マハーバーラタ · 章 3.36
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.36.1
भीमसेनवचः श्रुत्वा कुन्तीपुत्रो युधिष्ठिरः ।
निःश्वस्य पुरुषव्याघ्रः संप्रदध्यौ परंतपः ॥ ३.३६.१ ॥
ビーマセーナの言葉を聞いたクンティーの子ユディシュティラは、深いため息をつき、深い思索に沈んだ。人中の虎、敵を焦がす者である彼は。
3.36.2
श्रुता मे राजधर्माश्च वर्णानां च पृथक्पृथक् ।
आयत्यां च तदात्वे च यः पश्यति स पश्यति ॥ ३.३६.२ ॥
私は王の法と、それぞれの種姓の法を別々に聞いてきた。未来と現在の両方を見る者こそ、まことに見る者である。
3.36.3
धर्मस्य जानमानोऽहं गतिमग्र्यां सुदुर्विदाम् ।
कथं बलात्करिष्यामि मेरोरिव विवर्तनम् ॥ ३.३६.३ ॥
法の最高の道は、知ることが極めて難しいと私は知っている。それを、メール山を力で回すように、どうして力ずくで行えようか。
3.36.4
स मुहूर्तमिव ध्यात्वा विनिश्चित्येतिकृत्यताम् ।
भीमसेनमिद वाक्यमपदान्तरमब्रवीत् ॥ ३.३६.४ ॥
彼はしばし瞑想し、なすべきことを決めてから、ビーマセーナにこの言葉を告げた。
3.36.5
एवमेतन्महाबाहो यथा वदसि भारत ।
इदमन्यत्समादत्स्व वाक्यं मे वाक्यकोविद ॥ ३.३६.५ ॥
マハーバーホよ、おまえの言うとおりだ、バーラタよ。では、私の別の言葉を聞いてくれ、言葉に通じた者よ。
3.36.6
महापापानि कर्माणि यानि केवलसाहसात् ।
आरभ्यन्ते भीमसेन व्यथन्ते तानि भारत ॥ ३.३६.६ ॥
ビーマセーナよ、ただ無謀さから始められる行為は大罪である。バーラタよ、それらこそが苦悩をもたらすのだ。
3.36.7
सुमन्त्रिते सुविक्रान्ते सुकृतेसुविचारिते ।
सिद्ध्यन्त्यर्था महाबाहो दैवं चात्र प्रदक्षिणम् ॥ ३.३६.७ ॥
よく相談し、勇敢に遂行し、よく成し遂げ、よく考えられた事業は成就する、ああ大腕の者よ。この件では運命もまた好都合である。
3.36.8
यत्तु केवलचापल्याद्बलदर्पोत्थितः स्वयम् ।
आरब्धव्यमिदं कार्यं मन्यसे शृणु तत्रमे ॥ ३.३६.८ ॥
ただ軽率さと力の驕りから、自ら立ち上がってこの事業を始めるべきだとお前が考えるなら、私の言うことを聞け。
3.36.9
भूरिश्रवाः शलश्चैव जलसन्धश्च वीर्यवान् ।
भीष्मो द्रोणश्च कर्णशच् द्रोणपुत्रश्च वीर्यवान् ॥ ३.३६.९ ॥
ブーリシュラヴァス、シャラ、勇猛なジャラーサンダ、ビーシュマ、ドローナ、カルナ、そして勇猛なドローナの子（アシュヴァッターマン）。
3.36.10
धार्तराष्ट्रा दुराधर्षा दुर्योधनपुरोगमाः ।
सर्व एव कृताशस्त्राश्च सततं चाततायिनः ॥ ३.३६.१० ॥
ドリタラーシュトラの息子たちは打ち破りがたく、ドゥルヨーダナを先頭とし、皆武器に通じ、常に侵略者である。
3.36.11
राजानः पार्थिवाश्चैव येऽस्माभिरुपतापिताः ।
ते श्रिताः कौरवं पक्षं जातस्नेहाश्च सांप्रतम् ॥ ३.३६.११ ॥
我々に苦しめられた王や大地の君主たちは、今やカウラヴァの側に身を寄せ、彼らに親愛の情が生じている。
3.36.12
दुर्योधनहिते युक्ता न तथाऽस्मासु भारत ।
पूर्णकोशा बलोपेताः प्रयतिष्यन्ति रक्षणे ॥ ३.३६.१२ ॥
バーラタよ、彼らはドゥルヨーダナの利益に専念しており、我々に対してはそうではない。財宝と軍勢に満ちた彼らは、彼を守るために力を尽くすであろう。
3.36.13
सर्वे कौरवसैन्यस् सपुत्रामात्यसैनिकाः ।
संविभक्ता हि मात्राभिर्भोगैरपि च सर्वशः ॥ ३.३६.१३ ॥
カウラヴァの全軍は、息子、大臣、兵士もろとも、実にあらゆる面で財宝と享楽によってよく分配され、報いられている。
3.36.14
दुर्योधनेन ते वीरा मानिताश्च विशेषतः ।
प्राणांस्त्यक्ष्यन्ति संग्रामे इति मे निश्चिता मतिः ॥ ३.३६.१४ ॥
ドゥルヨーダナによって特に尊ばれたその英雄たちは、戦場で命を捨てるだろう。これが私の確固たる考えである。
3.36.15
समा यद्यपि भीष्मस्य वृत्तिरस्मासु तेषु च ।
द्रोणस् च महाबाहो कृषस्य च महात्मनः ॥ ३.३६.१५ ॥
ビーシュマの我らへの振る舞いも彼らへの振る舞いも同じであり、大臂の者よ、ドローナも、偉大な魂のクリパも同様である。
3.36.16
अवश्यं राजपिण्डस्तैर्निर्वेश्य इति मे मतिः ।
तस्मात्त्यक्ष्यन्ति संग्रामे प्राणानपि सुदुस्त्यजान् ॥ ३.३६.१६ ॥
彼らは王の食の恩義を必ず返さねばならない、というのが私の考えである。ゆえに、戦場で手放しがたい命さえも捨てるであろう。
3.36.17
सर्वेदिव्यास्त्रविद्वांसः सर्वे धर्मपरायणाः ।
अजेयाश्चेति मे बुद्धिरपि देवैः सवासवैः ॥ ३.३६.१७ ॥
彼らは皆神々の武器に通じ、皆ダルマに専心している。私の考えでは、ヴァーサヴァ（インドラ）と共にいる神々ですら彼らを征服することはできない。
3.36.18
अमर्षी नित्यसंरब्धस्तत्र कर्णो महारथः ।
सर्वास्त्रविदनाधृष्यो ह्यभेद्यकवचावृतः ॥ ३.३६.१८ ॥
そこには、大戦車兵カルナがいる。彼は忍耐を知らず、常に怒りに燃え、あらゆる武器に通じ、攻めがたく、貫けぬ鎧に覆われている。
3.36.19
अनिर्जित्यरणे सर्वानेतान्पुरुषसत्तमान् ।
अशक्यो ह्यसहायेन हन्तुं दुर्योधनस्त्वया ॥ ३.३६.१९ ॥
戦場でこれら人中の最勝者たちをすべて征服せずに、助力なくしてお前がドゥルヨーダナを殺すことはできない。
3.36.20
न निद्रामधिगच्छामि चिन्तयानो वृकोदर ।
अतिसर्वान्धनुर्ग्राहान्सूतपुत्रस्य लाघवम् ॥ ३.३६.२० ॥
ヴリコーダラよ、思い悩んで私は眠れない。御者の子の手の早業は、すべての弓の使い手を凌ぐ。
3.36.21
एतद्वचनमाज्ञाय भीमसेनोऽत्यमर्षणः ।
बभूव शान्तिसंयुक्तो गुरोर्वचनवारितः ॥ ३.३६.२१ ॥
この言葉を理解したビーマセーナは激怒していたが、師の言葉に制止されて心静かになった。
3.36.22
तयोः संवदतोरेवं तदा पाण्डवयोर्द्वयोः ।
आजगाम महायोगी व्यासः सत्यवतीसुतः ॥ ३.३६.२२ ॥
二人のパーンダヴァがこのように語り合っていたとき、大ヨーギーであるサティヤヴァティーの子ヴィヤーサが到着した。
3.36.23
सोऽभिगम्य यथान्यायं पाण्डवैः प्रतिपूजितः ।
युधिष्ठिरमिदं वाक्यमुवाच वदतांवरः ॥ ३.३६.२३ ॥
彼は作法どおり近づき、パーンダヴァたちに敬われた。そして語る者の中で最も優れた彼はユディシュティラにこの言葉を告げた。
3.36.24
युधिष्ठिर महाबाहो वेद्मि ते हृदयस्थितम् ।
मनीषया तत क्षिप्रमागतोस्मि नरर्षभ ॥ ३.३६.२४ ॥
大腕のユディシュティラよ、お前の心にあることを私は知っている。ゆえに人中の牡牛よ、私は知恵によって速やかにやって来たのだ。
3.36.25
भीष्माद्द्रोणात्कृपात्कर्णाद्द्रोणपुत्राच्च भारत ।
दुर्योधनान्नृपसुतात्तथा दुःशासनादपि ॥ ३.३६.२५ ॥
バーラタよ、ビーシュマ、ドローナ、クリパ、カルナ、ドローナの子、ドゥルヨーダナ、王子、そしてまたドゥフシャーサナからの（恐れ）。
3.36.26
त्ते भयममित्रघ्न हृदि संपरिवर्तते ।
तत्तेऽहं नाशयिष्यामि विधिदृष्टेन हेतुना ॥ ३.३६.२६ ॥
敵を討つ者よ、お前の心に巡っている恐れを、規定によって示された手段で私は滅ぼそう。
3.36.27
तच्छ्रुत्वा धृतिमास्थाय कर्मणा प्रतिपादय ।
प्रतिपाद्य तु राजेन्द्र ततः क्षिप्रं ज्वरं जहि ॥ ३.३६.२७ ॥
これを聞いて堅忍を保ち、儀礼によってそれを成し遂げよ。王の中の王よ、成し遂げたならば、速やかにその熱病（苦悩）を捨て去れ。
3.36.28
तत एकान्तमानाय्य पाराशर्यो युधिष्ठिरम् ।
अब्रवीदुपपन्नार्थमिदं वाक्यविशारदः ॥ ३.३६.२८ ॥
そこで言葉に巧みなパーラーシャリヤ（ヴィヤーサ）は、ユディシュティラを人のいない所へ連れて行き、目的にかなったこの言葉を語った。
3.36.29
श्रेयसस्तेऽपरः कालः प्राप्तो भरतसत्तम ।
येनाभिभविता शत्रून्रणे पार्थो धनुर्धरः ॥ ३.३६.२९ ॥
バラタ族の最良の者よ、お前にとってまた別の好機が訪れた。それによって弓を持つパールタ（アルジュナ）は戦場で敵を征服するだろう。
3.36.30
गृहाणेमां मया प्रोक्तां सिद्धिं मूर्तिमर्तामिव ।
विद्यां प्रतिस्मृतिं नाम प्रपन्नाय ब्रवीमि ते ॥ ३.३६.३० ॥
私が説いたこの成就を受け取れ、それはあたかも具現した姿のようだ。帰依した汝に、プラティスムリティという名のこの明知を語ろう。
3.36.31
यामवाप्यमहाबाहुरर्जुनः साधयिष्यति ।
अस्त्रहेतोर्महेन्द्रं च रुद्रं चैवाभिगच्छतु ॥ ३.३६.३१ ॥
それを得て、大腕のアルジュナは成し遂げるだろう。武器のために、彼はマヘーンドラとルドラのもとへも行くがよい。
3.36.32
वरुणं च कुबेरं च धर्मराजं च पाण्डव ।
शक्तो ह्येष सुरान्द्रष्टुं तपसा विक्रमेण च ॥ ३.३६.३२ ॥
パーンダヴァよ、ヴァルナ、クベーラ、そして法王のもとへも。彼は苦行と勇気によって神々を見ることができる。
3.36.33
ऋषिरेष मेहातेजा नारायणसहायवान् ।
पुराणः शास्वतो देवस्त्वजेयो जिष्णुरच्युतः ॥ ३.३६.३३ ॥
この大いなる輝きの聖者はナーラーヤナを伴侶とする。彼は太古の永遠の神であり、不敗、勝利者、不朽である。
3.36.34
अस्त्राणीनद्राच्च रुद्राच्च लोकपालेभ्य एव च ।
समादाय महाबाहुर्महत्कर्म करिष्यति ॥ ३.३६.३४ ॥
インドラ、ルドラ、そして世界守護神たちから武器を受け取り、大腕の者は偉大な行いをなすであろう。
3.36.35
वनादस्माच्च कौन्तेय वनमन्यद्विचिन्त्यताम् ।
निवासार्थाय यद्युक्तं भवेद्वः पृथिवीपते ॥ ३.३६.३५ ॥
クンティーの子よ、この森から別の森を考えてみよ、大地の主よ、それがあなた方の住まいにふさわしいならば。
3.36.36
एकत्रचिरवासो हि न प्रीतिजननो भवेत् ।
तापसानां च शान्तानां भवेदुद्वेगकारकः ॥ ३.३६.३६ ॥
一か所での長い滞在は喜びをもたらさず、静かな苦行者にとっては動揺の原因となりうる。
3.36.37
मृगाणामुपरोधश्च वीरुदोषधिसंक्षयः ।
बिभर्षि च बहून्विप्रान्वेदवेदाङ्गपारगान् ॥ ३.३६.३७ ॥
鹿は害を受け、蔓や薬草は滅びるが、おまえはヴェーダとヴェーダーンガに精通した多くのバラモンを養っている。
3.36.38
एवमुक्त्वा प्रपन्नाय शुचये भगवान्प्रभुः ।
प्रोवाच योगतत्त्वज्ञो योगविद्यामनुत्तमाम् ॥ ३.३६.३८ ॥
このように言って、ヨーガの真髄を知る尊き主は、帰依して清らかなユディシュティラに、最上のヨーガの学問を説いた。
3.36.39
धर्मराजाय धीमान्स व्यासः सत्यवतीसुतः ।
अनुज्ञाय च कौन्तेयं तत्रैवान्तरधीयत ॥ ३.३६.३९ ॥
賢明なサティヤヴァティーの子ヴィャーサは、法王クンティーの子に別れを告げ、その場で姿を消した。
3.36.40
युधिष्ठिरस्तु धर्मात्मा तद्ब्रह्म मनसा यतः ।
धारयामास मेधावी कालेकाले सदाऽभ्यसन् ॥ ३.३६.४० ॥
しかし法の心を持つ賢明なユディシュティラは、その梵の知を心に保ち、折々に常にそれを修習した。
3.36.41
स व्यासवाक्यमुदितो वनाद्द्वैतवनात्ततः ।
ययौ सरस्वतीकूले काम्यकं नाम काननम् ॥ ३.३६.४१ ॥
ヴィャーサの言葉に喜んだ彼は、ドヴァイタの森を去り、サラスヴァティー川の岸にあるカーミャカという森へ向かった。
3.36.42
तमन्वयुर्महाराज शिक्षाक्षरविशारदाः ।
ब्राह्मणास्तपसा युक्ता देवेन्द्रमृषयो यथा ॥ ३.३६.४२ ॥
大王よ、音韻と文字に通じ、苦行に満ちたバラモンたちが彼に従った。神々の王インドラに仙人たちが従うように。
3.36.43
ततः काम्यकमासाद्य पुनस्ते भरतर्षभ ।
न्यविशन्त महात्मानः सामान्याः सपदानुगाः ॥ ३.३६.४३ ॥
やがて、バラタの牡牛よ、再びカーミャカの森に着いた偉大な人々は、供の者たちとともにそこに住んだ。
3.36.44
तत्रते न्यवसन्राजन्कंचित्कालं मनस्विनः ।
धनुर्वेदपरा वीरा गृणाना वेदमुत्तमम् ॥ ३.३६.४४ ॥
王よ、その思慮深い英雄たちはしばらくそこに住み、弓の学問に専念し、最上のヴェーダを唱えていた。
3.36.45
चरन्तो मृगयां नित्यं शुद्धैर्बाणैर्मृगार्थिनः ।
पितृदैवतविप्रेभ्यो निर्वपन्तो यथाविधि ॥ ३.३६.४५ ॥
毎日狩猟に出て、清らかな矢で鹿を求め、祖霊・神々・バラモンに規定どおり供物を捧げた。