Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 3.75

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

3.75.1

अथ तां व्युषितो रात्रिं नलो राजा स्वलंकृतः ।
वैदर्भ्या सहितः काल्यं ददर्श वसुधाधिपम् ॥ ३.७५.१ ॥

ଏଥର ସେ ରାତ୍ରି ବିତାଇ, ସୁସଜ୍ଜିତ ରାଜା ନଳ ବୈଦର୍ଭୀ ସହିତ ପ୍ରଭାତରେ ପୃଥିବୀର ଅଧିପତିଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।

3.75.2

ततोऽभिवादयामास प्रयतः श्वशुरं नलः ।
ततो नु दमयन्ती च ववन्दे पितरं शुभा ॥ ३.७५.२ ॥

ତା'ପରେ ନଳ ବିନୀତ ଭାବେ ନିଜ ଶ୍ୱଶୁରଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କଲେ; ତା'ପରେ ଶୁଭା ଦମୟନ୍ତୀ ମଧ୍ୟ ନିଜ ପିତାଙ୍କୁ ବନ୍ଦନା କଲେ।

3.75.3

तं भीमः प्रतिजग्राह पुत्रवत्परया मुदा ।
यथार्हं पूजयित्वा च समाश्वासयत प्रभुः ॥ ३.७५.३ ॥

ଭୀମ ତାଙ୍କୁ ପୁତ୍ର ପରି ପରମ ଆନନ୍ଦରେ ଗ୍ରହଣ କଲେ; ଯଥୋଚିତ ସମ୍ମାନ କରି ସେହି ପ୍ରଭୁ ତାଙ୍କୁ ସାନ୍ତ୍ୱନା ଦେଲେ।

3.75.4

नलेन सहितां तत्रदमयन्तीं पतिव्रताम् ।
अनुजग्राह महता सत्कारेण क्षितीश्वरः ॥ ३.७५.४ ॥

ସେଠାରେ ନଳଙ୍କ ସହିତ ଥିବା ପତିବ୍ରତା ଦମୟନ୍ତୀଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ପୃଥିବୀର ଅଧିପତି ମହାସମ୍ମାନରେ ଅନୁଗ୍ରହ କଲେ।

3.75.5

तामर्हणां नलो राजा प्रतिगृह्य यथाविधि ।
परिचर्यां स्वकां तस्मै यथावत्प्रत्यवेदयत् ॥ ३.७५.५ ॥

ରାଜା ନଳ ସେହି ସମ୍ମାନ ବିଧିପୂର୍ବକ ଗ୍ରହଣ କରି ନିଜ ସେବା ତାଙ୍କୁ ଯଥାବତ୍ ନିବେଦନ କଲେ।

3.75.6

ततो बभूव नमरे सुमहान्हर्षजः स्वनः ।
जनस्य संप्रहृष्टस्य नलं दृष्ट्वा तथाऽऽगतम् ॥ ३.७५.६ ॥

ତା'ପରେ ନଗରରେ ନଳଙ୍କୁ ଏପରି ଆସିଥିବା ଦେଖି ଆନନ୍ଦିତ ଲୋକଙ୍କ ମହାନ ହର୍ଷଧ୍ୱନି ଉଠିଲା।

3.75.7

अशोभयच्च नगरीं पताकाध्वजमालिनीम् ।
सिक्ताः सुमृष्टपुष्पाढ्या राजमार्गाः स्वलंकृताः ॥ ३.७५.७ ॥

ସେମାନେ ପତାକା ଓ ଧ୍ୱଜର ମାଳାରେ ସଜ୍ଜିତ ସେ ନଗରକୁ ଶୋଭାଯୁକ୍ତ କଲେ; ରାଜପଥଗୁଡ଼ିକ ଜଳସିଞ୍ଚିତ, ଭଲଭାବେ ପରିଷ୍କୃତ ଫୁଲରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ଏବଂ ସୁନ୍ଦର ଭାବେ ଅଳଙ୍କୃତ ହେଲା।

3.75.8

द्वारिद्वारि च पौराणां पुष्पभङ्गः प्रकल्पितः ।
अर्चितानि च सर्वाणि देवतायतनानि च ॥ ३.७५.८ ॥

ପ୍ରତି ଦ୍ୱାରରେ ନଗରବାସୀମାନେ ଫୁଲ ସଜାଇଲେ; ଏବଂ ସମସ୍ତ ଦେବାଳୟ ପୂଜିତ ହେଲା।

3.75.9

ऋतुपर्णोऽपिशुश्राव बाहुकच्छद्मिनं नलम् ।
दमयन्त्या समायुक्तं जहृषे च नराधिपः ॥ ३.७५.९ ॥

ବାହୁକ ରୂପରେ ଲୁଚିଥିବା ନଳ ଦମୟନ୍ତୀ ସହ ମିଳିତ ହୋଇଛନ୍ତି ବୋଲି ଋତୁପର୍ଣ୍ଣ ଶୁଣିଲେ; ସେ ନରାଧିପ ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ।

3.75.10

तमानाय्य नलं राजा क्षमयामास पार्थिवः ।
स च तं क्षमयामास हेतुभिर्बुद्धिसंमितः ॥ ३.७५.१० ॥

ରାଜା ନଳଙ୍କୁ ଆଣି ତାଙ୍କଠାରୁ କ୍ଷମା ମାଗିଲେ; ଏବଂ ନଳ ମଧ୍ୟ କାରଣ ସହିତ, ବୁଦ୍ଧି ଅନୁସାରେ ତାଙ୍କୁ କ୍ଷମା କଲେ।

3.75.11

स सत्कृतोमहीपालो नैषधं विस्मिताननः ।
दिष्ट्या समेतो दारैः स्वैर्भवानित्यभ्यनन्दत ॥ ३.७५.११ ॥

ସତ୍କୃତ ସେ ରାଜା ବିସ୍ମିତ ମୁଖରେ ନିଷଧ ପୁତ୍ର ନଳଙ୍କୁ କହିଲେ, 'ଭାଗ୍ୟବଶତଃ ଆପଣ ନିଜ ପତ୍ନୀ ସହ ମିଳିତ ହୋଇଛନ୍ତି'; ଏହିପରି ସେ ଅଭିନନ୍ଦନ ଜଣାଇଲେ।

3.75.12

कच्चित्तु नापराधं ते कृतवानस्मि नैषध ।
अज्ञातवासे वसतो मद्गृहेवसुधाधिप ॥ ३.७५.१२ ॥

ହେ ନିଷଧ ପୁତ୍ର! ମୁଁ ଆପଣଙ୍କ ପ୍ରତି କୌଣସି ଅପରାଧ କରିଛି କି? ହେ ଭୂପତି, ଅଜ୍ଞାତବାସରେ ମୋ ଗୃହରେ ବାସ କରୁଥିବା ସମୟରେ।

3.75.13

यदि वाऽबुद्धिपूर्वाणि यदि बुद्ध्याऽपि कानिचित् ।
मया कृतान्यकार्याणि तानि त्वं क्षन्तुमर्हसि ॥ ३.७५.१३ ॥

ମୁଁ ଅଜ୍ଞାତସାରେ କିମ୍ବା ଜାଣିଶୁଣି କିଛି ଅନୁଚିତ କର୍ମ କରିଥିଲେ, ତାହା ତୁମେ କ୍ଷମା କରିବାର ଯୋଗ୍ୟ।

3.75.14

न मेऽपराधं कृतवांस्त्वं स्वल्पमपि पार्थिव ।
कृतेऽपि च न मे कोपः क्षन्तव्यं हि मया तव ॥ ३.७५.१४ ॥

ହେ ରାଜନ୍, ତୁମେ ମୋ ପ୍ରତି ଟିକିଏ ମଧ୍ୟ ଅପରାଧ କରିନାହଁ। କରିଥିଲେ ମଧ୍ୟ ମୋର କ୍ରୋଧ ନାହିଁ; ମୁଁ ତୁମକୁ କ୍ଷମା କରିବି।

3.75.15

पूर्वं ह्यापि सखा मेऽसि संबन्धी च जनाधिप ।
अत ऊर्ध्वं तु भूयस्त्वं प्रीतिमाहर्तुमर्हसि ॥ ३.७५.१५ ॥

ହେ ଜନାଧିପ, ତୁମେ ପୂର୍ବରୁ ମଧ୍ୟ ମୋର ସଖା ଓ ସମ୍ବନ୍ଧୀ ଥିଲ। ତେଣୁ ଏବେ ପୁଣି ମୋ ପ୍ରତି ପ୍ରୀତି ଫେରାଇ ଆଣିବା ତୁମର ଉଚିତ।

3.75.16

सर्वकामैः सुविहितैः सुखमस्म्युषितस्त्वयि ।
न तथा स्वगृहेराजन्यथा तव गृहे सदा ॥ ३.७५.१६ ॥

ତୁମ ପାଖରେ ମୋର ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ଭଲରେ ପୂରଣ ହେଉଥିଲା, ଏବଂ ମୁଁ ସୁଖରେ ରହିଲି। ହେ ରାଜନ୍, ନିଜ ଘରେ ମଧ୍ୟ ତୁମ ଘରେ ପରି ମୁଁ ସର୍ବଦା ସୁଖୀ ନଥିଲି।

3.75.17

इदं चैव हयज्ञानं त्वदीयं मयि तिष्ठति ।
तदुपाकर्तुमिच्छामि मन्यसे यदि पार्थिव ॥ ३.७५.१७ ॥

ତୁମର ଏହି ଅଶ୍ୱବିଦ୍ୟା ମୋ ପାଖରେ ଅଛି। ହେ ପାର୍ଥିବ, ଯଦି ତୁମେ ସମ୍ମତ ହୁଅ, ମୁଁ ତାହା ତୁମକୁ ଫେରାଇ ଦେବାକୁ ଇଚ୍ଛା କରେ।

3.75.18

एवमुक्त्वा ददौ विद्यामृतुपर्णाय नैषधः ।
स च तां प्रतिजग्राह विधिदृष्टेन क्रमणा ॥ ३.७५.१८ ॥

ଏହା କହି ନୈଷଧ (ନଳ) ଋତୁପର୍ଣ୍ଣଙ୍କୁ ସେହି ବିଦ୍ୟା ଦେଲେ। ସେ ମଧ୍ୟ ବିଧି ଅନୁସାରେ କହାଯାଇଥିବା କ୍ରମରେ ତାହା ଗ୍ରହଣ କଲେ।

3.75.19

गृहीत्वा चाश्वहृदयं प्रीतो भागस्वरिर्नृप ।
निषधाधिपतेश्चापि दत्ताऽक्षहृदयं नृपः।
सूतमन्यमुपादाय ययौ स्वपुरमेव ह ॥ ३.७५.१९ ॥

ହେ ରାଜନ୍, ଅଶ୍ୱହୃଦୟ ପାଇ ପ୍ରସନ୍ନ ଭାଗସ୍ୱରି; ନିଷଧାଧିପତିଙ୍କୁ ଅକ୍ଷହୃଦୟ ଦିଆଗଲା; ରାଜା ଅନ୍ୟ ଜଣେ ସାରଥି ନେଇ ନିଜ ନଗରକୁ ଚାଲିଗଲେ।

3.75.20

ऋतुपर्णे गते राजन्नलो राजा विशांपते ।
नगरे कुण्डिने कालं नातिदीर्गमिवावसत् ॥ ३.७५.२० ॥

ହେ ରାଜନ୍, ଋତୁପର୍ଣ୍ଣ ଚାଲିଗଲା ପରେ, ହେ ବିଶାମ୍ପତି, ରାଜା ନଳ କୁଣ୍ଡିନ ନଗରରେ ଅଧିକ ସମୟ ନ ହେଲା ପରି ବାସ କଲେ।