મહાભારત · અધ્યાય 3.302
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.302.1
माऽहितं कर्ण कार्षीस्त्वमात्मनः सुहृदां तथा ।
पुत्राणामथ भार्याणामथो मातुरथो पितुः ॥ ३.३०२.१ ॥
હે કર્ણ, તું તારું, મિત્રોનું, પુત્રોનું, પત્નીઓનું, માતાનું અને પિતાનું અહિત ન કર.
3.302.2
शरीरस्याविरोधेन प्राणिनां प्राणभृद्वर ।
इष्यते यशसः प्राप्तिः कीर्तिश्च त्रिदिवे स्थिरा ॥ ३.३०२.२ ॥
હે પ્રાણધારીઓમાં શ્રેષ્ઠ, શરીરને હાનિ પહોંચાડ્યા વિના યશ પ્રાપ્ત કરવો ઇચ્છનીય છે; સ્વર્ગમાં સ્થિર કીર્તિ પણ છે.
3.302.3
यस्त्वं प्राणविरोधेन कीर्तिमिच्छसि शाश्वतीम् ।
सा ते प्राणान्समादाय गमिष्यति न संशयः ॥ ३.३०२.३ ॥
પ્રાણોનો વિરોધ કરીને તું શાશ્વત કીર્તિ ઇચ્છે છે; તે તારા પ્રાણ લઈને ચાલી જશે, એમાં શંકા નથી.
3.302.4
जीवतां कुरुते कार्यं पिता माता सुतास्तथा ।
ये चान्ये बान्धवाः केचिल्लोकेऽस्मिन्पुरुषर्षभ ॥ ३.३०२.४ ॥
હે પુરુષશ્રેષ્ઠ, આ લોકમાં જીવતા લોકો જ પિતા, માતા, પુત્રો અને અન્ય સગાંઓનું કર્તવ્ય કરી શકે છે.
3.302.5
राजानश्च नरव्याघ्र पौरुषेण निबोध तत् ।
कीर्तिश्च जीवतः साध्वी पुरुषस्य महाद्युते ॥ ३.३०२.५ ॥
હે નરવ્યાઘ્ર, રાજાઓએ પરાક્રમથી આ સમજવું; હે મહાતેજસ્વી, જીવતા પુરુષની કીર્તિ જ શ્રેષ્ઠ છે.
3.302.6
मृतस्य कीर्त्या किं कार्यं भस्मीभूतस्य देहिनः ।
मृतः कीर्तिं न जानीते जीवन्कीर्ति समश्नुते ॥ ३.३०२.६ ॥
મૃતને, ભસ્મ થયેલા દેહધારીને કીર્તિથી શું કામ? મૃત માણસ કીર્તિ જાણતો નથી; જીવતો જ કીર્તિ પામે છે.
3.302.7
मृतस्य कीर्तिर्मर्त्यस्य यथा माला गतायुषः ।
अहं तु त्वां ब्रवीम्येतद्भक्तोसीति हितेप्सया ॥ ३.३०२.७ ॥
મૃત મનુષ્યની કીર્તિ, આયુષ્ય પૂરું થયેલા માણસ માટે કરમાયેલી માળા જેવી છે. પણ તું ભક્ત છે, તેથી તારા હિતની ઇચ્છાથી હું તને આ કહું છું.
3.302.8
भक्तिमन्तो हि मे रक्ष्या इत्येतेनापि हेतुना ।
भक्तोयं परया भक्त्या मामित्येव महाभुज ॥ ३.३०२.८ ॥
ભક્તોનું મારે રક્ષણ કરવું જોઈએ; આ કારણે પણ. હે મહાબાહુ, આ ભક્ત પરમ ભક્તિથી મારો જ આશ્રય લઈને રહ્યો છે.
3.302.9
ममापि भक्तिरुत्पन्ना स त्वं कुरु वचो मम ।
अस्ति चात्र परं किंचिदध्यात्मं देवनिर्मितम्।
अतश्च त्वां ब्रवीम्येतत्क्रियतामविशङ्कया ॥ ३.३०२.९ ॥
મારા પ્રત્યે પણ તારી ભક્તિ ઉત્પન્ન થઈ છે; તેથી મારું વચન કર. અહીં દેવોએ રચેલું એક પરમ આધ્યાત્મિક રહસ્ય પણ છે. તેથી હું તને આ કહું છું; શંકા વિના આ કર.
3.302.10
देवगुह्यं त्वया ज्ञातुं न शक्यं पुरुषर्षभ ।
नस्मान्नाख्यामि ते गुह्यं काले वेत्स्यति तद्भवान् ॥ ३.३०२.१० ॥
હે પુરુષશ્રેષ્ઠ, દેવોનું રહસ્ય તું જાણી શકે તેમ નથી. તેથી આ રહસ્ય હું તને કહેતો નથી; યોગ્ય સમયે તું તે જાણશે.
3.302.11
पुनरुक्तं च वक्ष्यामि त्वं राधेय निबोध तत् ।
माऽस्मै ते कुण्डले दद्या भिक्षिते वज्रापाणिना ॥ ३.३०२.११ ॥
અને હું તે ફરી કહું છું; હે રાધેય, તે સમજ. વજ્રપાણિ ભિક્ષા માગે ત્યારે તેને તારાં કુંડળ ન આપજે.
3.302.12
शोभसे कुण्डलाभ्यां च रुचिराभ्यां महाद्युते ।
विशाखयोर्मध्यगतः शशीव विमले दिवि ॥ ३.३०२.१२ ॥
હે મહાતેજસ્વી, આ સુંદર કુંડળોથી તું શોભે છે; નિર્મળ આકાશમાં વિશાખા નક્ષત્રોની વચ્ચે ચંદ્ર શોભે તેમ.
3.302.13
कीर्तिश्च जीवतः साध्वी पुरुषस्येति विद्धि तत् ।
प्रत्याख्येयस्त्वया तात कुण्डलार्थे सुरेश्वरः ॥ ३.३०२.१३ ॥
હે વત્સ, જીવતા માણસની ઉત્તમ કીર્તિ જ તેનું સાચું ધન છે એ જાણ. કુંડળો માટે દેવોના સ્વામીને તારે નકારવા જોઈએ.
3.302.14
पाण्डवानां हिते युक्तो भिक्षन्ब्राह्मणवेषधृत् ।
शक्त्या बहुविधैर्वाक्यैः कुण्डलेप्सा त्वयाऽनघ।
विहन्तुं देवराजस् हेतुयुक्तैः पुनःपुनः ॥ ३.३०२.१४ ॥
હે નિષ્પાપ, પાંડવોના હિત માટે તેં બ્રાહ્મણનો વેશ ધારણ કરીને ભિક્ષા માંગી. કુંડળ મેળવવાની ઇચ્છાથી, અનેક પ્રકારના વચનો અને યુક્તિયુક્ત કારણોથી દેવરાજનો હેતુ વારંવાર નિષ્ફળ કરવાનો પ્રયાસ કર્યો.
3.302.15
उपपत्त्युपपन्नार्थैर्माधुर्यकृतभूषणैः ।
पुरंदरस्य कर्ण त्वं बुद्धिमेतामपानुद ॥ ३.३०२.१५ ॥
હે કર્ણ, મધુર વાણીથી શણગારેલા અને યુક્તિયુક્ત દલીલોથી ભરેલા શબ્દો વડે તું પુરંદરનો આ ઇરાદો દૂર કર.
3.302.16
त्वं हि नित्यं नरव्याघ्र स्पर्धसे सव्यसाचिना ।
सव्यसाची त्वया चेह युधि शूरः समेष्यति ॥ ३.३०२.१६ ॥
હે નરવ્યાઘ્ર, તું હંમેશાં સવ્યસાચી સાથે સ્પર્ધા કરે છે. અહીં યુદ્ધમાં શૂર સવ્યસાચી તારો સામનો કરશે.
3.302.17
न तु त्वामर्जुनः शक्तः कुण्डलाभ्यां समन्वितम् ।
विजेतुं युधि यद्यस्य स्वयमिन्द्रः शरो भवेत् ॥ ३.३०२.१७ ॥
પરંતુ કુંડળોથી યુક્ત તને અર્જુન યુદ્ધમાં જીતી શકશે નહીં, ભલે સ્વયં ઇન્દ્ર તેનું બાણ બની જાય.
3.302.18
तस्मान्न देये शख्राय त्वयैते कुण्डले शुभे ।
संग्रामे यदि निर्जेतुं कर्ण कामयसेऽर्जुनम् ॥ ३.३०२.१८ ॥
તેથી હે કર્ણ, જો તું યુદ્ધમાં અર્જુનને જીતવા ઇચ્છતો હોય, તો આ બંને શુભ કુંડળ શક્રને ન આપીશ.