マハーバーラタ · 章 3.4
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.4.1
वनं प्रविष्टेष्वथ पाण्डवेषु ।
प्रज्ञाचक्षुस्तप्यमानोऽम्बिकेयः।
धर्मात्मानं विदुरमगाधबुद्धिं ।
सुखासीनो वाक्यमुवाच राजा ॥ ३.४.१ ॥
パーンダヴァたちが森に入った後、アンビカーの息子である、智慧の眼を持つ王は、悲しみながら安楽に座し、法に篤く深い知恵を持つヴィドゥラにこの言葉を述べた。
3.4.2
प्रज्ञा च ते भार्गवस्येव शुद्धा ।
धर्मं च त्वं परमं वेत्थ सूक्ष्मम्।
समश्च त्वं संमतः कौरवाणां ।
पथ्यं चैषां मम चैव ब्रवीहि ॥ ३.४.२ ॥
お前の智慧はバールガヴァ（シュクラ）のように清らかで、至高で微妙なダルマを知っている。お前は公平で、クル族の間で尊敬されている。彼らにとっても私にとっても益になることを語れ。
3.4.3
एवं गते विदुरयदद्य कार्यं ।
पौराश्चेमे कथमस्मान्भजेरन्।
ते चाप्यस्मान्नोद्धरेयुः समूला-
न्न कामये तांश्च विनश्यमानान् ॥ ३.४.३ ॥
このようになった今、ヴィドゥラよ、何をなすべきか。これらの市民はどうして我らに仕えるだろうか。彼らも我らを根こそぎ救うことはないだろう。滅びゆく彼らを私も望まない。
3.4.4
सौबलेनैव पापेन दुर्योधनहितैषिणा ।
क्रूरमाचरितं क्षत्तर्न मे प्रियमनुष्ठितम् ॥ ३.४.४ ॥
スバラの悪しき息子シャクニが、ドゥルヨーダナの利益を求めてこの残酷な行いをした。ああ、クシャッタルよ、これは私の喜ぶところではなかった。
3.4.5
तथैवाङ्गीकृते तत्र तद्भवान्वक्तुमर्हति ।
उत्तरं प्राप्तकालं च किमन्यन्मन्यते क्षमम् ॥ ३.४.५ ॥
そのように彼の地で受け入れられた今、あなたこそそれについて語るべき人だ。時宜にかなった答えを述べよ。これ以外に何が適切だと考えるか。
3.4.6
नास्ति धर्मे सहायत्वमिति मे दीर्यते मनः ।
यत्र पाण्डुसुताः सर्वे क्लिश्यन्ति वानमागताः ॥ ३.४.६ ॥
法には助けがないと思うと、私の心は引き裂かれる。パーンドゥの息子たちは皆森に来て苦しんでいるのだから。
3.4.7
त्रिवर्गोऽयं धर्ममूलो नरेन्द्र ।
राज्यं चेदं धर्ममूलं वदन्ति।
धर्मे राजन्वर्तमानः स्वशक्त्या ।
पुत्रान्सर्वान्पाहि कुन्तीसुतांश्च ॥ ३.४.७ ॥
王よ、この三つの目的は法を根本とする。王国もまた法を根本とすると言われる。王よ、法に安住し、自らの力で、汝のすべての息子とクンティーの息子たちを守れ。
3.4.8
स वै ध्रमो विप्रलब्धः सभायां ।
पापात्मभिः सौबलेयप्रधानैः।
आहूय कुन्तीसुतमक्षवत्यां ।
पराजैषीत्सत्यसन्धं सुतस्ते ॥ ३.४.८ ॥
その法は、スバラの息子を筆頭とする邪悪な心の者どもによって議会で欺かれた。クンティーの息子を賭博に呼び出し、真実を誓う者を汝の息子は打ち負かした。
3.4.9
एतस्य ते दुष्प्रणीतस्य राज-
न्द्वेषस्याहं परिपश्याम्युपायम्।
यथा पुत्रस्तव कौरव्य पापा-
न्मुक्तो लोके प्रतितिष्ठेत साधु ॥ ३.४.९ ॥
汝のこの誤って導かれた王への敵意に対して、私は一つの方策を見ている。クル族の子よ、汝の息子が罪から解放されて世に良く立てるように。
3.4.10
तद्वै सर्वं पाण्डुपुत्रा लभन्तां ।
यत्तद्राजन्नतिसृष्टं त्वयाऽऽसीत्।
एष धर्मः परमो यत्स्वकेन ।
राजा तुष्येन्न परस्वेषु गृद्ध्येत् ॥ ३.४.१० ॥
王よ、汝が以前手放したものすべてを、パーンドゥの息子たちが得させよ。これが最高の法である。王は自分のものに満足し、他人のものを貪ってはならない。
3.4.11
यशो ने नश्येज्ज्ञातिभेदश्च न स्या-
द्धर्मो न स्यान्नैव चैवं कृते त्वाम्।
एतत्कार्ये तव सर्वप्रधानं ।
तेषां तुष्टिः शकुनेश्चावमानः ॥ ३.४.११ ॥
もしそうすれば、汝の名声は滅び、親族の間に分裂が生じ、ダルマも成り立たなくなる。この件において汝にとって最も重要なのは、彼らの満足であって、シャクニの名誉ではない。
3.4.12
एवं शेषं यदि पुत्रेषु ते स्या-
देतद्राजंस्त्वरमाणः कुरुष्व।
अथैतदेवं न करोषि राजन् ।
ध्रुवं कुरूणां भविता विनाशः ॥ ३.४.१२ ॥
もし汝の息子たちに残されるものがこれだけなら、王よ、急いでこれを行え。しかし汝がこれを行わないなら、王よ、クルの一族の滅亡は確かに訪れるであろう。
3.4.13
नहि क्रुद्धो भीमसेनोऽर्जुनो वा ।
शेषं कुर्याच्छात्रवाणामनीके।
येषां योद्धा सव्यसाची कृतास्त्रो ।
धनुर्येषां गाण्डिवं लोकसारम् ॥ ३.४.१३ ॥
怒れるビーマセーナやアルジュナは、敵軍に何も残さないであろう。戦士がサヴィヤサーチンであり、武芸に熟達し、弓が世界の精髄たるガーンディーヴァである者たちよ。
3.4.14
येषां भीमो बाहुशाली च योद्धा ।
तेषां लोके किंनु न प्राप्यमस्ति।
उक्तं पूर्वं जातमात्रे सुते ते ।
मया यत्ते हितमासीत्तदानीम् ॥ ३.४.१४ ॥
その戦士が腕力に優れたビーマである者たちにとって、世において何が得られないものがあろうか。汝の息子が生まれたときに、私は既に汝の利となることを告げていた。
3.4.15
पुत्रं त्यजेममहितं कुलस्य ।
हितं परं न च तत्त्वं चकर्थ।
इदानीं ते हितमुक्तं न चेत्त्व-
मेवं कर्ता परितप्ताऽसि पश्चात् ॥ ३.४.१५ ॥
家に害をなすこの息子を捨てよ。お前は最高の善をなさなかった。今、善が告げられた。もしそうしなければ、後に悔いることになる。
3.4.16
यद्येतदेवमनुमन्ता सुतस्ते ।
संप्रीयमाणः पाण्डवैरेकराज्यम्।
तापो न ते भविता प्रीतियोगा-
त्त्वं चेन्न गृह्णासि सुतं सहायैः ॥ ३.४.१६ ॥
お前の息子がこれを認め、パーンダヴァたちと喜んで一つの王国に住むなら、愛情の結びつきによってお前に苦悩はないだろう。もしお前が息子を味方とともに受け入れないなら。
3.4.17
दुर्योधनं त्वहितं वै निगृह्य ।
पाण्डोः पुत्रं प्रकुरुष्वाधिपत्ये।
ध्रुवं विनाशस्तव पुत्रेण धीमन् ।
सबन्धुवर्गेण सहैव राजभिः ॥ ३.४.१७ ॥
害をなす ドゥルヨーダナを抑え、パーンドゥの息子を王権に就けよ。賢者よ、お前の息子のゆえに、親族と王たちとともに、お前は必ず滅びるだろう。
3.4.18
चतुर्दशे चैव वर्षे नरेन्द्र ।
कुलक्षयं प्राप्स्यसि राजसिंह।
तस्मात्कुरुष्वाधिपत्ये नरेन्द्र ।
युधिष्ठिरं धर्मभृतां वरिष्ठम् ॥ ३.४.१८ ॥
そして十四年目に、人主よ、お前は一族の滅亡に出会うだろう、王の中の獅子よ。ゆえに、人主よ、法を守る者の中で最も優れたユディシュティラを王権に就けよ。
3.4.19
अजातशत्रुर्हि विमुक्तरागो ।
धर्मोणेमां पृथिवीं शास्तु राजन्।
ततो राजन्पार्थिवाः सर्व एव ।
वैश्या इवास्मानुपतिष्ठन्तु सद्यः ॥ ३.४.१९ ॥
敵のない（不敵の）ユディシュティラは執着を離れ、法によってこの大地を治めよ、王よ。そして王よ、すべての王たちは商人のように、ただちに我らに仕えよ。
3.4.20
दुर्योधनः शकुनिः सूतपुत्रः ।
प्रीत्या राजन्पाण्डुपुत्रान्भजन्तु।
दुःशासनो याचतु भीमसेनं ।
सभामध्ये द्रुपदस्यात्मजां च ॥ ३.४.२० ॥
ドゥリヨーダナ、シャクニ、御者の子カルナは、王よ、愛情をもってパーンドゥの子らに仕えよ。ドゥッシャーサナはビーマセーナに乞い、集会の真ん中でドルパダの娘にも乞え。
3.4.21
युधिष्ठिरं त्वं परिसान्त्वयस्व ।
राज्ये चैनं स्थापयस्वाभिपूज्य।
त्वया पृष्टः किमहमन्यद्वदेय-
मेतत्कृत्वा कृतकृत्योसि राजन् ॥ ३.४.२१ ॥
ユディシュティラを十分に慰め、敬意をもって王国に据えよ。あなたに問われた以上、ほかに何を言えようか。これを成し遂げれば、王よ、あなたは務めを果たしたことになる。
3.4.22
एतद्वाक्यं विदुर यत्ते सभाया-
मिह प्रोक्तं पाण्डवान्प्राप्य मां च।
हितं तेषामहितं मामकाना-
मेतत्सर्वं मम नावैदि चेतः ॥ ३.४.२२ ॥
ヴィドゥラよ、お前が集会でパーンダヴァと私について語ったこの言葉は、彼らには益となり、我が者たちには害となる。私の心はこのすべてを理解しなかった。
3.4.23
इदं त्विदानीं गत एव निश्चितं ।
तेषामर्थे पाण्डवानां यदात्थ।
तेनाद्य मन्ये नासि हितो ममेति ।
कथं हि पुत्रं पाण्डवार्थे त्यजेयम् ॥ ३.४.२३ ॥
パーンドゥの子らのためにおまえが言うことは、今や確定してしまった。ゆえに今日、私はおまえが私に好意を持っていないと思う。パーンドゥの子らのために、どうして私が息子を捨てられようか。
3.4.24
असंशयं तेऽपि ममैव पुत्रा ।
दुर्योधनस्तु मम देहात्प्रमूतः।
स्वं वै देहं परहेतोस्त्यजेति ।
कोनु ब्रूयात्समतामन्ववेक्षन् ॥ ३.४.२४ ॥
確かに彼らも私の息子である。しかしドゥルヨーダナは私自身の身体から生まれた。公平な心で考えて、『自分の身体を他人のために捨てよ』と言う者がいようか。
3.4.25
स मां जिह्मं विदुर सर्वं ब्रवीपि ।
मन्युं तेऽहमधिकं धारयामि।
यथेच्छकं गच्छ वा तिष्ठ वा त्वं ।
सुसान्त्व्यमानाऽप्यसती स्त्री जहाति ॥ ३.४.२५ ॥
ヴィドゥラよ、おまえは私に対してすべてを曲げて語る。私はおまえに大きな怒りを抱いている。好きなように去るなり留まるなりせよ。よく慰められても、不貞の女は夫を捨てるのだ。
3.4.26
एतावदुक्त्वा धृतराष्ट्रोऽन्वपद्य-
दन्तर्वेश्म सहसोत्थाय राजन्।
नेदमस्तीत्यथ विदुरो भापमाप्पः ।
संप्राद्रवद्यत्र पार्था बभूवुः ॥ ३.४.२६ ॥
ここまで言うと、ドリタラーシュトラは突然立ち上がり、奥の間へ入った。ヴィドゥラは「そうではない」と言って答えを得ると、プリター の子らのいる所へ走った。