Mahābhārata · Adhyāya 3.34
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.34.1
स एवमुक्तस्तु महानुभावः ।
सत्यव्रतो भीमसेनेन राजा।
अजातशत्रुस्तदनन्तरं वै ।
धैर्यान्वितो वाक्यमिदं बभाषे ॥ ३.३४.१ ॥
Cuando Bhīmasena habló así, el rey Ajātaśatru (Yudhiṣṭhira), de gran magnanimidad y firme en su voto de verdad, pronunció entonces estas palabras con firmeza.
3.34.2
असंशयं भारत सत्यमेत-
द्यन्मां तुदन्वाक्यशल्यैः क्षिणोषि।
न त्वां विगर्हे प्रतिकूलमेत-
न्ममानयाद्धि व्यसनं व आगात् ॥ ३.३४.२ ॥
Oh Bhārata, sin duda es verdad que me hieres y me consumes con tus palabras como flechas. No te culpo; esta desgracia no deseada ha caído sobre vosotros por mi propia falta.
3.34.3
अहं ह्यक्षानन्वपद्यं जिहीर्षन् ।
राज्यंसराष्ट्रं धृतराष्ट्रस्य पुत्रात्।
तन्मां शठः कितव प्रत्यदेवी-
त्सुयोधनार्थं सुबलस्य पुत्रः ॥ ३.३४.३ ॥
Deseando recuperar el reino y el territorio de los hijos de Dhṛtarāṣṭra, me entregué a los dados. Entonces Śakuni, el hijo de Subala, aquel tramposo jugador, me venció por amor a Duryodhana.
3.34.4
महामायः शकुनिः पार्वतीयः ।
सभामध्ये प्रवपन्नक्षपूगान्।
अमायिनं मायया प्रत्यजैषी-
त्ततोऽपश्यं वृजिनं भीमसेन ॥ ३.३४.४ ॥
En medio de la asamblea, Śakuni, el montañés de gran engaño, arrojando montones de dados, me venció a mí, el sin astucia, con artimaña. Entonces vi la desgracia, oh Bhīmasena.
3.34.5
अक्षांश्च दृष्ट्वा शकुनेर्यथावत् ।
कामानुकूलानयुजो युजश्च।
शक्यो नियन्तुमभविष्यदात्मा ।
मन्युस्तु हन्यात्पुरुषस्य धैर्यम् ॥ ३.३४.५ ॥
Si hubiera visto los dados de Śakuni tal como eran, unos favorables al deseo, otros desiguales y otros iguales, mi ser habría podido ser dominado. Pero la ira destruye la firmeza del hombre.
3.34.6
यन्तुं नात्मा शक्यते पौरुषेण ।
मानेन वीर्येण च तात नद्धः।
न ते वाचो भीमसेनाभ्यसूये ।
मन्ये तथा तद्भवितव्यमासीत् ॥ ३.३४.६ ॥
El yo, atado por el orgullo y el valor, no puede ser dominado por el esfuerzo humano, querido hijo. Bhīmasena, no reprocho tus palabras; creo que tenía que ser así.
3.34.7
स नो राजा धृतराष्ट्रस्य पुत्रो ।
न्यपातयद्व्यसने राज्यमिच्छन्।
दास्यं च नोऽगमयद्भीमसेन ।
यत्राभवच्छरणं द्रौपदी नः ॥ ३.३४.७ ॥
Aquel hijo de Dhṛtarāṣṭra, nuestro rey, deseando el reino, nos precipitó en la desgracia; Bhīmasena, también nos llevó a la servidumbre, donde Draupadī se convirtió en nuestro refugio.
3.34.8
त्वं चापि तद्वेत्थ धनंजयश्च ।
पुनर्द्यूतायागतास्तां सभां नः।
यन्माऽब्हवीद्धृतराष्ट्रस्य पुत्र ।
एकग्लहार्थं भरतानां समक्षम् ॥ ३.३४.८ ॥
Tú también lo sabes, y Dhanaṃjaya lo sabe: volvimos a aquella asamblea para el juego de dados, donde el hijo de Dhṛtarāṣṭra, ante los Bharatas, me habló por una sola jugada.
3.34.9
वने समा द्वादश राजपुत्र ।
यथाकामं विदितमजातशत्रो।
अथापरं चाविदितश्चरेथाः ।
सर्वैः सह भ्रातृभिश्छद्मरूपः ॥ ३.३४.९ ॥
Príncipe, doce años en el bosque, como desees, eso es conocido; luego, Ajātaśatru, vaga un año más sin ser reconocido, con todos tus hermanos, en forma disfrazada.
3.34.10
त्वां चेच्छ्रुत्वा तात तथा चरन्त-
मवभोत्स्यन्ते भारतानां चराश्च।
अन्यांश्चरेथास्तावतोऽब्दांस्तथात्वं ।
निश्चित्य तत्प्रतिजानीहि पार्थ ॥ ३.३४.१० ॥
Si los espías de los Bharatas, al oír que vagas así, llegan a saberlo, querido hijo, entonces durante otros tantos años debes vagar bajo otra forma. Habiéndolo resuelto, comprométete a ello, hijo de Pṛthā.
3.34.11
चरैश्चेन्नो विदितः कालमेतं ।
युक्तो राजन्मोहयित्वा मदीयान्।
ब्रवीमि सत्यं कुरुसंसदीह ।
तवैव ता भारत पञ्च नद्यः ॥ ३.३४.११ ॥
Si nuestros espías conocen este tiempo, oh rey, se dedicarán a engañar a mi gente. Digo la verdad aquí en la asamblea de los Kurus: esos cinco ríos son tuyos, oh Bhārata.
3.34.12
वयं चैतद्भारत सर्व एव ।
त्वया जिताः कालमपास्य भोगान्।
चरेम इत्याह पुरा स राजा ।
मध्ये कुरूणां स मयोक्तस्तथेति ॥ ३.३४.१२ ॥
Todos nosotros, oh Bhārata, vencidos por ti, dejaremos los placeres y pasaremos el tiempo — así dijo antes el rey en medio de los Kurus. Yo respondí: 'Así sea.'
3.34.13
तत्र द्यूतमभवन्नो जघन्यं ।
यस्मिञ्जिताः प्रव्रजिताश् सर्वे।
इत्थं तु देशाननुसंचरामो ।
वनानि कृच्छ्राणि च कृच्छ्ररूपाः ॥ ३.३४.१३ ॥
Allí nuestro juego fue vil, por el cual todos fuimos derrotados y desterrados. Así vagamos por las tierras, por bosques difíciles, en formas penosas.
3.34.14
सुयोधनश्चापि न शान्तिमिच्छत् ।
भूयः स मन्योर्वशमन्वगच्छत्।
उद्योजयामास कुरूंश्च सर्वान् ।
येचास्य केचिद्वशमन्वगच्छन् ॥ ३.३४.१४ ॥
Suyodhana tampoco deseó la paz; volvió a someterse a la ira. Incitó a todos los Kurus, y algunos de los suyos también se sometieron a su control.
3.34.15
तां सिद्धिमास्थाय सतां सकाशे ।
को नाम जह्यादिह राज्यहेतोः।
आर्यस्य मन्ये मरणाद्गरीयो ।
यद्धर्ममुत्क्रम्य महीं प्रशासेत् ॥ ३.३४.१५ ॥
Habiéndose acogido a aquel logro ante los buenos, ¿quién lo abandonaría aquí por un reino? Pienso que para el noble es más pesado que la muerte gobernar la tierra habiendo transgredido el dharma.
3.34.16
तदैव चेद्वीरकर्माकरिष्यो ।
यदा द्यूते परिघं पर्यमृक्षः।
बाहू दिधक्षन्वारितः फल्गुनेन ।
किं दुष्कृतंभीम तदाऽभविष्यत् ॥ ३.३४.१६ ॥
Si entonces hubieras realizado una hazaña heroica, cuando en el juego de dados empuñaste la barra de la puerta y Phalguna te detuvo mientras deseabas quemar tus brazos, ¿qué mal habría ocurrido entonces, oh Bhīma?
3.34.17
प्रागेव चैवं समयक्रियायाः ।
किं नाब्रवीः पौरुषमाविदानः।
प्राप्तं तु कालं त्वभिपद्यपश्चात् ।
किं मामिदानीमतिवेलमात्थ ॥ ३.३४.१७ ॥
¿Por qué no hablaste antes, en el momento de este procedimiento acordado, mostrando tu hombría? Cuando llegó el momento, ¿por qué ahora me hablas fuera de tiempo?
3.34.18
भूयोपि दुःखं मम भीमसेन ।
दूये विषस्येव रसं हि पीत्वा।
यद्याज्ञसेनीं परिक्लिश्यमानां ।
संदृश्य तत्क्षान्तमिति स्म भीम ॥ ३.३४.१८ ॥
Oh Bhīmasena, de nuevo me atormenta el dolor, como si hubiera bebido el sabor del veneno, pues viendo a Yājñasenī atormentada, la soportaste, oh Bhīma.
3.34.19
न त्वद्य शक्यं भरतप्रवीर ।
कृत्वा यदुक्तं कुरुवीरमध्ये।
कालं प्रतीक्षस्व सुखोदयाय ।
पाकं फलानामिव बीजवापः ॥ ३.३४.१९ ॥
Oh mejor de los Bharatas, lo que se dijo en medio de los héroes de los Kurus no puede hacerse hoy; espera el tiempo para que surja la felicidad, como el sembrador de semillas espera que maduren los frutos.
3.34.20
यदा हि पूर्वं निकृतोनिकृन्ते-
द्वैरं सपुष्पं सफलं विदित्वा।
महागुणं हरति हि पौरुषेण ।
तदा वीरो जीवति जीवलोके ॥ ३.३४.२० ॥
Cuando quien fue antes agraviado, habiendo comprendido la enemistad con sus flores y frutos, arrebata un gran mérito con esfuerzo viril, entonces el héroe vive en este mundo de los vivos.
3.34.21
श्रियं च लोके लभते समग्रां ।
मन्ये चास्मै शत्रवः सन्नमन्ते।
मित्राणि चैनमतिरागाद्भजन्ते ।
देवा इवेनद्रमुपजीवन्ति चैनम् ॥ ३.३४.२१ ॥
Él alcanza una prosperidad completa en el mundo. Creo que sus enemigos se inclinan ante él, y sus amigos le sirven con gran afecto, como los dioses dependen de Indra.
3.34.22
मम प्रतिज्ञां च निबोध सत्यां ।
वृणे सत्यममृतीज्जीविताच्च।
राज्यं च पुत्राश्च यशो धनं च ।
सर्वं न सत्यस्य कलामुपैति ॥ ३.३४.२२ ॥
Comprende mi voto verdadero: elijo la verdad por encima de la inmortalidad y de la vida misma. Reino, hijos, fama y riqueza, todos juntos, no alcanzan a una fracción de la verdad.