மகாபாரதம் · அத்தியாயம் 3.77
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.77.1
प्रशान्ते तु पुरे हृष्टे संप्रवृत्ते महोत्सवे ।
महत्या सेनया राजा दमयन्तीमुपानयत् ॥ ३.७७.१ ॥
நகரம் அமைதியடைந்து மகிழ்ச்சியுடன் பெரும் விழா தொடங்கியபோது, அரசன் பெரும் படையுடன் தமயந்தியை அழைத்து வந்தான்.
3.77.2
पुण्यश्लोकं तु राज्यस्थं श्रुत्वा भीमो महीपतिः ।
मुदा परमया युक्तो बभूव भरतर्षभ ॥ ३.७७.२ ॥
புண்யசுலோகனான நளன் தன் அரசில் நிலைபெற்றிருக்கிறான் என்று கேட்ட அரசன் பீமன் பெரும் மகிழ்ச்சியால் நிரம்பினான், ஓ பரதர்களில் காளையே.
3.77.3
अथ हृष्टमना राजा महत्या सेनया सह ।
सुतां प्रस्थापयामास पुण्यश्लोकाय धीमते ॥ ३.७७.३ ॥
பின்னர் மகிழ்ந்த மனத்துடன் அரசன் பெரும் படையுடன் தன் மகளை புண்யசுலோகனாகிய அறிவாளி நளனிடம் அனுப்பினான்.
3.77.4
दमयन्तीमपि पिता सत्कृत्यपरवीरहा ।
प्रास्थापयदमेयात्मा भीमो भीमपराक्रमः ॥ ३.७७.४ ॥
பகைவீரர்களை அழிப்பவனும், அளவற்ற உள்ளம் கொண்டவனும், பயங்கர வீரியமுள்ளவனுமான தந்தை பீமன் தமயந்தியையும் மரியாதையுடன் அனுப்பினான்.
3.77.5
आगतायां तु वैदर्भ्यां सपुत्रायां नलो नृपः ।
वर्तयामास मुदितो दोवराडिव नन्दने ॥ ३.७७.५ ॥
விதர்ப்பனின் மகள் மகனுடன் வந்தபோது அரசன் நளன் மகிழ்வுடன் நந்தன வனத்தில் தேவராஜனைப்போல் வாழ்ந்தான்.
3.77.6
तथा प्रकाशतां यातो जम्बूद्वीपे स राजसु ।
पुनः स्वे चावसद्राज्ये प्रत्याहृत्य महायशाः ॥ ३.७७.६ ॥
இவ்வாறு ஜம்புத்வீபத்தில் அரசர்களிடையே புகழ் பெற்றான்; மகாயசஸ்வியான அவன் மீண்டும் தன் அரசை மீட்டெடுத்து அதில் வாழ்ந்தான்.
3.77.7
ईजे च विविधैर्यज्ञैर्विधिवच्चाप्तदक्षिणैः ।
तथा त्वमपि राजेन्द्र ससुहृद्वक्ष्यसे चिरात् ॥ ३.७७.७ ॥
அவன் முறைப்படி, மிகுந்த தட்சிணையுடன் பலவிதமான யாகங்களைச் செய்தான். அதுபோல, ராஜேந்திரா, நீயும் நண்பர்களுடன் நீண்ட காலத்திற்குப் பின் (பலனை) அடைவாய்.
3.77.8
दुःखमेतादृशंप्राप्तो नलः परपुरंजयः ।
देवनेन नरश्रेष्ठ सभार्यो भरतर्षभ ॥ ३.७७.८ ॥
பகைவர் நகரங்களை வென்ற நளன், சூதாட்டத்தால், ஹே நரசிரேஷ்டா, ஹே பரதர்ஷபா, மனைவியுடன் இத்தகைய துன்பத்தை அடைந்தான்.
3.77.9
एकाकिनैव सुमहन्नलेन पृथिवीपते ।
दुःखमासादितं घोरं प्राप्तश्चाभ्युदयः पुनः ॥ ३.७७.९ ॥
ஒருவனாகவே நளன் மிகப் பெரிய, கொடிய துன்பத்தைத் தாங்கினான், ஹே பூமிபதே; பின்னர் அவனுக்கு மீண்டும் உயர்வும் கிடைத்தது.
3.77.10
त्वं पुनर्भ्रातृसहितः कृष्णया चैव पाण्डव ।
कथाश्चापि समाकर्ण्य धर्ममेवानुचिन्तयन् ॥ ३.७७.१० ॥
ஹே பாண்டவா, நீயும் மீண்டும் சகோதரர்களுடனும் கிருஷ்ணையுடனும், இக்கதைகளைக் கேட்டு தர்மத்தையே சிந்தித்தவாறு இருப்பாய்.
3.77.11
ब्राह्मणैश्च महाभागैर्वेदवेदाङ्गपारगैः ।
नित्यमन्वास्यसे राजंस्तत्र का परिदेवना ॥ ३.७७.११ ॥
வேதங்களிலும் வேதாங்கங்களிலும் தேர்ந்த மகாபாக்கியம் பெற்ற பிராமணர்களால் நீ எப்போதும் சேவிக்கப்படுகிறாய், ஹே அரசே; அங்கு என்ன புலம்பல் இருக்கிறது?
3.77.12
कर्कोटकस्य नागस् दमयन्त्या नलस्य च ।
ऋतुपर्णस्य राजर्षेः कीर्तनं कलिनाशनम् ॥ ३.७७.१२ ॥
நாகன் கர்கோடகன், தமயந்தி, நளன், ராஜரிஷி ருதுபர்ணன் ஆகியோரைப் பற்றிய கீர்த்தனம் கலியை அழிப்பது.
3.77.13
इतिहासमिमं चापि कलिनाशनमच्युत ।
शक्यमाश्वसितुं श्रुत्वा त्वद्विधेन विशांपते ॥ ३.७७.१३ ॥
அச்யுதனே, கலியை அழிக்கும் இந்த இதிகாசத்தைக் கேட்டு, உம்மைப் போன்றவர் ஆறுதல் அடைவது இயலும், மக்களின் தலைவனே.
3.77.14
अस्थिरत्वं च संचिन्त्य पुरुषार्थस् नित्यदा ।
तस्योदये व्यये चापि न चिन्तयितुमर्हसि ॥ ३.७७.१४ ॥
புருஷார்த்தத்தின் நிலையற்றத்தன்மையை எப்போதும் சிந்தித்து, அதன் எழுச்சியிலும் வீழ்ச்சியிலும் நீர் கவலைப்படக் கூடாது.
3.77.15
श्रुत्वेतिहासं नृषते समाश्वसिहि मा शुचः ।
व्यसने त्वं महाराज न विषीदितुमर्हसि ॥ ३.७७.१५ ॥
மன்னனே, இந்த இதிகாசத்தைக் கேட்டு ஆறுதல் கொள்ளும்; வருந்தாதீர். மகாராஜனே, துன்பத்தில் நீர் மனம் தளரக் கூடாது.
3.77.16
विषमावस्थिते दैवे पौरुषेऽफलतां गते ।
विषादयन्ति नात्मानं सत्त्वापाश्रयिणो नराः ॥ ३.७७.१६ ॥
விதி எதிராக இருந்து முயற்சி பயனற்றுப் போனபோதும், சத்துவத்தை அடைக்கலமாகக் கொண்ட மனிதர்கள் தங்களைத் துயரத்தில் ஆழ்த்திக்கொள்ளார்கள்.
3.77.17
ये चेदं कथयिष्यन्ति नलस् चरितं महत् ।
श्रोष्यन्ति चाप्यभीक्ष्णं वै नालक्ष्मीस्तान्भजिष्यति ॥ ३.७७.१७ ॥
நளனின் இந்த மகத்தான சரிதத்தை எவர்கள் சொல்வார்களோ, இடையறாது கேட்பார்களோ, அவர்களை அலக்ஷ்மி அடையமாட்டாள்.
3.77.18
अर्थास्तस्योपपत्स्यन्ते धन्यतां च गमिष्यति ।
इतिहासमिमं श्रुत्वा पुराणं शश्वदुत्तमम् ॥ ३.७७.१८ ॥
அவனுக்குச் செல்வங்களும் நோக்கங்களும் கிடைக்கும்; அவன் நற்பேறு அடைவான். இந்த இதிகாசத்தை, எப்போதும் உயர்ந்த புராணமான இதனைக் கேட்டு.
3.77.19
पुत्रान्पौत्रान्पशूंश्चापि लभते नृषु चाग्र्यताम् ।
आरोग्यप्रीतिमांश्चैव भविष्ति न संशयः ॥ ३.७७.१९ ॥
அவன் மகன்களையும் பேரன்களையும் கால்நடைகளையும் பெறுவான்; மனிதர்களிடையே முதன்மையை அடைவான்; நிச்சயமாக ஆரோக்கியமும் மகிழ்ச்சியும் உடையவனாவான், இதில் ஐயமில்லை.
3.77.20
भयात्रस्यसि यच्च त्वमाह्वयिष्यति मां पुनः ।
अक्षज्ञ इति तत्तेऽहं नाशयिष्यामि पार्थिव ॥ ३.७७.२० ॥
அரசே, நீ பயத்தால் நடுங்குகிறாய்; மீண்டும் என்னை 'நான் பகடையில் வல்லவன்' என்று நீ அழைப்பாய் என்றால், அதை நான் உனக்காக அழித்துவிடுவேன்.
3.77.21
वेदाक्षहृदयं कृत्स्नमहं सत्यपराक्रम ।
उपपद्यस्व कौन्तेय प्रसन्नोऽहं ब्रवीमि ते ॥ ३.७७.२१ ॥
உண்மையான வீரனே, பகடையியலின் முழு இதயத்தை நான் உனக்குச் சொல்வேன்; குந்தியின் மகனே, அமைதியாக இரு; நான் மகிழ்ச்சியுடன் உனக்குச் சொல்கிறேன்.
3.77.22
ततो हृष्टमना राजा बृहदश्वमुवाच ह ।
भगवन्नक्षहृदयं ज्ञातुमिच्छामि तत्त्वतः ॥ ३.७७.२२ ॥
பின்னர் மகிழ்ந்த மனத்துடன் அரசன் பிருஹதஸ்வரிடம் கூறினான்: 'ஐயனே, பகடையியலின் இதயத்தை உண்மையில் அறிய விரும்புகிறேன்.'
3.77.23
कौन्तेयेनैवमुक्तस्तु बृहदश्वो महामुनिः ।
ततोऽक्षहृदयं प्रादात्पाण्डवाय महात्मने।
लब्ध्वा च पाण्डवो राजा विशोकः समपद्यत ॥ ३.७७.२३ ॥
குந்தியின் மகன் இவ்வாறு கேட்டபோது, மகாமுனி பிருஹதஸ்வர் பெருமனமுடைய பாண்டவனுக்குப் பகடையியலின் இதயத்தை அளித்தார்; அதைப் பெற்று பாண்டவ அரசன் துயரமற்றவனானான்.
3.77.24
पुनरेव तु वक्ष्यामि यस्त्वत्तो दुःखितो नृपः ।
तं शृणुष्व महाराज सर्वदुःखापनुत्तये ॥ ३.७७.२४ ॥
ஆனாலும் மீண்டும் சொல்வேன்; உன்னால் துயருற்ற அரசன் யார்? அவனை, மகாராஜனே, எல்லாத் துயரங்களையும் போக்குவதற்காகக் கேள்.
3.77.25
इक्ष्वाकूणां कुले जातो महात्मा पृथिवीपतिः ।
त्रिशङ्कुरिति विख्यातोराजराजो महाद्युतिः ॥ ३.७७.२५ ॥
இக்ஷ்வாகு குலத்தில் மகாத்மாவும் பூமிபதியுமான ஒருவர் பிறந்தார்; அவர் த்ரிசங்கு என்ற பெயருடன் புகழ்பெற்றவர், அரசர்களுக்கு அரசர், பெரும் ஒளி கொண்டவர்.
3.77.26
हरिश्चन्द्रस्ततो जज्ञे गुणरत्नाकरो नृपात् ।
ततो विशेषैर्विविधैर्यज्ञैर्विपुलदक्षिणैः ॥ ३.७७.२६ ॥
பின்னர் அரசரிடமிருந்து நற்குணரத்தினங்களின் கடலான ஹரிசந்திரர் பிறந்தார்; அவர் பலவிதமான சிறப்பு யாகங்களை மிகுந்த தட்சிணைகளுடன் செய்தார்.
3.77.27
स तु लोके वरः पुंसां पुण्यश्लोको महायशाः ।
सत्यवादी मधुरवाक्सत्येन बहुभाषिता ॥ ३.७७.२७ ॥
அவர் உலகில் மனிதர்களில் சிறந்தவர், புண்ணிய சுலோகர், பெரும் புகழ் கொண்டவர்; சத்தியம் பேசுபவர், இனிய மொழி கொண்டவர், சத்தியத்தால் பலராலும் போற்றப்பட்டவர்.
3.77.28
तस्य भार्याऽभवद्भूमौ सौशील्यसमलंकृता ।
उशीनरस्य राजर्षेर्दुहिता पुण्यलक्षणा ॥ ३.७७.२८ ॥
பூமியில் அவருக்கு மனைவியானவர் நற்பண்பால் அலங்கரிக்கப்பட்டவள்; அவள் ராஜரிஷி உசீநரனின் மகள், புண்ணிய லட்சணங்கள் கொண்டவள்.
3.77.29
स्वयंवरे महाभागं वरयामास भामिनी ।
हरिश्चन्द्रं समेतानां राज्ञां मद्ये पतिं विभुम् ॥ ३.७७.२९ ॥
சுயம்வரத்தில் அந்த ஒளிமிக்க பெண் கூடியிருந்த அரசர்களின் நடுவே மகாபாக்கியவானும் வல்லமை மிக்கவருமான ஹரிசந்திரரைத் தன் கணவனாக வரித்தாள்.
3.77.30
तया सह महीपालः सत्यवत्या मनोज्ञया ।
रेमे च सुचिरं कालं राजा राज्यमवाप्य च ॥ ३.७७.३० ॥
அந்த மனம் கவரும் சத்தியவதியுடன் பூபாலர் அரசைப் பெற்று நீண்ட காலம் மகிழ்ந்திருந்தார்.
3.77.31
तस्यां देव्यां हरिश्चन्द्राज्जज्ञे राजीवलोचनः ।
पुत्रः पुण्यवतां श्रेष्ठो लोहिताश्व इति श्रुतः ॥ ३.७७.३१ ॥
அவளிடம் ஹரிச்சந்திரனுக்கு தாமரைக் கண்ணன் ஒரு மகன் பிறந்தான்; புண்ணியவான்களில் சிறந்தவனான அவன் லோஹிதாஷ்வன் என்று அறியப்பட்டான்.
3.77.32
देव्या पुत्रेण सहितः पुण्यश्लोको महायशाः ।
वसिष्ठयाज्यो नृपतिरीजे शुण्यैर्महाध्वरैः ॥ ३.७७.३२ ॥
அரசி, மகனுடன் கூடிய புண்ணியச்லோகனும் மகாயசஸ்வியுமான அரசன், வசிஷ்டரை புரோகிதராகக் கொண்டு சுண்யம் எனும் பெரிய யாகங்களால் யஜ்ஞம் செய்தான்.
3.77.33
एतस्मिन्नेव काले तु विश्वामित्रो दिवं गतः ।
पुरुहूतपुरीं रम्यामाजगामेन्द्रसेवया ॥ ३.७७.३३ ॥
அதே காலத்தில் விசுவாமித்திரர் சொர்க்கம் சென்றிருந்தார்; இந்திரனுக்கு சேவை செய்ய அழகிய புருஹூதனின் நகரத்திற்கு வந்தார்.
3.77.34
उपस्थाने च संवृत्ते देवेन्द्रस्य महात्मनः ।
आजगाम वसिष्ठोऽपि वामदेवसहायवान् ॥ ३.७७.३४ ॥
மகாத்மாவான தேவேந்திரனின் சபை கூடியபோது, வசிஷ்டரும் வாமதேவருடன் வந்தார்.
3.77.35
उपस्थाने च संवृत्ते सुखासीने पुरंदरे ।
वर्ण्यमानेषु च तदा सत्यवादिषु राजसु ॥ ३.७७.३५ ॥
சபை கூடி புரந்தரன் சுகமாக அமர்ந்திருந்தபோது, அப்போது சத்தியவாதிகளான அரசர்கள் புகழ்ந்து கூறப்பட்டுக் கொண்டிருந்தனர்.
3.77.36
तस्यां संसदिसर्वस्माद्धरिश्चन्द्रोऽपि पप्रथे ।
यज्ञदानतपःशीलसत्यवाक्यदृझव्रतैः ॥ ३.७७.३६ ॥
அந்தச் சபையில் எல்லோரையும்விட ஹரிச்சந்திரனும் யாகம், தானம், தவம், ஒழுக்கம், சத்திய வாக்கு, உறுதியான விரதங்கள் ஆகியவற்றால் புகழ் பெற்றான்.
3.77.37
वसिष्ठः परमप्रीतः स्वयाज्यपरिकीर्तनात् ।
तथापि विश्वामित्रस्तं न सेहे सत्यभूषितम् ॥ ३.७७.३७ ॥
வசிஷ்டர் தம் யாஜ்யனின் புகழ்ச்சியைக் கேட்டு மிகவும் மகிழ்ந்தார்; ஆயினும் விश्वாமித்ரர் சத்தியத்தால் அலங்கரிக்கப்பட்ட அவரை பொறுத்துக்கொள்ளவில்லை.
3.77.38
हरिश्चन्द्रं प्रति तदा विश्वामित्रवसिष्ठयोः ।
पणः कृतस्तदा पश्चाद्विश्वामित्रेण पार्थिवः ॥ ३.७७.३८ ॥
அப்பொழுது விश்வாமித்ரருக்கும் வசிஷ்டருக்கும் இடையே ஹரிश्சந்திரனைப் பற்றி ஒரு பந்தயம் வைக்கப்பட்டது; பின்னர் விश்வாமித்ரரால் அந்த அரசனைப் பற்றி (பந்தயம்) வைக்கப்பட்டது.
3.77.39
राज्याच्चापि सुखाच्चापि सहसा चावरोपितः ।
अवाप परमं दुःखं मरणादमनोहरम् ॥ ३.७७.३९ ॥
அரசையும் இன்பத்தையும் திடீரென இழந்து, மரணத்தைவிட மிகக் கொடிய பெரும் துயரை அவன் அடைந்தான்.
3.77.40
तच्छ्रुत्वा परमप्रीतो धर्मराजो युधिष्ठिरः ।
भ्रातृभिर्ब्राह्मणैश्चैव द्रौपद्या च समन्वितः।
विस्मयं परमं गत्वा साधुसाध्वित्यभाषत ॥ ३.७७.४० ॥
அதைக் கேட்ட தர்மராஜன் யுதிஷ்டிரன் மிகவும் மகிழ்ந்தார்; சகோதரர்கள், பிராமணர்கள், திரௌபதியுடன் கூடிய அவர் பெரும் வியப்படைந்து, 'சாது, சாது!' என்றார்.
3.77.41
ततो हरिश्चन्द्रकथां च सर्वे ।
श्रुत्वा तु राजा मनुजेन्द्रकेतुः।
विहाय शोकं विजहार भूयः ।
स्मरन्हरिश्चन्द्रमनन्तकीर्तिम् ॥ ३.७७.४१ ॥
பின்னர் அனைவரும் ஹரிश்சந்திரனின் கதையைக் கேட்டனர்; மனுஜேந்திரர்களின் கொடியான அந்த அரசன் துயரை விட்டு மீண்டும் மகிழ்ந்தான், அனந்த கீர்த்தியுடைய ஹரிश்சந்திரனை நினைவுகூர்ந்து.
3.77.42
कथामेवं तथा कृत्वा हरिश्चन्द्रनलाश्रयाम् ।
आमन्त्र्य पाण्डवान्सर्वान्बृहदश्वो जगाम ह।
उक्त्वा चाशु सरोऽगच्छदुपस्प्रष्टुं महातपाः ॥ ३.७७.४२ ॥
இவ்வாறு அரிச்சந்திரன் மற்றும் நளனின் கதையைக் கூறி, அனைத்துப் பாண்டவர்களிடமும் விடைபெற்று மகாதபஸ்வியான பிருஹதஸ்வன் சென்றார்; விரைவாக ஆசமனம் செய்வதற்காக அவர் ஏரிக்குச் சென்றார்.
3.77.43
बृहदश्व गते पार्थमश्रौषीत्सव्यसाचिनम् ।
वर्तमनं तपस्युग्रे वायुभक्षं मनीषिणम् ॥ ३.७७.४३ ॥
பிருஹதஸ்வன் சென்ற பின், கடுமையான தவத்தில் ஈடுபட்டு, காற்றை உண்டு வாழும் ஞானியாகிய சவ்யசாசி பார்த்தனைப் பற்றி (யுதிஷ்டிரர்) கேள்விப்பட்டார்.
3.77.44
ब्राह्मणएभ्यस्तपस्विभ्यः संपतद्भ्यस्ततस्ततः ।
तीर्थशैलवनेभ्यश्च समेतेभ्यो दृढव्रतः ॥ ३.७७.४४ ॥
இங்கும் அங்குமிருந்து வந்து கூடிய பிராமணர்கள், தவசிகள், தீர்த்தங்கள், மலைகள், காடுகளிலிருந்து வந்தவர்கள் ஆகியோரிடமிருந்து (பார்த்தனைப் பற்றி) உறுதியான விரதம் கொண்ட (யுதிஷ்டிரர்) கேட்டார்.
3.77.45
इतिपार्थो महाबाहुर्दुरापं तप आस्थितः ।
न तथा दृष्टपूर्वोऽन्यः कश्चिदुग्रतपा इति ॥ ३.७७.४५ ॥
இவ்வாறு மகாபாகுவான பார்த்தன் அடைவதற்கு அரிய தவத்தை மேற்கொண்டுள்ளார்; இதற்கு முன் இத்தகைய கடும் தவம் செய்யும் வேறெவரையும் கண்டதில்லை.
3.77.46
यथा धनंजयः पार्थस्तपस्वी नियतव्रतः ।
मुनिरेकचरः श्रीमान्धर्मो विग्रहवानिव ॥ ३.७७.४६ ॥
தனஞ்சயனாகிய பார்த்தன் தவசி, நியமித்த விரதம் கொண்டவர், தனியாகத் திரியும் முனிவர், ஒளிமிக்கவர்; உருவம் கொண்ட தர்மம் போல் இருக்கிறார்.
3.77.47
तं श्रुत्वा पाण्डवो राजंस्तप्यमानं महावने ।
अन्वशोचत कौन्तेयः प्रियं वै भ्रातरं जयम् ॥ ३.७७.४७ ॥
அரசே! பெரிய காட்டில் தவம் செய்துகொண்டிருக்கும் அந்தச் சகோதரனைப் பற்றிக் கேட்ட பாண்டவனாகிய குந்தியின் மகன், தன் அன்புச் சகோதரன் ஜயனுக்காக வருந்தினான்.
3.77.48
दह्यमानेन तु हृदा शरणार्थी महावने ।
ब्राह्मणान्विविधज्ञानान्पर्यपृच्छद्युधिष्ठिरः ॥ ३.७७.४८ ॥
எரியும் இதயத்துடன், மஹாவனத்தில் அடைக்கலம் தேடிய யுதிஷ்டிரர் பலவகை ஞானம் கொண்ட பிராமணர்களிடம் கேட்டார்.
3.77.49
प्रतिगृह्याक्षहृदयं कुन्तीपुत्रो युधिष्ठिरः ।
आसीद्धृष्टमना राजन्भीमसेनादिभिर्युतः ॥ ३.७७.४९ ॥
அக்ஷஹ்ருதயத்தைப் பெற்ற குந்தியின் மகன் யுதிஷ்டிரர், ஓ அரசே, பீமசேனன் முதலியோருடன் மகிழ்ச்சியுற்றிருந்தார்.
3.77.50
स्वभ्रातॄन्सहितान्पश्यन्कुन्तीपुत्रो युधिष्ठिरः ।
अपश्यन्नर्जुनं तत्रबभूवाश्रुपरिप्लुतः ॥ ३.७७.५० ॥
தம் சகோதரர்கள் ஒன்றுகூடியிருக்கக் கண்ட குந்தியின் மகன் யுதிஷ்டிரர், அங்கு அர்ஜுனனைக் காணாமல் கண்ணீரில் மூழ்கினார்.
3.77.51
संतप्यमानः कौन्तेयो भीमसेनमुवाच ह ।
कदा द्रक्ष्यामि वै भीम पार्तमत्र तवानुजम् ॥ ३.७७.५१ ॥
துன்புற்ற குந்தியின் மகன் பீமசேனனிடம் கூறினார்: "ஓ பீமா, உன் இளைய சகோதரன் பார்த்தனை இங்கே நான் எப்போது காண்பேன்?"
3.77.52
मत्कृते हि कुरुश्रेष्ठ तष्यते परमं तपः ।
तस्याक्षहृदयज्ञानमाख्यास्यामि कदा न्बहम् ॥ ३.७७.५२ ॥
குருக்களில் சிறந்தவனே, என் பொருட்டு அவன் பெரும் தவத்தால் வருந்துகிறான். அக்ஷஹ்ருதய ஞானத்தை நான் அவனுக்கு எப்போது சொல்வேன்?
3.77.53
स हि श्रुत्वाऽक्षहृदयं समुपात्तं मया विभो ।
प्रहृष्टः पुरुषव्याघ्रो भविष्यति न संशयः ॥ ३.७७.५३ ॥
ஓ வல்லவனே, நான் முறையாகப் பெற்ற அக்ஷஹ்ருதயத்தைக் கேட்டு அந்த புருஷ-வ்யாக்ரன் மகிழ்ச்சியடைவான், இதில் ஐயமில்லை.