ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 3.70

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ಪದಾರ್ಥಗಳೊಂದಿಗೆ ಓದಿ

3.70.1

स नदीः पर्वतांश्चैव वनानि च सरांसि च ।
अचिरेणातिचक्राम स्वेचरः खे चरन्निव ॥ ३.७०.१ ॥

ಅವನು ನದಿಗಳನ್ನು, ಪರ್ವತಗಳನ್ನು, ಕಾಡುಗಳನ್ನು, ಸರೋವರಗಳನ್ನು ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ ದಾಟಿದನು; ಆಕಾಶದಲ್ಲಿ ಇಚ್ಛೆಯಂತೆ ಸಂಚರಿಸುವವನಂತೆ.

3.70.2

तथा प्रयाते तु रथे तदा भागस्वरिर्नृपः ।
उत्तरीयमधोपश्यद्धष्टं परपुरंजयः ॥ ३.७०.२ ॥

ಹೀಗೆ ರಥವು ಮುಂದೆ ಸಾಗಿದಾಗ, ಶತ್ರುಪುರಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದ ರಾಜ ಭಾಗಸ್ವರಿ ತನ್ನ ಉತ್ತರೀಯ ಕೆಳಗೆ ಬಿದ್ದಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡನು.

3.70.3

ततः स त्वरमाणस्तु पटे निपतिते तदा ।
ग्रहीष्यामीति तं राजा नलमाह महामनाः ॥ ३.७०.३ ॥

ಆಗ ವಸ್ತ್ರ ಬಿದ್ದಾಗ, ಮಹಾಮನಸ್ಕನಾದ ರಾಜನು ತ್ವರೆಯಿಂದ ನಳನಿಗೆ, 'ನಾನು ಅದನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತೇನೆ' ಎಂದನು.

3.70.4

निगृह्णीष्व महाबुद्धे हयानेतान्महाजवान् ।
वार्ष्णेयो यावदेनं मे पटमानयतामिह ॥ ३.७०.४ ॥

'ಓ ಮಹಾಬುದ್ಧಿಯವನೇ, ಈ ವೇಗದ ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸು; ವಾರ್ಷ್ಣೇಯನು ನನ್ನ ವಸ್ತ್ರವನ್ನು ಇಲ್ಲಿಗೆ ತರುವವರೆಗೆ.'

3.70.5

नलस्तं प्रत्युवाचाथ दूरे भ्रष्टः पटस्तव ।
योजनं समतिक्रान्तो नाहर्तुं शक्यते पुनः ॥ ३.७०.५ ॥

ಆಗ ನಳನು ಅವನಿಗೆ ಉತ್ತರಿಸಿದನು: 'ನಿನ್ನ ವಸ್ತ್ರ ದೂರ ಬಿದ್ದಿದೆ; ಒಂದು ಯೋಜನ ದಾಟಿ ಹೋಗಿದೆ, ಇನ್ನು ಅದನ್ನು ಮರಳಿ ತರಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.'

3.70.6

एवमुक्ते नलेनाथ नातिप्रीतमना नृपः ।
आससाद वने राजन्फलवन्तं बिभीतकम् ॥ ३.७०.६ ॥

ನಳನು ಹೀಗೆ ಹೇಳಲು, ರಾಜನು ಅಷ್ಟು ಸಂತೋಷವಿಲ್ಲದ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ, ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಫಲಭರಿತ ಬಿಭೀತಕ ಮರದ ಬಳಿ ಬಂದನು.

3.70.7

तं दृष्ट्वा बाहुकं राजा त्वरमाणोऽभ्यभापत ।
ममापि सूत पश्य त्वं संख्याने परमं बलम् ॥ ३.७०.७ ॥

ಆ ಬಾಹುಕನನ್ನು ನೋಡಿ ರಾಜನು ತ್ವರೆಯಿಂದ ಹೇಳಿದನು: ಓ ಸೂತನೇ, ಲೆಕ್ಕಾಚಾರದಲ್ಲಿ ನನ್ನ ಪರಮ ಕೌಶಲವನ್ನೂ ನೀನು ನೋಡು.

3.70.8

सर्वः सर्वं न जानाति सर्वज्ञो नास्ति कश्चन ।
नैकत्र परिनिष्ठाऽस्ति ज्ञानस्य पुरुषे क्वचित् ॥ ३.७०.८ ॥

ಯಾರೂ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ತಿಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ; ಸರ್ವಜ್ಞನು ಯಾರೂ ಇಲ್ಲ. ಒಬ್ಬ ಮನುಷ್ಯನಲ್ಲಿ ಜ್ಞಾನದ ಪರಿಪೂರ್ಣತೆ ಎಂದಿಗೂ ಇರುವುದಿಲ್ಲ.

3.70.9

वृक्षेऽस्मिन्यानि पर्णानि फलामेकं च बाहुक ।
पतितान्यपि यान्यत्रतत्रैकमधिकं कृतम् ॥ ३.७०.९ ॥

ಓ ಬಾಹುಕ, ಈ ಮರದ ಮೇಲಿರುವ ಎಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಹಣ್ಣುಗಳು, ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದವುಗಳೂ ಸೇರಿ, ಒಂದು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.

3.70.10

एवपत्राधिकं चात्र फलमेकं च बाहुक ।
फलकोट्यपि पत्राणां द्वयोरपि च शाखयोः।
प्रवक्ष्यामि फलान्यत्र यानि संख्यास्यते भवान् ॥ ३.७०.१० ॥

ಹೀಗೆ ಇಲ್ಲಿ ಎಲೆಗಳು ಒಂದು ಹೆಚ್ಚು, ಹಣ್ಣೂ ಒಂದು. ಓ ಬಾಹುಕ, ಎರಡೂ ಕೊಂಬೆಗಳ ಎಲೆಗಳ ಕೋಟಿಯನ್ನೂ, ನೀನು ಇಲ್ಲಿ ಎಣಿಸುವ ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನೂ ನಾನು ಹೇಳುವೆನು.

3.70.11

प्रचिनुह्यस्य शाखे द्वे याश्चाप्यन्याः प्रशाखिकाः ।
आभ्यां फलसहस्रे द्वे पञ्चोनं शतमेव च ॥ ३.७०.११ ॥

ಈ ಮರದ ಎರಡು ಕೊಂಬೆಗಳನ್ನೂ ಇತರ ಚಿಕ್ಕ ಟೊಂಗೆಗಳನ್ನೂ ಎಣಿಸು. ಇವುಗಳಿಂದ ಎರಡು ಸಾವಿರ ಹಣ್ಣುಗಳು, ಮತ್ತು ಐದು ಕಡಿಮೆ ನೂರು ಕೂಡ.

3.70.12

ततो रथादवप्लुत्य राजानं बाहुकोऽब्रवीत् ।
परोक्षमिव मे राजन्कत्थसे शत्रुकर्शन ॥ ३.७०.१२ ॥

ಆಗ ರಥದಿಂದ ಜಿಗಿದು ಬಾಹುಕನು ರಾಜನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು: ಓ ರಾಜನೇ, ಓ ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಕುಗ್ಗಿಸುವವನೇ, ನೀನು ನನಗೆ ತಿಳಿಯದ ಹಾಗೆ ಹೆಮ್ಮೆ ಪಡುತ್ತಿರುವೆ.

3.70.13

प्रत्यक्षमेतत्कर्ताऽस्मि शातयित्वा विभीतकम् ।
अथ ते गणिते राजन्द्विजामाम्यपरोक्षताम् ॥ ३.७०.१३ ॥

ಇದು ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷವೇ; ವಿಭೀತಕ ಮರವನ್ನು ಕಡಿದು ಅದನ್ನು ಎಣಿಸಿ ತೋರಿಸುತ್ತೇನೆ. ಓ ರಾಜನೇ, ಎಣಿಕೆಯಲ್ಲಿ ನಿನಗೆ ಆ ಅಪರೋಕ್ಷ ನೈಪುಣ್ಯ ದೊರೆಯುವುದು.

3.70.14

प्रत्यक्षं ते महाराज् गणयिष्ये विभीतकम् ।
अहं हि नाभिजानामि भवेदेव नवेति वा ॥ ३.७०.१४ ॥

ಮಹಾರಾಜನೇ, ನಿನ್ನ ಮುಂದೆ ವಿಭೀತಕ ಮರದ ಫಲಗಳನ್ನು ಎಣಿಸುತ್ತೇನೆ. ಅವು ಒಂಬತ್ತೋ ಅಥವಾ ಬೇರೆಯೋ ಎಂಬುದು ನನಗೆ ಖಚಿತವಾಗಿ ತಿಳಿದಿಲ್ಲ.

3.70.15

संख्यास्यामि फलान्यस्य पशय्तस्ते जनाधिप ।
मुहूर्तमपि वार्ष्णेयो रश्मीन्यच्छतु वाजिनाम् ॥ ३.७०.१५ ॥

ಓ ಜನಾಧಿಪನೇ, ನೀನು ನೋಡುತ್ತಿರುವಾಗಲೇ ಇದರ ಫಲಗಳನ್ನು ಎಣಿಸುತ್ತೇನೆ. ವಾರ್ಷ್ಣೇಯನು ಒಂದು ಕ್ಷಣ ಕುದುರೆಗಳ ಲಗಾಮು ಹಿಡಿಯಲಿ.

3.70.16

तमब्रवीन्नृपः सूतं नायं कालो विलम्बितुम् ।
बाहुकस्त्वब्रवीदेनं परं यत्नं समास्थितः ॥ ३.७०.१६ ॥

ರಾಜನು ಆ ಸಾರಥಿಗೆ ಹೇಳಿದನು: "ಇದು ವಿಳಂಬಿಸುವ ಸಮಯವಲ್ಲ." ಆದರೆ ಬಾಹುಕನು ಪೂರ್ಣ ಪ್ರಯತ್ನದಿಂದ ಅವನಿಗೆ ಉತ್ತರಿಸಿದನು.

3.70.17

प्रतीक्षस्व मुहूर्तं त्वमथवा त्वरते भवान् ।
एष याति शिवः पन्था याहि वार्ष्णेयसारथिः ॥ ३.७०.१७ ॥

ಒಂದು ಕ್ಷಣ ಕಾದು ಇರು, ಅಥವಾ ನೀನು ಅವಸರದಲ್ಲಿರುವೆಯಾ? ಇದೇ ಶುಭ ಮಾರ್ಗ; ವಾರ್ಷ್ಣೇಯ ಸಾರಥಿಯೊಂದಿಗೆ ಹೋಗು.

3.70.18

अब्रवीदृतुपर्णस्तं सान्त्वयन्कुरुनन्दन ।
त्वभेव यन्ता नान्योस्ति पृथिव्यामपि बाहुक ॥ ३.७०.१८ ॥

ಆಗ ಋತುಪರ್ಣನು ಅವನನ್ನು ಸಮಾಧಾನಪಡಿಸುತ್ತಾ ಹೇಳಿದನು: "ಕುರುನಂದನನೇ, ಬಾಹುಕನೇ, ಭೂಮಿಯಲ್ಲೂ ನಿನ್ನಂತೆ ಸಾರಥಿ ಬೇರೊಬ್ಬನಿಲ್ಲ."

3.70.19

त्वत्कृतेयातुमिच्छामि विदर्भान्हयकोविद ।
शरणं त्वांप्रपन्नोस्मि न विघ्नं कर्तुमर्हसि ॥ ३.७०.१९ ॥

ಅಶ್ವವಿದ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಪರಿಣತನೇ, ನಿಮ್ಮ ಕಾರಣದಿಂದ ನಾನು ವಿದರ್ಭಕ್ಕೆ ಹೋಗಲು ಬಯಸುತ್ತೇನೆ. ನಿಮ್ಮ ಶರಣು ಹೊಂದಿದ್ದೇನೆ; ವಿಘ್ನ ಮಾಡಬೇಡಿ.

3.70.20

कामं च ते करिष्यामि यन्मां वक्ष्यसि बाहुक ।
विदर्भान्यदि यात्वाऽद्य सूर्यं दर्शयितासि मे। ॥ ३.७०.२० ॥

ಬಾಹುಕನೇ, ನೀನು ನನಗೆ ಏನು ಹೇಳುತ್ತೀಯೋ ಅದನ್ನು ನಾನು ಸಂತೋಷದಿಂದ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ. ಇಂದೇ ನೀನು ವಿದರ್ಭಕ್ಕೆ ಕರೆದೊಯ್ದರೆ, ನನಗೆ ಸೂರ್ಯನನ್ನು ತೋರಿಸಿದಂತೆ.

3.70.21

अथाब्रवीद्बाहुकस्तं संख्यायच बिभीतकम् ।
ततो विदर्भान्यास्यामि कुरुष्वैवं वचो मम ॥ ३.७०.२१ ॥

ಆಗ ಬಾಹುಕನು ಅವನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು: "ಬಿಭೀತಕ ವೃಕ್ಷವನ್ನು ಎಣಿಸು. ಆಮೇಲೆ ನಾನು ವಿದರ್ಭಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತೇನೆ; ನನ್ನ ಮಾತನ್ನು ಹೀಗೆ ಮಾಡು."

3.70.22

अकाम इव तं राजा गणयस्वेत्युवाच ह ।
एकदेशं च शाखायाः समादिष्टं मयाऽनघ ॥ ३.७०.२२ ॥

ಇಷ್ಟವಿಲ್ಲದವನಂತೆ ರಾಜನು ಅವನಿಗೆ "ಎಣಿಸು" ಎಂದನು. ಓ ನಿರ್ದೋಷಿಯೇ, ನಾನು ಹೇಳಿದ ಕೊಂಬೆಯ ಒಂದು ಭಾಗವನ್ನು ಎಣಿಸು.

3.70.23

गणयस्वाश्वतत्वज्ञ ततस्त्वंप्रीतिमावह ।
सोऽवतीर्य रथात्तूर्णं शातयामास तं द्रुमम् ॥ ३.७०.२३ ॥

ಅಶ್ವತತ್ತ್ವ ಬಲ್ಲವನೇ, ಎಣಿಸು; ಆಗ ನೀನು ಸಂತೋಷವನ್ನು ಹೊಂದು. ಅವನು ತಕ್ಷಣ ರಥದಿಂದ ಇಳಿದು ಆ ಮರವನ್ನು ಉರುಳಿಸಿದನು.

3.70.24

ततः स विस्मयाविष्टो राजानमिदमब्रवीत् ।
गणयित्वायथोक्तानि तावन्त्येव फलानि तु ॥ ३.७०.२४ ॥

ಆಗ ಅವನು ಆಶ್ಚರ್ಯದಿಂದ ತುಂಬಿ ರಾಜನಿಗೆ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದನು: "ಹೇಳಿದಂತೆಯೇ ಅಷ್ಟು ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಎಣಿಸಿದೆ."

3.70.25

अत्युद्भुतमिदं राजन्दृष्टवानस्मि ते बलम् ।
श्रोतुमिच्छामि तां विद्यां ययैतज्ज्ञायते नृप ॥ ३.७०.२५ ॥

ರಾಜನೇ, ನಿನ್ನ ಈ ಅತ್ಯದ್ಭುತ ಬಲವನ್ನು ನಾನು ಕಂಡಿದ್ದೇನೆ. ನೃಪನೇ, ಇದು ಯಾವ ವಿದ್ಯೆಯಿಂದ ತಿಳಿಯುತ್ತದೋ ಆ ವಿದ್ಯೆಯನ್ನು ಕೇಳಲು ಇಚ್ಛಿಸುತ್ತೇನೆ.

3.70.26

तमुवाच ततो राजा त्वरितो गमने नृप ।
विद्ध्यक्षहृदयज्ञं मां संख्याने च विशारदम् ॥ ३.७०.२६ ॥

ಆಗ ರಾಜನು ಅವನಿಗೆ ತ್ವರೆಯಿಂದ ಹೇಳಿದನು: ನೃಪನೇ, ನನ್ನನ್ನು ದಾಳದ ಹೃದಯವನ್ನು ತಿಳಿದವನೆಂದೂ, ಲೆಕ್ಕದಲ್ಲಿ ನಿಪುಣನೆಂದೂ ತಿಳಿ.

3.70.27

बाहुकस्तमुवाचाथ देहि विद्याद्वयं च मे ।
मत्तोऽपि चाश्वहृदयं गृहाण पुरुपर्पभ ॥ ३.७०.२७ ॥

ಆಗ ಬಾಹುಕನು ಅವನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು: ನನಗೆ ಆ ಎರಡು ವಿದ್ಯೆಗಳನ್ನು ಕೊಡು; ನನ್ನಿಂದಲೂ ಅಶ್ವಹೃದಯವನ್ನು ಪಡೆ, ಪುರುಷಶ್ರೇಷ್ಠನೇ.

3.70.28

ऋतुपर्णस्ततो राजा बाहुकं कार्यगौरवात् ।
हयज्ञानस्य लोभाच् तं तथेत्यब्रवीद्वचः ॥ ३.७०.२८ ॥

ಆಗ ರಾಜ ಋತುಪರ್ಣನು ಕಾರ್ಯದ ಗಾಂಭೀರ್ಯದಿಂದಾಗಿ ಮತ್ತು ಅಶ್ವವಿದ್ಯೆಯ ಲೋಭದಿಂದ ಬಾಹುಕನಿಗೆ "ಹಾಗೆಯೇ ಆಗಲಿ" ಎಂದು ಈ ಮಾತನ್ನು ಹೇಳಿದನು.

3.70.29

यथोक्तं त्वं गृहाणेदमक्षाणां हृदयं परम् ।
निक्षेपो मेऽश्वहृदयं त्वयि तिष्ठतु बाहुक।
एवमुक्त्वा ददौ विद्यामृतुपर्णो नलाय वै ॥ ३.७०.२९ ॥

ಹೇಳಿದಂತೆ ನೀನು ದಾಳಗಳ ಈ ಪರಮ ಹೃದಯವನ್ನು ಪಡೆ. ನನ್ನ ಅಶ್ವಹೃದಯ ನಿನ್ನಲ್ಲಿ ಠೇವಣಿಯಾಗಿರಲಿ, ಬಾಹುಕ. ಹೀಗೆ ಹೇಳಿ ಋತುಪರ್ಣನು ನಳನಿಗೆ ಆ ವಿದ್ಯೆಯನ್ನು ಕೊಟ್ಟನು.

3.70.30

तस्याक्षहृदयज्ञस्य शरीरान्निःसृतः कलिः ।
कर्कोटकविषं तीक्ष्णं मुखात्सततमुद्वमन्।
कलेस्तस्य तदार्तस्य शापाग्निः स विनिःसृतः ॥ ३.७०.३० ॥

ದಾಳಗಳ ಹೃದಯವನ್ನು ತಿಳಿದ ಅವನ ದೇಹದಿಂದ ಕಲಿ ಹೊರಬಂದನು; ಅವನು ಬಾಯಿಂದ ಕರ್ಕೋಟಕನ ತೀಕ್ಷ್ಣ ವಿಷವನ್ನು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಉಗುಳುತ್ತಿದ್ದನು. ಆ ಪೀಡಿತ ಕಲಿಯಿಂದ ಶಾಪದ ಅಗ್ನಿ ಹೊರಬಿತ್ತು.

3.70.31

सातेन कर्शितो राजादीर्घकालमनात्मवान् ॥ ३.७०.३१ ॥

ಕಲಿಯ ಪೀಡೆಯಿಂದ ಕೃಶನಾದ ರಾಜನು ದೀರ್ಘಕಾಲ ಆತ್ಮಸಂಯಮವಿಲ್ಲದವನಾಗಿದ್ದನು.

तं भ्राम्तरूपं निःशोभं संक्लिष्टमकरोत्कलिः ।
ततो विषविमुक्तात्मा स्वंरूपमकरोत्कलिः।
तं शप्तुमैच्छत्कुपितो निषधाधिपतिर्नलः ।
ततो विषविमुक्तात्मा स्वंरूपमकरोत्कलिः।
तं शप्तुमैच्छत्कुपितो निषधाधिपतिर्नलः ॥ ३.७०.३२ ॥

ಅವನು ಆ ಭ್ರಾಂತರೂಪದ, ಕಾಂತಿಹೀನ, ಪೀಡಿತ ಕಲಿಯನ್ನು ಮಾಡಿದನು. ನಂತರ ವಿಷದಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆಗೊಂಡ ಕಲಿ ತನ್ನ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿದನು. ಕೋಪಗೊಂಡ ನಿಷಧಾಧಿಪತಿ ನಳನು ಅವನನ್ನು ಶಪಿಸಲು ಬಯಸಿದನು. ನಂತರ ವಿಷದಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆಗೊಂಡ ಕಲಿ ತನ್ನ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿದನು. ಕೋಪಗೊಂಡ ನಿಷಧಾಧಿಪತಿ ನಳನು ಅವನನ್ನು ಶಪಿಸಲು ಬಯಸಿದನು.