ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 3.33
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.33.1
याज्ञसेन्या वचः श्रुत्वा भीमसेनो ह्यमर्षणः ।
निश्वसन्नुपसंगम्य क्रुद्धो राजानमब्रवीत् ॥ ३.३३.१ ॥
ದ್ರೌಪದಿಯ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳಿದ ಅಸಹನೆಯ ಭೀಮಸೇನನು, ನಿಟ್ಟುಸಿರಿಡುತ್ತ ಕೋಪದಿಂದ ರಾಜನ ಬಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ಹೇಳಿದನು.
3.33.2
राजन्सत्पदवीं धर्म्यां व्रज सत्पुरुषोचिताम् ।
धर्मकामार्थहीनानां किं नो वस्तुं तपोवने ॥ ३.३३.२ ॥
ರಾಜನೇ! ಸತ್ಪುರುಷರಿಗೆ ಯೋಗ್ಯವಾದ ಧರ್ಮಮಾರ್ಗವನ್ನು ಅನುಸರಿಸು. ಧರ್ಮ, ಕಾಮ, ಅರ್ಥವಿಲ್ಲದ ನಮಗೆ ಈ ತಪೋವನದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವುದರಿಂದ ಏನು ಪ್ರಯೋಜನ?
3.33.3
नैव धर्मेण तद्राज्यं नार्जवेण न चौजसा ।
अक्षकूटमधिष्ठाय हृतं दुर्योधनेन वै ॥ ३.३३.३ ॥
ಆ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಧರ್ಮದಿಂದಲ್ಲ, ಸರಳತೆಯಿಂದಲ್ಲ, ಬಲದಿಂದಲೂ ಅಲ್ಲ; ಕಪಟದ ದಾಳಗಳನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿ ದುರ್ಯೋಧನನು ಅಪಹರಿಸಿದನು.
3.33.4
गोमायुनेव सिंहानां दिर्बलेन बलीयसाम् ।
आमिपं विघसाशेन तद्वद्राज्यं हि नो हृतम् ॥ ३.३३.४ ॥
ಸಿಂಹಗಳ ಬೇಟೆಯನ್ನು ಉಚ್ಛಿಷ್ಟದ ಆಸೆಯಿಂದ ನರಿ ದುರ್ಬಲವಾಗಿ ಅಪಹರಿಸುವಂತೆ, ನಮ್ಮ ರಾಜ್ಯ ಅಪಹರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.
3.33.5
धर्मलेशप्रतिच्छन्नः प्रभवं धर्मकामयोः ।
अर्थमुत्सृज्य किं राजन्दुःखेन परितप्यसे ॥ ३.३३.५ ॥
ರಾಜನೇ! ಧರ್ಮದ ಸ್ವಲ್ಪ ಮರೆಯಲ್ಲಿ ಅಡಗಿರುವ, ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಕಾಮಗಳ ಮೂಲವಾದ ಅರ್ಥವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಏಕೆ ದುಃಖದಿಂದ ಸಂತಪ್ತನಾಗಿರುವೆ?
3.33.6
भवतोऽनुविधानेन राज्यं नः पश्यतां हृतम् ।
अहार्यमपि शक्रेण गुप्तं गाण्डीवधन्वना ॥ ३.३३.६ ॥
ನಿನ್ನ ಅನುಸರಣೆಯಿಂದ, ನಾವು ನೋಡುತ್ತಿರುವಂತೆಯೇ ನಮ್ಮ ರಾಜ್ಯ ಅಪಹರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು; ಗಾಂಡೀವ ಧನುಸ್ಸು ಹಿಡಿದವನಿಂದ ರಕ್ಷಿತವಾದದ್ದು, ಇಂದ್ರನಿಗೂ ಅಪಹರಿಸಲಾಗದ್ದು.
3.33.7
कुणीनामिव बिल्वानि पङ्गूनामिव धेनवः ।
हृतमैश्वर्यमस्माकं जीवतां भवतः कृते ॥ ३.३३.७ ॥
ಕುಂಟನ ಹಸುಗಳನ್ನು, ಅಂಗವಿಕಲನ ಬಿಲ್ವಫಲಗಳನ್ನು ಅಪಹರಿಸುವಂತೆ, ನೀವು ಕಾರಣರಾಗಿ ನಾವು ಬದುಕಿರುವಾಗಲೇ ನಮ್ಮ ಐಶ್ವರ್ಯ ಅಪಹೃತವಾಯಿತು.
3.33.8
भवतः प्रियमित्येवं महद्व्यसनमीदृशम् ।
धर्मकामे प्रतीतस्य प्रतिपन्नाः स्म भारत ॥ ३.३३.८ ॥
ನಿಮಗೆ ಪ್ರಿಯವಾಗಲೆಂದು ನಾವು ಇಂತಹ ಮಹಾ ವಿಪತ್ತಿಗೆ ಸಿಲುಕಿದೆವು. ಓ ಭಾರತನೇ, ಧರ್ಮಾಭಿಲಾಷಿಯನ್ನು ನಂಬಿ ನಾವು ಇದರಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದೆವು.
3.33.9
कर्शयामः स्वमित्राणि नन्दयामश्च शात्रवान् ।
आत्मानं भवतः शास्त्रैर्नियम्य भरतर्षभ ॥ ३.३३.९ ॥
ನಮ್ಮ ಮಿತ್ರರನ್ನು ಕುಗ್ಗಿಸುತ್ತೇವೆ; ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಸಂತೋಷಪಡಿಸುತ್ತೇವೆ. ಓ ಭರತಶ್ರೇಷ್ಠ, ನಿಮ್ಮ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳಿಂದ ನಮ್ಮನ್ನು ನಾವು ನಿಯಂತ್ರಿಸಿಕೊಂಡು.
3.33.10
यद्वयं न तदैवैतान्धार्तराष्ट्रान्निहन्म हि ।
भवतः शास्त्रमादाय तन्नस्तपति दुष्कृतम् ॥ ३.३३.१० ॥
ಆಗಲೇ ಈ ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರ ಪುತ್ರರನ್ನು ನಾವು ಕೊಲ್ಲದಿರುವುದು ನಮ್ಮನ್ನು ಸುಡುತ್ತಿದೆ. ನಿಮ್ಮ ಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಆ ದುಷ್ಕೃತ್ಯ ಈಗ ನಮ್ಮನ್ನು ದಹಿಸುತ್ತಿದೆ.
3.33.11
अथैनामन्ववेक्षस्व मृगचर्यामिवात्मनः ।
अवीराचरितां राजन्नबलस्थैर्निषेविताम् ॥ ३.३३.११ ॥
ಈಗ ಇದನ್ನು ನೋಡಿ — ನಿಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಮೃಗಚರ್ಯೆಯಂತೆ; ರಾಜನೇ, ಇದು ವೀರರಲ್ಲದವರ ಆಚರಣೆ; ದುರ್ಬಲರ ಧೈರ್ಯದಿಂದ ಸೇವಿಸಲ್ಪಡುವುದು.
3.33.12
यां न कृष्णो न बीभत्सुर्नाभिमन्युर्न सृञ्जयाः ।
न चाहमभिनन्दामि न च माद्रीसुतावुभौ ॥ ३.३३.१२ ॥
ಕೃಷ್ಣ, ಬೀಭತ್ಸು (ಅರ್ಜುನ), ಅಭಿಮನ್ಯು, ಸೃಂಜಯರು, ನಾನು, ಮಾದ್ರಿಯ ಇಬ್ಬರು ಪುತ್ರರು — ಇವರಾರೂ ಅದನ್ನು ಅಭಿನಂದಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
3.33.13
भवान्धर्मो धर्म इति सततं व्रतकर्शितः ।
कच्चिद्राजन्न निर्वेदादापन्नः क्लीबजीविकाम् ॥ ३.३३.१३ ॥
ನೀವು ಸದಾ ಧರ್ಮ ಧರ್ಮ ಎಂದು ವ್ರತಗಳಿಂದ ಕೃಶರಾಗಿದ್ದೀರಿ. ರಾಜನೇ, ನಿರಾಶೆಯಿಂದ ಷಂಡರ ಜೀವನಕ್ಕೆ ಇಳಿದಿರುವಿರಾ?
3.33.14
दुर्मनुष्या हि निर्वेदमफलं सर्वघातकम् ।
अशक्ताः श्रियमाहर्तुमात्मनः कुर्वते प्रियम् ॥ ३.३३.१४ ॥
ದುರ್ಜನರು ನಿರಾಶೆಯನ್ನು ಹಿಡಿಯುತ್ತಾರೆ; ಅದು ವ್ಯರ್ಥ, ಸರ್ವನಾಶಕಾರಿ. ಅಶಕ್ತರು ಸಂಪತ್ತನ್ನು ಕಸಿಯಲಾರದೆ ತಮಗಿಷ್ಟವಾದುದನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.
3.33.15
स भवान्दृष्टिमाञ्शक्तः पश्यन्नस्मासु पौरुषम् ।
आनृशंस्यपरो राजन्नात्मार्थमवबुध्यसे ॥ ३.३३.१५ ॥
ನೀವು ದೂರದೃಷ್ಟಿಯುಳ್ಳವರು, ಸಮರ್ಥರು; ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಪೌರುಷವನ್ನು ನೋಡುತ್ತಿದ್ದೀರಿ. ರಾಜನೇ, ಕರುಣೆಯಲ್ಲಿ ನಿಂತು ನಿಮ್ಮ ಸ್ವಹಿತವನ್ನೇ ಅರಿಯುತ್ತಿದ್ದೀರಿ.
3.33.16
अस्मानमी धार्तराष्ट्राः क्षममाणानहिंसतः ।
अशक्तानेव मन्यन्ते तद्दुःखं नाहवे वधः ॥ ३.३३.१६ ॥
ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನ ಮಕ್ಕಳು, ಸಹಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಮತ್ತು ಹಿಂಸಿಸದ ನಮ್ಮನ್ನು ಅಶಕ್ತರೆಂದೇ ಭಾವಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅದೇ ದುಃಖ; ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ವಧೆ ಅಲ್ಲ.
3.33.17
तत्रचेद्युध्यमानानामजिह्ममनिवर्तिनाम् ।
सर्वशो हि वधः श्रेयान्प्रेत्य लोकांल्लभेमहि ॥ ३.३३.१७ ॥
ಅಲ್ಲಿ ನೇರವಾಗಿ, ಹಿಂದೆ ಸರಿಯದೆ ಹೋರಾಡುವವರು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ವಧೆಗೊಂಡರೆ ಅದು ಶ್ರೇಷ್ಠ; ಸತ್ತ ನಂತರ ಲೋಕಗಳನ್ನು ಪಡೆಯಬಹುದು.
3.33.18
अधवा वयमेवैतान्निहत्य भरतर्षभ ।
आददीमहि गां सर्वां तथापि श्रेय एव नः ॥ ३.३३.१८ ॥
ಅಥವಾ ಭರತಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ನಾವು ಇವರನ್ನು ಕೊಂದು ಸಮಸ್ತ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಗೆದ್ದುಕೊಂಡರೂ ಅದು ನಮಗೆ ಶ್ರೇಷ್ಠವೇ.
3.33.19
सर्वथा कार्यमेतन्नः स्वधर्ममनुतिष्ठताम् ।
काङ्खतां विषुलां कीर्ति वैरं प्रतिचिकीर्षताम् ॥ ३.३३.१९ ॥
ನಮ್ಮ ಸ್ವಧರ್ಮವನ್ನು ಆಚರಿಸುವ ನಮಗೆ, ವಿಪುಲ ಕೀರ್ತಿಯನ್ನು ಬಯಸಿ ವೈರಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಕಾರ ಮಾಡಲು ಇಚ್ಛಿಸುವ ನಮಗೆ ಇದು ಎಲ್ಲ ರೀತಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಮಾಡಬೇಕಾದ ಕಾರ್ಯ.
3.33.20
आत्मार्थं युध्यमानानां जीविते कृत्यलक्षणे ।
अन्यैरपि हृते राज्ये प्रशंसैव न गर्हणा ॥ ३.३३.२० ॥
ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ತನಗಾಗಿ ಹೋರಾಡುವವರಿಗೆ, ಇತರರು ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಅಪಹರಿಸಿದಾಗಲೂ ಅದು ಪ್ರಶಂಸೆಯೇ, ನಿಂದೆಯಲ್ಲ.
3.33.21
कर्शनार्थो हि यो धर्मो विप्राणामात्मनस्तथा ।
व्यसनं नाम तद्राजन्न धर्मः स कुवर्त्मतत् ॥ ३.३३.२१ ॥
ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೂ ತನಗೂ ಕ್ಲೇಶ ನೀಡುವ ಉದ್ದೇಶದ ಧರ್ಮವು ನಿಜವಾಗಿ ವ್ಯಸನವೇ, ರಾಜನೇ; ಅದು ಧರ್ಮವಲ್ಲ, ಅದು ದುರ್ಮಾರ್ಗ.
3.33.22
सर्वथा धर्मनित्यं तु पुरुषं धर्मदुर्बलम् ।
जहतस्तात धर्मार्थौ प्रेतं दुःखसुखे यथा ॥ ३.३३.२२ ॥
ಮಗನೇ, ಸದಾ ಧರ್ಮನಿಷ್ಠನಾದರೂ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ದುರ್ಬಲನಾದ ಪುರುಷನನ್ನು, ಸತ್ತವನನ್ನು ಸುಖದುಃಖಗಳು ಬಿಡುವಂತೆ, ಧರ್ಮಾರ್ಥಗಳು ಬಿಟ್ಟುಬಿಡುತ್ತವೆ.
3.33.23
यस्य धर्मो हि धर्मार्थँ क्लेशभाङ्ग स पण्डितः ।
न स धर्मस्य वेदार्थं सूर्यस्यान्धः प्रभामिव ॥ ३.३३.२३ ॥
ಧರ್ಮಕ್ಕಾಗಿಯೇ ಕ್ಲೇಶ ಅನುಭವಿಸುವ ಧರ್ಮ ಯಾರಿಗೆ ಇದೆಯೋ ಅವನು ಪಂಡಿತನಲ್ಲ; ಕುರುಡನು ಸೂರ್ಯನ ಪ್ರಭೆಯನ್ನು ಅರಿಯದಂತೆ, ಅವನು ಧರ್ಮದ ಅರ್ಥವನ್ನು ಅರಿಯನು.
3.33.24
यस्य चार्थार्थ एवार्थः स च नार्थस्य कोविदः ।
रक्ष्यते भृतकः पुण्यं यथा स्यात्तादृगेव सः ॥ ३.३३.२४ ॥
ಯಾರಿಗೆ ಅರ್ಥವೇ ಅರ್ಥಕ್ಕಾಗಿ ಇದೆಯೋ ಅವನು ಅರ್ಥವನ್ನು ಅರಿತವನಲ್ಲ; ಪುಣ್ಯವನ್ನು ಕಾಯುವ ಕೂಲಿಯಾಳಿನಂತೆ ಅವನೂ ಆಗಿದ್ದಾನೆ.
3.33.25
अतिवेलं हि योऽर्थार्थी नेतरावनुतिष्ठति ।
स वध्यः सर्वभूतानां ब्रह्महेव जुगुप्सितः ॥ ३.३३.२५ ॥
ಯಾರು ಅತಿಯಾಗಿ ಹಣದ ಆಸೆಯಿಂದ ಇತರ ಎರಡು ಪುರುಷಾರ್ಥಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸುವುದಿಲ್ಲವೋ, ಅವನು ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಹಂತಕನಂತೆ ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳಿಂದ ವಧ್ಯನು ಮತ್ತು ನಿಂದನೀಯನು.
3.33.26
सततं यश्च कामार्थी नेतरावनुतिष्ठति ।
मित्राणि तस्य नश्यन्ति धर्मार्थाभ्यां च हीयते ॥ ३.३३.२६ ॥
ಯಾರು ಸದಾ ಕಾಮ ಮತ್ತು ಅರ್ಥವನ್ನು ಬಯಸಿ ಇತರ ಎರಡನ್ನು ಆಚರಿಸುವುದಿಲ್ಲವೋ, ಅವನ ಮಿತ್ರರು ನಾಶವಾಗುತ್ತಾರೆ; ಅವನು ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಅರ್ಥಗಳಿಂದ ವಂಚಿತನಾಗುತ್ತಾನೆ.
3.33.27
तस्य धर्मार्थहीनस्य कामान्ते निधनं ध्रुवम् ।
कामतो रममाणस्य मीनस्येवाम्भसः क्षये ॥ ३.३३.२७ ॥
ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಅರ್ಥವಿಲ್ಲದವನಿಗೆ ಕಾಮದ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ನಾಶವಾಗುತ್ತದೆ; ನೀರು ಬತ್ತಿದಾಗ ಸುಖಿಸುವ ಮೀನಿನಂತೆ.
3.33.28
तस्माद्धर्मार्थयोर्नित्यं न प्रमान्द्यन्ति पण्डिताः ।
प्रकृतिः सा हि कामस्य पावकस्यारणिर्यथा ॥ ३.३३.२८ ॥
ಆದ್ದರಿಂದ ಪಂಡಿತರು ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ ಎಂದಿಗೂ ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ; ಏಕೆಂದರೆ ಅದೇ ಕಾಮದ ಮೂಲ, ಬೆಂಕಿಗೆ ಅರಣಿ ಮೂಲವಾದಂತೆ.
3.33.29
सर्वथा धर्ममूलोऽर्थो धर्मश्चार्थपरिग्रहः ।
इतरेतरयोर्नीतौ विद्धि मेघोदधी यथा ॥ ३.३३.२९ ॥
ಅರ್ಥವು ಎಲ್ಲ ರೀತಿಯಲ್ಲೂ ಧರ್ಮಮೂಲವಾಗಿದೆ; ಧರ್ಮವು ಅರ್ಥಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದೆ; ಪರಸ್ಪರ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಮೇಘ ಮತ್ತು ಸಾಗರದಂತೆ ಎಂದು ತಿಳಿ.
3.33.30
द्रव्यार्थस्पर्शसंयोगे या प्रीतिरुपजायते ।
स कामश्चित्तसंकल्पः शरीरं नास्य दृश्यते ॥ ३.३३.३० ॥
ವಸ್ತು, ಧನ ಮತ್ತು ಸ್ಪರ್ಶದ ಸಂಯೋಗದಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗುವ ಪ್ರೀತಿಯೇ ಕಾಮ; ಅದು ಚಿತ್ತದ ಸಂಕಲ್ಪ; ಅದಕ್ಕೆ ದೇಹ ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲ.
3.33.31
अर्थार्थी पुरुषो राजन्बृहन्तं धर्ममिच्छति ।
अर्थमिच्छति कामार्थीन कामादन्यमिच्छति ॥ ३.३३.३१ ॥
ಓ ರಾಜನೇ, ಸಂಪತ್ತನ್ನು ಬಯಸುವ ಮನುಷ್ಯನು ಮಹತ್ತಾದ ಧರ್ಮವನ್ನು ಬಯಸುತ್ತಾನೆ. ಸಂಪತ್ತನ್ನು ಬಯಸುತ್ತಾನೆ; ಕಾಮವನ್ನು ಬಯಸುವವನು ಕಾಮಕ್ಕಿಂತ ಬೇರೆಯದನ್ನು ಬಯಸುತ್ತಾನೆ.
3.33.32
न हि कामेन कामोऽन्यः सिध्यते फलमेव तत् ।
उषयोगात्फलस्यैव काष्ठाद्भस्मेव पण्डितः ॥ ३.३३.३२ ॥
ಕಾಮದಿಂದ ಮತ್ತೊಂದು ಕಾಮ ಸಿದ್ಧಿಸುವುದಿಲ್ಲ; ಅದು ಕೇವಲ ಫಲವಷ್ಟೇ. ಫಲವನ್ನು ಅನುಭವಿಸುವುದರಿಂದಲೇ, ಕಟ್ಟಿಗೆಯಿಂದ ಬೂದಿ ಬರುವಂತೆ, ಪಂಡಿತನು ಅದನ್ನು ಅರಿಯುತ್ತಾನೆ.
3.33.33
इमाञ्शकुनकान्राजन्हन्ति वैतंसिको यथा ।
एतद्रूपमधर्मस्य भूतेषु च विहिंसनम् ॥ ३.३३.३३ ॥
ಓ ರಾಜನೇ, ಹಕ್ಕಿ ಹಿಡಿಯುವವನು ಈ ಪಕ್ಷಿಗಳನ್ನು ಕೊಲ್ಲುವಂತೆ, ಇದೇ ಅಧರ್ಮದ ರೂಪ; ಜೀವಿಗಳನ್ನು ಹಿಂಸಿಸುವುದೂ ಅದೇ.
3.33.34
कामाल्लोभाच्च धर्मस्य प्रवृत्तिं यो न पश्ति ।
स वध्यः सर्वभूतानां प्रेत्य चेहैच दुर्मतिः ॥ ३.३३.३४ ॥
ಕಾಮ ಮತ್ತು ಲೋಭದಿಂದ ಧರ್ಮದ ಪ್ರವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಕಾಣದವನು, ಆ ದುರ್ಬುದ್ಧಿಯು ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳಿಂದ ವಧಿಸಲ್ಪಡಬೇಕಾದವನು; ಸತ್ತ ಬಳಿಕವೂ ಇಲ್ಲಿಯೂ ಹಾಗೆಯೇ.
3.33.35
व्यक्तं ते विदितो राजन्नर्थो द्रव्यपरिग्रहः ।
प्रकृतिं चापि वेत्थास्य विकृतिं चापि भूयसीम् ॥ ३.३३.३५ ॥
ಓ ರಾಜನೇ, ಸಂಪತ್ತು ಮತ್ತು ದ್ರವ್ಯ ಸಂಗ್ರಹ ನಿನಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ತಿಳಿದಿದೆ. ಅದರ ಸ್ವಭಾವವನ್ನೂ, ಅದರ ಬಹು ವಿಕಾರಗಳನ್ನೂ ನೀನು ಬಲ್ಲೆ.
3.33.36
तस्य नाशं विनाशं वा जरया मरणेन वा ।
अनर्थ इति मन्यन्ते सोयमस्मासु वर्तते ॥ ३.३३.३६ ॥
ಅದರ ನಾಶ ಅಥವಾ ವಿನಾಶ, ಮುಪ್ಪಿನಿಂದ ಅಥವಾ ಮರಣದಿಂದ—ಇದನ್ನು ಜನರು ಅನರ್ಥವೆಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅದೇ ಇದು ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಇದೆ.
3.33.37
इन्द्रियाणां च पञ्चानां मनसो हृदयस्य च ।
विपये वर्तमानानां या प्रीतिरुपजायते ॥ ३.३३.३७ ॥
ಐದು ಇಂದ್ರಿಯಗಳ, ಮನಸ್ಸಿನ ಮತ್ತು ಹೃದಯದ, ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರುವಾಗ ಉಂಟಾಗುವ ಸಂತೋಷ.
3.33.38
स काम इति मे बुद्धिः कर्मणां फलमुत्तमम् ।
एवमेव पृथग्दृष्ट्वा धर्मार्थौ काममेव च ॥ ३.३३.३८ ॥
ಅದೇ ಕಾಮ ಎಂಬುದು ನನ್ನ ಅಭಿಪ್ರಾಯ; ಕರ್ಮಗಳ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಫಲ ಅದೇ. ಹೀಗೆ ಧರ್ಮ, ಅರ್ಥ, ಕಾಮ ಇವುಗಳನ್ನು ಬೇರೆ ಬೇರೆಯಾಗಿ ನೋಡಿ.
3.33.39
न धर्मपर एव स्यान्न चार्थपरमो नरः ।
न कामपरमो वा स्यात्सर्वान्सेवेत सर्वदा ॥ ३.३३.३९ ॥
ಮನುಷ್ಯನು ಕೇವಲ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ, ಕೇವಲ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ, ಅಥವಾ ಕೇವಲ ಕಾಮದಲ್ಲಿ ನಿರತನಾಗಬಾರದು; ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಸದಾ ಅನುಸರಿಸಬೇಕು.
3.33.40
धर्मं पूर्वे धनं मध्ये जघन्ये काममाचरेत् ।
अहन्यनुचरेदेवमेष शास्त्रकृतो विधिः ॥ ३.३३.४० ॥
ಮೊದಲು ಧರ್ಮವನ್ನು, ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಧನವನ್ನು, ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಮವನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು; ದಿನದಿಂದ ದಿನಕ್ಕೆ ಹೀಗೆಯೇ ಅನುಸರಿಸಬೇಕು — ಇದು ಶಾಸ್ತ್ರ ವಿಧಿಸಿದ ನಿಯಮ.
3.33.41
कामं पूर्वे धनं मध्ये जघन्ये धर्ममाचरेत् ।
वयस्यनुचरेदेवमेष शास्त्रकृतो विधिः ॥ ३.३३.४१ ॥
ಮೊದಲು ಕಾಮವನ್ನು, ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಧನವನ್ನು, ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಧರ್ಮವನ್ನು ಆಚರಿಸಬೇಕು; ವಯಸ್ಸಿಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಹೀಗೆಯೇ ಅನುಸರಿಸಬೇಕು — ಇದು ಶಾಸ್ತ್ರ ವಿಧಿಸಿದ ನಿಯಮ.
3.33.42
धर्मं चार्थं च कामं च यथावद्वदतांवर ।
विभज्य काले कालज्ञः सर्वान्सेवेत पण्डितः ॥ ३.३३.४२ ॥
ವಕ್ತೃಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಧರ್ಮ, ಅರ್ಥ, ಕಾಮ ಇವುಗಳನ್ನು ಯಥಾವತ್ತಾಗಿ ವಿಭಾಗಿಸಿ, ಕಾಲವನ್ನು ಬಲ್ಲ ಪಂಡಿತನು ಅವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಸಮಯಾನುಸಾರ ಸೇವಿಸಬೇಕು.
3.33.43
मोक्षो वा परमं श्रेय एष राजन्सुखार्थिनाम् ।
प्राप्तिं वा बुद्धिमास्थाय सोपायां कुरुनन्दन ॥ ३.३३.४३ ॥
ಓ ರಾಜನೇ, ಸುಖವನ್ನು ಬಯಸುವವರಿಗೆ ಮೋಕ್ಷವೇ ಪರಮ ಶ್ರೇಯಸ್ಸು; ಅಥವಾ ಬುದ್ಧಿಯನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿ ಉಪಾಯದೊಂದಿಗೆ ಅದನ್ನು ಪಡೆಯುವುದು, ಓ ಕುರುನಂದನ.
3.33.44
तद्वाऽऽशु क्रियतां राजन्प्राप्तिर्वाप्यधिगम्यताम् ।
जीवितं ह्यातुरस्येव दुःखमन्तरवर्तिनः ॥ ३.३३.४४ ॥
ಆದ್ದರಿಂದ ಓ ರಾಜನೇ, ಇದನ್ನು ಶೀಘ್ರವೇ ಮಾಡಲಿ, ಅಥವಾ ಅದನ್ನು ಪಡೆಯಲಿ; ರೋಗಿಯ ಜೀವನ ದುಃಖದೊಳಗಿರುವಂತೆ (ಮನುಷ್ಯನ ಜೀವನ ದುಃಖದ ನಡುವೆ ಇದೆ).
3.33.45
विदितश्चैव मे धर्मः सततं चरितश्च ते ।
जानन्तस्त्वयि शंसन्ति सुहृदः कर्मचोदनाम् ॥ ३.३३.४५ ॥
ಧರ್ಮ ನನಗೆ ಚೆನ್ನಾಗಿ ತಿಳಿದಿದೆ, ನೀನೂ ಅದನ್ನು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಆಚರಿಸಿರುವೆ; ನಿನ್ನನ್ನು ಬಲ್ಲ ಸ್ನೇಹಿತರು ಕರ್ಮಕ್ಕಾಗಿ ಪ್ರೇರಣೆಯನ್ನು ನಿನಗೆ ತಿಳಿಸುತ್ತಾರೆ.
3.33.46
दानं यज्ञाः सतां पूजा वेदधारणमार्जवम् ।
एष धर्मः परो राजन्फलवान्प्रेत्य चेंह च ॥ ३.३३.४६ ॥
ದಾನ, ಯಜ್ಞಗಳು, ಸತ್ಪುರುಷರ ಪೂಜೆ, ವೇದಧಾರಣೆ, ಋಜುತ್ವ — ಇದೇ ಪರಮ ಧರ್ಮ; ಓ ರಾಜನೇ, ಇದು ಮರಣಾನಂತರದಲ್ಲೂ ಇಹಲೋಕದಲ್ಲೂ ಫಲ ನೀಡುತ್ತದೆ.
3.33.47
एष नार्थविहीनेन शक्यो राजन्निपेवितुम् ।
अखिलाः पुरुषव्याघ्र गुणाः स्युर्यद्यपीनरे ॥ ३.३३.४७ ॥
ಸಂಪತ್ತಿಲ್ಲದವನಿಗೆ ಇದನ್ನು (ಧರ್ಮವನ್ನು) ಆಚರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ, ಓ ರಾಜನೇ; ಓ ಪುರುಷವ್ಯಾಘ್ರ, ಮನುಷ್ಯನಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾ ಗುಣಗಳಿದ್ದರೂ ಸರಿ.
3.33.48
धर्ममूलं जगद्राजन्नान्यद्धर्माद्विशिष्यते ।
धर्मश्चार्थेन महता शक्यो राजन्निषेवितुम् ॥ ३.३३.४८ ॥
ಈ ಜಗತ್ತು ಧರ್ಮಮೂಲವಾಗಿದೆ, ಓ ರಾಜನೇ; ಧರ್ಮಕ್ಕಿಂತ ಶ್ರೇಷ್ಠವಾದುದು ಬೇರೊಂದಿಲ್ಲ. ಧರ್ಮವನ್ನೂ ದೊಡ್ಡ ಸಂಪತ್ತಿನಿಂದಲೇ ಆಚರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯ, ಓ ರಾಜನೇ.
3.33.49
न चार्थो भैक्ष्यचर्येण नापि क्लैब्येन कर्हिचित् ।
वेत्तुं शक्यस्तथा राजन्केवलं धर्मबुद्धिना ॥ ३.३३.४९ ॥
ಓ ರಾಜನೇ, ಭಿಕ್ಷಾಚರಣೆಯಿಂದಲೂ ಅಲ್ಲ, ಎಂದಿಗೂ ಹೇಡಿತನದಿಂದಲೂ ಅಲ್ಲ; ಓ ರಾಜನೇ, ಧರ್ಮಬುದ್ಧಿಯಿಂದ ಮಾತ್ರ ಅದನ್ನು ಪಡೆಯಬಹುದು.
3.33.50
प्रतिष्द्धा हि ते याच्ञा यया सिध्यति वै द्विजः ।
तेजसैवार्थलिप्सायां यतस्व पुरुषर्षभ ॥ ३.३३.५० ॥
ಓ ಪುರುಷಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ನಿನಗೆ ಯಾಚನೆ ನಿಷೇಧಿತ; ಧನದ ಆಸೆಯಲ್ಲಿ ನಿನ್ನ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದಲೇ ಪ್ರಯತ್ನಿಸು.
3.33.51
भैक्ष्यचर्या न विहिता न च विट्शूद्रजीविका ।
क्षत्रियस् विशेषेण धर्मस्तु बलमौरसम् ॥ ३.३३.५१ ॥
ಭಿಕ್ಷಾಚರಣೆ ವಿಹಿತವಲ್ಲ, ವೈಶ್ಯ-ಶೂದ್ರರ ಜೀವನೋಪಾಯವೂ ಅಲ್ಲ; ಕ್ಷತ್ರಿಯನಿಗೆ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಧರ್ಮವೆಂದರೆ ಅವನ ಸಹಜ ಬಲ.
3.33.52
स्वधर्मं प्रतिपद्यस्व जहि शत्रून्समागतान् ।
धार्तराष्ट्रवनं पार्थ मया पार्थेन नाशय ॥ ३.३३.५२ ॥
ನಿನ್ನ ಧರ್ಮವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸು, ಸೇರಿದ ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಸಂಹರಿಸು; ಓ ಪಾರ್ಥ, ನಾನು ಮತ್ತು ಪಾರ್ಥನೊಂದಿಗೆ ಧಾರ್ತರಾಷ್ಟ್ರರ ಕಾಡನ್ನು ನಾಶಮಾಡು.
3.33.53
उदारमेव विद्वांसो धर्मं प्राहुर्मनीषिणः ।
उदारं प्रतिपद्यस्व नावरे स्थातुमर्हसि ॥ ३.३३.५३ ॥
ಜ್ಞಾನಿಗಳಾದ ಮನೀಷಿಗಳು ಧರ್ಮವನ್ನು ಉದಾರವೆಂದೇ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ; ಉದಾರತೆಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸು, ಕೀಳು ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ನಿಲ್ಲುವುದು ನಿನಗೆ ಯೋಗ್ಯವಲ್ಲ.
3.33.54
अनुबुध्यस्व राजेन्द्र वेत्थ धर्मान्सनातनान् ।
क्रूरकर्माऽभिजातोसि यस्मादुद्विजते जनः ॥ ३.३३.५४ ॥
ಓ ರಾಜೇಂದ್ರನೇ, ಸನಾತನ ಧರ್ಮಗಳನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊ, ತಿಳಿ; ಕ್ರೂರಕರ್ಮ ಮಾಡುವ ಕುಲದಲ್ಲಿ ನೀನು ಹುಟ್ಟಿದ್ದೀಯೆ, ಆದ್ದರಿಂದ ಜನರು ನಿನ್ನಿಂದ ಭಯಪಡುತ್ತಾರೆ.
3.33.55
प्रजापालनसंभूतं फलं तव न गर्हितम् ।
एष ते विहितो राजन्धात्रा धर्मः सनातनः ॥ ३.३३.५५ ॥
ಪ್ರಜಾಪಾಲನೆಯಿಂದ ಉಂಟಾದ ಆ ಫಲವು ನಿನಗೆ ನಿಂದನೀಯವಲ್ಲ. ಓ ರಾಜನೇ, ಇದೇ ಸನಾತನ ಧರ್ಮವನ್ನು ಬ್ರಹ್ಮನು ನಿನಗೆ ವಿಧಿಸಿದ್ದಾನೆ.
3.33.56
तस्माद्विचलितः पार्थ लोके हास्यं गमिष्यसि ।
स्वधर्माद्धि मनुष्याणां चलनं न प्रशस्यते ॥ ३.३३.५६ ॥
ಆದ್ದರಿಂದ, ಓ ಪಾರ್ಥ, ನಿನ್ನ ಧರ್ಮದಿಂದ ವಿಚಲಿತನಾದರೆ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಹಾಸ್ಯಕ್ಕೆ ಗುರಿಯಾಗುವೆ. ಮನುಷ್ಯರು ತಮ್ಮ ಸ್ವಧರ್ಮದಿಂದ ಚಲಿಸುವುದು ಪ್ರಶಂಸನೀಯವಲ್ಲ.
3.33.57
स क्षात्रं हृदयं कृत्वा त्यक्त्वेदं शिथिलं मनः ।
वीर्यमास्थाय कौरव्य धुरमुद्वह धुर्यवत् ॥ ३.३३.५७ ॥
ಓ ಕೌರವ್ಯ, ಕ್ಷಾತ್ರ ಹೃದಯವನ್ನು ಧರಿಸಿ, ಈ ಶಿಥಿಲ ಮನಸ್ಸನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ, ವೀರ್ಯವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿ, ಎತ್ತಿನಂತೆ ನೊಗವನ್ನು ಹೊರು.
3.33.58
न हि केवलधर्मात्मा पृथिवीं जातु कश्चन ।
पार्थिवो व्यजयद्राजन्न भूतिं न पुनः श्रियम् ॥ ३.३३.५८ ॥
ಕೇವಲ ಧರ್ಮಾತ್ಮನಾಗಿದ್ದ ಯಾವ ರಾಜನೂ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಗೆದ್ದಿಲ್ಲ. ಓ ರಾಜನೇ, ಅವನಿಗೆ ಐಶ್ವರ್ಯವಾಗಲಿ ಮತ್ತೆ ಶ್ರೀಯಾಗಲಿ ದೊರೆತಿಲ್ಲ.
3.33.59
जिह्वां दत्ता बहूनां हि क्षुद्राणां लुब्धचेतसाम् ।
निकृत्या लभते राज्यमाहारमिव शल्यकः ॥ ३.३३.५९ ॥
ಲೋಭಚಿತ್ತರಾದ ಬಹಳ ಕ್ಷುದ್ರ ಜನರಿಗೆ ನಾಲಿಗೆಯನ್ನು (ಹೊಗಳಿಕೆಯನ್ನು) ಕೊಟ್ಟು, ವಂಚನೆಯಿಂದ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ — ಮುಳ್ಳುಹಂದಿ ಆಹಾರ ಪಡೆಯುವಂತೆ.
3.33.60
भ्रातर पूर्वजाताश्च सुसमृद्धाश्च सर्वशः ।
निकृत्या निर्जिता देवैरसुराः पाण्डवर्षभ ॥ ३.३३.६० ॥
ಓ ಪಾಂಡವರ ಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಹಿರಿಯ ಸಹೋದರರಾದ ಅಸುರರು, ಎಲ್ಲ ರೀತಿಯಲ್ಲೂ ಅತ್ಯಂತ ಸಮೃದ್ಧರಾಗಿದ್ದವರು, ದೇವತೆಗಳಿಂದ ವಂಚನೆಯಿಂದ ಸೋಲಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು.
3.33.61
एवं बलवतः सर्वमिति बुद्ध्वा महीपते ।
जहि शत्रून्महाबाहो परां निकृतिमास्थितान् ॥ ३.३३.६१ ॥
ಓ ಮಹೀಪತಿ, ಬಲವಂತನಿಗೆ ಎಲ್ಲವೂ ಹೀಗೆಯೇ ಎಂದು ತಿಳಿದು, ಓ ಮಹಾಬಾಹು, ಪರಮ ವಂಚನೆಯನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿರುವ ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಸಂಹರಿಸು.
3.33.62
न ह्यर्जुनसमः कश्चिद्युधि योद्धा धनुर्धरः ।
भविता वा पुमान्कश्चिन्मत्समो वा गदाधरः ॥ ३.३३.६२ ॥
ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಅರ್ಜುನನಿಗೆ ಸಮಾನ ಧನುರ್ಧಾರಿ ಯೋಧನಿಲ್ಲ; ನನಗೆ ಸಮಾನ ಗದಾಧಾರಿಯೂ ಯಾರೂ ಇರುವುದಿಲ್ಲ.
3.33.63
सत्वेन कुरुते युद्धं राजन्सुबलवानपि ।
न प्रमाणेन नोत्साहात्सत्वस्थो भव पाण्डव ॥ ३.३३.६३ ॥
ಅರಸನೇ, ಅತಿ ಬಲಶಾಲಿಯೂ ಸತ್ವದಿಂದ ಯುದ್ಧ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ, ಪ್ರಮಾಣದಿಂದಲ್ಲ, ಉತ್ಸಾಹದಿಂದಲೂ ಅಲ್ಲ; ಓ ಪಾಂಡವ, ಸತ್ವದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡಿರು.
3.33.64
सत्वं हि मूलमर्थस् यवितथं यदतोऽन्यथा ।
न तु प्रसक्तं भवति वृक्षच्छायेन हैमनी ॥ ३.३३.६४ ॥
ಸತ್ವವೇ ಅರ್ಥದ ನಿಶ್ಚಿತ ಮೂಲ; ಇದಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಲ್ಲ. ಆದರೆ ಅದು ಚಳಿಗಾಲದ ಮರದ ನೆರಳಿನಂತೆ ಅಂಟಿಕೊಂಡಿರುವುದಿಲ್ಲ.
3.33.65
अर्थत्यागोऽपि कार्यः स्यादर्थं श्रेयांसमिच्छता ।
बीजौपम्यन कौन्तेय मा ते भूदत्र संशयः ॥ ३.३३.६५ ॥
ಶ್ರೇಯಸ್ಸನ್ನು ಬಯಸುವವನು ಅರ್ಥವನ್ನೂ ತ್ಯಜಿಸಬೇಕು; ಬೀಜದ ಉಪಮೆಯಿಂದ ಇದನ್ನು ತಿಳಿ. ಓ ಕೌಂತೇಯ, ಇದರಲ್ಲಿ ನಿನಗೆ ಸಂಶಯ ಬೇಡ.
3.33.66
अर्थेन तु समोऽनर्थो यत्र लब्धो महोदयः ।
न तत्र विपणः कार्यः खरकण्डूयनं हि तत् ॥ ३.३३.६६ ॥
ಅರ್ಥಕ್ಕೆ ಸಮಾನವಾದ ಅನರ್ಥ ಉಂಟಾದರೂ ಮಹಾ ಏಳಿಗೆ ದೊರೆತರೂ, ಅಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಾರ ಮಾಡಬಾರದು; ಅದು ಕತ್ತೆ ತುರಿಕೆ ತೀರಿಸಿಕೊಂಡಂತೆ.
3.33.67
एवमेव मनुष्येन्द्र धर्मं त्यक्त्वाऽल्पकं नरः ।
बृहन्तं धर्ममाप्नोति स बुद्ध इति निश्चितम् ॥ ३.३३.६७ ॥
ಓ ಮನುಷ್ಯೇಂದ್ರನೇ, ಹೀಗೆಯೇ ಮನುಷ್ಯನು ಅಲ್ಪ ಧರ್ಮವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಮಹಾ ಧರ್ಮವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ; ಅವನೇ ಜ್ಞಾನಿ ಎಂಬುದು ನಿಶ್ಚಿತ.
3.33.68
अमित्रं मित्रसंपन्नं मित्रैर्भिन्दन्ति पण्डितः ।
भिन्नैर्मित्रैः परित्यक्तं दुर्बलं कुरुते वशे ॥ ३.३३.६८ ॥
ಪಂಡಿತರು ಮಿತ್ರರನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಶತ್ರುವನ್ನು ಮಿತ್ರರ ಮೂಲಕವೇ ಭೇದಿಸುತ್ತಾರೆ; ಮಿತ್ರರು ಭಿನ್ನರಾಗಿ ತ್ಯಜಿಸಿದ ದುರ್ಬಲನನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ.
3.33.69
सत्वेन कुरुते युद्धं राजन्सुबलवानपि ।
नोद्यमेन न होत्राभिः सर्वाः स्वीकुरुते प्रजाः ॥ ३.३३.६९ ॥
ಓ ರಾಜನೇ, ಅತ್ಯಂತ ಬಲಶಾಲಿಯೂ ಆಂತರಿಕ ಧೈರ್ಯದಿಂದಲೇ ಯುದ್ಧ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ; ಪ್ರಯತ್ನದಿಂದಲ್ಲ, ಯಜ್ಞಗಳಿಂದಲ್ಲ, ಅವನು ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಜೆಗಳನ್ನು ತನ್ನ ವಶಕ್ಕೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ.
3.33.70
सर्वथा संहतैरेव दुर्बलैर्बलवानपि ।
अमित्रः शक्यते हन्तुं मधुहा भ्रमरैरिव ॥ ३.३३.७० ॥
ಎಲ್ಲ ರೀತಿಯಲ್ಲೂ ಒಗ್ಗಟ್ಟಾದ ದುರ್ಬಲರು ಬಲಶಾಲಿ ಶತ್ರುವನ್ನೂ ಕೊಲ್ಲಬಲ್ಲರು; ಜೇನು ಕದ್ದವನನ್ನು ದುಂಬಿಗಳು ಕೊಲ್ಲುವಂತೆ.
3.33.71
यथा राजन्प्रजाः सर्वाः सूर्यः पाति गभस्तिभिः ।
हन्ति चैव तथैव त्वं सदृशः सवितुर्भव ॥ ३.३३.७१ ॥
ಓ ರಾಜನೇ, ಸೂರ್ಯನು ತನ್ನ ಕಿರಣಗಳಿಂದ ಎಲ್ಲ ಪ್ರಜೆಗಳನ್ನು ಕಾಪಾಡುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಸಂಹರಿಸುತ್ತಾನೆ; ಹಾಗೆಯೇ ನೀನು ಸವಿತೃವಿಗೆ ಸಮಾನನಾಗು.
3.33.72
एतच्चापि तपो पाजन्पुराणमिति नः श्रुतम् ।
विधिना पालनं भूमेर्यत्कृतं नः पितामहैः ॥ ३.३३.७२ ॥
ಓ ರಕ್ಷಕನೇ, ಇದೂ ಒಂದು ತಪಸ್ಸೇ ಎಂದು ಪುರಾಣಗಳಲ್ಲಿ ನಾವು ಕೇಳಿದ್ದೇವೆ; ನಮ್ಮ ಪೂರ್ವಜರು ವಿಧಿಯಂತೆ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಪಾಲಿಸಿದ್ದು ಇದನ್ನೇ.
3.33.73
न तथा तपसा राजँल्लोकान्प्राप्नोति क्षत्रियः ।
यथा सृष्टेन युद्धेन विजयेनेतरेण वा ॥ ३.३३.७३ ॥
ರಾಜನೇ, ಕ್ಷತ್ರಿಯನು ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ಆ ಲೋಕಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುವುದಿಲ್ಲ; ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿ, ವಿಜಯದಿಂದ, ಅಥವಾ ಬೇರೆ ಮಾರ್ಗದಿಂದ ಪಡೆಯುವಂತೆ ಅಲ್ಲ.
3.33.74
अपेयात्किल भा सूर्याल्लक्ष्मीश्चन्द्रमसस्तथा ।
इतिलोको व्यवसितो दृष्ट्वेमां भवतोव्यथाम् ॥ ३.३३.७४ ॥
ಸೂರ್ಯನಿಂದ ಬೆಳಕು, ಚಂದ್ರನಿಂದ ಶೋಭೆ ಕುಡಿಯಲ್ಪಟ್ಟಂತೆ ಎಂದು ಜನರು ನಿಶ್ಚಯಿಸಿದರು, ನಿಮ್ಮಿಬ್ಬರ ಈ ವ್ಯಥೆಯನ್ನು ನೋಡಿ.
3.33.75
भवतश्च प्रशंसाभिर्निन्दाभिरितरस्य च ।
कथयन्त्यः परिषदः पृथग्राजन्समागताः ॥ ३.३३.७५ ॥
ರಾಜನೇ, ನಿನ್ನನ್ನು ಹೊಗಳುತ್ತಾ, ಇತರನನ್ನು ದೂಷಿಸುತ್ತಾ, ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಸಭೆಗಳು ಸೇರಿ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದವು.
3.33.76
इदमभ्यधिकं राजन्ब्राह्मणाः कुरवश्च ते ।
समेताः कथयन्तीह मुदिताः सत्यसन्धताम् ॥ ३.३३.७६ ॥
ರಾಜನೇ, ಇದು ಅತಿಶಯ. ಇಲ್ಲಿ ಸೇರಿರುವ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಮತ್ತು ನಿನ್ನ ಕುರು ಬಂಧುಗಳು ಸಂತೋಷದಿಂದ ನಿನ್ನ ಸತ್ಯನಿಷ್ಠೆಯನ್ನು ಕುರಿತು ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
3.33.77
यन्न मोहान्न कार्पण्यान्न लोभान्न भयादपि ।
अनृतं किंचिदुक्तं ते न कामान्नार्थकारणात् ॥ ३.३३.७७ ॥
ನೀನು ಮೋಹದಿಂದಾಗಲಿ, ದೀನತೆಯಿಂದಾಗಲಿ, ಲೋಭದಿಂದಾಗಲಿ, ಭಯದಿಂದಾಗಲಿ ಯಾವುದೇ ಸುಳ್ಳನ್ನು ಹೇಳಲಿಲ್ಲ; ಕಾಮದಿಂದಾಗಲಿ ಅಥವಾ ಸಂಪತ್ತಿನ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಲಿ ಅಲ್ಲ.
3.33.78
यदेनः कुरुते किंचिद्राजा भूमिमवाप्नुवन् ।
सर्वं तन्नुदते पश्चाद्यज्ञैर्विपुलदक्षिणैः ॥ ३.३३.७८ ॥
ಭೂಮಿಯನ್ನು ಪಡೆದ ರಾಜನು ಯಾವ ಪಾಪವನ್ನೇ ಮಾಡಿದರೂ, ನಂತರ ವಿಪುಲ ದಕ್ಷಿಣೆಯ ಯಜ್ಞಗಳಿಂದ ಅದೆಲ್ಲವನ್ನೂ ನಿವಾರಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ.
3.33.79
ब्राह्मणेभ्यो ददद्ग्रामान्गाश्च राजन्सहस्रशः ।
मुच्यते वीर पापेभ्यस्तमोभ्य इव चन्द्रमाः ॥ ३.३३.७९ ॥
ಓ ರಾಜನೇ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಸಾವಿರಾರು ಗ್ರಾಮಗಳನ್ನೂ ಗೋವುಗಳನ್ನೂ ನೀಡುವವನು, ಓ ವೀರನೇ, ಚಂದ್ರನು ಕತ್ತಲೆಯಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗುವಂತೆ ಪಾಪಗಳಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗುತ್ತಾನೆ.
3.33.80
पौरजानपदाः सर्वे प्रायशः कुरुनन्दन ।
सवृद्धबालाः सहिताः शंसन्ति त्वां युधिष्ठिर ॥ ३.३३.८० ॥
ಓ ಕುರುನಂದನ, ನಗರ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮೀಣ ಜನರೆಲ್ಲರೂ, ವೃದ್ಧರು ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿ, ಓ ಯುಧಿಷ್ಠಿರ, ನಿನ್ನನ್ನು ಹೊಗಳುತ್ತಾರೆ.
3.33.81
श्वदृतौ क्षीरमासक्तं ब्रह्म वा वृषले यथा ।
सत्यं स्तेने बलं नार्यां राज्यं दुर्योधने तथा ॥ ३.३३.८१ ॥
ನಾಯಿಯ ಚರ್ಮದ ಚೀಲದಲ್ಲಿರುವ ಹಾಲು, ಅಥವಾ ಶೂದ್ರನಲ್ಲಿರುವ ವೇದ, ಕಳ್ಳನಲ್ಲಿರುವ ಸತ್ಯ, ಸ್ತ್ರೀಯಲ್ಲಿರುವ ಬಲ ಹೇಗೆ ನಿಲ್ಲುವುದಿಲ್ಲವೋ, ಹಾಗೆಯೇ ದುರ್ಯೋಧನನಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯವೂ ನಿಲ್ಲುವುದಿಲ್ಲ.
3.33.82
इतिलोके निर्वचनं पुरश्चरति भारत ।
अपि चैताः स्त्रियो बालाः स्वाध्यायमधिकुर्वते ॥ ३.३३.८२ ॥
ಓ ಭಾರತ, ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಈ ಮಾತು ಮುಂದಾಗಿ ಸಾಗುತ್ತದೆ; ಈ ಸ್ತ್ರೀಯರು ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳೂ ವೇದಾಧ್ಯಯನದಲ್ಲಿ ತೊಡಗುತ್ತಾರೆ.
3.33.83
इमामवस्थां च गते सहास्माभिररिंदम् ।
हन्त नष्टाः स्म सर्वे वै भवतोपद्रवे सति ॥ ३.३३.८३ ॥
ಓ ಶತ್ರುನಾಶಕ, ಈ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ತಲುಪಿ, ನಾವೆಲ್ಲರೂ ನಿನ್ನೊಂದಿಗೆ, ಅಯ್ಯೋ, ಈ ವಿಪತ್ತಿನಲ್ಲಿ ನಾಶವಾಗಿದ್ದೇವೆ.
3.33.84
स भवान्रथमास्थाय सर्वोपकरणान्वितम् ।
त्वरमाणोऽभिनिर्यातु विप्रेभ्योऽर्थविभावकः ॥ ३.३३.८४ ॥
ನೀನು ಎಲ್ಲ ಉಪಕರಣಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ರಥವನ್ನೇರಿ, ತ್ವರೆಯಿಂದ ಹೊರಡು; ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಸಂಪತ್ತನ್ನು ಹಂಚುವವನಾಗು.
3.33.85
वाचयित्वा द्विजश्रेष्ठानद्यैव गजसाह्वयम् ।
अस्त्रविद्भिः परिवृतोभ्रातृभिर्दृढधन्विभिः ॥ ३.३३.८५ ॥
ಇಂದೇ ಶ್ರೇಷ್ಠ ದ್ವಿಜರಿಂದ ಮಂಗಳ ಪಠಣ ಮಾಡಿಸಿ, ಗಜಸಾಹ್ವಯಕ್ಕೆ (ಹಸ್ತಿನಾಪುರಕ್ಕೆ), ಅಸ್ತ್ರವಿದ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ನಿಪುಣರೂ ದೃಢಧನ್ವಿಗಳೂ ಆದ ಸಹೋದರರಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿಯಲ್ಪಟ್ಟವನಾಗಿ.
3.33.86
आशीविषसमैर्वीरैर्मरुद्भिरिव वृत्रहा ।
अमित्रांस्तेजसा मृद्गन्नसुरानिव वृत्रहा।
श्रियमादत्स्व कौन्तेय धार्तराष्ट्रान्महाबल ॥ ३.३३.८६ ॥
ವಿಷಸರ್ಪಗಳಂತಹ ವೀರರೊಂದಿಗೆ, ಮರುತ್ತುಗಳೊಂದಿಗೆ ವೃತ್ರಹಂತನಂತೆ, ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಮರ್ದಿಸುತ್ತಾ, ವೃತ್ರಹಂತನು ಅಸುರರನ್ನು ಮರ್ದಿಸಿದಂತೆ. ಕೌಂತೇಯ, ಮಹಾಬಲನೇ, ಧೃತರಾಷ್ಟ್ರನ ಪುತ್ರರಿಂದ ಶ್ರೀಯನ್ನು ಗ್ರಹಿಸು.
3.33.87
न हि गाण्डीवमुक्तानां शराणां गार्ध्रवाससाम् ।
स्पर्शमाशीविषाभानां मर्त्यः कश्चन संसहेत् ॥ ३.३३.८७ ॥
ಗಾಂಡೀವದಿಂದ ಬಿಡಲ್ಪಟ್ಟ, ರಣಹದ್ದಿನ ರೆಕ್ಕೆಯ, ವಿಷಸರ್ಪಗಳಂತಹ ಬಾಣಗಳ ಸ್ಪರ್ಶವನ್ನು ಯಾವ ಮನುಷ್ಯನೂ ತಾಳಲಾರ.
3.33.88
न स वीरो न मातङ्गो न च सोऽश्वोस्ति भारत ।
यः सहेत गदावेगं मम क्रुद्धस्य संयुगे ॥ ३.३३.८८ ॥
ಭಾರತ, ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಕ್ರುದ್ಧನಾದ ನನ್ನ ಗದಾವೇಗವನ್ನು ಸಹಿಸಬಲ್ಲ ವೀರನೂ ಇಲ್ಲ, ಮಾತಂಗ (ಆನೆ)ಯೂ ಇಲ್ಲ, ಆ ಕುದುರೆಯೂ ಇಲ್ಲ.
3.33.89
सृञ्जयैः सहकैकेयैर्वृष्णीनां वृषभेण च ।
कथंस्विद्युधि कौन्तेय न राज्यं प्राप्नुयामहे ॥ ३.३३.८९ ॥
ಸೃಂಜಯರು, ಕೈಕೇಯರು ಮತ್ತು ವೃಷ್ಣಿಗಳ ವೃಷಭನಾದ (ಕೃಷ್ಣ)ನ ಜೊತೆಗೂಡಿದರೆ, ಕೌಂತೇಯ, ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ನಾವು ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಹೇಗೆ ಪಡೆಯದಿರುತ್ತೇವೆ?
3.33.90
शत्रुहस्तगतां राजन्कथंस्विन्नाहरेर्महीम् ।
इह यत्नमुपाहृत्य बलेन महताऽन्वितः ॥ ३.३३.९० ॥
ರಾಜನೇ, ಶತ್ರುಗಳ ಕೈಗೆ ಹೋದ ಭೂಮಿಯನ್ನು ನಾವು ಹೇಗೆ ಮರಳಿ ಪಡೆಯದಿರುತ್ತೇವೆ? ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿ, ಮಹಾ ಬಲದಿಂದ ಕೂಡಿದವರಾಗಿ.