マハーバーラタ · 章 3.69
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.69.1
श्रुत्वा वचः सुदेवस्य ऋतुपर्णो नराधिपः ।
सारथीन्स समानीय वार्ष्णेयप्रभृतीन्नृपः।
कथयामास यद्वृत्तं ब्राह्मणेन श्रुतं तथा ॥ ३.६९.१ ॥
スデーヴァの言葉を聞いた王ルトゥパルナは、御者ヴァールシュネーヤらを呼び寄せ、バラモンから聞いた出来事を語った。
3.69.2
बाहुकं च समाहूय दमयन्त्याः स्वयंवरम् ।
सान्त्यञ्श्र्लक्ष्णया वाचा बाहुकं प्रत्यभाषत ॥ ३.६९.२ ॥
バーフカを呼び寄せ、ダマヤンティーの自選式について、穏やかな言葉で慰めながら語りかけた。
3.69.3
विदर्भान्यातुमिच्छामि दमयन्त्याः स्वयंवरम् ।
एकाह्ना हयतत्त्वज्ञ मन्यसे यदि बाहुक ॥ ३.६९.३ ॥
バーフカよ、馬の術に通じた者よ！ダマヤンティーの自選式に、一日でヴィダルバへ行きたい。もし可能と思うなら言ってくれ。
3.69.4
एवमुक्तस्य कौन्तेय तेन राज्ञा नलस्य ह ।
व्यदीर्यत मनो दुःखात्प्रदध्यौ च महामनाः ॥ ३.६९.४ ॥
クンティーの子よ、王がこう言うと、ナラの心は悲しみに引き裂かれ、大いなる心の者は深く思い沈んだ。
3.69.5
दमयन्ती भवेदेवं किंनु दुःखेन मोहिता ।
अस्मदर्थे भवेद्बाऽयमुपायश्चिन्तितो महान् ॥ ३.६९.५ ॥
ダマヤンティーは悲しみにこのように惑っているのだろうか。もしかすると、この大きな策は私のために考えられたのかもしれない。
3.69.6
नृशंसं बत वैदर्भी कर्तुकामा तपस्विनी ।
यया क्षुद्रेण निकृताकृपणा पापबुद्धिना।
स्त्रीस्वभावश्चलो लोके मम दोषश्च दारुणः ॥ ३.६९.६ ॥
ヴィダルバの王女、この苦行者は残酷なことをしようとしたのだろう。あの卑しく悪意に満ちた男に欺かれ、哀れな身となってしまった。世の女の本性は移ろいやすく、私の罪もまた重大だ。
3.69.7
मम शोकेन संविग्ना नैराश्यात्तनुमध्यमा ।
नैवं सा कर्हिचित्कुर्यात्सापत्या च विशेषतः ॥ ३.६९.७ ॥
私の悲しみに動揺し、絶望に細くなった腰の彼女は、決してこのようなことはしなかっただろう。ましてや妾敵に対しては。
3.69.8
यदत्र सत्यं वाऽसत्यं गत्वा वेत्स्यामि निश्चयम् ।
ऋतुपर्णस्य वै काममात्मार्थं च करोम्यहम् ॥ ३.६९.८ ॥
これが真実か虚偽か、私はそこへ行って確かめよう。ṛtuparṇaの望みのため、そして私自身の目的のために、私はこれを行う。
3.69.9
इति निश्चित्य मनसा बाहुको दीनमानसः ।
कृतालुरुवाचेदमृतुपर्णं जनाधिपम् ॥ ३.६९.९ ॥
心の中でこう決めて、悲しみに沈んだバーフカは合掌し、民の主ṛtuparṇaにこの言葉を述べた。
3.69.10
प्रतिजानामि ते वाक्यं गमिष्यामि नराधिप ।
एकाह्ना पुरुषव्याघ्र विदर्भनगरीं नृप।
तत्रादित्योदये काले श्वो विदर्भान्गमिष्यसि ॥ ३.६९.१० ॥
あなたに誓います、人の主よ、私は行きましょう。人中の虎よ、王よ、一日でヴィダルバの都へ。そこに明日日の出の時、あなたはヴィダルバの人々のもとへ着くでしょう。
3.69.11
एवमुक्तोऽब्रवीद्राजा बाहुकं प्रहसन्निव ।
किं ते कामं करोम्यद्य तुष्टोऽस्मि तव बाहुक ॥ ३.६९.११ ॥
こう言われて、王はあたかも微笑みながらバーフカに言った。「お前の望みは何か。今日それを叶えよう。バーフカよ、私はお前に満足している。」
3.69.12
यावद्यानमिदं सज्जमृतुपर्ण करोम्यहम् ॥ ३.६९.१२ ॥
この車が準備できている間に、ṛtuparṇaよ、私はそれを整えよう。
3.69.13
ततः परीक्षामश्वानां चक्रे राजन्स बाहुकः ।
अश्वशालामुपागम्य भागस्वरिनृपाज्ञया ॥ ३.६९.१३ ॥
さて王よ、バーフカは王の命により厩舎に赴き、馬を試しました。
3.69.14
स त्वर्यमाणो बहुश ऋतुपर्णन बाहुकः ।
अश्वाञ्जिज्ञासमानो वै विचार्य च पुनःपुनः।
अध्यगच्छत्कृशानश्वान्समर्थानध्वनि क्षमान् ॥ ३.६९.१४ ॥
リトゥパルナに急かされたバーフカは、馬を知ろうと幾度も考え、痩せてはいても道に耐える有能な馬を見つけました。
3.69.15
तेजोबलसमायुक्तान्कुलशीलसमन्वितान् ।
वर्जिताँल्लक्षणैर्हीनैः पृथुप्रोथान्महाहनून् ॥ ३.६९.१५ ॥
気力と力を備え、良い血統と性質を持ち、凶兆の印がなく、鼻孔が広く顎の大きな馬。
3.69.16
शुद्धान्दशभिरावर्तैः सिन्धुजान्वातरंहसः ।
दृश्यमानान्कृशानङ्गैर्जवेनाप्रतिमान्पथि ॥ ३.६९.१६ ॥
清浄で十の渦巻きを持ち、シンドゥ地方に生まれ、風のように速い。姿は痩せていても、道での速さは並ぶものがない。
3.69.17
तान्दृष्ट्वा दुर्बलान्नाजा प्राह कोपसमन्वितः ।
किमिदं प्रार्थितं कर्तुं प्रलब्धव्या न ते वचम् ॥ ३.६९.१७ ॥
弱々しい馬を見た王は怒りに満ちて言った。「なぜこれを選んだのか。お前の言葉に私が欺かれることがあってはならない。」
3.69.18
कथमल्पबलप्राणा वक्ष्यन्तीमे हया रथम् ।
महानध्वा स चैकाह्ना गन्तव्यः कथमीदृशैः ॥ ३.६९.१८ ॥
これほど力も生気も乏しい馬が、どうして戦車を引けようか。このような馬で、あの長い道のりを一日で行くことなどできようか。
3.69.19
एको ललाटे द्वे मूर्ध्नि द्वौद्वौ पार्श्वोपपार्श्वयोः ।
द्वौद्वौ वक्षसि विज्ञैर्यौ प्रयाणे चैक एव तु ॥ ३.६९.१९ ॥
額に一つ、頭に二つ、脇腹と副脇腹にそれぞれ二つずつ、胸にそれぞれ二つずつ。旅立ちにおいて賢者が知るしるしはこれらであるが、真に吉兆なのは一つだけである。
3.69.20
एते हया गमिष्यन्ति विदर्भान्नात्र संशयः ।
यानन्यान्मन्यसे राजन्ब्रूहि तान्योजयामिते ॥ ३.६९.२० ॥
これらの馬はヴィダルバへ行くであろう、疑いはない。王よ、もし他の馬がより良いと思われるなら言ってください、その馬を繋ぎましょう。
3.69.21
त्वमेव हयतत्त्वज्ञः कुशलो ह्यसि बाहुक ।
यान्मन्यसे समर्थास्त्वं क्षिप्रं तानेव योजय ॥ ३.६९.२१ ॥
バーフカよ、馬の本性を知り巧みなのは君だけだ。力があると思う馬を、すぐに繋ぎたまえ。
3.69.22
ततः सदश्वांश्चतुरः कुलशीलसमन्वितान् ।
योजयामास कुशलो जवयुक्तान्रथे नलः ॥ ३.६९.२२ ॥
そこで巧みなナラは、良い血統と性質を備え、速さにふさわしい四頭の優れた馬を戦車に繋いだ。
3.69.23
ततो युक्तं रथं राजा समारोहत्त्वरान्वितः ।
अथ पर्यपतन्भूमौ जानुभिस्ते हयोत्तमाः ॥ ३.६९.२३ ॥
そこで王は急いで繋がれた戦車に乗った。すると、その最上の馬たちは膝をついて地に倒れた。
3.69.24
ततो नरवरः श्रीमान्नलो राजा विशांपते ।
सान्त्वयामास तानश्वांस्तेजोबलसमन्वितान् ॥ ३.६९.२४ ॥
そこで民の主よ、人の中の最上の栄光あるナラ王は、気力と力を備えたそれらの馬をなだめた。
3.69.25
रश्मिभिश्च समुद्यम्य नलो यातुमियेष सः ।
सूतमारोप्य वार्ष्णेयं जवमास्थाय वै परम् ॥ ३.६९.२५ ॥
手綱を取り、ナラは出発しようとした。御者ヴァールシュネーヤを戦車に乗せ、最高の速さを頼みとした。
3.69.26
ते चोद्यमाना विधिवद्बाहुकेन हयोत्तमाः ।
समुत्पेतुरिवाकाशं रथिनं मोहयन्ति च ॥ ३.६९.२६ ॥
バーフカに正しく御されたその優れた馬たちは、まるで空へ飛び上がるかのように跳ね上がり、御者を惑わせた。
3.69.27
तथा तु दृष्ट्वा तानश्वान्वहतो वातरंहसः ।
अयोध्याधिपतिः श्रीमान्विस्मयं परमं ययौ ॥ ३.६९.२७ ॥
風のように速く馬車を引くその馬たちを見て、アヨーディヤーの輝かしい王は大いに驚嘆した。
3.69.28
रथघोषं तु तं श्रुत्वा हयसंग्रहणं च तत् ।
वार्ष्णेयश्चिन्तयामास बाहुकस्य हयज्ञताम् ॥ ३.६९.२८ ॥
その車輪の響きと馬の御し方を聞いて、ヴァールシュネーヤはバーフカの馬の知識について思いを巡らせた。
3.69.29
किंनु स्यान्मातलिरयं देवराजस्य सारथिः ।
तथा तल्लक्षणं वीरे बाहुके दृश्यते महत् ॥ ३.६९.२९ ॥
この人は神々の王インドラの御者マータリではないのか。勇士バーフカには実にそのような大いなる相が見える。
3.69.30
शालिहोत्रोऽथ किंतु स्याद्धयानां कुलतत्त्ववित् ।
मानुपं समनुप्राप्तो वपुः परमशोभनम् ॥ ३.६९.३० ॥
あるいは、馬の系譜に通じたシャーリホートラが、この上なく美しい人間の姿をとっているのだろうか。
3.69.31
उताहोस्विद्भवेद्राजा नलः परपुरंजयः ।
सोयं नृपतिरायात इत्येवं समचिन्तयत् ॥ ३.६९.३१ ॥
あるいはこれは敵の都市を征服したナラ王なのかもしれない。「この王が来た」と彼はこのように考えた。
3.69.32
अथवाऽयंनलात्प्राप्तो विद्यां तामेव बाहुकः ।
तुल्यं हि लक्षये ज्ञानं बाहुकस्य नलस्य च ॥ ३.६९.३२ ॥
あるいは、このバーフカはナラからその知識を得たのかもしれない。私にはバーフカとナラの知識が等しく見える。
3.69.33
अपिचेदं वयस्तुल्यं बाहुकस्य नलस्य च ।
नायं नलो महावीर्यस्तद्विद्यश्च भविष्यति ॥ ३.६९.३३ ॥
さらに、バーフカとナラの年齢は同じである。この人は力強いナラではなく、その学問に通じた者でもないだろう。
3.69.34
प्रच्छन्ना हि महात्मानश्चरन्ति पृथिवीमिमाम् ।
दैवेन विधिना युक्ताः शास्त्रोक्तैश्च निरूपणैः ॥ ३.६९.३४ ॥
偉大な魂は身を隠してこの大地を歩む。彼らは神の定めと聖典に説かれた作法に従っている。
3.69.35
भवेन्न मतिभेदो मे गात्रवैरूप्यता प्रति ।
प्रमाणात्परिहीनस्तु भवेदिति मतिर्मम ॥ ३.६९.३५ ॥
手足の醜さについて私の意見は食い違ってはならない。身長はいくらか足りないかもしれない、というのが私の考えだ。
3.69.36
वयःप्रमाणं तत्तुल्यं रूपेण तु विपर्ययः ।
नलं सर्वगुणैर्युक्तं मन्ये बाहुकमन्ततः ॥ ३.६९.३६ ॥
年齢の尺度は同じだが、外見は逆である。結局、私はバーフカこそ全ての徳を備えたナラだと思う。
3.69.37
एवं विचार्य बहुशो वार्ष्णोयः पर्यचिन्तयत् ।
हृदयेन महाराज पुण्यश्लोकस्य सारथिः ॥ ३.६९.३७ ॥
このように幾度も考え抜いて、ヴリシュニの子は心の中で思いを巡らせた、大王よ、聖なる名声の人の御者であるかれは。
3.69.38
ऋतुपर्णश्च राजेनद्रो बाहुकस्य हयज्ञताम् ।
चिन्तयन्मुमुदे राजा सहवार्ष्णेयसारथिः ॥ ३.६९.३८ ॥
王中の王リトゥパルナは、バーフカの馬術を思い巡らせて喜んだ、ヴリシュニの子の御者とともに。
3.69.39
ऐकाग्र्यं च तथोत्साहं हयसंग्रहणं च तत् ।
कौशलं चापि संप्रेक्ष्य परां सुदमवाप ह ॥ ३.६९.३९ ॥
彼の一途な集中、同様の熱意、馬の制御、そしてその技量を見て、彼は無上の喜びを得た。