ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 3.77
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.77.1
प्रशान्ते तु पुरे हृष्टे संप्रवृत्ते महोत्सवे ।
महत्या सेनया राजा दमयन्तीमुपानयत् ॥ ३.७७.१ ॥
ನಗರವು ಶಾಂತವಾಗಿ ಹರ್ಷಗೊಂಡಾಗ, ಮಹೋತ್ಸವ ಆರಂಭವಾದಾಗ, ರಾಜನು ಮಹಾ ಸೇನೆಯೊಂದಿಗೆ ದಮಯಂತಿಯನ್ನು ಕರೆತಂದನು.
3.77.2
पुण्यश्लोकं तु राज्यस्थं श्रुत्वा भीमो महीपतिः ।
मुदा परमया युक्तो बभूव भरतर्षभ ॥ ३.७७.२ ॥
ಪುಣ್ಯಶ್ಲೋಕನು ತನ್ನ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವನೆಂದು ಕೇಳಿ ರಾಜ ಭೀಮನು ಪರಮ ಹರ್ಷದಿಂದ ತುಂಬಿದನು, ಓ ಭರತಶ್ರೇಷ್ಠನೇ.
3.77.3
अथ हृष्टमना राजा महत्या सेनया सह ।
सुतां प्रस्थापयामास पुण्यश्लोकाय धीमते ॥ ३.७७.३ ॥
ನಂತರ ಹರ್ಷಿತ ಮನಸ್ಸಿನ ರಾಜನು ಮಹಾ ಸೇನೆಯೊಂದಿಗೆ ತನ್ನ ಮಗಳನ್ನು ಪುಣ್ಯಶ್ಲೋಕನಾದ ಬುದ್ಧಿವಂತ ನಳನ ಬಳಿಗೆ ಕಳುಹಿಸಿದನು.
3.77.4
दमयन्तीमपि पिता सत्कृत्यपरवीरहा ।
प्रास्थापयदमेयात्मा भीमो भीमपराक्रमः ॥ ३.७७.४ ॥
ಶತ್ರುವೀರರನ್ನು ಸಂಹರಿಸುವ, ಅಪರಿಮಿತ ಆತ್ಮವುಳ್ಳ, ಭೀಕರ ಪರಾಕ್ರಮಿ ತಂದೆ ಭೀಮನು ದಮಯಂತಿಯನ್ನೂ ಗೌರವದಿಂದ ಕಳುಹಿಸಿದನು.
3.77.5
आगतायां तु वैदर्भ्यां सपुत्रायां नलो नृपः ।
वर्तयामास मुदितो दोवराडिव नन्दने ॥ ३.७७.५ ॥
ವೈದರ್ಭಿ ಮಗನೊಂದಿಗೆ ಬಂದಾಗ, ರಾಜ ನಳನು ಸಂತೋಷದಿಂದ ನಂದನವನದಲ್ಲಿ ದೇವರಾಜನಂತೆ ವಾಸಿಸಿದನು.
3.77.6
तथा प्रकाशतां यातो जम्बूद्वीपे स राजसु ।
पुनः स्वे चावसद्राज्ये प्रत्याहृत्य महायशाः ॥ ३.७७.६ ॥
ಹೀಗೆ ಅವನು ಜಂಬೂದ್ವೀಪದಲ್ಲಿ ರಾಜರುಗಳ ನಡುವೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿ ಪಡೆದನು; ಮಹಾಯಶಸ್ವಿಯಾದ ಅವನು ಮತ್ತೆ ತನ್ನ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಪುನಃ ಪಡೆದು ಅದರಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಿದನು.
3.77.7
ईजे च विविधैर्यज्ञैर्विधिवच्चाप्तदक्षिणैः ।
तथा त्वमपि राजेन्द्र ससुहृद्वक्ष्यसे चिरात् ॥ ३.७७.७ ॥
ಅವನು ವಿಧಿವತ್ತಾಗಿ, ಹೇರಳ ದಕ್ಷಿಣೆಯೊಂದಿಗೆ ವಿವಿಧ ಯಜ್ಞಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಿದನು. ಅಂತೆಯೇ, ಓ ರಾಜೇಂದ್ರ, ನೀನೂ ಸುಹೃದರೊಂದಿಗೆ ಬಹಳ ಕಾಲದ ನಂತರ (ಫಲವನ್ನು) ಪಡೆಯುವೆ.
3.77.8
दुःखमेतादृशंप्राप्तो नलः परपुरंजयः ।
देवनेन नरश्रेष्ठ सभार्यो भरतर्षभ ॥ ३.७७.८ ॥
ಶತ್ರುನಗರಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದ ನಳನು ಜೂಜಿನಿಂದಾಗಿ, ಓ ನರಶ್ರೇಷ್ಠ, ಓ ಭರತರ್ಷಭ, ಪತ್ನಿಯೊಂದಿಗೆ ಇಂತಹ ದುಃಖವನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿದನು.
3.77.9
एकाकिनैव सुमहन्नलेन पृथिवीपते ।
दुःखमासादितं घोरं प्राप्तश्चाभ्युदयः पुनः ॥ ३.७७.९ ॥
ಒಬ್ಬನೇ ನಳನು ಅತ್ಯಂತ ಘೋರವಾದ ದುಃಖವನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿದನು, ಓ ಪೃಥ್ವೀಪತಿ; ನಂತರ ಅವನಿಗೆ ಮತ್ತೆ ಏಳಿಗೆಯೂ ದೊರಕಿತು.
3.77.10
त्वं पुनर्भ्रातृसहितः कृष्णया चैव पाण्डव ।
कथाश्चापि समाकर्ण्य धर्ममेवानुचिन्तयन् ॥ ३.७७.१० ॥
ಓ ಪಾಂಡವ, ನೀನೂ ಸಹೋದರರು ಮತ್ತು ಕೃಷ್ಣೆಯೊಂದಿಗೆ ಈ ಕಥೆಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ ಧರ್ಮವನ್ನೇ ಚಿಂತಿಸುತ್ತಿರುವೆ.
3.77.11
ब्राह्मणैश्च महाभागैर्वेदवेदाङ्गपारगैः ।
नित्यमन्वास्यसे राजंस्तत्र का परिदेवना ॥ ३.७७.११ ॥
ವೇದ ಮತ್ತು ವೇದಾಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಪಾರಂಗತರಾದ ಮಹಾಭಾಗ್ಯ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಂದ ನೀನು ನಿತ್ಯವೂ ಸೇವಿತನಾಗುತ್ತಿರುವೆ, ಓ ರಾಜನ್; ಅಲ್ಲಿ ಶೋಕವೇನು?
3.77.12
कर्कोटकस्य नागस् दमयन्त्या नलस्य च ।
ऋतुपर्णस्य राजर्षेः कीर्तनं कलिनाशनम् ॥ ३.७७.१२ ॥
ನಾಗ ಕರ್ಕೋಟಕ, ದಮಯಂತಿ, ನಳ ಮತ್ತು ರಾಜರ್ಷಿ ಋತುಪರ್ಣರ ಕೀರ್ತನೆಯು ಕಲಿಯನ್ನು ನಾಶಮಾಡುತ್ತದೆ.
3.77.13
इतिहासमिमं चापि कलिनाशनमच्युत ।
शक्यमाश्वसितुं श्रुत्वा त्वद्विधेन विशांपते ॥ ३.७७.१३ ॥
ಅಚ್ಯುತನೇ, ಕಲಿಯನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವ ಈ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಕೇಳಿ, ನಿನ್ನಂತಹವನು ಸಮಾಧಾನ ಪಡೆಯುವುದು ಸಾಧ್ಯ, ವಿಶಾಂಪತೇ.
3.77.14
अस्थिरत्वं च संचिन्त्य पुरुषार्थस् नित्यदा ।
तस्योदये व्यये चापि न चिन्तयितुमर्हसि ॥ ३.७७.१४ ॥
ಪುರುಷಾರ್ಥದ ಅಸ್ಥಿರತೆಯನ್ನು ಸದಾ ಚಿಂತಿಸಿ, ಅದರ ಉದಯದಲ್ಲಿಯೂ ವ್ಯಯದಲ್ಲಿಯೂ ನೀನು ಚಿಂತಿಸಬಾರದು.
3.77.15
श्रुत्वेतिहासं नृषते समाश्वसिहि मा शुचः ।
व्यसने त्वं महाराज न विषीदितुमर्हसि ॥ ३.७७.१५ ॥
ನರಪತೇ, ಈ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಕೇಳಿ ಸಮಾಧಾನಗೊಳ್ಳು, ಶೋಕಿಸಬೇಡ. ಮಹಾರಾಜನೇ, ಆಪತ್ತಿನಲ್ಲಿ ನೀನು ವಿಷಾದಿಸಬಾರದು.
3.77.16
विषमावस्थिते दैवे पौरुषेऽफलतां गते ।
विषादयन्ति नात्मानं सत्त्वापाश्रयिणो नराः ॥ ३.७७.१६ ॥
ದೈವ ವಿಷಮವಾಗಿದ್ದು ಪೌರುಷ ನಿಷ್ಫಲವಾದಾಗಲೂ, ಸತ್ತ್ವವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದ ಮನುಷ್ಯರು ತಮ್ಮನ್ನು ವಿಷಾದಕ್ಕೆ ಗುರಿಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ.
3.77.17
ये चेदं कथयिष्यन्ति नलस् चरितं महत् ।
श्रोष्यन्ति चाप्यभीक्ष्णं वै नालक्ष्मीस्तान्भजिष्यति ॥ ३.७७.१७ ॥
ನಳನ ಈ ಮಹಾ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ಯಾರು ಹೇಳುತ್ತಾರೋ, ನಿರಂತರ ಕೇಳುತ್ತಾರೋ, ಅವರನ್ನು ಅಲಕ್ಷ್ಮಿ ಆಶ್ರಯಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
3.77.18
अर्थास्तस्योपपत्स्यन्ते धन्यतां च गमिष्यति ।
इतिहासमिमं श्रुत्वा पुराणं शश्वदुत्तमम् ॥ ३.७७.१८ ॥
ಅವನಿಗೆ ಸಂಪತ್ತು ಮತ್ತು ಗುರಿಗಳು ಸಿದ್ಧಿಸುತ್ತವೆ; ಅವನು ಧನ್ಯತೆಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ. ಈ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು, ಸದಾ ಉತ್ತಮ ಪುರಾಣವಾದ ಇದನ್ನು ಕೇಳಿ.
3.77.19
पुत्रान्पौत्रान्पशूंश्चापि लभते नृषु चाग्र्यताम् ।
आरोग्यप्रीतिमांश्चैव भविष्ति न संशयः ॥ ३.७७.१९ ॥
ಅವನು ಮಕ್ಕಳನ್ನು, ಮೊಮ್ಮಕ್ಕಳನ್ನು, ಪಶುಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುವನು; ಮನುಷ್ಯರಲ್ಲಿ ಅಗ್ರಸ್ಥಾನವನ್ನು ಹೊಂದುವನು; ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಕೂಡಿದವನಾಗುವನು, ಇದರಲ್ಲಿ ಸಂದೇಹವಿಲ್ಲ.
3.77.20
भयात्रस्यसि यच्च त्वमाह्वयिष्यति मां पुनः ।
अक्षज्ञ इति तत्तेऽहं नाशयिष्यामि पार्थिव ॥ ३.७७.२० ॥
ಓ ರಾಜನೇ, ನೀನು ಭಯದಿಂದ ನಡುಗುತ್ತಿರುವೆ; ಮತ್ತೆ ನನ್ನನ್ನು 'ನಾನು ದಾಳದಾಟದ ಜ್ಞಾನಿ' ಎಂದು ನೀನು ಸವಾಲು ಮಾಡುವುದಾದರೆ, ಅದನ್ನು ನಿನಗಾಗಿ ನಾನು ನಾಶಗೊಳಿಸುವೆನು.
3.77.21
वेदाक्षहृदयं कृत्स्नमहं सत्यपराक्रम ।
उपपद्यस्व कौन्तेय प्रसन्नोऽहं ब्रवीमि ते ॥ ३.७७.२१ ॥
ಸತ್ಯಪರಾಕ್ರಮಿಯೇ, ದಾಳದ ವೇದದ ಸಂಪೂರ್ಣ ಹೃದಯವನ್ನು ನಾನು ನಿನಗೆ ಹೇಳುವೆನು; ಕೌಂತೇಯನೇ, ಸಮಾಧಾನದಿಂದಿರು; ಪ್ರಸನ್ನನಾಗಿ ನಿನಗೆ ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದೇನೆ.
3.77.22
ततो हृष्टमना राजा बृहदश्वमुवाच ह ।
भगवन्नक्षहृदयं ज्ञातुमिच्छामि तत्त्वतः ॥ ३.७७.२२ ॥
ಆಗ ಸಂತಸಗೊಂಡ ಮನದ ರಾಜನು ಬೃಹದಶ್ವನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು: 'ಭಗವನ್, ದಾಳದ ಹೃದಯವನ್ನು ಯಥಾರ್ಥವಾಗಿ ತಿಳಿಯಲು ಇಚ್ಛಿಸುತ್ತೇನೆ.'
3.77.23
कौन्तेयेनैवमुक्तस्तु बृहदश्वो महामुनिः ।
ततोऽक्षहृदयं प्रादात्पाण्डवाय महात्मने।
लब्ध्वा च पाण्डवो राजा विशोकः समपद्यत ॥ ३.७७.२३ ॥
ಕೌಂತೇಯನು ಹೀಗೆ ಕೇಳಲು, ಮಹಾಮುನಿ ಬೃಹದಶ್ವನು ಮಹಾತ್ಮ ಪಾಂಡವನಿಗೆ ದಾಳದ ಹೃದಯವನ್ನು ನೀಡಿದನು; ಅದನ್ನು ಪಡೆದು ಪಾಂಡವ ರಾಜನು ಶೋಕರಹಿತನಾದನು.
3.77.24
पुनरेव तु वक्ष्यामि यस्त्वत्तो दुःखितो नृपः ।
तं शृणुष्व महाराज सर्वदुःखापनुत्तये ॥ ३.७७.२४ ॥
ಆದರೂ ಮತ್ತೆ ಹೇಳುವೆನು; ನಿನ್ನಿಂದ ದುಃಖಿತನಾದ ರಾಜನ ಕುರಿತು ಕೇಳು, ಮಹಾರಾಜನೇ, ಎಲ್ಲ ದುಃಖಗಳನ್ನು ಹೋಗಲಾಡಿಸಲು.
3.77.25
इक्ष्वाकूणां कुले जातो महात्मा पृथिवीपतिः ।
त्रिशङ्कुरिति विख्यातोराजराजो महाद्युतिः ॥ ३.७७.२५ ॥
ಇಕ್ಷ್ವಾಕು ವಂಶದಲ್ಲಿ ಮಹಾತ್ಮನಾದ ಪೃಥಿವೀಪತಿ ಜನಿಸಿದನು; ತ್ರಿಶಂಕು ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾದ ಆತ ರಾಜರಾಜನೂ ಮಹಾತೇಜಸ್ವಿಯೂ ಆಗಿದ್ದನು.
3.77.26
हरिश्चन्द्रस्ततो जज्ञे गुणरत्नाकरो नृपात् ।
ततो विशेषैर्विविधैर्यज्ञैर्विपुलदक्षिणैः ॥ ३.७७.२६ ॥
ನಂತರ ರಾಜನಿಂದ ಗುಣರತ್ನಾಕರನಾದ ಹರಿಶ್ಚಂದ್ರನು ಜನಿಸಿದನು; ಅವನು ವಿವಿಧ ವಿಶಿಷ್ಟ ಯಜ್ಞಗಳನ್ನು ಅಪಾರ ದಕ್ಷಿಣೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಮಾಡಿದನು.
3.77.27
स तु लोके वरः पुंसां पुण्यश्लोको महायशाः ।
सत्यवादी मधुरवाक्सत्येन बहुभाषिता ॥ ३.७७.२७ ॥
ಅವನು ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಮನುಷ್ಯರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನು, ಪುಣ್ಯಶ್ಲೋಕನು, ಮಹಾಯಶಸ್ವಿ; ಸತ್ಯವಾದಿ, ಮಧುರವಚನನು, ಸತ್ಯದಿಂದಾಗಿ ಬಹುವಾಗಿ ಹೊಗಳಲ್ಪಟ್ಟವನು.
3.77.28
तस्य भार्याऽभवद्भूमौ सौशील्यसमलंकृता ।
उशीनरस्य राजर्षेर्दुहिता पुण्यलक्षणा ॥ ३.७७.२८ ॥
ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಅವನ ಪತ್ನಿಯಾದವಳು ಸೌಶೀಲ್ಯದಿಂದ ಅಲಂಕೃತಳಾಗಿದ್ದಳು; ಅವಳು ರಾಜರ್ಷಿ ಉಶೀನರನ ಮಗಳು, ಶುಭಲಕ್ಷಣಗಳುಳ್ಳವಳು.
3.77.29
स्वयंवरे महाभागं वरयामास भामिनी ।
हरिश्चन्द्रं समेतानां राज्ञां मद्ये पतिं विभुम् ॥ ३.७७.२९ ॥
ಸ್ವಯಂವರದಲ್ಲಿ ಆ ಭಾಮಿನಿ ನೆರೆದಿದ್ದ ರಾಜರ ನಡುವೆ ಮಹಾಭಾಗ್ಯವಂತನೂ ಸಮರ್ಥನೂ ಆದ ಹರಿಶ್ಚಂದ್ರನನ್ನು ಪತಿಯಾಗಿ ವರಿಸಿದಳು.
3.77.30
तया सह महीपालः सत्यवत्या मनोज्ञया ।
रेमे च सुचिरं कालं राजा राज्यमवाप्य च ॥ ३.७७.३० ॥
ಆ ಮನೋಹರಿ ಸತ್ಯವತಿಯೊಡನೆ ಮಹೀಪಾಲ ರಾಜನು ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಪಡೆದು ಬಹುಕಾಲ ಸಂತೋಷದಿಂದ ಇದ್ದನು.
3.77.31
तस्यां देव्यां हरिश्चन्द्राज्जज्ञे राजीवलोचनः ।
पुत्रः पुण्यवतां श्रेष्ठो लोहिताश्व इति श्रुतः ॥ ३.७७.३१ ॥
ಆ ರಾಣಿಯಲ್ಲಿ ಹರಿಶ್ಚಂದ್ರನಿಂದ ಕಮಲನೇತ್ರನಾದ ಮಗನು ಹುಟ್ಟಿದನು; ಪುಣ್ಯವಂತರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ಅವನು ಲೋಹಿತಾಶ್ವ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾದನು.
3.77.32
देव्या पुत्रेण सहितः पुण्यश्लोको महायशाः ।
वसिष्ठयाज्यो नृपतिरीजे शुण्यैर्महाध्वरैः ॥ ३.७७.३२ ॥
ರಾಣಿ ಮತ್ತು ಮಗನೊಡನೆ ಇದ್ದ ಪುಣ್ಯಶ್ಲೋಕ ಮಹಾಯಶಸ್ವಿ ರಾಜನು, ವಸಿಷ್ಠರನ್ನು ಯಾಜಕರನ್ನಾಗಿಸಿಕೊಂಡು ಶುಣ್ಯ ಎಂಬ ಮಹಾಯಜ್ಞಗಳಿಂದ ಯಜಿಸಿದನು.
3.77.33
एतस्मिन्नेव काले तु विश्वामित्रो दिवं गतः ।
पुरुहूतपुरीं रम्यामाजगामेन्द्रसेवया ॥ ३.७७.३३ ॥
ಅದೇ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರರು ಸ್ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಹೋಗಿದ್ದರು; ಇಂದ್ರನ ಸೇವೆಗಾಗಿ ರಮ್ಯವಾದ ಪುರುಹೂತನ ನಗರಕ್ಕೆ ಬಂದರು.
3.77.34
उपस्थाने च संवृत्ते देवेन्द्रस्य महात्मनः ।
आजगाम वसिष्ठोऽपि वामदेवसहायवान् ॥ ३.७७.३४ ॥
ಮಹಾತ್ಮ ದೇವೇಂದ್ರನ ಸಭೆ ಸೇರಿದಾಗ, ವಸಿಷ್ಠರು ಕೂಡ ವಾಮದೇವರೊಡನೆ ಬಂದರು.
3.77.35
उपस्थाने च संवृत्ते सुखासीने पुरंदरे ।
वर्ण्यमानेषु च तदा सत्यवादिषु राजसु ॥ ३.७७.३५ ॥
ಸಭೆ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಪುರಂದರನು ಸುಖವಾಗಿ ಕುಳಿತಿರಲು, ಆಗ ಸತ್ಯವಾದಿಗಳಾದ ರಾಜರನ್ನು ವರ್ಣಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.
3.77.36
तस्यां संसदिसर्वस्माद्धरिश्चन्द्रोऽपि पप्रथे ।
यज्ञदानतपःशीलसत्यवाक्यदृझव्रतैः ॥ ३.७७.३६ ॥
ಆ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲರಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಹರಿಶ್ಚಂದ್ರನೂ ಯಜ್ಞ, ದಾನ, ತಪಸ್ಸು, ಶೀಲ, ಸತ್ಯವಚನ, ದೃಢವ್ರತಗಳಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾದನು.
3.77.37
वसिष्ठः परमप्रीतः स्वयाज्यपरिकीर्तनात् ।
तथापि विश्वामित्रस्तं न सेहे सत्यभूषितम् ॥ ३.७७.३७ ॥
ವಸಿಷ್ಠರು ತಮ್ಮ ಯಾಜ್ಯನ ಸ್ತುತಿಯಿಂದ ಅತ್ಯಂತ ಸಂತೋಷಗೊಂಡರು; ಆದರೂ ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರರು ಸತ್ಯಭೂಷಿತನಾದ ಅವನನ್ನು ಸಹಿಸಲಿಲ್ಲ.
3.77.38
हरिश्चन्द्रं प्रति तदा विश्वामित्रवसिष्ठयोः ।
पणः कृतस्तदा पश्चाद्विश्वामित्रेण पार्थिवः ॥ ३.७७.३८ ॥
ಆಗ ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರ ಮತ್ತು ವಸಿಷ್ಠರ ನಡುವೆ ಹರಿಶ್ಚಂದ್ರನ ಕುರಿತು ಒಂದು ಪಣ ಇಡಲಾಯಿತು; ನಂತರ ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರರಿಂದ ಆ ರಾಜನ ಕುರಿತು (ಪಣ) ಇಡಲ್ಪಟ್ಟಿತು.
3.77.39
राज्याच्चापि सुखाच्चापि सहसा चावरोपितः ।
अवाप परमं दुःखं मरणादमनोहरम् ॥ ३.७७.३९ ॥
ರಾಜ್ಯದಿಂದಲೂ ಸುಖದಿಂದಲೂ ಸಹಸಾ ಕೆಳಗಿಳಿಸಲ್ಪಟ್ಟು, ಮರಣಕ್ಕಿಂತಲೂ ಅಮನೋಹರವಾದ ಪರಮ ದುಃಖವನ್ನು ಅವನು ಪಡೆದನು.
3.77.40
तच्छ्रुत्वा परमप्रीतो धर्मराजो युधिष्ठिरः ।
भ्रातृभिर्ब्राह्मणैश्चैव द्रौपद्या च समन्वितः।
विस्मयं परमं गत्वा साधुसाध्वित्यभाषत ॥ ३.७७.४० ॥
ಅದನ್ನು ಕೇಳಿ ಧರ್ಮರಾಜ ಯುಧಿಷ್ಠಿರನು ಅತ್ಯಂತ ಸಂತೋಷಗೊಂಡನು; ಸಹೋದರರು, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಮತ್ತು ದ್ರೌಪದಿಯೊಡನೆ ಪರಮ ಆಶ್ಚರ್ಯಗೊಂಡು 'ಸಾಧು, ಸಾಧು!' ಎಂದನು.
3.77.41
ततो हरिश्चन्द्रकथां च सर्वे ।
श्रुत्वा तु राजा मनुजेन्द्रकेतुः।
विहाय शोकं विजहार भूयः ।
स्मरन्हरिश्चन्द्रमनन्तकीर्तिम् ॥ ३.७७.४१ ॥
ನಂತರ ಎಲ್ಲರೂ ಹರಿಶ್ಚಂದ್ರನ ಕಥೆಯನ್ನು ಕೇಳಿದರು; ಮನುಜೇಂದ್ರರ ಧ್ವಜನಾದ ಆ ರಾಜನು ಶೋಕವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಅನಂತ ಕೀರ್ತಿಯುಳ್ಳ ಹರಿಶ್ಚಂದ್ರನನ್ನು ಸ್ಮರಿಸುತ್ತಾ ಮತ್ತೆ ವಿಹರಿಸಿದನು.
3.77.42
कथामेवं तथा कृत्वा हरिश्चन्द्रनलाश्रयाम् ।
आमन्त्र्य पाण्डवान्सर्वान्बृहदश्वो जगाम ह।
उक्त्वा चाशु सरोऽगच्छदुपस्प्रष्टुं महातपाः ॥ ३.७७.४२ ॥
ಹೀಗೆ ಹರಿಶ್ಚಂದ್ರ ಮತ್ತು ನಳರ ಕಥೆಯನ್ನು ಹೇಳಿ, ಎಲ್ಲಾ ಪಾಂಡವರಿಗೆ ವಿದಾಯ ಹೇಳಿ, ಮಹಾತಪಸ್ವಿ ಬೃಹದಶ್ವನು ಹೊರಟನು; ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಆಚಮನಕ್ಕಾಗಿ ಸರೋವರದ ಕಡೆಗೆ ಹೋದನು.
3.77.43
बृहदश्व गते पार्थमश्रौषीत्सव्यसाचिनम् ।
वर्तमनं तपस्युग्रे वायुभक्षं मनीषिणम् ॥ ३.७७.४३ ॥
ಬೃಹದಶ್ವನು ಹೊರಟ ನಂತರ, ಕಠಿಣ ತಪಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿ ಗಾಳಿಯನ್ನೇ ಆಹಾರವಾಗಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ ಜ್ಞಾನಿ ಸವ್ಯಸಾಚಿ ಪಾರ್ಥನ ಕುರಿತು (ಯುಧಿಷ್ಠಿರನು) ಕೇಳಿದನು.
3.77.44
ब्राह्मणएभ्यस्तपस्विभ्यः संपतद्भ्यस्ततस्ततः ।
तीर्थशैलवनेभ्यश्च समेतेभ्यो दृढव्रतः ॥ ३.७७.४४ ॥
ಇಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಿಂದ ಬರುತ್ತಿದ್ದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಂದ, ತಪಸ್ವಿಗಳಿಂದ, ತೀರ್ಥ, ಪರ್ವತ, ವನಗಳಿಂದ ಸೇರಿದವರಿಂದ (ಪಾರ್ಥನ ಕುರಿತು) ದೃಢವ್ರತನಾದ (ಯುಧಿಷ್ಠಿರನು) ಕೇಳಿದನು.
3.77.45
इतिपार्थो महाबाहुर्दुरापं तप आस्थितः ।
न तथा दृष्टपूर्वोऽन्यः कश्चिदुग्रतपा इति ॥ ३.७७.४५ ॥
ಹೀಗೆ ಮಹಾಬಾಹು ಪಾರ್ಥನು ದುರ್ಲಭ ತಪಸ್ಸನ್ನು ಕೈಗೊಂಡಿದ್ದಾನೆ; ಇಂತಹ ಉಗ್ರ ತಪಸ್ವಿ ಇನ್ನೊಬ್ಬನನ್ನು ಹಿಂದೆ ಯಾರೂ ನೋಡಿರಲಿಲ್ಲ.
3.77.46
यथा धनंजयः पार्थस्तपस्वी नियतव्रतः ।
मुनिरेकचरः श्रीमान्धर्मो विग्रहवानिव ॥ ३.७७.४६ ॥
ಧನಂಜಯ ಪಾರ್ಥನು ತಪಸ್ವಿ, ನಿಯಮಿತ ವ್ರತನಾದ, ಏಕಾಂಗಿಯಾಗಿ ಸಂಚರಿಸುವ ಮುನಿ, ತೇಜಸ್ವಿ; ಮೂರ್ತಿವತ್ತಾದ ಧರ್ಮದಂತಿದ್ದಾನೆ.
3.77.47
तं श्रुत्वा पाण्डवो राजंस्तप्यमानं महावने ।
अन्वशोचत कौन्तेयः प्रियं वै भ्रातरं जयम् ॥ ३.७७.४७ ॥
ಓ ರಾಜನೇ! ಮಹಾರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ತಪಸ್ಸು ಮಾಡುತ್ತಿರುವ ಆ ಸೋದರನ ಕುರಿತು ಕೇಳಿ, ಪಾಂಡವ ಕೌಂತೇಯನು ತನ್ನ ಪ್ರಿಯ ಸೋದರ ಜಯನಿಗಾಗಿ ದುಃಖಿಸಿದನು.
3.77.48
दह्यमानेन तु हृदा शरणार्थी महावने ।
ब्राह्मणान्विविधज्ञानान्पर्यपृच्छद्युधिष्ठिरः ॥ ३.७७.४८ ॥
ಸುಡುತ್ತಿರುವ ಹೃದಯದಿಂದ, ಮಹಾರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ಆಶ್ರಯ ಬಯಸಿದ ಯುಧಿಷ್ಠಿರನು ವಿವಿಧ ಜ್ಞಾನವುಳ್ಳ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರನ್ನು ಕೇಳಿದನು.
3.77.49
प्रतिगृह्याक्षहृदयं कुन्तीपुत्रो युधिष्ठिरः ।
आसीद्धृष्टमना राजन्भीमसेनादिभिर्युतः ॥ ३.७७.४९ ॥
ಅಕ್ಷಹೃದಯವನ್ನು ಪಡೆದ ಕುಂತೀಪುತ್ರ ಯುಧಿಷ್ಠಿರನು, ಓ ರಾಜನೇ, ಭೀಮಸೇನಾದಿಗಳೊಡನೆ ಹರ್ಷಚಿತ್ತನಾದನು.
3.77.50
स्वभ्रातॄन्सहितान्पश्यन्कुन्तीपुत्रो युधिष्ठिरः ।
अपश्यन्नर्जुनं तत्रबभूवाश्रुपरिप्लुतः ॥ ३.७७.५० ॥
ತನ್ನ ಸಹೋದರರು ಒಟ್ಟಿಗಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡರೂ, ಕುಂತೀಪುತ್ರ ಯುಧಿಷ್ಠಿರನು ಅಲ್ಲಿ ಅರ್ಜುನನನ್ನು ಕಾಣದೆ ಕಣ್ಣೀರಿನಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿದನು.
3.77.51
संतप्यमानः कौन्तेयो भीमसेनमुवाच ह ।
कदा द्रक्ष्यामि वै भीम पार्तमत्र तवानुजम् ॥ ३.७७.५१ ॥
ನೊಂದುಕೊಂಡ ಕುಂತೀಪುತ್ರನು ಭೀಮಸೇನನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು: "ಓ ಭೀಮ, ನಿನ್ನ ತಮ್ಮ ಪಾರ್ಥನನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ನಾನು ಯಾವಾಗ ಕಾಣುವೆ?"
3.77.52
मत्कृते हि कुरुश्रेष्ठ तष्यते परमं तपः ।
तस्याक्षहृदयज्ञानमाख्यास्यामि कदा न्बहम् ॥ ३.७७.५२ ॥
ಕುರುಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ನನ್ನ ಕಾರಣದಿಂದ ಅವನು ಮಹಾ ತಪಸ್ಸಿನಿಂದ ನೊಂದಿದ್ದಾನೆ. ಅಕ್ಷಹೃದಯದ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ನಾನು ಅವನಿಗೆ ಯಾವಾಗ ತಿಳಿಸುವೆನು?
3.77.53
स हि श्रुत्वाऽक्षहृदयं समुपात्तं मया विभो ।
प्रहृष्टः पुरुषव्याघ्रो भविष्यति न संशयः ॥ ३.७७.५३ ॥
ಓ ಪ್ರಭುವೇ, ನಾನು ಸಂಪಾದಿಸಿದ ಅಕ್ಷಹೃದಯವನ್ನು ಕೇಳಿ ಆ ಪುರುಷವ್ಯಾಘ್ರನು ಸಂತೋಷಗೊಳ್ಳುವನು, ಸಂದೇಹವಿಲ್ಲ.