マハーバーラタ · 章 3.65
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.65.1
हृतराज्ये नले भीमः सभार्येऽदर्शनं गते ।
चिन्तयामास बहुशः सहामात्यैर्नराधिपः ॥ ३.६५.१ ॥
ナラが王国を失い妻とともに姿を消したとき、王ビーマは大臣たちと幾度も思案した。
3.65.2
समाहूय द्विजान्सर्वानिदं वचनमब्रवीत् ।
अग्रहारं च दास्यामिग्रामं नगरसंमितम् ॥ ३.६५.२ ॥
すべてのバラモンを召し集めて、彼はこう言った。「都市に匹敵する村を、アグラハーラ（施与地）として与えよう。」
3.65.3
दमयन्तीं नलं चैव पर्यन्वेषति यो द्विजः ।
गवां शतसहस्राणि दाता तस्मै द्विजातये ॥ ३.६५.३ ॥
ダマヤンティーとナラを探し出すそのバラモンには、私は何十万頭もの牛を与えよう。
3.65.4
इत्युक्त्वा ब्राह्मणान्सर्वान्समाहूय द्विजोत्तमान् ।
प्रस्थापयामास तदा तयोर्दर्शनकाङ्क्षया ॥ ३.६५.४ ॥
こう言って、彼は最も優れたバラモンたちを皆召し集め、二人に会いたい一心で彼らを送り出した。
3.65.5
संदिदेश च तान्भीमो वसु दत्ता च पुष्कलम् ।
मृगयध्वं नलं चैव दमयन्तीं च मे सुताम् ॥ ३.६५.५ ॥
ビーマは彼らに豊かな財を与えて命じた。「ナラと私の娘ダマヤンティーを探せ。」
3.65.6
अस्मिन्कर्मणि निष्पन्ने विज्ञाते निषधाधिपे ।
गवां सहस्रं दास्यामि यो वस्तावानयिष्यति ॥ ३.६५.६ ॥
この任務が果たされ、ニシャダの王が判明したなら、彼を連れ帰った者には千頭の牛を与えよう。
3.65.7
अग्रहारांश्च दास्यामि ग्रामं नगरसंमितम् ।
हिरण्यंच सुवर्णं च दासीदासं तथैव ॥ ३.६५.७ ॥
アグラハーラ(バラモンに与えられた土地)と都市ほどの大きな村を与え、黄金と上質の金、そして男女の召使いも同じように与えよう。
3.65.8
न चेच्छक्याविहानेतुं दमयन्ती नलोऽपि वा ।
ज्ञातमात्रेऽपि दास्यामि गवां दशशतं धनम् ॥ ३.६५.८ ॥
ダマヤンティーやナラを連れ戻せなくとも、ただ身元が確かめられただけで千頭の牛の財産を与えよう。
3.65.9
इत्युक्तास्ते ययुर्हृष्टा ब्राह्मणाः सर्वतो दिशम् ।
पुरराष्ट्राणि चिन्वन्तो नैषधं सह भार्यया।
नैव क्वापि प्रपश्यन्ति नलं वा भीमपुत्रिकाम् ॥ ३.६५.९ ॥
そう告げられた婆羅門たちは喜んで四方へ散り、町や国々を探し求めたが、妻と共にいるニシャダの王ナラも、ビーマの娘も、どこにも見つけられなかった。
3.65.10
ततश्चेदिपुरीं रम्यां सुदेवो नाम वै द्विजः ।
विचिन्वानोऽथ वैदर्भीमपश्यद्राजवेश्मनि ॥ ३.६५.१० ॥
そこで、スデーヴァという名の婆羅門が美しいチェーディ城を探し回り、王宮でヴァイダルビーの王女を見つけた。
3.65.11
तयैव राजमाता च ब्राह्मणान्पर्यवेषयत् ।
भोजनार्थे सुदेवोऽपि तत्रैव प्रविवेश ह ॥ ३.६५.११ ॥
彼女とともに王の母も婆羅門たちに給仕し、スデーヴァも食事のためにそこへ入った。
3.65.12
कृशां विवर्णां मलिनां भर्तृशोकपरायणाम् ।
पुण्याहवाचने राज्ञः सुनन्दासहितां स्थिताम् ॥ ३.६५.१२ ॥
痩せ衰え、顔色はくすみ、汚れ、夫への悲しみに沈み、王の吉祥の読誦の際にスナンダーと共に立っている彼女を（見た）。
3.65.13
मन्दं प्रख्यायमानेन रूपेणाप्रतिमेन ताम् ।
निबद्धां धूमजालेन प्रभामिव विभावसोः ॥ ३.६५.१३ ॥
かすかに輝く、比類なき美しさの彼女は、煙の網に包まれた火の輝きのようであった。
3.65.14
तां समीक्ष्य विशालाक्षीमधिकं मलिनां कृशाम् ।
तर्कयामास भैमीति कारणैरुपपादयन् ॥ ३.६५.१४ ॥
大きな目の、ひどく汚れて痩せた彼女をよく見て、これはバイミーだと、理由を挙げて推測した。
3.65.15
यथेयं मे पुरा दृष्टा तथारूपेयमङ्गना ।
कृतार्थोस्म्यद्य दृष्ट्वेमां लोककान्तामिव श्रियं ॥ ३.६५.१५ ॥
以前私が見た彼女と同じ姿の女性だ。今日彼女を見て私は満足した。まるで世界に愛されるシュリーのようだ。
3.65.16
पूर्णचन्द्राननां श्यामां चारुवृत्तपयोधराम् ।
कुर्वन्तीं प्रभया देवीं सर्वावितिमिरा दिशः ॥ ३.६५.१६ ॥
満月のような顔、色黒く、美しく丸い乳房をもち、その輝きで四方の闇を払う女神。
3.65.17
चारुपद्मविशालाक्षीं मन्मथस्य रतीमिव ।
इष्टां समस्तलोकस्य पूर्णचन्द्रप्रभामिव ॥ ३.६५.१७ ॥
美しく大きな蓮の目をもつ彼女は、愛神マンマタの妻ラティのようで、全世界に愛され、満月の輝きのようである。
3.65.18
विदर्भसरसस्तस्माद्दैवदोषादिवोद्धृताम् ।
मलपङ्कानुलिप्ताङ्गीं प्रम्लानां नलिनीमिव ॥ ३.६५.१८ ॥
ヴィダルバの池から運命の過ちで引き抜かれ、汚泥にまみれた手足をもつ、萎れた蓮のようである。
3.65.19
पौर्णमासीमिव निशां राहुग्रस्तनिशाकराम् ।
पतिशोकाकुलां दीनां कृशस्त्रोतां नदीमिव ॥ ३.६५.१९ ॥
ラーフがその月を呑み込んだ満月の夜のように、また流れの細くなった川のように、夫への悲しみに打ちひしがれ、哀れであった。
3.65.20
विध्वस्तपर्णकमलां वित्रासितविहंगमाम् ।
हस्तिहस्तपरिक्लिष्टां व्याकुलामिव पद्मिनीम् ॥ ३.६५.२० ॥
葉と蓮が踏みにじられ、鳥は怯え、象の鼻に荒らされた、かき乱された蓮池のようであった。
3.65.21
सुकुमारीं सुजाताङ्गीं रत्नगर्भगृहोचिताम् ।
दह्यमानामिवार्केण मृणालीमिव चोद्धृताम् ॥ ३.६५.२१ ॥
か弱く、姿の整った、宝玉に満ちた館にふさわしい女性であったが、太陽に焼かれ、引き抜かれた蓮の茎のようであった。
3.65.22
रूपौदार्यगुणोपेतां मण्डनार्हाममण्डिताम् ।
चन्द्रलेखामिव नवांव्योम्नि नीलाभ्रसंवृताम् ॥ ३.६५.२२ ॥
容姿と気高い徳を備え、装身具にふさわしいのに飾られていない。空に青い雲に覆われた新月のようであった。
3.65.23
कामभोगैः प्रियैर्हीनां हीनां बन्धुजनेन च ।
देहं धारयतीं दीनं भर्तृदर्शनकाङ्क्षया ॥ ३.६५.२३ ॥
愛する歓楽と親族を失い、夫に会いたい一心で、哀れにもこの身を保っていた。
3.65.24
भर्ता नाम परं नार्या भूषणं भूषणैर्विना ।
एषा हि रहिता तेन शोभमाना न शोभते ॥ ३.६५.२४ ॥
夫こそ女性の最高の飾りであり、どんな装身具にもまさる。夫と別れた彼女は、飾っても輝かない。
3.65.25
दुष्करं कुरुतेऽत्यन्तं हीनो यदनया नलः ।
धारयत्यात्मनो देहं न शोकेनापि सीदति ॥ ३.६५.२५ ॥
彼女を失いながらも、ナラは極めて困難なことを成し遂げている。自らの身体を支え、悲嘆にさえ打ちひしがれない。
3.65.26
इमामसितकेशान्तां शतपत्रायतेक्षणाम् ।
सुखार्हां दुःखितां दृष्ट्वा ममापि व्यथते मनः ॥ ३.६५.२६ ॥
黒い髪の先、蓮の花びらのように長い眼を持つ、幸福にふさわしい彼女が苦しむのを見て、私の心も痛む。
3.65.27
कदा नु खलुः दुःखस्य पारं यास्यति वै शुभा ।
भर्तुः समागमात्साध्वीरोहिणी शशिनो यथा ॥ ३.६५.२७ ॥
この吉祥の女性はいつ悲しみの彼岸に至るのか。月と結ばれたローヒニーのように、貞淑な彼女は夫との再会によって。
3.65.28
अस्या नूनं पुनर्लाभान्नैषधः प्रीतिमेष्यति ।
राजा राज्यपरिभ्रष्टः पुनर्लब्ध्वेव मेदिनीम् ॥ ३.६५.२८ ॥
彼女を取り戻せば、ナイシャダ（ナラ）は必ずや再び喜びを得るだろう。王国を失った王が再び大地を得て喜ぶように。
3.65.29
तुल्यशीलवयोयुक्तां तुल्याभिजनसंवृतम् ।
नैषधोऽर्हति वैदर्भीं तं चेयमसितेक्षणा ॥ ३.६५.२९ ॥
同じ性格と年齢で、同じ家柄に囲まれたヴァイダルビーは、ナイシャダにふさわしい。この黒い眼の女性もまた彼にふさわしい。
3.65.30
युक्तं तस्याप्रमेयस्य वीर्यसत्ववतो मया ।
समाश्वासयितुं भार्यां पतिदर्शनलालसाम् ॥ ३.६५.३० ॥
無量の勇気と力を備えたあの方の妻、夫に会いたいと切望する彼女を、私が慰めるのはふさわしい。
3.65.31
अहमाश्वासयाम्येनां पूर्णचन्द्रनिभाननाम् ।
अदृष्टदुःखां दुःखार्तां ध्यानरोदनतत्पराम् ॥ ३.६५.३१ ॥
満月のような顔をした、見えない苦しみに悩まされ、瞑想と嘆きに沈む彼女を、私は慰めよう。
3.65.32
एवं विमृश्य विविधैः कारणैर्लक्षणैश्च ताम् ।
उपगम्य ततो भैमीं सुदेवो ब्राह्मणोऽब्रवीत् ॥ ३.६५.३२ ॥
このように様々な理由と特徴によって彼女を見定めた後、スデーヴァという婆羅門はバイミーのもとへ近づき、こう言った。
3.65.33
अहं सुदेवो वैदर्भि भ्रातुस्ते दयितः सखा ।
भीमस्य वचनाद्राज्ञस्त्वामन्वेष्टुमिहागतः ॥ ३.६५.३३ ॥
ヴァイダルビーよ、私はスデーヴァです。あなたの兄の愛する友です。ビーマの言葉によって、王を探すためにあなたを捜して、ここへ来ました。
3.65.34
कुशली ते पिता राज्ञि जननी भ्रातरश्च ते ।
आयुष्मन्तौ कुशलिनौ तत्रस्थौ दारकौ च ते ॥ ३.६५.३४ ॥
王妃よ、あなたの父上はご無事です。母上と兄弟たちもご無事です。そこにいるあなたの二人の長寿の子らも無事です。
3.65.35
त्वत्कृतेबन्धुवर्गाश्च गतसत्वा इवासते ।
अन्वेष्टारो ब्राह्मणाश्च भ्रमन्ति शतशो महीम् ॥ ३.६५.३५ ॥
あなたのために親族たちは生気を失ったかのように座り、あなたを探すバラモンたちは何百人もの数で大地をさまよっています。
3.65.36
अभिज्ञाय सुदेवं तं दमयन्ती युधिष्ठिर ।
पर्यपृच्छत तान्सर्वान्क्रमेण सुहृदः स्वकान् ॥ ३.६५.३६ ॥
スデーヴァを認めたダマヤンティーは、ユディシュティラよ、自分の親しい友人たち全員について順に尋ねた。
3.65.37
रुरोद च भृशं राजन्वैदर्भी शोककर्शिता ।
दृष्ट्वा सुदेवं सहसा भ्रातुरिष्टं द्विजोत्तमम् ॥ ३.६५.३७ ॥
王よ、悲しみにやつれたヴィダルバの王女は、兄に慕われる最上のバラモン、スデーヴァを突然見て、激しく泣いた。
3.65.38
ततो रुदन्तीं तां दृष्ट्वा सुनन्दा शोककर्शिता ।
सुदेवेन सहैकान्ते कथयन्तीं च भारत ॥ ३.६५.३८ ॥
バラタの末裔よ、彼女が泣き、スデーヴァと人目のない所で話しているのを見て、悲しみにやつれたスナンダは……
3.65.39
जनित्र्याः प्रेषयामास सैरन्ध्री रुदते भृशम् ।
ब्राह्मणेन सहागम्य तांविद्धि यदि मन्यसे ॥ ३.६५.३९ ॥
母は侍女サイランドリーを遣わした。彼女は激しく泣いていた。もしそう思うなら、彼女はそのバラモンと共に来て、彼と一緒にいたのだと知れ。
3.65.40
अथ चेदिपतेर्माता राज्ञश्चान्तःपुरात्तदा ।
जगाम यत्रसा बाला ब्राह्मणेन सहाभवत् ॥ ३.६५.४० ॥
すると、チェーディ王の母は王の後宮から、あの少女がバラモンと共にいる所へ行った。
3.65.41
ततः सुदेवमानाय्य राजमाता विशांपते ।
पप्रच्छ भार्या कस्येयं सुता वा कस्य भामिनी ॥ ३.६५.४१ ॥
人主よ、そこで王母はスデーヴァを呼ばせて尋ねた。「この輝かしい女性は誰の妻か、あるいは誰の娘か？」
3.65.42
कथं च नष्टा ज्ञातिभ्यो भर्तुर्वा वामलोचना ।
त्वया च विदिता विप्र कथमेवंगता सती ॥ ३.६५.४२ ॥
バラモンよ、この美しい目の女性はどのようにして親族や夫と生き別れになったのか。あなたはどうして彼女を知ったのか。この貞淑な女性はどうしてこのような状態になったのか。
3.65.43
एतदिच्छाम्यहं श्रोतुं त्वत्तः सर्वमशेषतः ।
तत्त्वेन हि ममाचक्ष्व पृच्छन्त्यादेवरूपिणीम् ॥ ३.६५.४३ ॥
あなたから、すべてを余すところなく聞きたいのです。神々しい姿の彼女が尋ねているのです。どうか真実を私に語ってください。
3.65.44
एवमुक्तस्तया राजन्सुदेवो द्विजसत्तमः ।
सुखोपविष्ट आचष्ट दमयन्त्या यथातथम् ॥ ३.६५.४४ ॥
王よ、彼女がこのように語りかけると、再生族の最勝者スデーヴァは心地よく座し、ダマヤンティーの次第をありのままに語り始めた。