ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 3.304
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.304.1
किं तद्गुह्यं न चाख्यातं कर्णायेहोष्णरश्मिना ।
कीदृशेकुण्डले ते च कवचं रचैव कीदृशम् ॥ ३.३०४.१ ॥
ଏଠାରେ ଉଷ୍ଣରଶ୍ମି ସୂର୍ଯ୍ୟ କର୍ଣ୍ଣଙ୍କୁ ଯେଉଁ ଗୁହ୍ୟ ରହସ୍ୟ କହି ନ ଥିଲେ, ତାହା କ'ଣ? ତାଙ୍କର କୁଣ୍ଡଳ କିପରି ଥିଲା ଏବଂ କବଚ ମଧ୍ୟ କିପରି ଥିଲା?
3.304.2
कुतश्च कवचं तस्यं कुण्डलेचैव सत्तम ।
एतदिच्छाम्यहं श्रोतुं तन्मे ब्रूहि तपोधन ॥ ३.३०४.२ ॥
ହେ ସତ୍ତମ, ତାଙ୍କର କବଚ ଓ କୁଣ୍ଡଳ କେଉଁଠାରୁ ଆସିଥିଲା? ମୁଁ ଏହା ଶୁଣିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରେ; ହେ ତପୋଧନ, ତାହା ମୋତେ କୁହନ୍ତୁ।
3.304.3
अहं राजन्ब्रवीम्येतत्तस्य गुह्यं विभावसोः ।
यादृशे कुण्डले ते च कवचं वैव यादृशम् ॥ ३.३०४.३ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ବିଭାବସୁ (ସୂର୍ଯ୍ୟ)ଙ୍କର ସେହି ଗୁହ୍ୟ ରହସ୍ୟ ମୁଁ କହୁଛି—ତାଙ୍କ କୁଣ୍ଡଳ ଯେପରି ଥିଲା ଓ କବଚ ଯେପରି ଥିଲା।
3.304.4
कुन्तिभोजं पुरा राजन्ब्राह्मणः पर्युपस्थितः ।
तिग्मतेजा महान्प्रांशुः श्मश्रुदण्डजटाधरः ॥ ३.३०४.४ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ପୂର୍ବକାଳରେ କୁନ୍ତିଭୋଜଙ୍କ ନିକଟକୁ ଜଣେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଆସିଥିଲେ—ତୀକ୍ଷ୍ଣ ତେଜ ଥିବା, ମହାନ୍, ଲମ୍ବା, ଦାଢ଼ି, ଦଣ୍ଡ ଓ ଜଟା ଧାରଣ କରିଥିବା।
3.304.5
दर्सनीयोऽनवद्याङ्गस्तेजसा प्रज्वलन्निव ।
मधुपिङ्गो मधुरवाक्तपःस्वाध्यायभूषणः ॥ ३.३०४.५ ॥
ଦେଖିବାକୁ ସୁନ୍ଦର, ନିର୍ଦୋଷ ଅଙ୍ଗବିଶିଷ୍ଟ, ତେଜରେ ଯେପରି ଜଳୁଥିବା, ମହୁ ପରି ପୀଳା ବର୍ଣ୍ଣ, ମଧୁର ବାଣୀ ଥିବା, ତପ ଓ ସ୍ୱାଧ୍ୟାୟରେ ଭୂଷିତ।
3.304.6
स राजानं कुन्तिभोजमब्रवीत्सुमहातपाः ।
भिक्षामिच्छामि वै भोक्तुं तव गेहे विमत्सर ॥ ३.३०४.६ ॥
ସେହି ମହାତପସ୍ୱୀ ରାଜା କୁନ୍ତିଭୋଜଙ୍କୁ କହିଲେ—“ହେ ନିର୍ମତ୍ସର, ମୁଁ ତୁମ ଘରେ ଭିକ୍ଷା ଗ୍ରହଣ କରିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରେ।”
3.304.7
न मे व्यलीकं कर्तव्यं त्वया वा तव चानुगैः ।
एवं वत्स्यामि ते गेहे यदि ते रोचतेऽनघ ॥ ३.३०४.७ ॥
ଯଦି ତୁମ ପାଇଁ ଉଚିତ ହୁଏ, ତୁମ ବା ତୁମ ଅନୁଚରମାନେ ମୋ ପ୍ରତି କୌଣସି ଅପରାଧ କରିବେ ନାହିଁ; ଏହିପରି ମୁଁ ତୁମ ଗୃହରେ ବାସ କରିବି, ହେ ନିଷ୍ପାପ।
3.304.8
यथाकामं च गच्छेयमागच्छेयं तथैव च ।
शय्यासने च मे राजन्नापराध्येत कश्चन ॥ ३.३०४.८ ॥
ମୁଁ ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ଯାଇପାରିବି ଓ ଆସିପାରିବି; ହେ ରାଜନ୍, ମୋ ଶଯ୍ୟା ଓ ଆସନ ବିଷୟରେ କେହି ଅପରାଧ କରିବେ ନାହିଁ।
3.304.9
तमब्रवीत्कुन्तिभोजः प्रीतियुक्तमिदं वचः ।
एवमस्तु परंचेति पुनश्चैवमथाब्रवीत् ॥ ३.३०४.९ ॥
କୁନ୍ତିଭୋଜ ପ୍ରୀତିପୂର୍ଣ୍ଣ ଏହି ବାକ୍ୟ ତାଙ୍କୁ କହିଲେ: 'ଏହିପରି ହେଉ, ଅତି ଉତ୍ତମ।' ତାପରେ ପୁନର୍ବାର ଏହିପରି କହିଲେ।
3.304.10
मम कन्या महाप्राज्ञ पृथा नाम यशस्विनी ।
शीलवृत्तान्विता साध्वी नियताऽनवमानिनी ॥ ३.३०४.१० ॥
ହେ ମହାପ୍ରାଜ୍ଞ, ମୋ କନ୍ୟା ପୃଥା ନାମରେ ଯଶସ୍ବିନୀ; ସେ ଶୀଳ ଓ ଆଚରଣରେ ଯୁକ୍ତା, ସାଧ୍ବୀ, ସଂଯମୀ ଏବଂ କାହାକୁ ଅବମାନନା ନ କରୁଥିବା।
3.304.11
उपस्थास्यति सा त्वां वै पूजयाऽनवमत्य च ।
तस्याश्च शीलवृत्तेन तुष्टिं समुपयास्यसि ॥ ३.३०४.११ ॥
ସେ ତୁମକୁ ସମ୍ମାନ ସହିତ ଓ ଅବମାନନା ନ କରି ସେବା କରିବ; ଏବଂ ତାର ଶୀଳ ଓ ଆଚରଣରେ ତୁମେ ସନ୍ତୋଷ ପାଇବ।
3.304.12
एवमुक्त्वा तु तं विप्रमभिपूज्य यथाविधि ।
उवाच कन्यामभ्येत्य पृथां पृथुललोचनाम् ॥ ३.३०४.१२ ॥
ଏପରି କହି, ସେହି ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ବିଧି ଅନୁସାରେ ସମ୍ମାନ କରି, ସେ ବଡ଼ ନୟନା ପୃଥା କନ୍ୟା ପାଖକୁ ଯାଇ କହିଲେ।
3.304.13
अयं वत्से महाभागो ब्राह्मणो वस्तुमिच्छति ।
मम गेहे मया चास्य तथेत्येवं प्रतिश्रुतम् ॥ ३.३०४.१३ ॥
ହେ କନ୍ୟା, ଏହି ମହାଭାଗ୍ୟବାନ ବ୍ରାହ୍ମଣ ମୋ ଘରେ ରହିବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରନ୍ତି। ମୁଁ ସେମିତି ତାଙ୍କୁ ପ୍ରତିଶ୍ରୁତି ଦେଇଛି।
3.304.14
त्वयि वत्से परायत्तं ब्राह्मणस्याभिराधनम् ।
तन्मे वाक्यममिथ्या त्वं कर्तुमर्हसि कर्हिचित् ॥ ३.३०४.१४ ॥
ହେ କନ୍ୟା, ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରିବା ତୁମ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରେ। ତେଣୁ ମୋ ବାକ୍ୟ କେବେ ମିଥ୍ୟା ନ ହେଉ।
3.304.15
अयं तपस्वी भगवान्स्वाध्यायनियतो द्विजः ।
यद्यद्ब्रूयान्महातेजास्तत्तद्देयमात्सरात् ॥ ३.३०४.१५ ॥
ଏହି ତପସ୍ୱୀ, ଭଗବାନ, ସ୍ୱାଧ୍ୟାୟରେ ନିୟତ ଦ୍ୱିଜ ମହାତେଜସ୍ୱୀ। ସେ ଯାହା ଯାହା କହିବେ, ଈର୍ଷା ବିନା ତାହା ଦେବା ଉଚିତ।
3.304.16
ब्राह्मणा हि परं तेजो ब्राह्मणा हि परं तपः ।
ब्राह्मणानां नमस्कारैः सूर्यो दिवि विराजते ॥ ३.३०४.१६ ॥
ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ହିଁ ପରମ ତେଜ, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ହିଁ ପରମ ତପ। ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରିବାରୁ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଆକାଶରେ ଦୀପ୍ତି ପାଆନ୍ତି।
3.304.17
अमानयन्हि दाण्डक्यो वातापिश्च महासुरः ।
निहतो ब्रह्मदण्डेन तालजङ्घस्तथैव च।
वैन्ध्याद्रिश्च समुद्रश्च नद्दुषश्च विहिंसितः ॥ ३.३०४.१७ ॥
ଦାଣ୍ଡାକ୍ୟ ଓ ମହାସୁର ବାତାପି ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ଅପମାନ କଲେ; ତେଣୁ ସେମାନେ ବ୍ରହ୍ମଦଣ୍ଡରେ ନିହତ ହେଲେ। ତାଳଜଙ୍ଘ ମଧ୍ୟ ସେପରି ନିହତ ହେଲା। ବିନ୍ଧ୍ୟ ପର୍ବତ, ସମୁଦ୍ର ଓ ନଦ୍ଦୁଷ ମଧ୍ୟ ପୀଡ଼ିତ ହେଲେ।
3.304.18
सोयं वत्से महाभार आहितस्त्वयि सांप्रतम् ।
त्वं सदा नियता कुर्या ब्राह्मणस्याभिराधनम् ॥ ३.३०४.१८ ॥
ହେ କନ୍ୟା, ଏହି ମହାଭାର ଏବେ ତୁମ ଉପରେ ରଖାଯାଇଛି। ତୁମେ ସର୍ବଦା ନିୟମରେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ସେବା କରି ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରିବା ଉଚିତ।
3.304.19
जानामि प्रणिधानं ते बाल्यात्प्रभृति नन्दिनि ।
ब्राह्मणेष्विह सर्वेषु गुरुबन्धुषु चैव ह ॥ ३.३०४.१९ ॥
ହେ ନନ୍ଦିନୀ, ଶୈଶବରୁ ଏଠାରେ ଥିବା ସମସ୍ତ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଗୁରୁଜନ ଓ ଆତ୍ମୀୟଙ୍କ ପ୍ରତି ତୁମର ନିଷ୍ଠା ମୁଁ ଜାଣେ।
3.304.20
तथा प्रेष्येषु सर्वेषु मित्रसंबन्धिमातृषु ।
मयि चैव यथावत्त्वंसर्वमावृत्य वर्तसे ॥ ३.३०४.२० ॥
ସେହିପରି ସମସ୍ତ ଦାସ, ମିତ୍ର, ଆତ୍ମୀୟ, ମାତା ଓ ମୋ ପ୍ରତି ମଧ୍ୟ ତୁମେ ସବୁ ଢାଙ୍କି ଯଥାଯଥ ଆଚରଣ କର।
3.304.21
न ह्यतुष्टो जनोऽस्तीह पुरे चान्तःपुरे च ते ।
सम्यग्वृत्त्याऽनवद्याङ्गि तव भृत्यजनेष्वपि ॥ ३.३०४.२१ ॥
ହେ ନିର୍ଦ୍ଦୋଷ ଅଙ୍ଗବତୀ, ଏହି ନଗରରେ, ଅନ୍ତଃପୁରରେ ଓ ତୁମ ସେବକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମଧ୍ୟ ତୁମ ସମ୍ୟକ୍ ଆଚରଣରେ ଅସନ୍ତୁଷ୍ଟ କେହି ନାହିଁ।
3.304.22
संदेष्टव्यां तु मन्ये त्वां द्विजातिं कोपनं प्रति ।
पृथे बालेति कृत्वा वै सुता चासिममेति च ॥ ३.३०४.२२ ॥
କିନ୍ତୁ ହେ ପୃଥା, କ୍ରୋଧୀ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ପ୍ରତି ତୁମକୁ କିଛି ଉପଦେଶ ଦେବା ଉଚିତ ବୋଲି ମୁଁ ଭାବେ; ତୁମେ ବାଳିକା ଓ ମୋ କନ୍ୟା ମଧ୍ୟ।
3.304.23
वृष्णीनां च कुले जाता शूरस् दयिता सुता ।
दत्ता प्रीतिमता मह्यं पित्रा बाला पुरास्वयम् ॥ ३.३०४.२३ ॥
ବୃଷ୍ଣି କୁଳରେ ଜାତା, ଶୂରଙ୍କ ପ୍ରିୟ କନ୍ୟା; ପୂର୍ବରେ ବାଳିକା ଥିବାବେଳେ ସ୍ନେହଶୀଳ ପିତା ନିଜେ ମୋତେ ତାଙ୍କୁ ଦେଇଥିଲେ।
3.304.24
वसुदेवस् भगिनी सुतानां प्रवरा मम ।
अग्र्यमग्रे प्रतिज्ञाय तेनासि दुहिता मम ॥ ३.३०४.२४ ॥
ବସୁଦେବଙ୍କ ଭଉଣୀ, ମୋ କନ୍ୟାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠା; ପୂର୍ବରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପ୍ରତିଜ୍ଞା କରି ସେ ତୁମକୁ ମୋ କନ୍ୟା କରିଛନ୍ତି।
3.304.25
तादृशे हि कुले जाता कुले मम विवर्धिता ।
सुखात्सुखमनुप्राप्ता ह्रदाद्ध्रदमिवापगा ॥ ३.३०४.२५ ॥
ତୁମେ ସେହିପରି କୁଳରେ ଜନ୍ମିଛ ଏବଂ ମୋ କୁଳରେ ବଢ଼ିଛ; ଯେପରି ନଦୀ ଗୋଟିଏ ହ୍ରଦରୁ ଅନ୍ୟ ହ୍ରଦକୁ ଯାଏ, ସେପରି ସୁଖରୁ ସୁଖକୁ ପାଇଛ।
3.304.26
दौष्कुलेया विशेषेण कथंचित्प्रग्रहं गताः ।
बालभावाद्विकुर्वन्ति प्रायशः प्रमदाः शुभे ॥ ३.३०४.२६ ॥
ଖରାପ କୁଳର ନାରୀମାନେ ବିଶେଷ କରି କୌଣସି ପ୍ରକାରେ ସଂଯମ ପାଆନ୍ତି; ହେ ଶୁଭେ, ନାରୀମାନେ ପ୍ରାୟଶଃ ବାଲ୍ୟଭାବ ଯୋଗୁଁ ବିପଥଗାମୀ ହୁଅନ୍ତି।
3.304.27
पृथे राजकुले जन्म रूपं चापि तवाद्भुतम् ।
तेन तेनासि संपन्ना समुपेता च भामिनि ॥ ३.३०४.२७ ॥
ହେ ପୃଥା, ରାଜକୁଳରେ ତୁମର ଜନ୍ମ, ଏବଂ ତୁମର ରୂପ ମଧ୍ୟ ଅଦ୍ଭୁତ; ହେ ଭାମିନୀ, ସେହି କାରଣରୁ ତୁମେ ସମ୍ପନ୍ନା ଓ ଯୁକ୍ତା।
3.304.28
सा त्वं दर्पं परित्यज्य दम्भं मानं च भामिनि ।
आराध्यवरदं विप्रं श्रेयसा योक्ष्यसे पृथे ॥ ३.३०४.२८ ॥
ତୁମେ ଅହଂକାର, ଦମ୍ଭ ଓ ମାନ ପରିତ୍ୟାଗ କରି, ହେ ଭାମିନୀ, ବରଦାତା ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଆରାଧନା କର; ହେ ପୃଥା, ତୁମେ କଲ୍ୟାଣ ସହ ଯୁକ୍ତ ହେବ।
3.304.29
एवं प्राप्स्यसि कल्याणि कल्याणमनघे ध्रुवम् ।
कोपिते च द्विजश्रेष्ठे कुत्स्नं दह्येत मे कुलम् ॥ ३.३०४.२९ ॥
ଏହିପରି, ହେ କଲ୍ୟାଣୀ, ହେ ନିଷ୍ପାପା, ତୁମେ ନିଶ୍ଚୟ କଲ୍ୟାଣ ପାଇବ; କିନ୍ତୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ୱିଜ କୋପିତ ହେଲେ ମୋର ସମଗ୍ର କୁଳ ଦଗ୍ଧ ହେବ।