसः ।
उदक्रोशन्परित्रस्तास्तारप्रभृतयस्तदा ॥ ३.२८८.७ ॥
Al ver aquella acción tormentosa del rākṣasa Kumbhakarṇa, Tāra y los demás, aterrorizados, comenzaron entonces a gritar.
3.288.8
तानुच्चैः क्रोशतः सैन्याञ्श्रुत्वा स हरियूथपान् ।
अभिदुद्राव सुग्रीवः कुम्भकर्णमपेतभीः ॥ ३.२८८.८ ॥
Al oír a las tropas y a los jefes de las huestes de monos gritar con fuerza, Sugrīva, sin miedo, se lanzó contra Kumbhakarṇa.
3.288.9
ततो निपत्य वेगेन कुम्भकर्णं महामना ।
सालेन जघ्निवान्मूर्ध्निं बलेन कपिकुञ्जरः ॥ ३.२८८.९ ॥
Entonces Sugrīva, de gran ánimo, elefante entre los monos, saltó con ímpetu y golpeó con fuerza la cabeza de Kumbhakarṇa con un árbol sāla.
3.288.10
स महात्मा महावेगः कुम्भकर्णस् मूर्धनि ।
बिभेद सालं सुग्रीवो न चैवाव्यथयत्कपिः ॥ ३.२८८.१० ॥
Aquel Sugrīva magnánimo y veloz partió el árbol sāla sobre la cabeza de Kumbhakarṇa, pero aquel mono (Kumbhakarṇa) no se inmutó.
3.288.11
ततो विनद्यसहसा सालस्पर्शविबोधितः ।
दोर्भ्यामादाय सुग्रीवं कुम्भकर्णोऽहरद्बलात् ॥ ३.२८८.११ ॥
Entonces Kumbhakarṇa, despertado por el contacto del árbol sāla, rugió de repente, tomó a Sugrīva con ambos brazos y se lo llevó por la fuerza.
3.288.12
ह्रियमाणं तु सुग्रीवं कुम्भकर्णेन रक्षसा ।
अवेक्ष्याभ्यद्रवद्वीरः सौमित्रिर्मित्रनन्दनः ॥ ३.२८८.१२ ॥
Al ver a Sugrīva siendo llevado por el rākṣasa Kumbhakarṇa, el héroe Saumitri (Lakṣmaṇa), alegría de sus amigos, se lanzó contra él.
3.288.13
सोऽभिपत्य महर्वेगं रुक्मपुङ्खं महाशरम् ।
प्राहिणोत्कुम्भकर्णाय लक्ष्मणः परवीरहा ॥ ३.२८८.१३ ॥
Lanzándose con gran velocidad, Lakṣmaṇa, matador de héroes enemigos, disparó una gran flecha de plumas doradas contra Kumbhakarṇa.
3.288.14
स तस्य देहावरणं भित्त्वा देहं च सायकः ।
जगाम दारयन्भूमिं रुधिरेण समुक्षितः ॥ ३.२८८.१४ ॥
Aquella flecha atravesó su coraza y su cuerpo, siguió hendiendo la tierra y quedó salpicada de sangre.
3.288.15
तथा स भिन्नहृदयः समुत्सृज्य कपीश्वरम् ।
वेगेन महताऽऽविष्टस्तिष्ठतिष्ठेति चाब्रवीत् ॥ ३.२८८.१५ ॥
Así, con el corazón atravesado, soltó al señor de los monos y, poseído por gran furia, gritó: '¡Detente, detente!'
3.288.16
कुम्भकर्णो महेष्वासः प्रगृहीतशिलायुधः ।
अभिदुद्राव सौमित्रिमुद्यम्य महतीं शिलाम् ॥ ३.२८८.१६ ॥
Kumbhakarṇa, el gran arquero, empuñando una roca como arma, se abalanzó sobre Saumitri alzando una enorme piedra.
3.288.17
तस्याभिपततस्तूर्णं क्षुराभ्यामुच्छितौ करौ ।
चिच्छेद निशिताग्राभ्यां स बभूव चतुर्भुजः ॥ ३.२८८.१७ ॥
Mientras se abalanzaba rápidamente, sus dos manos alzadas fueron cortadas por flechas de punta de navaja y afiladas, y quedó con cuatro brazos.
3.288.18
तानप्यस् भुजान्सर्वान्प्रगृहीतशिलायुधान् ।
क्षुरैश्चिच्छेदलघ्वस्त्रं सौमित्रिः प्रतिदर्शयन् ॥ ३.२८८.१८ ॥
Saumitri, diestro con las armas, cortó con flechas de punta de navaja todos aquellos brazos que empuñaban armas de piedra, mostrando su destreza.
3.288.19
स बभूवातिकायश्च बहुपादशिरोभुजः ।
तं ब्रह्मास्त्रेण सौमित्रिर्ददाराद्रिचयोपमम् ॥ ३.२८८.१९ ॥
Se convirtió en un gigante de cuerpo enorme, con muchos pies, cabezas y brazos. Saumitri lo partió con el arma de Brahmā, como un montón de montañas.
3.288.20
स पपात महावीर्यो दिव्यास्त्राभिहतो रणे ।
महाशनिविनिर्दग्धः पादपोऽङ्कुरवानिव ॥ ३.२८८.२० ॥
Aquel de gran valor cayó en el combate, herido por un arma divina, como un árbol con brotes quemado por un gran rayo.
3.288.21
तं दृष्ट्वा वृत्रसंकाशं कुम्भकर्णं तरस्विनम् ।
गतासुं पतितं भूमौ राक्षसाः प्राद्रवन्भयात् ॥ ३.२८८.२१ ॥
Al ver a Kumbhakarṇa, veloz y semejante a Vṛtra, sin vida y caído en tierra, los rākṣasas huyeron de miedo.
3.288.22
तथातान्द्रवतो योधान्दृष्ट्वा तौ दूषणानुजौ ।
अवस्थाप्याथ सौमित्रिं संक्रुद्धावभ्यधावताम् ॥ ३.२८८.२२ ॥
Viendo a los guerreros huir de esa manera, los dos hermanos menores de Dūṣaṇa detuvieron a Saumitri y, enfurecidos, se lanzaron contra él.
3.288.23
तावाद्रवन्तौ संक्रुद्धौ वज्रवेगप्रमाथिनौ ।
अभिजग्राह सौमित्रिर्विनद्योभौ पतत्रिभिः ॥ ३.२८८.२३ ॥
Aquellos dos, lanzándose furiosos con la velocidad del rayo, Saumitri rugió y los atrapó a ambos con flechas.
3.288.24
ततः सुतुमुलं युद्धमभवद्रोमहर्षणम् ।
दूषणानुजयोः पार्थ लक्ष्मणस् च धीमतः ॥ ३.२८८.२४ ॥
Entonces, oh Pārtha, surgió un combate muy tumultuoso y espeluznante entre los hermanos menores de Dūṣaṇa y el sabio Lakṣmaṇa.
3.288.25
महता शरवर्षेण राक्षसौ सोऽभ्यवर्पत ।
तं चापिवीरौ संक्रुद्धावुभौ तौ समवर्षताम् ॥ ३.२८८.२५ ॥
Llovió sobre los dos rākṣasas una gran lluvia de flechas, y los dos héroes, enfurecidos, llovieron flechas sobre él a su vez.
3.288.26
मुहूर्तमेवमभवद्वज्रवेगप्रमाथिनोः ।
सौमित्रेश्च महाबाहोः संप्रहारः सुदारुणः ॥ ३.२८८.२६ ॥
Durante un instante hubo un choque sumamente feroz entre los dos destructores de Vajravega y el de brazos poderosos, Saumitri.
3.288.27
अथाद्रिशृङ्गमादाय हनुमान्मारुतात्मजः ।
अभिद्रुत्याददे प्राणान्वज्रवेगस्य रक्षसः ॥ ३.२८८.२७ ॥
Entonces Hanumān, hijo del Viento, tomó una cumbre de montaña, se abalanzó sobre el rākṣasa Vajravega y le arrebató la vida.
3.288.28
नीलश्च महता ग्राव्णा दूपणावरजं हरिः ।
प्रमाथिनमभिद्रुत्य प्रममाथ महाबलः ॥ ३.२८८.२८ ॥
Y el poderoso mono Nīla, abalanzándose sobre el destructor, aplastó con una gran piedra al hermano menor de Dūṣaṇa.
3.288.29
ततः प्रावर्तत पुनः संग्रामः कटुकोदयः ।
रामरावणसैन्यानामन्योन्यमभिधावताम् ॥ ३.२८८.२९ ॥
Entonces la batalla, amarga en su surgir, volvió a comenzar mientras los ejércitos de Rāma y Rāvaṇa se lanzaban unos contra otros.
3.288.30
शतसो नैर्ऋतान्वन्या जघ्नुर्वन्यांश्च नैर्ऋताः ।
नैर्ऋतास्तत्रवध्यन्ते प्रायेण न तु वानराः ॥ ३.२८८.३० ॥
Los monos del bosque abatieron a cientos de rākṣasas, y los rākṣasas también abatieron a los monos del bosque; allí morían sobre todo los rākṣasas, y no los monos.