มหาภารตะ · อัธยายะ 3.53
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.53.1
सा नमस्कृत्य देवेभ्यः प्रहस्य नलमब्रवीत् ।
प्रणयस्व यथाश्रद्धं राजन्किं करवाणि ते ॥ ३.५३.१ ॥
นางกราบไหว้เทพทั้งหลายแล้วยิ้มและกล่าวกับนลว่า ขอพระองค์ทรงแสดงความรักตามที่ศรัทธาของพระองค์นำไป ข้าพระองค์จะทำอะไรเพื่อพระองค์ได้บ้างเพคะ
3.53.2
अहं चैव हि यच्चान्यन्ममास्ति वसु किंचना ।
तत्सर्वं तव विस्रब्धं कुरु प्रणयमीश्वर ॥ ३.५३.२ ॥
ตัวข้าพระองค์เองและทรัพย์สมบัติทั้งหมดที่ข้าพระองค์มี ล้วนเป็นของพระองค์ ข้าแต่พระผู้เป็นใหญ่ ขอทรงแสดงความรักต่อข้าพระองค์ด้วยความไว้วางใจเถิด
3.53.3
हंसानां वचनं यत्तु तन्मां दहति पार्थिव ।
त्वत्कृते हि मया वीर राजानः सन्निपातिताः ॥ ३.५३.३ ॥
ข้าแต่พระราชา ถ้อยคำของหงส์เหล่านั้นเผาไหม้ข้าพระองค์ ข้าแต่วีรบุรุษ เพราะเพื่อพระองค์ ข้าพระองค์จึงได้ให้บรรดากษัตริย์มาประชุมกัน
3.53.4
यदि त्वं भजमानां मां प्रत्याख्यास्यसि मानद ।
विषमग्निं जलं रज्जुमास्थास्ये तव कारणात् ॥ ३.५३.४ ॥
ข้าแต่ผู้ให้เกียรติ หากพระองค์ปฏิเสธข้าพระองค์ผู้รักพระองค์ ข้าพระองค์จะเลือกใช้ยาพิษ ไฟ น้ำ หรือเชือกแขวนคอ เพราะพระองค์
3.53.5
एवमुक्तस्तु वैदर्भ्या नलस्तां प्रत्युवाच ह ।
तिष्ठत्सु लोकपालेषु कथं मानुषमिच्छसि ॥ ३.५३.५ ॥
เมื่อพระวิทรรภีตรัสดังนั้น นลก็ตอบนางว่า ขณะที่เหล่าโลกบาลยังดำรงอยู่ เหตุใดนางจึงปรารถนามนุษย์เล่า
3.53.6
येषामहं लोककृतामीश्वराणां महात्मनाम् ।
न पादरजसा तुल्यो मनस्ते तेषु वर्तताम् ॥ ३.५३.६ ॥
ข้าพระองค์ไม่เสมอแม้เพียงฝุ่นใต้เท้าของเหล่าพระผู้เป็นใหญ่ผู้มีจิตใจยิ่งใหญ่ ผู้สร้างโลกเหล่านั้น ขอให้ใจของนางหันไปหาพระองค์เหล่านั้นเถิด
3.53.7
विप्रियं ह्याचरन्मर्त्यो देवानां मृत्युच्छति ।
त्राहि मामनवद्याङ्गि वरयस्व सुरोत्तमान् ॥ ३.५३.७ ॥
มนุษย์ที่ประพฤติสิ่งที่ไม่เป็นที่พอพระทัยของเทพย่อมถึงความตาย ข้าแต่ผู้มีอวัยวะไร้ตำหนิ โปรดช่วยข้าพระองค์ด้วย จงเลือกเทพผู้ประเสริฐที่สุดเถิด
3.53.8
विरजांसि च वासांसि दिव्याश्चित्राः स्रजस्तथा ।
भूषणानि तु दिव्यानि देवान्प्राप्य तु भुङ्क्ष्व वै ॥ ३.५३.८ ॥
ผ้าที่ไร้มลทิน พวงมาลัยทิพย์อันงดงาม และเครื่องประดับทิพย์ทั้งหลาย เมื่อได้รับจากเทพแล้ว นางพึงเสวยสิ่งเหล่านั้นเถิด
3.53.9
य इमां पृथिवीं कृत्स्नां संक्षिप्य ग्रसते पुनः ।
हुताशमीशं देवानां का तं न वरयेत्पतिम् ॥ ३.५३.९ ॥
หญิงใดเล่าจะไม่เลือกหุตาศนะเป็นสามี ผู้เป็นเจ้าแห่งเทพทั้งหลาย ผู้กลืนแผ่นดินทั้งผืนไว้ในตนแล้วคายออกมาอีกครั้ง
3.53.10
यस् दण्डभयात्सर्वे भूतग्रामाः समागताः ।
धर्ममेवानुरुध्यन्ति का तं न वरयेत्पतिम् ॥ ३.५३.१० ॥
ผู้ที่ความกลัวการลงโทษทำให้สรรพสัตว์ทั้งหลายมารวมกันและปฏิบัติตามธรรมเท่านั้น หญิงใดเล่าจะไม่เลือกผู้นั้นเป็นสามี
3.53.11
धर्मात्मानं महात्मानं दैत्यदानवमर्दनम् ।
महेन्द्रं सर्वदेवानां का तं न वरयेत्पतिम् ॥ ३.५३.११ ॥
ผู้มีจิตใจชอบธรรม ผู้มีจิตใจยิ่งใหญ่ ผู้ปราบไททยะและทานพ เป็นมเหนทร์แห่งเทพทั้งปวง หญิงใดเล่าจะไม่เลือกพระองค์นั้นเป็นสามี
3.53.12
क्रियतामविशङ्केन मनसा यदि मन्यसे ।
वरुणं लोकपालानां सुहृद्वाक्यमिदं शृणु ॥ ३.५३.१२ ॥
หากเห็นว่าควรทำโดยไม่มีความสงสัยในใจ ก็จงทำเถิด จงเลือกวรุณในบรรดาโลกบาล จงฟังถ้อยคำของมิตรนี้
3.53.13
नैषधेनैवमुक्ता सा दमयन्ती बचोऽब्रवीत् ।
समाप्लुताभ्यां नेत्राभ्यां शोकजेनाथ वारिणा ॥ ३.५३.१३ ॥
เมื่อนลตรัสดังนั้นแล้ว ทมยันตีก็กล่าวถ้อยคำ ดวงตาทั้งสองของนางนองด้วยน้ำตาที่เกิดแต่ความโศก
3.53.14
देवेभ्योऽहं नमस्कृत् यसर्वेभ्यः पृथिवीपते ।
वृणे त्वामेव भर्तारं सत्यमेतद्ब्रवीमि ते ॥ ३.५३.१४ ॥
ข้าแต่เจ้าแห่งแผ่นดิน หม่อมฉันได้กราบไหว้เทพทั้งหลายทั้งหมดแล้ว หม่อมฉันเลือกเพียงพระองค์เป็นสามี หม่อมฉันกล่าวความจริงนี้แก่พระองค์
3.53.15
तामुवाच ततो राजा वेषमानां कृताञ्जलिम् ।
दौत्येनागत्य कल्याणि नोत्सहे स्वार्थमीप्सितं ॥ ३.५३.१५ ॥
ขณะนั้นพระราชาตรัสกับนางซึ่งสั่นเทาและประนมมือ ข้าแต่ผู้เป็นมงคล ข้าพระองค์มาในฐานะทูต และข้าพระองค์ไม่ปรารถนาจะทำเพื่อประโยชน์ส่วนตนที่ต้องการ
3.53.16
कथं ह्यहं प्रतिश्रुत्य देवतानां विशेषतः ।
परार्थे यत्नमारभ्य कथं स्वार्थमिहोत्सहे ॥ ३.५३.१६ ॥
เมื่อข้าพระองค์ได้รับปากเทพทั้งหลายโดยเฉพาะแล้ว และได้เริ่มความพยายามเพื่อประโยชน์ของผู้อื่น ข้าพระองค์จะกระตือรือร้นเพื่อประโยชน์ส่วนตนที่นี่ได้อย่างไร
3.53.17
एष धर्मो यदि स्वार्थो ममापि भविता ततः ।
एवं स्वार्थं करिष्यामि तथा भद्रे विधीयताम् ॥ ३.५३.१७ ॥
หากประโยชน์ส่วนตนของข้าพระองค์เองจะกลายเป็นหน้าที่ด้วย ข้าพระองค์ก็จะดำเนินตามประโยชน์ส่วนตนในวิธีนั้น ขอให้จัดการเถิด ข้าแต่ผู้มีความเจริญ
3.53.18
ततो बाष्पाकुलांवाचं दमयन्ती शुचिस्मिता ।
प्रत्याहरन्ती शनकैर्नलं राजानमब्रवीत् ॥ ३.५३.१८ ॥
ต่อจากนั้น ทมยันตีผู้มีรอยยิ้มบริสุทธิ์ ค่อยๆ รวบรวมเสียงของตนที่สะอื้นด้วยน้ำตา แล้วกล่าวกับพระราชานล
3.53.19
अस्त्युपायो मया दृष्टो निरपायो नरेश्वर ।
येन दोषो न भविता तव राजन्कथंचन ॥ ३.५३.१९ ॥
ข้าแต่เจ้าแห่งมนุษย์ หม่อมฉันได้เห็นวิธีหนึ่งซึ่งปราศจากอันตราย ซึ่งจะไม่มีโทษใดๆ ตกแก่พระองค์เลย ข้าแต่พระราชา
3.53.20
त्वं चैव हि नरश्रेष्ठ देवाश्चेन्द्रपुरोगमाः ।
आयान्तु सहिताः सर्वे मम यत्र स्वयंवरः ॥ ३.५३.२० ॥
ข้าแต่ผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่มนุษย์ ขอพระองค์และเหล่าเทพทั้งหลายที่มีพระอินทร์นำหน้า จงมาพร้อมกัน ณ สถานที่ที่สวยมวาจร ซึ่งเป็นพิธีเลือกคู่ของหม่อมฉัน
3.53.21
ततोऽहं लोकपालानां सन्निधौ त्वां नरेश्वर ।
वरयिष्ये नरव्याघ्र नैवं दोषो भविष्यति ॥ ३.५३.२१ ॥
ดังนั้น ต่อหน้าเหล่าโลกปาลทั้งหลาย หม่อมฉันจะเลือกพระองค์ ข้าแต่จอมนรา ผู้เปรียบดั่งเสือในหมู่มนุษย์ ด้วยเหตุนี้จึงจะไม่เกิดความผิดขึ้น
3.53.22
एवमुक्तस्तु वैदर्भ्या नलो राजा विशंपते ।
आजगाम पुनस्तत्र यत्र देवाः समागताः ॥ ३.५३.२२ ॥
ข้าแต่จอมชนแห่งแผ่นดิน เมื่อพระนางไวทรภีได้ตรัสดังนี้แล้ว พระราชานลก็เสด็จกลับไปยังที่ที่เหล่าเทพรวมกันอยู่อีกครั้ง
3.53.23
तमपश्यंस्तथाऽऽयान्तं लोकपाला महेश्वराः ।
दृष्ट्वा चैनं ततोऽपृच्छन्वृत्तान्तं सर्वमेव तम् ॥ ३.५३.२३ ॥
เหล่าโลกปาลผู้ยิ่งใหญ่ทั้งหลายทอดพระเนตรเห็นพระองค์เสด็จมาเช่นนั้น เมื่อทรงเห็นแล้วจึงตรัสถามพระองค์ถึงเรื่องราวทั้งหมด
3.53.24
कच्चिद्दृष्टा त्वया राजन्दमयन्ती शुचिस्मिता ।
किमब्रवीच्च नः सर्वान्वद भूमिपतेऽनघ ॥ ३.५३.२४ ॥
ข้าแต่พระราชา พระองค์ได้ทอดพระเนตรทมยันตีผู้มีรอยยิ้มบริสุทธิ์หรือไม่ นางได้กล่าวอะไรแก่พวกเราทั้งหมดบ้าง ข้าแต่จอมแห่งแผ่นดิน ผู้ปราศจากมลทิน โปรดตรัสบอกเถิด
3.53.25
भवद्भिरहमादिष्टो दमयन्त्या निवेशनम् ।
प्रविष्टः सुमहाकक्ष्यं दण्डिभिः स्थविरैर्वृतम् ॥ ३.५३.२५ ॥
ข้าพเจ้าได้รับคำสั่งจากพวกท่านให้เข้าไปยังที่พำนักของทมยันตี ข้าพเจ้าได้เข้าไปในลานกว้างใหญ่ซึ่งมีบรรดายามชราถือไม้เท้าล้อมรอบอยู่
3.53.26
प्रविशन्तं च मां तत्र न कश्चिद्दृष्टवान्नरः ।
ऋते तां पार्तिवसुतां भवतामेव तेजसा ॥ ३.५३.२६ ॥
ขณะที่ข้าพเจ้าเข้าไปที่นั่น ไม่มีบุรุษผู้ใดเห็นข้าพเจ้าเลย ยกเว้นพระธิดาของพระราชาเท่านั้น และเห็นได้ก็ด้วยพลานุภาพของพวกท่านเท่านั้น
3.53.27
सख्यश्चास्या मया दृष्टास्ताभिश्चाप्युपलक्षितः ।
विस्मिताश्चाभवन्सर्वा दृष्ट्वा मां विबुधेश्वराः ॥ ३.५३.२७ ॥
ข้าพเจ้าได้เห็นบรรดาสหายหญิงของนาง และพวกนางก็ได้สังเกตเห็นข้าพเจ้าเช่นกัน ข้าแต่จอมเทพทั้งหลาย เมื่อเห็นข้าพเจ้าแล้ว ทุกนางต่างก็ตื่นตะลึง
3.53.28
वर्ण्यमानेषु च मया भवत्सु रुचिराननां ।
मामेव गतसंकल्पा वृणीते सा सुरोत्तमाः ॥ ३.५३.२८ ॥
ข้าแต่เทพผู้ประเสริฐสุด ขณะที่ข้าพเจ้ากำลังพรรณนาถึงพวกท่าน นางผู้มีใบหน้างดงามนั้นมีความตั้งใจแน่วแน่ และนางได้เลือกเพียงข้าพเจ้าเท่านั้น
3.53.29
अब्रवीच्चैव मां बाला आयान्तु सहिताः सुराः ।
त्वया सह नरव्याघ्र मम यत्रस्वयंवरः ॥ ३.५३.२९ ॥
และสาวน้อยนั้นได้กล่าวกับข้าพเจ้าว่า "ขอให้เหล่าเทพมาพร้อมกันเถิด ข้าแต่เสือในหมู่มนุษย์ ไปยังสถานที่ซึ่งพิธีสวยัมวรของข้าจัดขึ้น พร้อมกับพระองค์"
3.53.30
तेषामहं संनिधौ त्वां वरयिष्यामि नैषध ।
एवं तव महाबाहो दोषो न भवितेति ह ॥ ३.५३.३० ॥
"ต่อหน้าเหล่าเทพนั้น หม่อมฉันจะเลือกพระองค์ ข้าแต่ไนษธะ ข้าแต่ผู้มีพระพาหาอันทรงพลัง ด้วยวิธีนี้ความผิดจะไม่เกิดแก่พระองค์"
3.53.31
एतावदेव विबुधा यथावृत्तमुपाहृतम् ।
मया शेषे प्रमाणं तु भवन्तस्त्रिदशेश्वराः ॥ ३.५३.३१ ॥
ข้าแต่เหล่าเทพ ข้าพเจ้าได้รายงานเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นไปเพียงเท่านี้ ส่วนที่เหลือนั้น พวกท่าน ข้าแต่จอมเทพทั้งสามสิบ คือผู้ที่ตัดสินได้