ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 3.69
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.69.1
श्रुत्वा वचः सुदेवस्य ऋतुपर्णो नराधिपः ।
सारथीन्स समानीय वार्ष्णेयप्रभृतीन्नृपः।
कथयामास यद्वृत्तं ब्राह्मणेन श्रुतं तथा ॥ ३.६९.१ ॥
ಸುದೇವನ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳಿದ ರಾಜ ಋತುಪರ್ಣನು ವಾರ್ಷ್ಣೇಯ ಮುಂತಾದ ಸಾರಥಿಗಳನ್ನು ಕರೆಸಿ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಿಂದ ಕೇಳಿದ ವೃತ್ತಾಂತವನ್ನು ಅವರಿಗೆ ಹೇಳಿದನು.
3.69.2
बाहुकं च समाहूय दमयन्त्याः स्वयंवरम् ।
सान्त्यञ्श्र्लक्ष्णया वाचा बाहुकं प्रत्यभाषत ॥ ३.६९.२ ॥
ಬಾಹುಕನನ್ನು ಕರೆಸಿ, ದಮಯಂತಿಯ ಸ್ವಯಂವರದ ಕುರಿತು ಮೃದುವಾದ ಮಾತುಗಳಿಂದ ಸಮಾಧಾನಪಡಿಸುತ್ತಾ ಬಾಹುಕನೊಡನೆ ಮಾತನಾಡಿದನು.
3.69.3
विदर्भान्यातुमिच्छामि दमयन्त्याः स्वयंवरम् ।
एकाह्ना हयतत्त्वज्ञ मन्यसे यदि बाहुक ॥ ३.६९.३ ॥
ಬಾಹುಕನೇ, ಅಶ್ವತತ್ತ್ವವನ್ನು ಬಲ್ಲವನೇ! ದಮಯಂತಿಯ ಸ್ವಯಂವರಕ್ಕೆ ವಿದರ್ಭಕ್ಕೆ ಒಂದೇ ದಿನದಲ್ಲಿ ಹೋಗಲು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ; ನಿನಗೆ ಸಾಧ್ಯವೆನಿಸಿದರೆ ಹೇಳು.
3.69.4
एवमुक्तस्य कौन्तेय तेन राज्ञा नलस्य ह ।
व्यदीर्यत मनो दुःखात्प्रदध्यौ च महामनाः ॥ ३.६९.४ ॥
ಕೌಂತೇಯನೇ! ರಾಜನು ಹೀಗೆ ಹೇಳಲು ನಳನ ಮನಸ್ಸು ದುಃಖದಿಂದ ಒಡೆದುಹೋಯಿತು; ಮಹಾಮನಸ್ಕನಾದ ಅವನು ಚಿಂತೆಯಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿದನು.
3.69.5
दमयन्ती भवेदेवं किंनु दुःखेन मोहिता ।
अस्मदर्थे भवेद्बाऽयमुपायश्चिन्तितो महान् ॥ ३.६९.५ ॥
ದಮಯಂತಿ ಹೀಗೆ ದುಃಖದಿಂದ ಮೋಹಗೊಂಡಿರಬಹುದೇ? ನನಗಾಗಿಯೇ ಈ ದೊಡ್ಡ ಉಪಾಯವನ್ನು ಯೋಚಿಸಲಾಗಿರಬಹುದೇ?
3.69.6
नृशंसं बत वैदर्भी कर्तुकामा तपस्विनी ।
यया क्षुद्रेण निकृताकृपणा पापबुद्धिना।
स्त्रीस्वभावश्चलो लोके मम दोषश्च दारुणः ॥ ३.६९.६ ॥
ವೈದರ್ಭಿ ಕ್ರೂರವಾಗಿ ವರ್ತಿಸಬಯಸಿದಳು! ಆ ಕ್ಷುದ್ರ ಪಾಪಬುದ್ಧಿಯವನು ಅವಳನ್ನು ವಂಚಿಸಿದನು; ಅವಳು ದೀನಳಾದಳು. ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಸ್ತ್ರೀ ಸ್ವಭಾವ ಚಂಚಲ; ನನ್ನ ತಪ್ಪೂ ಭಯಂಕರವಾಗಿದೆ.
3.69.7
मम शोकेन संविग्ना नैराश्यात्तनुमध्यमा ।
नैवं सा कर्हिचित्कुर्यात्सापत्या च विशेषतः ॥ ३.६९.७ ॥
ನನ್ನ ಶೋಕದಿಂದ ಕಂಗೆಟ್ಟು, ನಿರಾಶೆಯಿಂದ ತೆಳ್ಳನೆಯ ಸೊಂಟದ ಆಕೆ ಹೀಗೆ ಎಂದಿಗೂ ಮಾಡುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ; ಅದರಲ್ಲೂ ಸವತಿಯ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ.
3.69.8
यदत्र सत्यं वाऽसत्यं गत्वा वेत्स्यामि निश्चयम् ।
ऋतुपर्णस्य वै काममात्मार्थं च करोम्यहम् ॥ ३.६९.८ ॥
ಇದರಲ್ಲಿ ಸತ್ಯವೋ ಅಸತ್ಯವೋ, ಅಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗಿ ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುತ್ತೇನೆ; ಋತುಪರ್ಣನ ಇಷ್ಟಕ್ಕಾಗಿ ಮತ್ತು ನನ್ನ ಸ್ವಾರ್ಥಕ್ಕಾಗಿ ನಾನು ಇದನ್ನು ಮಾಡುತ್ತೇನೆ.
3.69.9
इति निश्चित्य मनसा बाहुको दीनमानसः ।
कृतालुरुवाचेदमृतुपर्णं जनाधिपम् ॥ ३.६९.९ ॥
ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಹೀಗೆ ನಿಶ್ಚಯಿಸಿ, ದುಃಖಿತ ಮನಸ್ಸಿನ ಬಾಹುಕನು ಕೈಮುಗಿದು ಜನಾಧಿಪ ಋತುಪರ್ಣನಿಗೆ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದನು.
3.69.10
प्रतिजानामि ते वाक्यं गमिष्यामि नराधिप ।
एकाह्ना पुरुषव्याघ्र विदर्भनगरीं नृप।
तत्रादित्योदये काले श्वो विदर्भान्गमिष्यसि ॥ ३.६९.१० ॥
ನಿಮಗೆ ವಚನ ನೀಡುತ್ತೇನೆ, ಓ ನರಾಧಿಪ, ನಾನು ಹೋಗುತ್ತೇನೆ. ಓ ಪುರುಷವ್ಯಾಘ್ರ, ರಾಜನೇ, ಒಂದೇ ದಿನದಲ್ಲಿ ವಿದರ್ಭ ನಗರಿಗೆ; ಅಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯೋದಯದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ನಾಳೆ ನೀವು ವಿದರ್ಭಕ್ಕೆ ತಲುಪುವಿರಿ.
3.69.11
एवमुक्तोऽब्रवीद्राजा बाहुकं प्रहसन्निव ।
किं ते कामं करोम्यद्य तुष्टोऽस्मि तव बाहुक ॥ ३.६९.११ ॥
ಹೀಗೆ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಾಗ ರಾಜನು ಬಾಹುಕನಿಗೆ ನಗುತ್ತಿರುವಂತೆ ಹೇಳಿದನು: "ನಿನ್ನ ಇಷ್ಟವೇನು? ಇಂದು ನಾನು ಅದನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುತ್ತೇನೆ; ಓ ಬಾಹುಕ, ನಾನು ನಿನ್ನಿಂದ ತೃಪ್ತನಾಗಿದ್ದೇನೆ."
3.69.12
यावद्यानमिदं सज्जमृतुपर्ण करोम्यहम् ॥ ३.६९.१२ ॥
ಈ ರಥ ಸಿದ್ಧವಾಗುವವರೆಗೆ, ಓ ಋತುಪರ್ಣ, ನಾನು ಅದನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸುತ್ತೇನೆ.
3.69.13
ततः परीक्षामश्वानां चक्रे राजन्स बाहुकः ।
अश्वशालामुपागम्य भागस्वरिनृपाज्ञया ॥ ३.६९.१३ ॥
ನಂತರ ಓ ರಾಜನೇ, ಆ ಬಾಹುಕನು ರಾಜನ ಆಜ್ಞೆಯಂತೆ ಅಶ್ವಶಾಲೆಗೆ ಹೋಗಿ ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸಿದನು.
3.69.14
स त्वर्यमाणो बहुश ऋतुपर्णन बाहुकः ।
अश्वाञ्जिज्ञासमानो वै विचार्य च पुनःपुनः।
अध्यगच्छत्कृशानश्वान्समर्थानध्वनि क्षमान् ॥ ३.६९.१४ ॥
ಋತುಪರ್ಣನ ತ್ವರೆಯಿಂದ ಅವನು ಪದೇಪದೇ ಯೋಚಿಸಿ, ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ತಿಳಿಯಲು ಬಯಸಿ, ಕೃಶವಾದರೂ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಸಹಿಸಬಲ್ಲ ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ಕಂಡುಕೊಂಡನು.
3.69.15
तेजोबलसमायुक्तान्कुलशीलसमन्वितान् ।
वर्जिताँल्लक्षणैर्हीनैः पृथुप्रोथान्महाहनून् ॥ ३.६९.१५ ॥
ತೇಜಸ್ಸು ಮತ್ತು ಬಲದಿಂದ ಕೂಡಿದ, ಉತ್ತಮ ಕುಲ ಮತ್ತು ಶೀಲದಿಂದ ಕೂಡಿದ, ದುರ್ಲಕ್ಷಣಗಳಿಲ್ಲದ, ಅಗಲ ಮೂಗಿನ ಹೊಳ್ಳೆಗಳು ಮತ್ತು ದೊಡ್ಡ ದವಡೆಗಳಿದ್ದ ಕುದುರೆಗಳು.
3.69.16
शुद्धान्दशभिरावर्तैः सिन्धुजान्वातरंहसः ।
दृश्यमानान्कृशानङ्गैर्जवेनाप्रतिमान्पथि ॥ ३.६९.१६ ॥
ಶುದ್ಧವಾದ, ಹತ್ತು ಸುರುಳಿಗಳುಳ್ಳ, ಸಿಂಧು ದೇಶದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ, ಗಾಳಿಯ ವೇಗದ, ದೇಹದಲ್ಲಿ ಕೃಶವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದರೂ ದಾರಿಯ ವೇಗದಲ್ಲಿ ಹೋಲಿಕೆಯಿಲ್ಲದ ಕುದುರೆಗಳು.
3.69.17
तान्दृष्ट्वा दुर्बलान्नाजा प्राह कोपसमन्वितः ।
किमिदं प्रार्थितं कर्तुं प्रलब्धव्या न ते वचम् ॥ ३.६९.१७ ॥
ಆ ದುರ್ಬಲ ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ನೋಡಿದ ರಾಜನು ಕೋಪದಿಂದ ಹೇಳಿದನು: "ಇದನ್ನು ಏಕೆ ಆರಿಸಿದೆ? ನಿನ್ನ ಮಾತಿನಿಂದ ನಾನು ಮೋಸಹೋಗಬಾರದು."
3.69.18
कथमल्पबलप्राणा वक्ष्यन्तीमे हया रथम् ।
महानध्वा स चैकाह्ना गन्तव्यः कथमीदृशैः ॥ ३.६९.१८ ॥
ಅಲ್ಪ ಬಲ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಣವಿರುವ ಈ ಕುದುರೆಗಳು ರಥವನ್ನು ಹೇಗೆ ಎಳೆಯುತ್ತವೆ? ಇಂಥವುಗಳಿಂದ ಆ ಮಹಾ ದಾರಿಯನ್ನು ಒಂದೇ ದಿನದಲ್ಲಿ ಹೇಗೆ ಕ್ರಮಿಸಲಾದೀತು?
3.69.19
एको ललाटे द्वे मूर्ध्नि द्वौद्वौ पार्श्वोपपार्श्वयोः ।
द्वौद्वौ वक्षसि विज्ञैर्यौ प्रयाणे चैक एव तु ॥ ३.६९.१९ ॥
ಹಣೆಯಲ್ಲಿ ಒಂದು, ತಲೆಯಲ್ಲಿ ಎರಡು, ಪಾರ್ಶ್ವ ಮತ್ತು ಉಪಪಾರ್ಶ್ವಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಂದರಲ್ಲಿ ಎರಡೆರಡು, ಎದೆಯಲ್ಲಿ ಎರಡೆರಡು; ಪ್ರಯಾಣದಲ್ಲಿ ಜ್ಞಾನಿಗಳು ಗುರುತಿಸುವ ಲಕ್ಷಣಗಳಿವು; ಆದರೆ ನಿಜವಾಗಿ ಒಂದೇ ಶುಭ.
3.69.20
एते हया गमिष्यन्ति विदर्भान्नात्र संशयः ।
यानन्यान्मन्यसे राजन्ब्रूहि तान्योजयामिते ॥ ३.६९.२० ॥
ಈ ಕುದುರೆಗಳು ವಿದರ್ಭಕ್ಕೆ ಹೋಗುವವು; ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವಿಲ್ಲ. ರಾಜನೇ, ಬೇರೆ ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ನೀವು ಉತ್ತಮವೆಂದು ಭಾವಿಸಿದರೆ ಹೇಳಿ, ಅವುಗಳನ್ನೇ ಕಟ್ಟುತ್ತೇನೆ.
3.69.21
त्वमेव हयतत्त्वज्ञः कुशलो ह्यसि बाहुक ।
यान्मन्यसे समर्थास्त्वं क्षिप्रं तानेव योजय ॥ ३.६९.२१ ॥
ಬಾಹುಕ, ಕುದುರೆಗಳ ತತ್ವವನ್ನು ಬಲ್ಲವನು ಮತ್ತು ಕುಶಲನು ನೀನೇ. ಸಮರ್ಥವೆಂದು ನೀನು ಭಾವಿಸುವವುಗಳನ್ನೇ ಬೇಗನೆ ಕಟ್ಟು.
3.69.22
ततः सदश्वांश्चतुरः कुलशीलसमन्वितान् ।
योजयामास कुशलो जवयुक्तान्रथे नलः ॥ ३.६९.२२ ॥
ಆನಂತರ ಕುಶಲನಾದ ನಳನು ಉತ್ತಮ ಕುಲ ಮತ್ತು ಸ್ವಭಾವವುಳ್ಳ, ವೇಗಕ್ಕೆ ಸಿದ್ಧವಾದ ನಾಲ್ಕು ಉತ್ತಮ ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ರಥಕ್ಕೆ ಕಟ್ಟಿದನು.
3.69.23
ततो युक्तं रथं राजा समारोहत्त्वरान्वितः ।
अथ पर्यपतन्भूमौ जानुभिस्ते हयोत्तमाः ॥ ३.६९.२३ ॥
ಆಗ ರಾಜನು ಕಟ್ಟಿದ ರಥವನ್ನು ಅವಸರದಿಂದ ಏರಿದನು; ಆಗ ಆ ಉತ್ತಮ ಕುದುರೆಗಳು ಮೊಣಕಾಲುಗಳಿಂದ ನೆಲಕ್ಕೆ ಬಿದ್ದವು.
3.69.24
ततो नरवरः श्रीमान्नलो राजा विशांपते ।
सान्त्वयामास तानश्वांस्तेजोबलसमन्वितान् ॥ ३.६९.२४ ॥
ಆನಂತರ ಪ್ರಜಾಪತಿಯೇ, ಶ್ರೀಮಂತನಾದ ನಳ ರಾಜನು, ನರಶ್ರೇಷ್ಠನು, ತೇಜಸ್ಸು ಮತ್ತು ಬಲದಿಂದ ಕೂಡಿದ ಆ ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ಸಮಾಧಾನಪಡಿಸಿದನು.
3.69.25
रश्मिभिश्च समुद्यम्य नलो यातुमियेष सः ।
सूतमारोप्य वार्ष्णेयं जवमास्थाय वै परम् ॥ ३.६९.२५ ॥
ಲಗಾಮುಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದು ನಳನು ಹೋಗಲು ಬಯಸಿದನು. ವಾರ್ಷ್ಣೇಯನನ್ನು (ಸಾರಥಿಯನ್ನು) ರಥದಲ್ಲಿ ಕೂರಿಸಿ, ಪರಮ ವೇಗವನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದನು.
3.69.26
ते चोद्यमाना विधिवद्बाहुकेन हयोत्तमाः ।
समुत्पेतुरिवाकाशं रथिनं मोहयन्ति च ॥ ३.६९.२६ ॥
ಬಾಹುಕನಿಂದ ವಿಧಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಪ್ರಚೋದಿತವಾದ ಆ ಉತ್ತಮ ಕುದುರೆಗಳು ಆಕಾಶಕ್ಕೆ ಹಾರುವಂತೆ ಮೇಲೆ ಜಿಗಿದು, ರಥಿಕನನ್ನು ಮೋಹಗೊಳಿಸಿದವು.
3.69.27
तथा तु दृष्ट्वा तानश्वान्वहतो वातरंहसः ।
अयोध्याधिपतिः श्रीमान्विस्मयं परमं ययौ ॥ ३.६९.२७ ॥
ಗಾಳಿಯಂತೆ ವೇಗದಿಂದ ಎಳೆದೊಯ್ಯುತ್ತಿರುವ ಆ ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ಹೀಗೆ ನೋಡಿ, ಅಯೋಧ್ಯೆಯ ಅಧಿಪತಿ ಶ್ರೀಮಂತನು ಅತ್ಯಂತ ವಿಸ್ಮಯಗೊಂಡನು.
3.69.28
रथघोषं तु तं श्रुत्वा हयसंग्रहणं च तत् ।
वार्ष्णेयश्चिन्तयामास बाहुकस्य हयज्ञताम् ॥ ३.६९.२८ ॥
ಆ ರಥದ ಶಬ್ದವನ್ನು ಮತ್ತು ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ ರೀತಿಯನ್ನು ಕೇಳಿ, ವಾರ್ಷ್ಣೇಯನು ಬಾಹುಕನ ಅಶ್ವಜ್ಞಾನದ ಕುರಿತು ಯೋಚಿಸಿದನು.
3.69.29
किंनु स्यान्मातलिरयं देवराजस्य सारथिः ।
तथा तल्लक्षणं वीरे बाहुके दृश्यते महत् ॥ ३.६९.२९ ॥
ಇವನು ದೇವೇಂದ್ರನ ಸಾರಥಿ ಮಾತಲಿಯೇ? ವೀರ ಬಾಹುಕನಲ್ಲಿ ಅಂತಹ ಮಹಾ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕಾಣಿಸುತ್ತಿವೆ.
3.69.30
शालिहोत्रोऽथ किंतु स्याद्धयानां कुलतत्त्ववित् ।
मानुपं समनुप्राप्तो वपुः परमशोभनम् ॥ ३.६९.३० ॥
ಅಥವಾ ಕುದುರೆಗಳ ವಂಶತತ್ವವನ್ನು ಅರಿತ ಶಾಲಿಹೋತ್ರನೋ? ಮನುಷ್ಯನ ಅತ್ಯಂತ ಸುಂದರ ರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿರುವನೋ?
3.69.31
उताहोस्विद्भवेद्राजा नलः परपुरंजयः ।
सोयं नृपतिरायात इत्येवं समचिन्तयत् ॥ ३.६९.३१ ॥
ಅಥವಾ ಶತ್ರುನಗರಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದ ನಳನೇ ಇರಬಹುದು. ಈ ರಾಜ ಬಂದಿದ್ದಾನೆ ಎಂದು ಅವನು ಹೀಗೆ ಯೋಚಿಸಿದನು.
3.69.32
अथवाऽयंनलात्प्राप्तो विद्यां तामेव बाहुकः ।
तुल्यं हि लक्षये ज्ञानं बाहुकस्य नलस्य च ॥ ३.६९.३२ ॥
ಅಥವಾ ಇವನು ಬಾಹುಕನಾಗಿ ನಳನಿಂದ ಆ ವಿದ್ಯೆಯನ್ನು ಪಡೆದಿರಬಹುದು. ಬಾಹುಕನ ಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ನಳನ ಜ್ಞಾನ ಸಮಾನವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತದೆ.
3.69.33
अपिचेदं वयस्तुल्यं बाहुकस्य नलस्य च ।
नायं नलो महावीर्यस्तद्विद्यश्च भविष्यति ॥ ३.६९.३३ ॥
ಇದಲ್ಲದೆ, ಬಾಹುಕ ಮತ್ತು ನಳನ ವಯಸ್ಸೂ ಸಮಾನವಾಗಿದೆ. ಇವನು ಮಹಾಪರಾಕ್ರಮಿ ನಳನಲ್ಲ, ಆ ವಿದ್ಯೆಯನ್ನು ಬಲ್ಲವನೂ ಆಗಲಾರ.
3.69.34
प्रच्छन्ना हि महात्मानश्चरन्ति पृथिवीमिमाम् ।
दैवेन विधिना युक्ताः शास्त्रोक्तैश्च निरूपणैः ॥ ३.६९.३४ ॥
ಮಹಾತ್ಮರು ಗುಪ್ತವಾಗಿ ಈ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಾರೆ; ಅವರು ದೈವ ವಿಧಿಯಿಂದಲೂ ಶಾಸ್ತ್ರೋಕ್ತ ನಡತೆಯಿಂದಲೂ ಕೂಡಿರುತ್ತಾರೆ.
3.69.35
भवेन्न मतिभेदो मे गात्रवैरूप्यता प्रति ।
प्रमाणात्परिहीनस्तु भवेदिति मतिर्मम ॥ ३.६९.३५ ॥
ಅಂಗಗಳ ವಿರೂಪತೆಯ ಬಗ್ಗೆ ನನ್ನ ಅಭಿಪ್ರಾಯದಲ್ಲಿ ಭಿನ್ನತೆ ಇರಬಾರದು. ಎತ್ತರದಲ್ಲಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿರಬಹುದು ಎಂಬುದೇ ನನ್ನ ಅಭಿಪ್ರಾಯ.
3.69.36
वयःप्रमाणं तत्तुल्यं रूपेण तु विपर्ययः ।
नलं सर्वगुणैर्युक्तं मन्ये बाहुकमन्ततः ॥ ३.६९.३६ ॥
ವಯಸ್ಸಿನ ಅಳತೆ ಸಮಾನವಾಗಿದೆ, ಆದರೆ ರೂಪದಲ್ಲಿ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿದೆ. ಕೊನೆಗೆ, ಎಲ್ಲಾ ಗುಣಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ನಳನೆಂದೇ ನಾನು ಬಾಹುಕನನ್ನು ಭಾವಿಸುತ್ತೇನೆ.
3.69.37
एवं विचार्य बहुशो वार्ष्णोयः पर्यचिन्तयत् ।
हृदयेन महाराज पुण्यश्लोकस्य सारथिः ॥ ३.६९.३७ ॥
ಹೀಗೆ ಹಲವು ಬಾರಿ ಯೋಚಿಸಿ ವಾರ್ಷ್ಣೇಯನು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಚಿಂತಿಸಿದನು, ಮಹಾರಾಜ, ಪುಣ್ಯಶ್ಲೋಕನ ಸಾರಥಿ.
3.69.38
ऋतुपर्णश्च राजेनद्रो बाहुकस्य हयज्ञताम् ।
चिन्तयन्मुमुदे राजा सहवार्ष्णेयसारथिः ॥ ३.६९.३८ ॥
ರಾಜೇಂದ್ರ ಋತುಪರ್ಣನು ಬಾಹುಕನ ಕುದುರೆ ಕೌಶಲವನ್ನು ಚಿಂತಿಸುತ್ತಾ ಸಂತೋಷಪಟ್ಟನು, ವಾರ್ಷ್ಣೇಯ ಸಾರಥಿಯೊಂದಿಗೆ.
3.69.39
ऐकाग्र्यं च तथोत्साहं हयसंग्रहणं च तत् ।
कौशलं चापि संप्रेक्ष्य परां सुदमवाप ह ॥ ३.६९.३९ ॥
ಏಕಾಗ್ರತೆ, ಹಾಗೆಯೇ ಉತ್ಸಾಹ, ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಆ ಕೌಶಲವನ್ನು ನೋಡಿ ಅವನು ಪರಮ ಆನಂದವನ್ನು ಪಡೆದನು.