มหาภารตะ · อัธยายะ 3.42
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.42.1
गतेषु लोकपालेषु पार्थः शत्रुनिबर्हणः ।
चिन्तयामास राजेन्द्र देवराजरथागमम् ॥ ३.४२.१ ॥
ข้าแต่พระราชาผู้เป็นใหญ่แห่งกษัตริย์ เมื่อบรรดาโลกบาลได้จากไปแล้ว พระปารถะผู้ทำลายศัตรู ทรงครุ่นคิดถึงการมาของรถของพระอินทร์ราชาแห่งเทวดา
3.42.2
तस्य चिन्तयमानस्य गुडाकेशस्य धीमतः ।
रथो मातलिसंयुक्त आजगाम महाप्रभः ॥ ३.४२.२ ॥
ขณะที่กุฑากेशะ คืออรชุนผู้มีปัญญานั้นกำลังครุ่นคิดอยู่ รถอันมีรัศมีรุ่งโรจน์มากซึ่งเทียมด้วยมาตลีก็มาถึง
3.42.3
नभो वितिमिरं कुर्वञ्जलदान्पाटयन्निव ।
दिशः संपूरयन्नादैर्महामेघरवोपमैः। ॥ ३.४२.३ ॥
รถนั้นทำให้ท้องฟ้าปราศจากความมืด ราวกับกำลังฉีกเมฆให้แยกออก และเติมเต็มทิศทั้งหลายด้วยเสียงคล้ายเสียงคำรามของเมฆฝนใหญ่
3.42.4
असयः शक्तयो भीमा गदाश्चोग्रप्रदर्शनाः ।
दिव्यप्रभावाः प्रासाश्च विद्युतश्च महाप्रभाः ॥ ३.४२.४ ॥
มีดาบ หอก และกระบองอันน่ากลัว มีรูปลักษณ์ดุร้าย มีหอกทิพย์ที่มีอานุภาพศักดิ์สิทธิ์ และมีสายฟ้าที่สว่างจ้ายิ่ง
3.42.5
तथैवाशनयश्चैव चक्रयुक्तास्तुलागुडाः ।
वायुस्फोटाः सनिर्घाताः शङ्खमेघस्वनास्तथा ॥ ३.४२.५ ॥
ทั้งอาวุธสายฟ้าที่มีจักรติดอยู่และลูกกลมคล้ายตุ้มตาชั่ง มีลมพัดและเสียงฟาดฟันดังกระหึ่ม พร้อมเสียงคล้ายสังข์และเมฆ
3.42.6
तत्रनागा महाकाया ज्वलितास्याः सुदारुणाः ।
सिताभ्रकूटप्रतिमाः संहताश्च यथोपलाः ॥ ३.४२.६ ॥
มีงูตัวใหญ่โตมาก มีปากลุกโชน น่ากลัวยิ่ง มีรูปร่างคล้ายยอดเมฆขาว รวมตัวกันคล้ายก้อนหิน
3.42.7
दशवाजिसहस्राणि हरीणां वातरंहसाम् ।
वहन्ति यं नेत्रमुषं दिव्यं मायामयं रथम् ॥ ३.४२.७ ॥
ม้าสีน้ำตาลทองหนึ่งหมื่นตัว เร็วดุจลม ลากรถทิพย์ที่สร้างขึ้นด้วยมายาคันนั้น ซึ่งทำให้ดวงตาพร่ามัว
3.42.8
तत्रापश्यन्महानीलं वैजयन्तं महाप्रभम् ।
ध्वजमिन्दीवरश्यामं वंशं कनकभूषणम् ॥ ३.४२.८ ॥
ที่นั่นท่านได้เห็นธงไวชยันตะ สีน้ำเงินเข้มมากและมีความรุ่งโรจน์ยิ่ง มืดดุจดอกบัวน้ำเงิน มีด้ามธงประดับด้วยทองคำ
3.42.9
तस्मिन्रथे स्थितं सूतं तप्तहेमविभूषितम् ।
दृष्ट्वा पार्थो महाबाहुर्देवराजमतर्कयत् ॥ ३.४२.९ ॥
เมื่อเห็นสารถีที่ยืนอยู่บนรถนั้น ประดับด้วยทองคำบริสุทธิ์ พระปารถะผู้มีแขนทรงพลังจึงคาดเดาว่านั่นคือพระราชาแห่งเทวดา
3.42.10
तथा तर्कयतस्तस्य फल्गुनस्याथ मातलिः ।
सन्नतः प्रस्थितो भूत्वा वाक्यमर्जुनमब्रवीत् ॥ ३.४२.१० ॥
ขณะที่พระฟัลคุนะคืออรชุนกำลังคาดเดาเช่นนั้น มาตลีก็ก้มศีรษะลงและก้าวเข้ามา แล้วกล่าวถ้อยคำนี้ต่ออรชุน
3.42.11
भोभो शक्रात्मज श्रीमञ्शक्रस्त्वां द्रष्टुमिच्छति ।
आरोहतु भवाञ्शीघ्रं रथमिन्द्रस्य संभतम् ॥ ३.४२.११ ॥
ข้าแต่บุตรของศักระผู้รุ่งเรือง พระศักระทรงประสงค์จะพบท่าน ขอให้ท่านรีบขึ้นรถของพระอินทร์ซึ่งได้เตรียมพร้อมแล้ว
3.42.12
आह माममरश्रेष्ठः पिता तव शतक्रतुः ।
कुन्तीसुतमिह प्राप्तं पश्यन्तु त्रिदशालयाः ॥ ३.४२.१२ ॥
บิดาของท่าน คือศตกรตุผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่เทวดา ได้ตรัสกับข้าพเจ้าว่า ขอให้เหล่าผู้อยู่ในสวรรค์ได้เห็นบุตรของกุนตีผู้มาถึงที่นี่
3.42.13
एष शक्रः परिवृतो देवैर्ऋषिगणैस्तथा ।
गन्धर्वैरप्सरोभिश्च त्वां दिदृक्षुः प्रतीक्षते ॥ ३.४२.१३ ॥
ที่นี่พระอินทร์ประทับรออยู่ ล้อมรอบด้วยเทวดา หมู่ฤๅษี คันธรรพ์ และอัปสร ปรารถนาจะพบท่าน
3.42.14
अस्माल्लोकाद्देवलोकं पाकशासनशासनात् ।
मारोह त्वं मया सार्धं लब्धास्त्रः पुनरेष्यसि ॥ ३.४२.१४ ॥
จากโลกนี้สู่โลกของเทวดา ตามพระบัญชาของพระอินทร์ผู้ทรงลงโทษปากะ ขอท่านขึ้นไปกับข้าพเจ้า เมื่อได้อาวุธแล้วท่านจะกลับมาอีก
3.42.15
मातले गच्छ शीघ्रं त्वमारोहस्व रथोत्तमम् ।
राजसूयाश्वमेधानां शतैरपि सुदुर्लभम् ॥ ३.४२.१५ ॥
มาตลีเอ๋ย จงรีบไปเถิด จงขึ้นรถอันประเสริฐนั้น ซึ่งแม้ด้วยการประกอบพิธีราชสูยะและอัศวเมธนับร้อยครั้งก็ยากนักที่จะได้มา
3.42.16
पार्थिवैः सुमहाभागैर्यज्वभिर्भूरिदक्षिणैः ।
दैवतैर्वा दुरारोहं दानवैर्वा रथोत्तमम् ॥ ३.४२.१६ ॥
รถอันประเสริฐนี้เป็นสิ่งที่แม้กษัตริย์ผู้มีบุญยิ่งซึ่งประกอบยัญและถวายทักษิณามากมาย เทวดา หรือทานพ ก็ขึ้นได้ยาก
3.42.17
नातप्ततपसा शक्य एष दिव्यो महारथः ।
द्रष्टुं वाऽप्यथवा स्प्रष्टुमारोढुं कुत एव च ॥ ३.४२.१७ ॥
รถทิพย์มหารถคันนี้ ผู้ที่ยังไม่ได้บำเพ็ญตบะอย่างเข้มงวดย่อมไม่อาจเห็น จับต้อง หรือขึ้นไปได้เลย แล้วจะทำได้อย่างไรเล่า
3.42.18
त्वयि मतिष्ठिते साधो रथस्थे स्थिरवाजिनि ।
पश्चादहमथारोक्ष्ये मुकृती सत्पथं यथा ॥ ३.४२.१८ ॥
ข้าแต่ผู้ประเสริฐ เมื่อท่านตั้งใจมั่นแล้ว ยืนอยู่บนรถที่มีม้าแข็งแรงมั่นคง ข้าพเจ้าจะขึ้นตามไปภายหลัง เหมือนผู้มีบุญขึ้นสู่ทางอันดี
3.42.19
तस्यतद्वचनं श्रुत्वा मातलिः शक्रसारथिः ।
आरुरोह रथं शीघ्रं हयाञ्जग्राह रश्मिभिः ॥ ३.४२.१९ ॥
เมื่อมาตลีสารถีของพระศักระได้ฟังถ้อยคำของท่านแล้ว ก็รีบขึ้นรถและจับม้าไว้ด้วยบังเหียน
3.42.20
ततोऽर्जुनो हृष्टमना गङ्गायामाप्लुतः शुचिः ।
जजाप जप्यं कौन्तेयो विधिवत्कुरुनन्दनः ॥ ३.४२.२० ॥
แล้วอรชุนบุตรของกุนตี ผู้ปีติในใจ ได้อาบน้ำในแม่น้ำคงคาจนบริสุทธิ์ และท่องมนตร์ที่ควรท่องตามวิธีที่กำหนด ผู้เป็นที่รื่นรมย์ของชาวกุรุ
3.42.21
ततः पितृन्यथान्यायं तर्पयित्वा यथाविधि ।
मन्दरं शैलराजं तमाप्रष्टुमुपचक्रमे ॥ ३.४२.२१ ॥
จากนั้น เมื่อได้ถวายน้ำแก่บรรพบุรุษตามระเบียบอย่างถูกต้องแล้ว ท่านก็เริ่มขอลาภูเขามันทระ ซึ่งเป็นราชาแห่งภูเขา
3.42.22
साधूनां पुण्यशीलानां मुनीनां पुण्यकर्मणाम् ।
त्वं सदा संश्रयः शैल स्वर्गमार्गाभिकाङ्क्षिणाम् ॥ ३.४२.२२ ॥
ข้าแต่ภูเขา ท่านเป็นที่พึ่งเสมอของผู้ประเสริฐ ของฤๅษีผู้มีศีลธรรมและกระทำความดี และของผู้ที่ปรารถนาหนทางสู่สวรรค์
3.42.23
त्वत्प्रसादात्सदा शैल ब्राह्मणाः क्षत्रिया विशः ।
स्वर्गं प्राप्ताश्चरन्ति स्म देवैः सह गतव्यथाः ॥ ३.४२.२३ ॥
ข้าแต่ภูเขา ด้วยพระกรุณาของท่าน พราหมณ์ กษัตริย์ และแพศย์ ได้ขึ้นสู่สวรรค์และเที่ยวไปร่วมกับเหล่าเทพอย่างปราศจากความทุกข์เสมอมา
3.42.24
अद्रिराज महाशैल मुनिसंश्रय तीर्थवन् ।
गच्छाम्यामन्त्रयित्वा त्वां सुखमस्म्युषितस्त्वयि ॥ ३.४२.२४ ॥
ข้าแต่ภูเขา ราชาแห่งภูเขา ภูเขาใหญ่ ที่พึ่งของฤๅษี ผู้เต็มไปด้วยสถานศักดิ์สิทธิ์ ข้าขอลาท่านแล้วจะไป ข้าได้อยู่อาศัยอย่างมีความสุขในท่าน
3.42.25
तव सानूनि कुञ्जाश्च नद्यः प्रस्रवणानि च ।
तीर्थानि च सुपुण्यानि मया दृष्टान्यनेकशः ॥ ३.४२.२५ ॥
ข้าได้เห็นยอดเขา พุ่มไม้ แม่น้ำ น้ำพุ และสถานศักดิ์สิทธิ์อันเป็นบุญยิ่งของท่านหลายครั้งแล้ว
3.42.26
सुसुगन्धाश्च वैर्योघास्त्वच्छरीरविनिःसृताः ।
अमृतास्वादसृशाः पीताः प्रस्रवणोदकाः ॥ ३.४२.२६ ॥
สายน้ำที่หอมหวนยิ่ง ไหลออกจากกายของท่าน มีสีดุจอัญมณีไพฑูรย์ มีรสเหมือนน้ำอมฤต ข้าได้ดื่มน้ำจากน้ำพุของท่านแล้ว
3.42.27
शिशुर्यथा पितुश्चाङ्के सुखं शेते तटे तथा ।
मया तवाङ्के ललितं शैलराज महाप्रभो ॥ ३.४२.२७ ॥
ดุจเด็กนอนอย่างสบายในตักของบิดา หรือบนฝั่งแม่น้ำ ข้าก็ได้นอนอย่างสบายในตักของท่าน ข้าแต่ราชาแห่งภูเขา ข้าแต่ผู้มีอานุภาพยิ่งใหญ่
3.42.28
अप्सरोगणसंकीर्णए ब्रह्मघोषानुनादिते ।
सुखमस्म्युषितः शैल तव सानुषु नित्यदा ॥ ३.४२.२८ ॥
ภูเขาที่แออัดด้วยหมู่นางอัปสร และก้องด้วยเสียงสวดมนตร์พระเวท ข้าแต่ภูเขา ข้าได้อยู่อย่างมีความสุขบนไหล่เขาของท่านเป็นนิตย์
3.42.29
एवमुक्त्वार्जुनः शैलमामन्त्र्य परवीरहा ।
आरुरोह रथं दिव्यं द्योतयन्निव भास्करः ॥ ३.४२.२९ ॥
เมื่อกล่าวดังนี้แล้ว อรชุน ผู้สังหารวีรบุรุษฝ่ายศัตรู ได้ขอลาภูเขา แล้วขึ้นรถทิพย์ ส่องแสงสว่างดุจพระอาทิตย์
3.42.30
स तेनादित्यरूपेण दिव्येनाद्भुतकर्मणा ।
ऊर्ध्वमाचक्रमे धीमान्प्रहृष्टः कुरुनन्दनः ॥ ३.४२.३० ॥
บุตรแห่งกุรุผู้ปัญญาเฉียบแหลม มีใจยินดียิ่ง ได้ขึ้นสู่เบื้องบนด้วยรถทิพย์นั้น ซึ่งมีรูปดุจพระอาทิตย์และกระทำการอันมหัศจรรย์
3.42.31
सोऽदर्शनपथं यातो मर्त्यानां धर्मचारिणाम् ।
ददर्शाद्भुतरूपाणि विमानानि सहस्रशः ॥ ३.४२.३१ ॥
ท่านได้ล่วงพ้นสายตาของมนุษย์ผู้ประพฤติธรรม แล้วได้เห็นวิมานทิพย์นับพันอันมหัศจรรย์
3.42.32
न तत्र सूर्यः सोमो वा द्योतते न च पावकः ।
स्वयैव प्रभया तत्र द्योतन्ते पुण्यलब्धया ॥ ३.४२.३२ ॥
ที่นั่นพระอาทิตย์ พระจันทร์ หรือไฟ ไม่ส่องแสง แต่วิมานเหล่านั้นส่องแสงด้วยรัศมีของตนเอง ซึ่งได้มาด้วยบุญ
3.42.33
तारारूपाणि यानीह दृश्यन्ते द्युतिमन्ति वै ।
आकाशे विप्रकृष्टत्वात्तनूनि सुमहान्त्यपि ॥ ३.४२.३३ ॥
รูปดาวอันสุกใสซึ่งเห็นอยู่ที่นี่ แม้แท้จริงแล้วจะใหญ่โตยิ่ง แต่ก็ดูเล็กเพราะอยู่ไกลในท้องฟ้า
3.42.34
तानि तत्र प्रभास्वन्ति रूपवन्ति च पाण्डवः ।
ददर्श स्वेषु धिष्ण्येषु दीप्तिमन्ति स्वयाऽर्चिषा ॥ ३.४२.३४ ॥
ปาณฑพได้เห็นวิมานเหล่านั้นที่นั่น ซึ่งส่องแสงและงดงาม แต่ละหลังตั้งอยู่ในที่ของตนเอง เปล่งรัศมีด้วยเปลวของตนเอง
3.42.35
तत्र राजर्षयः सिद्धा वीराश्च निहता युधि ।
तपसा च जितं स्वर्गं संपेतुः शतसङ्घशः ॥ ३.४२.३५ ॥
ที่นั่นมีราชฤๅษี สิทธะ และวีรบุรุษที่ถูกฆ่าในสงคราม ผู้ได้สวรรค์ด้วยตบะ มาชุมนุมกันเป็นร้อยหมู่
3.42.36
गन्धर्वाणां सहस्राणि मूर्यज्वलिततेजसाम् ।
गुह्यकारनामृषीणां च तथैवाप्सरसां गणान् ॥ ३.४२.३६ ॥
ที่นั่นมีคันธรรพ์นับพันผู้มีรัศมีดุจดวงอาทิตย์ และมีหมู่คุยหกะ ฤๅษี และอัปสรเช่นกัน
3.42.37
लोकानात्मप्रभान्पश्यन्फल्गुनो विस्मयान्वितः ।
पप्रच्छ मातलिं प्रीत्या स चाप्येनमुवाच ह ॥ ३.४२.३७ ॥
ฟาลคุนะเห็นโลกต่าง ๆ ที่ส่องแสงด้วยตนเอง ก็เกิดความอัศจรรย์ใจ จึงถามมาตลีด้วยความเอ็นดู และมาตลีก็ตอบท่านเช่นกัน
3.42.38
एते सुकृतिनः पार्थ स्वेषु धिष्ण्येष्ववस्थिताः ।
तान्दृष्टवानसि विभो तारारूपाणि भूतले ॥ ३.४२.३८ ॥
ข้าแต่ปฤถาบุตร ผู้ทำความดีเหล่านี้ประทับอยู่ในที่ของตน ข้าแต่ผู้ยิ่งใหญ่ ท่านได้เห็นพวกเขาบนโลกในรูปของดวงดาวแล้ว
3.42.39
ततोऽपश्यत्स्थितं द्वारि मत्तं विजयिनं गजम् ।
ऐरावतं चतुर्दन्तं कैलासमिव शृङ्गिणम् ॥ ३.४२.३९ ॥
จากนั้น ท่านได้เห็นช้างที่กำลังตกมันและมีชัยชนะ ยืนอยู่ที่ประตู คือช้างไอราวตะที่มีสี่งา ดุจไกรลาสที่มียอด
3.42.40
स सिद्धमार्गमाक्रम्य कुरुपाण्डवसत्तमः ।
व्यरोचत यथापूर्वं मान्धाता पार्थिवोत्तमः ॥ ३.४२.४० ॥
บุตรผู้ประเสริฐที่สุดของกุรุและปาณฑพ ได้ก้าวผ่านทางของผู้สำเร็จแล้ว ส่องแสงเหมือนเดิม ดุจพระมานธาตา ผู้ประเสริฐที่สุดของกษัตริย์
3.42.41
अभिचक्राम लोकान्स राज्ञां राजीवलोचनः ॥ ३.४२.४१ ॥
พระผู้มีดวงตาดุจดอกบัวได้ผ่านโลกของบรรดากษัตริย์ไป
3.42.42
एवं स संक्रमंस्तत्र स्वर्गलोके महायशाः ।
ततो ददर्श शक्रस्य पुरीं ताममरावतीम् ॥ ३.४२.४२ ॥
เมื่อผ่านไปในสวรรคโลกเช่นนี้แล้ว ผู้มีเกียรติยศอันยิ่งใหญ่นั้นจึงได้เห็นนครของพระอินทร์ คืออมราวดี