มหาภารตะ · อัธยายะ 3.80
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.80.1
अनेन तव धर्मज्ञ प्रश्रयेण दमेन च ।
सत्येन च महाभाग तुष्टोस्मि तव सुव्रत ॥ ३.८०.१ ॥
ข้าแต่ผู้รู้ธรรม ด้วยความถ่อมตนของท่าน ด้วยการข่มใจและด้วยความสัตย์นี้ ข้าพอใจในตัวท่าน ข้าแต่ผู้มีโชคยิ่ง ข้าแต่ผู้ยึดมั่นในคำปฏิญาณอันดี
3.80.2
यस्येदृशस्ते धर्मोऽयं पितृवाक्याश्रितोऽनघ ।
तेन पश्यसि मां पुत्र प्रीतिश्च परमा त्वयि ॥ ३.८०.२ ॥
ข้าแต่ผู้ไร้บาป ธรรมของท่านที่ตั้งอยู่บนถ้อยคำของบิดานั้นเป็นเช่นนี้ ด้วยเหตุนั้นท่านจึงได้เห็นข้า ข้าแต่บุตร และความรักอันสูงสุดของข้ามีอยู่ในตัวท่าน
3.80.3
अमोघदर्शी भीष्माहं ब्रूहि किं करवाणि ते ।
यद्वक्ष्यसि कुरुश्रेष्ठ तस्य दाताऽस्मि तेऽनघ ॥ ३.८०.३ ॥
ข้าคือภีษมะ ผู้มีการเห็นที่ไม่พลาดพลั้ง จงบอกเถิดว่าข้าจะทำอะไรให้แก่ท่านได้ ข้าแต่ผู้ประเสริฐของกุรุ สิ่งใดที่ท่านจะกล่าว ข้าจะมอบสิ่งนั้นให้แก่ท่าน ข้าแต่ผู้ไร้บาป
3.80.4
प्रीते त्वयि महाभाग सर्वलोकाभिपूजिते ।
कृतमित्येव मन्येऽहं यदहं दृष्टवान्प्रभुम् ॥ ३.८०.४ ॥
ข้าแต่ผู้มีโชคยิ่ง ผู้เป็นที่บูชาของโลกทั้งปวง เมื่อท่านพอใจ ข้าถือว่าภารกิจได้สำเร็จแล้ว เพราะข้าได้เห็นเจ้าผู้เป็นใหญ่แล้ว
3.80.5
यदि त्वहमनुग्राह्यस्तव धर्मभृतांवर ।
संदेहं ते प्रवक्ष्यामि तन्मे त्वं छेत्तुमर्हसि ॥ ३.८०.५ ॥
หากข้าเป็นผู้ควรได้รับความโปรดปรานจากท่านจริง ข้าแต่ผู้ประเสริฐในหมู่ผู้ทรงธรรม ข้าจะกล่าวความสงสัยของข้าให้ท่านฟัง ขอให้ท่านโปรดตัดความสงสัยนั้นให้ข้า
3.80.6
अस्ति मे भगवन्कश्चित्तीर्थानि प्रति संशयः ।
तमहं श्रोतुमिच्छामि तद्भवान्वक्तुमर्हति ॥ ३.८०.६ ॥
ข้าแต่พระผู้เป็นเจ้าผู้ประเสริฐ ข้ามีความสงสัยบางประการเกี่ยวกับท่าเรือศักดิ์สิทธิ์ ข้าปรารถนาจะฟังคำอธิบายนั้น ขอให้ท่านโปรดกล่าวเถิด
3.80.7
प्रदक्षिणां यः पृथिवीं करोत्यमरसन्निभ ।
किं फलं तस्य विप्रर्षे तन्मे ब्रूहि तषोधन ॥ ३.८०.७ ॥
ข้าแต่ผู้เปรียบเหมือนเทวดา ผู้ที่เดินประทักษิณรอบแผ่นดินจะได้รับผลอะไร ข้าแต่ฤๅษีพราหมณ์ ข้าแต่ผู้เป็นขุมทรัพย์แห่งตบะ ขอให้บอกข้าด้วยเถิด
3.80.8
हन्त तेऽहंप्रवक्ष्यामि यदृषीणां परायणम् ।
तदेकाग्रमनास्तात शृणु तीर्थेषु यत्फलम् ॥ ३.८०.८ ॥
ดีแล้ว ข้าจะบอกท่านถึงที่พึ่งสูงสุดของบรรดาฤๅษี ลูกรัก จงฟังด้วยใจที่จดจ่อเพียงหนึ่งเดียว ถึงผลที่มีอยู่ในท่าเรือศักดิ์สิทธิ์
3.80.9
यस्य हस्तौ च पादौ च मनश्चैव सुसंयतम् ।
विद्या तपश्च कीर्तिश्च स तीर्थफलमश्नुते ॥ ३.८०.९ ॥
ผู้ที่มือ เท้า และใจได้ควบคุมไว้เป็นอย่างดี มีความรู้ ตบะ และเกียรติยศ ย่อมได้รับผลแห่งท่าเรือศักดิ์สิทธิ์
3.80.10
प्रतिग्रहादपावृत्तः संतुष्टो येन केनचित् ।
अहंकारनिवृत्तश्च स तीर्थफलमश्नुते ॥ ३.८०.१० ॥
ผู้ที่หันหลังให้การรับทาน พอใจในสิ่งที่ได้มาไม่ว่าจะเป็นอะไร และพ้นจากความถือตัว ย่อมได้รับผลแห่งท่าเรือศักดิ์สิทธิ์
3.80.11
अकल्कको निरारम्भो लध्वाहारो जितेन्द्रियः ।
विमुक्तः सर्वपापेभ्यः स तीर्थफलमश्नुते ॥ ३.८०.११ ॥
ผู้ที่ไร้มลทิน ไม่ขวนขวายในกิจการต่างๆ กินน้อย ข่มอินทรีย์ได้ และพ้นจากบาปทั้งปวง ย่อมได้รับผลแห่งท่าเรือศักดิ์สิทธิ์
3.80.12
अक्रोधनश्च राजेन्द्र सत्यशीलो दृढव्रतः ।
आत्मोपमश्च भूतेषु स तीर्धफलमश्नुते ॥ ३.८०.१२ ॥
ข้าแต่จอมกษัตริย์ ผู้ที่ไม่โกรธ มีจิตใจซื่อสัตย์ มั่นคงในคำปฏิญาณ และเห็นสัตว์ทั้งหลายเสมอด้วยตน ย่อมได้รับผลแห่งท่าเรือศักดิ์สิทธิ์
3.80.13
ऋषिभिः क्रतवः प्रोक्ता देवेष्विह यथाक्रमम् ।
फलं चैव यथातत्त्वं प्रेत्य चेह च सर्वशः ॥ ३.८०.१३ ॥
ฤๅษีได้ประกาศพิธียัญแก่เหล่าเทวดาไว้ที่นี่ ตามลำดับของแต่ละพิธี และผลของพิธีเหล่านั้นตามที่เป็นจริง ทั้งหลังความตายและในโลกนี้ ในทุกแง่มุม
3.80.14
न ते शक्या दरिद्रेण यज्ञाः प्राप्तुं महीपते ।
बहूपकरणा यज्ञा नानासंभारविस्तराः ॥ ३.८०.१४ ॥
ข้าแต่เจ้าแห่งแผ่นดิน พิธียัญเหล่านี้คนยากจนไม่อาจบรรลุได้ พิธียัญต้องใช้เครื่องมือมากมายและวัสดุนานาชนิดอย่างกว้างขวาง
3.80.15
प्राप्यन्ते पार्थिवैरेतैः समृद्धैर्वा नरैः क्वचित् ।
नार्थन्यूनोपकरणैरेकात्मभिरसंहतैः ॥ ३.८०.१५ ॥
บางครั้งพิธีเหล่านี้ก็บรรลุได้โดยกษัตริย์หรือผู้มั่งคั่ง แต่ไม่อาจบรรลุได้โดยผู้ที่ขาดทรัพย์และเครื่องมือ ผู้อยู่โดดเดี่ยวและไม่รวมตัวกับใคร
3.80.16
यो दरिद्रैरपि विधिः शक्यः प्राप्तुं नरेश्वर ।
तुल्यो यज्ञफलैः पुण्यैस्तं निबोध युधांवर ॥ ३.८०.१६ ॥
ข้าแต่เจ้าแห่งมนุษย์ ขอให้ทรงทราบวิธีที่แม้คนยากจนก็บรรลุได้ และมีผลบุญเท่าเทียมกับผลแห่งพิธียัญ ข้าแต่ผู้ประเสริฐในหมู่นักรบ
3.80.17
ऋषीणां परमं गुह्यमिदं भरतसत्तम ।
तीर्थाभिगमनं पुण्यं यज्ञैरपि विशिष्यते ॥ ३.८०.१७ ॥
ข้าแต่ผู้ประเสริฐของพระภรต นี่คือความลับอันสูงสุดของฤๅษี การเดินทางไปยังท่าเรือศักดิ์สิทธิ์เป็นบุญ และยิ่งกว่าแม้พิธียัญ
3.80.18
अनपोष्य त्रिरात्राणि तीर्थान्यनभिगम्य च ।
अदत्त्वा काञ्चनं गाश्च दरिद्रो नाम जायते ॥ ३.८०.१८ ॥
ผู้ที่ไม่อดอาหารสามคืน ไม่ไปยังท่าเรือศักดิ์สิทธิ์ และไม่ถวายทองคำและโคเป็นทาน ย่อมเกิดเป็นคนยากจน
3.80.19
अग्निष्टोमादिभिर्यज्ञैरिष्ट्वा विपुलदक्षिणैः ।
न तत्फलमवाप्नोति तीर्थाभिगमनेन यत् ॥ ३.८०.१९ ॥
แม้ได้บูชายัญต่างๆ เช่น อัคนิษโฏมะ พร้อมค่าตอบแทนอันมากมาย ก็ไม่ได้รับผลนั้น ซึ่งผลที่ได้จากการไปยังท่าเรือศักดิ์สิทธิ์ให้ได้รับ
3.80.20
सर्वतीर्थेषु राजेन्द्र तीर्थं त्रैलोक्यविश्रुतम् ।
पुष्करं नाम विख्यातं महाभागः समाविशेत् ॥ ३.८०.२० ॥
ข้าแต่จอมกษัตริย์ ในบรรดาท่าเรือศักดิ์สิทธิ์ทั้งปวง มีท่าเรือที่เป็นที่รู้จักไปทั่วสามโลก ชื่อว่าปุษกร ผู้มีโชคยิ่งควรเข้าไปในท่านั้น
3.80.21
दशकोटिसहस्राणि तीर्थानां वै महामते ।
सान्निध्यं पुष्करे येषां त्रिसन्ध्यं कुरुनन्दन ॥ ३.८०.२१ ॥
ข้าแต่ผู้มีปัญญายิ่ง โอ้ความยินดีของกุรุ ณ ปุษกระ มีแม่น้ำศักดิ์สิทธิ์นับหมื่นโกฏิพันอยู่ใกล้ชิด และปรากฏอยู่ที่นั่นในสามช่วงสนธยา
3.80.22
आदित्या वसवो रुद्राः साध्याश्च समरुद्गणाः ।
गन्धर्वाप्सरसश्चैव नित्यं सन्निहिता विभो ॥ ३.८०.२२ ॥
ข้าแต่ผู้ยิ่งใหญ่ อาทิตย์ วสุ รุทร สาธยะ พร้อมด้วยหมู่มรุต คนธรรพ์ และอัปสรา ประทับอยู่ที่นั่นเป็นนิตย์
3.80.23
यत्र देवास्तपस्तप्त्वा दैत्या ब्रह्मर्षयस्तथा ।
तपोविशेषैर्बहुभिः स्थानान्यापुर्महौजसः।
दिव्ययोगा महाराज पुण्येन महताऽन्विताः ॥ ३.८०.२३ ॥
ณ ที่ซึ่งเหล่าเทพ ทานพ และพรหมรษี ได้บำเพ็ญตบะ ด้วยการบำเพ็ญตบะพิเศษหลายประการ จนได้ที่ประทับของตน ข้าแต่มหาราช ผู้ได้รับโยคะอันเป็นทิพย์และบุญอันยิ่งใหญ่
3.80.24
मनसाभ्येतुकामस्य पुष्कराणि मनस्विनः ।
पूयन्ते सर्वपापानि नाकपृष्ठे च पूज्यते ॥ ३.८०.२४ ॥
สำหรับผู้มีปัญญาผู้ปรารถนาจะไปถึงปุษกระด้วยใจ บาปทั้งปวงย่อมถูกชำระให้บริสุทธิ์ และเขาจะได้รับการยกย่องแม้บนยอดสวรรค์
3.80.25
तस्मिंस्तीर्थे महाभागो नित्यमेव पितामहः ।
उवास परमप्रीतो देवदानवसत्तमः ॥ ३.८०.२५ ॥
ณ ท่าศักดิ์สิทธิ์นั้น ปิตามหะผู้มีโชคยิ่ง ผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่เทพและทานพ ได้ประทับอยู่เป็นนิตย์ด้วยความยินดียิ่ง
3.80.26
पुष्करेषु महाभाग देवाः सर्पिगणाः पुरा ।
सिद्धिं समभिसंप्राप्ताः पुण्येन महताऽन्विताः ॥ ३.८०.२६ ॥
ข้าแต่ผู้มีโชคยิ่ง ณ ปุษกระในกาลก่อน เหล่าเทพและหมู่นาค ผู้ประกอบด้วยบุญอันยิ่งใหญ่ ได้บรรลุสิทธิ
3.80.27
तत्राभिषेकं यः कुर्यात्पितृदेवांश्च तर्पयेत् ।
सर्वपापविनिर्मुक्तो ब्रह्मलोके च पूज्यते ॥ ३.८०.२७ ॥
ผู้ใดอาบน้ำชำระที่นั่น และทำบูชาบรรพบุรุษกับเหล่าเทพ ผู้นั้นย่อมพ้นจากบาปทั้งปวง และได้รับการยกย่องในพรหมโลก
3.80.28
अप्येकं भोजयेद्विप्रं पुष्करारण्यमाश्रितः ।
तेनासौ कर्मणा भीष्म प्रेत् यचेह च मोदते ॥ ३.८०.२८ ॥
ข้าแต่ภีษมะ ผู้พำนักในป่าปุษกระ แม้จะเลี้ยงพราหมณ์เพียงคนเดียว ด้วยการกระทำนั้น ผู้นั้นย่อมชื่นชมยินดีทั้งในโลกนี้และหลังความตาย
3.80.29
शाकैर्मूलैः फलैर्वाऽपिचेन वर्तयते स्वयम् ।
तद्वै दद्याद्ब्राह्मणाय श्रद्धावाननसूयकः।
तेनैव प्राप्नुयात्प्राज्ञो हयमेधफलं नरः ॥ ३.८०.२९ ॥
ผู้ที่เลี้ยงชีพด้วยผัก ราก หรือผลไม้ ควรถวายอาหารเช่นนั้นแก่พราหมณ์ด้วยศรัทธาและไม่ริษยา ด้วยเหตุนั้นเอง ผู้มีปัญญาย่อมได้ผลแห่งการบูชาอัศวเมธ
3.80.30
अपि वाऽप्युदपात्रेण ब्राह्मणान्स्वस्ति वाचयेत् ।
तेनापि पूजनेनाशु प्रेत्यानन्त्याय कल्पते ॥ ३.८०.३० ॥
หรือจะให้พราหมณ์ท่องคำอวยพรเหนือภาชนะน้ำก็ได้ แม้ด้วยการบูชานั้น ผู้นั้นก็ย่อมรวดเร็วที่จะคู่ควรแก่รางวัลอันไม่มีที่สิ้นสุดหลังความตาย
3.80.31
ब्राह्मणाः क्षत्रिया वैश्याः शूद्रा वा राजसत्तम ।
न वै योनौ प्रजायन्ते स्नातास्तीर्थे महात्मनः ॥ ३.८०.३१ ॥
ข้าแต่ผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่กษัตริย์ พราหมณ์ กษัตริย์ แพศย์ หรือศูทร ผู้อาบน้ำที่ท่าศักดิ์สิทธิ์ของผู้มีจิตใจยิ่งใหญ่ ย่อมไม่เกิดจากครรภ์มารดาอีก
3.80.32
कार्तिक्यां तु विशेषेण योऽभिगच्छति पुष्करम् ।
फलं तत्राक्षयं तेन लभते भरतर्षभ ॥ ३.८०.३२ ॥
ข้าแต่ภรตรษภะ ผู้ใดไปยังปุษกระโดยเฉพาะในเดือนการติกะ ผู้นั้นย่อมได้รับผลที่ไม่รู้สิ้นที่นั่น
3.80.33
सायंप्रातः स्मरेद्यस्तु पुष्कराणि कृताञ्जलिः ।
उपस्पृष्टं भवेत्तेन सर्वतीर्थेषु भारत।
प्राप्नुयाच्च नरो लोकान्ब्रह्मणः सदनेऽक्षयान् ॥ ३.८०.३३ ॥
ผู้ใดระลึกถึงปุษกระทั้งเช้าและเย็น ประนมมือ ข้าแต่ภารตะ ผู้นั้นย่อมบริสุทธิ์เสมือนได้ชำระที่ท่าศักดิ์สิทธิ์ทั้งปวง และบรรลุโลกอันไม่รู้สิ้นในที่ประทับของพระพรหม
3.80.34
जन्मप्रभृतियत्पापं स्त्रिया वा पुरुषस् वा ।
पुष्करे स्नातमात्रस्य सर्वमेव प्रणश्यति ॥ ३.८०.३४ ॥
บาปใดที่หญิงหรือชายได้กระทำตั้งแต่เกิดมา บาปทั้งหมดนั้นย่อมสิ้นไปทันทีที่อาบน้ำที่ปุษกระ
3.80.35
यथा सुराणां सर्वेषामादिस्तु मधुसूदनः ।
तथैव पुष्करं राजंस्तीर्थानामादिरुच्यते ॥ ३.८०.३५ ॥
ดังที่มธุสูทนะเป็นองค์แรกของเทพทั้งปวง ข้าแต่พระราชา ปุษกระก็เช่นกันถูกกล่าวว่าเป็นองค์แรกของท่าศักดิ์สิทธิ์ทั้งปวง
3.80.36
उष्य द्वादशवर्षाणि पुष्करे नियतः शुचिः ।
क्रतून्सर्वानवाप्नोति ब्रह्मलोकं स गच्छति ॥ ३.८०.३६ ॥
ผู้ที่พำนักอยู่ที่ปุษกระสิบสองปี ด้วยความสำรวมและบริสุทธิ์ ย่อมได้รับผลแห่งพิธีบูชาทั้งปวง และไปสู่พรหมโลก
3.80.37
यस्तु वर्षशतं पूर्णमग्निहोत्रमुपासते ।
कार्तिकीं वा वसेदेकां पुष्करे सममेव तत् ॥ ३.८०.३७ ॥
ผู้ที่บำรุงไฟอัคนิโหตระด้วยความศรัทธาตลอดหนึ่งร้อยปีเต็ม หรือพำนักหนึ่งคืนที่ปุษกระในเดือนการติกะ ย่อมได้บุญเท่ากันนั้น
3.80.38
त्रीणि शृङ्गाणि शुभ्राणि त्रीणि प्रस्रवणानि च ।
पुष्कराण्यादिसिद्धानि न विद्मस्तत्र कारणम् ॥ ३.८०.३८ ॥
มียอดเขาขาวสามยอดและน้ำพุสามแห่ง ปุษกระเหล่านั้นถูกสถาปนาตั้งแต่ต้น เราไม่ทราบเหตุผลของเรื่องนี้
3.80.39
दुष्करं पुष्करं गन्तुं दुष्करं पुष्करे तपः ।
दुष्करं पुष्करे दानं वस्तुं चैव सुदुष्करम् ॥ ३.८०.३९ ॥
การไปปุษกระเป็นสิ่งยาก การบำเพ็ญตบะที่ปุษกระเป็นสิ่งยาก การให้ทานที่ปุษกระเป็นสิ่งยาก และการพำนักที่นั่นยากยิ่ง
3.80.40
उष्य द्वादशरात्रं तु नियतो नियताशनः ।
प्रदक्षिणमुपावृत्य जम्बूमार्गं समाविशेत् ॥ ३.८०.४० ॥
ผู้ที่พำนักที่นั่นสิบสองคืน สำรวมตนและกินอาหารอย่างมีวินัย เวียนเป็นประทักษิณ แล้วพึงเข้าสู่เส้นทางชัมพู
3.80.41
जम्बूमार्गं समाक्श्यि देवर्षिपितृसेवितम् ।
अश्वमेधमवाप्नोति विष्णुलोकं च गच्छति ॥ ३.८०.४१ ॥
เมื่อเข้าสู่เส้นทางชมพูอย่างครบถ้วน ซึ่งเทวดา ฤๅษี และบรรพบุรุษเสด็จมาเยือนเป็นนิตย์ ผู้นั้นย่อมได้ผลแห่งอัศวเมธยัญ และไปสู่โลกของพระวิษณุ
3.80.42
तत्रोष्य रजनीः पञ्च कषष्ठकालक्षमी नरः ।
न दुर्गतिमवाप्नोति विष्णुलोकं च गच्छति ॥ ३.८०.४२ ॥
เมื่อพำนักอยู่ที่นั่นห้าราตรี อดทนต่อช่วงเวลาแห่งการบำเพ็ญตบะ ผู้นั้นจะไม่ตกสู่คติชั่ว และไปสู่โลกของพระวิษณุ
3.80.43
तत्रगत्वा महाप्राज्ञः कुर्याच्छ्राद्धं दृढव्रतः ।
वाजपेयमवाप्नोति दुष्कृतं चास्य नश्यति ॥ ३.८०.४३ ॥
เมื่อไปถึงที่นั่นแล้ว ผู้มีปัญญายิ่ง มีความมั่นในวัตร ควรประกอบศราทธ์ เขาย่อมได้ผลแห่งวาชเปยยัญ และกรรมชั่วของเขาก็ถูกทำลาย
3.80.44
जम्बूमार्गादुपावृकत्यगच्छेत्स्थण्डिलकाश्रमम् ।
न दुर्गतिमवाप्नोति ब्रह्मलोकं च गच्छति ॥ ३.८०.४४ ॥
ผู้ใดหันออกจากเส้นทางชมพูแล้วไปยังอาศรมของสถัณฑิละ ผู้นั้นไม่ตกสู่คติชั่ว แต่ไปสู่โลกของพระพรหม
3.80.45
आगस्त्यं सर आसाद्य पितृदेवार्चने रतः ।
त्रिरात्रोपोषितो राजन्नग्निष्टोमफलं लभेत् ॥ ३.८०.४५ ॥
เมื่อไปถึงสระอคัสตยะ ผู้ยินดีในการบูชาบรรพบุรุษและเทวดา อดอาหารอยู่สามราตรี ข้าแต่พระราชา ควรได้ผลแห่งอัคนิษโฏมยัญ
3.80.46
शाकवृत्तिः फलैर्वाऽपि कौमारं विन्दते पदम् ।
कण्वाश्रमं ततो गच्छेच्ध्रीजुष्टं लोकपूजितम् ॥ ३.८०.४६ ॥
แม้ผู้ดำรงชีพด้วยผักหรือผลไม้ ก็ได้บรรลุฐานะแห่งกุมาร จากนั้นควรไปยังอาศรมของกัณวะ ซึ่งศรีเสด็จมาเยือน และโลกทั้งหลายบูชา
3.80.47
धर्मारण्यं हि तत्पुण्यमाद्यं च भरतर्षभ ।
यत्र प्रविष्टमात्रो वै सर्वपापैः प्रमुच्यते ॥ ३.८०.४७ ॥
ดูกรผู้เป็นยอดแห่งภรตะ ธรรมารัญญะนั้นศักดิ์สิทธิ์และเป็นอันดับแรก เพียงเข้าไปในที่นั้น บุรุษย่อมพ้นจากบาปทั้งปวง
3.80.48
अर्चयुत्वा पितॄन्देवान्नियतो नियताशनः ।
सर्वकामसमृद्धः स्याद्यज्ञस्य फलमश्नुते ॥ ३.८०.४८ ॥
เมื่อบูชาบรรพบุรุษและเทวดาแล้ว ผู้สำรวมตนและกินอาหารพอประมาณ ควรเป็นผู้บริบูรณ์ด้วยความปรารถนาทั้งปวง และได้รับผลแห่งยัญ
3.80.49
प्रदक्षिणं ततः कृत्वा ययातिपतनं व्रजेत् ।
हयमेधस्य यज्ञस्य फंल प्राप्नोति तत्र वै ॥ ३.८०.४९ ॥
จากนั้น เมื่อเวียนขวาแล้ว ควรไปยังที่ตกของยยาติ ที่นั่นนั่นแหละ ย่อมได้ผลแห่งหัยเมธยัญ
3.80.50
महाकालं ततो गच्छेन्नियतो नियताशनः ।
कोटितीर्थमुपस्पृश्य हयमेधफलं लभेत् ॥ ३.८०.५० ॥
จากนั้น ผู้สำรวมตนและกินอาหารพอประมาณ ควรไปยังมหากาละ เมื่อชำระน้ำและอาบที่ท่าโกฏิแล้ว ย่อมได้ผลแห่งอัศวเมธยัญ
3.80.51
ततो गच्छेत धर्मज्ञः स्थाणोस्तीर्थमुमापतेः ।
नाम्ना भद्रवटं नाम त्रिषु लोकेषु विश्रुतम् ॥ ३.८०.५१ ॥
จากนั้น ผู้รู้ธรรมควรไปยังท่าศักดิ์สิทธิ์ของสถาณุ พระภัพแห่งอุมา ท่าที่รู้จักในนามภัทรวฏ เลื่องลือในสามโลก
3.80.52
तत्राभिगम्य चेशानं गोसहस्रफलं लभेत् ।
महादेवप्रसादाच्च गाणपत्यं च विन्दति ॥ ३.८०.५२ ॥
เมื่อเข้าไปเฝ้าพระอีศานที่นั่นแล้ว ย่อมได้ผลแห่งการถวายโคหนึ่งพันตัว และด้วยพระกรุณาของพระมหาเทพ ก็ได้บรรลุฐานะแห่งคณปติ
3.80.53
समृद्धमसपत्नं च श्रिया युक्तं नरोत्तमः ।
राज्ञां चैवाधिपत्यं हि तत्र गत्वा समाप्नुयात् ॥ ३.८०.५३ ॥
ข้าแต่ผู้ประเสริฐแห่งมนุษย์ เมื่อไปถึงที่นั่นแล้ว ย่อมบรรลุความเป็นใหญ่เหนือเหล่ากษัตริย์ อันรุ่งเรือง ไร้คู่แข่ง และพรั่งพร้อมด้วยโชคลาภ
3.80.54
नर्मदां स समासाद्य नदीं त्रैलोक्यविश्रुताम् ।
तर्पयित्वा पितृन्देवानग्निष्टोमफलं लभेत् ॥ ३.८०.५४ ॥
เมื่อไปถึงแม่น้ำนรรมทา แม่น้ำที่เลื่องลือในสามโลก และถวายน้ำแก่บรรพบุรุษและเทวดาแล้ว ย่อมได้ผลแห่งอัคนิษโฏมยัญ
3.80.55
दक्षिमं सिन्धुमासाद्य ब्रह्मचारी जितेन्द्रियः ।
अग्निष्टोममवाप्नोति विमानं चाधिरोहति ॥ ३.८०.५५ ॥
เมื่อไปถึงแม่น้ำสินธุทางใต้ ผู้เป็นพรหมจารีและข่มอินทรีย์ได้ ย่อมได้ผลแห่งอัคนิษโฏมยัญ และขึ้นสู่วิมานทิพย์
3.80.56
चर्मण्वतीं समासाद्य नियतो नियताशनः ।
रन्तिदेवाभ्यनुज्ञातमग्निष्टोमफलं लभेत् ॥ ३.८०.५६ ॥
เมื่อไปถึงแม่น้ำจรรมัณวดี ผู้สำรวมตนและกินอาหารพอประมาณ ควรได้ผลแห่งอัคนิษโฏมยัญ ซึ่งรันติเทวะรับรองไว้
3.80.57
ततो गच्छेत धर्मज्ञं हिमवत्सुतमर्बुदम् ।
पृथिव्यां यत्रवै छिद्रं पूर्वमासीद्युधिष्ठिर ॥ ३.८०.५७ ॥
จากนั้น ดูกรผู้รู้ธรรม ควรไปยังอรพุทะ บุตรแห่งหิมาลัย ที่ซึ่งในกาลก่อนมีช่องแยกในแผ่นดิน ดูกรยุธิษฐิระ
3.80.58
तत्राश्रमो वसिष्ठस्य त्रिषु लोकेषु विश्रुतः ।
तत्रोष्य रजनीमेकां गोसहस्रफलं लभेत् ॥ ३.८०.५८ ॥
ที่นั่นมีอาศรมของวสิษฐะ เลื่องลือในสามโลก เมื่อพำนักอยู่ที่นั่นเพียงหนึ่งราตรี ย่อมได้ผลแห่งการถวายโคหนึ่งพันตัว
3.80.59
पिङ्गतीर्थमुपस्पृश्य ब्रह्मचारी जितेन्द्रियः ।
कपिलानां नरश्रेष्ठ शतस् फलमश्नुते ॥ ३.८०.५९ ॥
เมื่อชำระกายที่ท่าปิงคะแล้ว ผู้เป็นพรหมจารีและข่มอินทรีย์ได้ ข้าแต่ผู้ประเสริฐแห่งมนุษย์ ย่อมได้รับผลแห่งโคกปิลาร้อยเท่า
3.80.60
ततो गच्छेत राजेन्द्र प्रभासं लोकविश्रुतम् ।
तीर्थं देवगणैः पूज्यमृषिभिश्च निषेवितम् ॥ ३.८०.६० ॥
จากนั้น ข้าแต่จอมแห่งกษัตริย์ ควรไปยังประภาสอันเลื่องลือในโลก เป็นท่าศักดิ์สิทธิ์ที่หมู่เทวดาบูชาและเหล่าฤๅษีเข้าเฝ้าเป็นนิตย์
3.80.61
देवतानां मुखं वीर ज्वलनोऽनिलसारथिः ।
देवतानां मुखं वीर ज्वलनोऽनिलसारथिः ॥ ३.८०.६१ ॥
วีรบุรุษ เทพทั้งหลายมีไฟเป็นพระพักตร์ และมีลมเป็นสารถี
3.80.62
तस्मिंस्तीर्थे नरः स्नात्वा शुचिः प्रयतमानसः ।
अग्निष्टोमातिरात्राभ्यां फलं प्राप्नोति मानवः ॥ ३.८०.६२ ॥
ผู้ใดอาบน้ำในท่าศักดิ์สิทธิ์นั้น บริสุทธิ์และมีจิตที่สงบมั่น มนุษย์ผู้นั้นย่อมได้ผลของยัญอัคนิษโฏมและอติราตร
3.80.63
ततो गत्वा सरस्वत्याः सागरस्य च संगमे ।
गोसहस्रफलं तस्य स्वर्गलोकं च विन्दति।
प्रभया दीप्यते नित्यमग्निवद्भरतर्षभ ॥ ३.८०.६३ ॥
จากนั้น ไปถึงจุดบรรจบของแม่น้ำสรัสวดีกับมหาสมุทร ผู้นั้นย่อมได้ผลเท่ากับโคหนึ่งพันตัว และบรรลุสวรรคโลก เขาจะส่องแสงอยู่เป็นนิตย์ดุจไฟ โอ้ผู้ประเสริฐในหมู่ภรตะ
3.80.64
वरदानं ततो गच्छेत्तीर्थं भरतसत्तम ।
विष्णोर्दुर्वाससा यत्र वरो दत्तो युधिष्ठिर।
प्रभासते यथा सोमः सोश्वमेधं च विन्दति ॥ ३.८०.६४ ॥
จากนั้น ควรไปยังท่าแห่งพรทาน โอ้ผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่ภรตะ ณ ที่ที่ทุรวาสะประทานพรแก่พระวิษณุ โอ้ยุธิษฐิระ ท่านนั้นส่องแสงดุจพระจันทร์ และให้ผลเท่ากับการบูชาด้วยม้า
3.80.65
वरदानं ततो गच्छेत्तीर्थं भरतसत्तम ।
विष्णोर्दुर्वाससा यत्र वरो दत्तो युधिष्ठिर।
वरदाने नरः स्नात्वा गोसहस्रफंल लभेत् ॥ ३.८०.६५ ॥
จากนั้น ควรไปยังท่าแห่งพรทาน โอ้ผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่ภรตะ ณ ที่ที่ทุรวาสะประทานพรแก่พระวิษณุ โอ้ยุธิษฐิระ ผู้ใดอาบน้ำที่พรทานนั้น ย่อมได้ผลเท่ากับโคหนึ่งพันตัว
3.80.66
ततो द्वारवतीं गच्छेन्नियतो नियताशनः ।
पिण्डारके नरः स्नात्वा लभेद्बहुसुवर्णकम् ॥ ३.८०.६६ ॥
จากนั้น ผู้ควบคุมตนและบริโภคอาหารพอดี ควรไปยังทวารวดี ผู้ใดอาบน้ำที่ปิณฑารกะ ย่อมได้ทองคำเป็นอันมาก
3.80.67
तस्मिंस्तीर्थे महाभाग पद्मलक्षणलक्षिताः ।
अद्यापि मुद्रा दृश्यन्ते तदद्भुतमरिंदम ॥ ३.८०.६७ ॥
โอ้ผู้มีโชคยิ่ง ในท่าศักดิ์สิทธิ์นั้น ยังคงเห็นรอยประทับที่มีเครื่องหมายดอกบัวอยู่จนถึงทุกวันนี้ ข้อนั้นน่าอัศจรรย์นัก โอ้ผู้ปราบศัตรู
3.80.68
त्रिशूलाङ्कानि पद्मानि दृश्यन्ते कुरुनन्दन ।
महादेवस्य सांनिध्यं तत्र वै पुरुषर्षभ ॥ ३.८०.६८ ॥
โอ้ความปลื้มใจของชาวกุรุ ที่นั่นยังเห็นดอกบัวที่มีเครื่องหมายตรีศูลอยู่ โอ้ผู้ประเสริฐในหมู่มนุษย์ ที่นั่นแลคือการสถิตอยู่ของพระมเหศวร
3.80.69
सागरस्य च सिन्धोश्च संगमं प्राप्य दुर्लभम् ।
तीर्थे सलिलराजस्य स्नात्वा प्रयतमानसः ॥ ३.८०.६९ ॥
ได้ไปถึงจุดบรรจบอันหาได้ยากของมหาสมุทรกับแม่น้ำสินธุ และอาบน้ำที่ท่าศักดิ์สิทธิ์ของเจ้าแห่งน้ำ ด้วยจิตที่สงบมั่น
3.80.70
तर्पयित्वा पितॄन्देवानृषींश्च भरतर्षभ ।
प्राप्नोति वारुणं लोकं दीप्यमानं स्वतेजसा ॥ ३.८०.७० ॥
โอ้ผู้ประเสริฐในหมู่ภรตะ เมื่อได้ให้ความอิ่มแก่บรรพบุรุษ เทพ และฤๅษีด้วยการถวายน้ำ ผู้นั้นย่อมบรรลุวรุณโลก อันส่องประกายด้วยรัศมีของตนเอง
3.80.71
शङ्कुकर्णेश्वरं देवमर्चयित्वा युधिष्ठिर ।
अश्वमेधाद्दशगुणं प्रवदन्ति मनीषिणः ॥ ३.८०.७१ ॥
โอ้ยุธิษฐิระ เมื่อได้บูชาพระเทพศังกุกรรเณศวร ปราชญ์ทั้งหลายกล่าวว่า ผลบุญนั้นมากกว่าการบูชาด้วยม้าถึงสิบเท่า
3.80.72
प्रदक्षिणमुपावृत्य गच्छेत भरतर्षभ ।
तीर्थं कुरुवरश्रेष्ठ त्रिषु लोकेषु विश्रुतम् ॥ ३.८०.७२ ॥
โอ้ผู้ประเสริฐในหมู่ภรตะ ควรเดินเวียนขวาแล้วจึงไปต่อ โอ้ผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่กุรุ ท่านี้เป็นที่เลื่องลือในสามโลก
3.80.73
शमीति नाम्ना विख्यातं सर्वपापप्रणाशनम् ।
तत्रब्रह्मादयो देवा उपासन्ते महेश्वरम् ॥ ३.८०.७३ ॥
ท่านี้มีชื่อเสียงในนามว่าศมี เป็นผู้ทำลายบาปทั้งปวง ที่นั่น พระพรหมและเทพอื่น ๆ บูชาพระมเหศวร
3.80.74
तत्रस्नात्वाऽर्चयित्वा च रुद्रं देवगणैर्वृतम् ।
जन्मप्रभृतियत्पापं तत्स्नातस्य प्रणश्यति ॥ ३.८०.७४ ॥
เมื่ออาบน้ำที่นั่นและบูชาพระรุทรที่มีหมู่เทพล้อมรอบแล้ว บาปใดที่ได้ทำมาตั้งแต่เกิด บาปนั้นย่อมสิ้นไปสำหรับผู้ที่อาบน้ำนั้น
3.80.75
शमी चात्रनरश्रेष्ठ सर्वदेवैरभिष्टुता ।
तत्र स्नात्वा नरव्याघ्र हयमेधमवाप्नुयात् ॥ ३.८०.७५ ॥
ที่นี่ แม้ศมีก็ได้รับการสรรเสริญจากเทพทั้งปวง โอ้ผู้ประเสริฐในหมู่มนุษย์ เมื่ออาบน้ำที่นั่น โอ้พยัคฆ์แห่งมนุษย์ ย่อมได้ผลของการบูชาด้วยม้า
3.80.76
गत्वा यत्रमहाप्राज्ञ विष्णुना प्रभविष्णुना ।
पुरा शौचं कृतंराजन्हत्वा दैवतकण्टकान् ॥ ३.८०.७६ ॥
ไปยังที่ที่พระวิษณุผู้ทรงอำนาจ เมื่อกาลก่อนได้ชำระตนให้บริสุทธิ์หลังจากสังหารหนามแห่งเทพ โอ้ผู้มีปัญญายิ่ง โอ้กษัตริย์
3.80.77
ततो गच्छेत धर्मज्ञ वसोर्धारामभिष्टुताम् ।
गमनादेवतस्यां हि हयमेधफलं लभेत् ॥ ३.८०.७७ ॥
จากนั้น โอ้ผู้รู้ธรรม ควรไปยังลำธารแห่งวสุ ซึ่งทุกคนสรรเสริญ เพียงแค่ไปถึงที่นั่น ย่อมได้ผลของการบูชาด้วยม้า
3.80.78
स्नात्वा कुरुवरश्रेष्ठ प्रयतात्मा समाहितः ।
तर्प्य देवान्पितॄंश्चैव विष्णुलोके महीयते ॥ ३.८०.७८ ॥
โอ้ผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่กุรุผู้ยอดเยี่ยม เมื่ออาบน้ำแล้ว ด้วยตนที่สงบและจิตที่ตั้งมั่น และได้ให้ความอิ่มแก่เทพและบรรพบุรุษด้วยการถวาย ผู้นั้นย่อมได้รับการยกย่องในวิษณุโลก
3.80.79
तीर्थे चात्र सर पुण्यं वसूनां भरतर्षभ ।
तत्र स्नात्वा च पीत्वा च वसूनां संमतोभवेत् ॥ ३.८०.७९ ॥
ที่ท่าศักดิ์สิทธิ์นี้ มีสระน้ำอันบริสุทธิ์ของพวกวสุ โอ้ผู้ประเสริฐในหมู่ภรตะ เมื่ออาบน้ำและดื่มน้ำที่นั่นแล้ว ผู้นั้นย่อมเป็นที่โปรดปรานของพวกวสุ
3.80.80
सिन्धूत्तममिति ख्यातं सर्वपापप्रणाशनम् ।
तत्र स्नात्वा नरश्रेष्ठ लभेद्बहुसुवर्णकम् ॥ ३.८०.८० ॥
แม่น้ำสินธุอันยอดเยี่ยมที่รู้จักในนามนั้น ทำลายบาปทั้งปวง โอ้ผู้ประเสริฐในหมู่มนุษย์ เมื่ออาบน้ำที่นั่นแล้ว ผู้นั้นย่อมได้ทองคำเป็นอันมาก
3.80.81
ब्रह्मतीर्थं समासाद्य शुचिः शीलसमन्वितः ।
ब्रह्मलोकमवाप्नोति गतिं च परमां व्रजेत् ॥ ३.८०.८१ ॥
เมื่อไปถึงพรหมติรถะ ผู้บริสุทธิ์และประกอบด้วยความประพฤติดี ย่อมได้ไปยังพรหมโลก และไปสู่คติอันสูงสุด
3.80.82
कुमारिकाणां शक्रस्य तीर्थं सिद्धनिषेवितम् ।
तत्र स्नात्वा नरः क्षिप्रं स्वर्गलोकमवाप्नुयात् ॥ ३.८०.८२ ॥
ติรถะของเหล่ากุมารี ของพระอินทร์ ที่พวกสิทธะเข้าไปอาศัย เมื่ออาบน้ำที่นั่น คนผู้นั้นจะได้ไปสู่สวรรคโลกอย่างรวดเร็ว
3.80.83
रेणुकायाश्च तत्रैव तीर्थं सिद्धनिषेवितम् ।
तत्र स्नात्वा भवेद्विप्रो निर्मलश्चन्द्रमा यथा ॥ ३.८०.८३ ॥
ติรถะของเรณุกาก็อยู่ที่นั่นเช่นกัน ซึ่งพวกสิทธะเข้าไปอาศัย เมื่ออาบน้ำที่นั่น พราหมณ์ย่อมบริสุทธิ์ไร้มลทินดุจดวงจันทร์
3.80.84
अथ पञ्चनदं गत्वा नियतो नियताशनः ।
पञ्चयज्ञानवाप्नोति क्रमशो येऽनुकीर्तिताः ॥ ३.८०.८४ ॥
จากนั้น เมื่อไปถึงแดนแม่น้ำทั้งห้า ผู้สำรวมตนและกินอาหารพอประมาณ ย่อมได้ยัญทั้งห้าที่ได้กล่าวไว้ตามลำดับ
3.80.85
ततो गच्छेत राजेन्द्र भीमायाः स्थानमुत्तमम् ।
तत्रस्नात्वा न योन्यां वै भवेद्भरतसत्तम ॥ ३.८०.८५ ॥
จากนั้น ข้าแต่จอมกษัตริย์ พึงไปยังสถานอันสูงสุดของพระภีมา เมื่ออาบน้ำที่นั่นแล้ว ข้าแต่ผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่ภรตะ ย่อมไม่เกิดจากครรภ์อีกแน่แท้
3.80.86
देव्याः पुत्रो भवेद्राजंस्तप्तकुण्डलभूषणः ।
गवां शतसहस्रस्य फलं प्राप्नोति मानवः ॥ ३.८०.८६ ॥
ข้าแต่พระราชา ผู้นั้นจะเป็นบุตรของพระเทวี ประดับด้วยต่างหูทองคำบริสุทธิ์ และมนุษย์ผู้นั้นย่อมได้ผลบุญเท่ากับโคหนึ่งแสนตัว
3.80.87
गिरिकुञ्जं समासाद्य त्रिषु लोकेषु विश्रुतम् ।
पितामहं नमस्कृत्य गोसहस्रफलं लभेत् ॥ ३.८०.८७ ॥
เมื่อไปถึงป่าเขาอันโด่งดังในสามโลก และไหว้พระปิตามหะแล้ว พึงได้ผลบุญเท่ากับโคหนึ่งพันตัว
3.80.88
ततो गच्छेत धर्मज्ञ विमलं तीर्थमुत्तमम् ।
अद्यापि यत्रदृश्यन्ते मत्स्याः सौवर्णराजताः ॥ ३.८०.८८ ॥
จากนั้น ข้าแต่ผู้รู้ธรรม พึงไปยังติรถะอันบริสุทธิ์และประเสริฐที่สุด ซึ่งแม้ในวันนี้ยังเห็นปลาสีทองและสีเงินอยู่ที่นั่น
3.80.89
तत्र स्नात्वा नरः क्षिप्रं वासवं लोकमाप्नुयात् ।
सर्वपापविशुद्धात्मा गच्छेत परमां गतिम् ॥ ३.८०.८९ ॥
ผู้ที่อาบน้ำที่นั่นย่อมได้ไปยังโลกของพระอินทร์อย่างรวดเร็ว เมื่อจิตวิญญาณบริสุทธิ์จากบาปทั้งปวงแล้ว พึงไปสู่คติอันสูงสุด
3.80.90
वितस्तां च समासाद्य संतर्प्य पितृदेवताः ।
नरः फलमवाप्नोति वाजपेयस्य भारत ॥ ३.८०.९० ॥
ข้าแต่ภารตะ เมื่อไปถึงแม่น้ำวิตัสตา และให้บรรพบุรุษกับเทวดาอิ่มเอิบแล้ว มนุษย์ย่อมได้ผลของยัญวาชเปยะ
3.80.91
काश्मीरष्वेव नागस्य भवनं तक्षकस्य च ।
वितस्ताख्यमिति ख्यातं सर्वपापप्रमोचनम् ॥ ३.८०.९१ ॥
ในแคว้นกัศมีรนั่นเอง เป็นที่อยู่ของนาคตักษกะ และมีสถานศักดิ์สิทธิ์ชื่อวิตัสตา ซึ่งขึ้นชื่อว่าช่วยให้พ้นจากบาปทั้งปวง
3.80.92
तत्रस्नात्वा नरो नूनं वाजपेयमवाप्नुयात् ।
सर्वपापविशुद्धात्मा गच्छेच्च परमां गतिम् ॥ ३.८०.९२ ॥
ผู้ที่อาบน้ำที่นั่นย่อมได้ผลของยัญวาชเปยะเป็นแน่ เมื่อจิตวิญญาณบริสุทธิ์จากบาปทั้งปวงแล้ว ย่อมไปถึงคติอันสูงสุด
3.80.93
ततो गच्छेत मलदां त्रिषु लोकेषु विश्रुताम् ।
पश्चिमायां तु संध्यायामुपस्पृश्य यथाविधि ॥ ३.८०.९३ ॥
จากนั้น พึงไปยังมลทา ซึ่งโด่งดังในสามโลก และที่นั่นในยามสนธยาตะวันตก เมื่อชำระปากตามวิธีที่กำหนดแล้ว
3.80.94
चरुं सप्तार्चिषे राजन्यथाशक्ति निवेदयेत् ।
पितॄणामक्षयं दानं प्रवदन्ति मनीषिणः ॥ ३.८०.९४ ॥
ข้าแต่พระราชา พึงถวายจรุ (ข้าวสุก) แด่พระอัคนีผู้มีเจ็ดเปลวตามกำลังของตน ปราชญ์ทั้งหลายกล่าวว่า การถวายทานแด่บรรพบุรุษนั้นไม่มีวันหมดสิ้น
3.80.95
ऋषयः पितरो देवा गन्धर्वाप्सरसां गणाः ।
गुह्यकाः किन्नरा यक्षाः सिद्धा विद्याधरा नराः ॥ ३.८०.९५ ॥
เหล่าฤๅษี บรรพบุรุษ เทวดา หมู่คนธรรพ์และอัปสร กุยหกะ กินนร ยักษ์ สิทธะ วิทยาธร และมนุษย์
3.80.96
राक्षसा दितिजा रुद्रा ब्रह्मा च मनुजाधिप ।
नियतः परमां दीक्षामास्थायाब्दसहस्रिकीम् ॥ ३.८०.९६ ॥
ข้าแต่จอมมนุษย์ บรรดารากษส ไทตยะ รุทระ และแม้พระพรหม ผู้สำรวมตนแล้ว ได้ปฏิบัติพิธีกรรมอันสูงสุดตลอดหนึ่งพันปี
3.80.97
विष्णोः प्रसादनं कुर्वंश्चरुं च श्रपयंस्तथा ।
सप्तभिः सप्तभिश्चैव ऋग्भिस्तुष्टाव केशवम् ॥ ३.८०.९७ ॥
ทำพิธีเพื่อให้พระวิษณุโปรดปราน และทำการหุงจรุด้วย ทั้งสรรเสริญพระเกศวะด้วยฤๅ (มนตร์) เจ็ดบทและอีกเจ็ดบท
3.80.98
ददावष्टगुणैश्वर्यं तेषां तुष्टस्तु केशवः ।
यथाभिलषितानन्यान्कामान्दत्वा महीपते ॥ ३.८०.९८ ॥
ข้าแต่ผู้เป็นใหญ่แห่งแผ่นดิน พระเกศวะทรงพอพระทัยในพวกเขา จึงประทานอิสริยยศแปดประการ และประทานความปรารถนาอื่นๆ ตามที่พวกเขาต้องการ
3.80.99
तत्रैवान्तर्दधे देवो विद्युदभ्रेषु वै यथा ।
नाम्ना सप्तचरुं तेन ख्यातं लोकेषु भारत ॥ ३.८०.९९ ॥
ข้าแต่ภารตะ เทพองค์นั้นได้อันตรธานไป ณ ที่นั่นเอง เหมือนสายฟ้าที่หายไปในเมฆ และด้วยนามนั้นสถานที่นั้นจึงเป็นที่รู้จักในโลกว่า สัปตจรุ
3.80.100
गवां शतसहस्रेण राजसूयशतेन च ।
अश्वमेधसहस्रेण श्रेयान्सप्तार्चिषे चरुः ॥ ३.८०.१०० ॥
จรุที่ถวายแด่พระผู้มีเจ็ดเปลวนั้นประเสริฐกว่าการให้โคหนึ่งแสนตัว การประกอบยัญราชสูยะหนึ่งร้อยครั้ง หรือยัญอัศวเมธหนึ่งพันครั้ง
3.80.101
ततो निवृत्तो राजेन्द्र रुद्रं पदमथाविशेत् ।
अर्चयित्वामहादेवमश्वमेधफलं लभेत्। ॥ ३.८०.१०१ ॥
จากนั้น โอ้ราชาผู้ประเสริฐที่สุด เมื่อหันกลับแล้ว ควรเข้าไปยังที่ประทับของรุทร เมื่อบูชามหาเทพแล้ว ย่อมได้ผลแห่งอัศวเมธ
3.80.102
मणिमन्तं समासाद्य ब्रह्मचारी समाहितः ।
एकरात्रोपितो राजन्नग्निष्टोमफलं लभेत् ॥ ३.८०.१०२ ॥
เมื่อไปถึงมณิมัต พรหมจารีผู้มีจิตสงบควรพักอยู่หนึ่งราตรี โอ้ราชา ย่อมได้ผลแห่งอัคนิษโฏมะ
3.80.103
अथ गच्छेत राजेन्द्र देविकां लोकविश्रुतम् ।
प्रसूतिर्यत्र विप्राणां श्रूयते भरतर्षभ ॥ ३.८०.१०३ ॥
จากนั้น โอ้จอมราชา ควรไปยังเทวิกาอันเลื่องลือในโลก ซึ่งว่ากันว่าเป็นที่กำเนิดของพราหมณ์ทั้งหลาย โอ้วัวผู้ประเสริฐแห่งภรตะ
3.80.104
त्रिशूलपाणएः स्थानं च त्रिषु लोकेषु विश्रुतम् ।
देविकायां नरः स्नात्वा समभ्यर्च्य महेश्वरम् ॥ ३.८०.१०४ ॥
สถานที่ของผู้ถือตรีศูลเป็นที่เลื่องลือในสามโลก เมื่ออาบน้ำในเทวิกาและบูชามเหศวรโดยชอบแล้ว
3.80.105
यथाशक्ति चरुं तत्र निवेद्य भरतर्षभ ।
सर्वकामसमृद्धस्य यज्ञस्य लभते फलम् ॥ ३.८०.१०५ ॥
โอ้วัวผู้ประเสริฐแห่งภรตะ เมื่อถวายจรุตามกำลังของตนที่นั่นแล้ว ย่อมได้ผลแห่งยัญที่บริบูรณ์ด้วยความปรารถนาทั้งปวง
3.80.106
कामाख्यं तत्र रुद्रस्य तीर्थं देवनिषेवितम् ।
तत्रस्नात्वा नरः क्षिप्रं सिद्धिं प्राप्नोति भारत ॥ ३.८०.१०६ ॥
ที่นั่นมีท่าศักดิ์สิทธิ์ของรุทร เรียกว่า กามาขยะ ซึ่งเหล่าเทพเข้าไปเยี่ยมเยียน โอ้ภารตะ เมื่ออาบน้ำที่นั่นแล้ว มนุษย์ย่อมบรรลุสิทธิโดยเร็ว
3.80.107
यजनं याजनं चैवतथैव ब्रह्मबालुकम् ।
पुष्पाम्भश्च उपस्पृश्य न शोचेन्मरणं गतः ॥ ३.८०.१०७ ॥
เช่นเดียวกัน ยชนะ ยาชนะ และดอนทราย พรหม เมื่อจิบน้ำดอกไม้แล้ว ไม่ควรโศกเศร้าต่อผู้ที่ไปสู่ความตาย
3.80.108
अर्धयोजनविस्तारां पञ्चयोजनमायताम् ।
एतां हि देविकामाहुः पुण्यां देवर्षिसेविताम् ॥ ३.८०.१०८ ॥
กว้างครึ่งโยชน์และยาวห้าโยชน์ เทวิกานี้ว่ากันว่าเป็นของศักดิ์สิทธิ์ เป็นที่ที่เทวฤๅษีเข้าไปเยี่ยมเยียน
3.80.109
ततो गच्छेत धर्मज्ञ दीर्घसत्रं यथाक्रमम् ।
तत्र ब्रह्मादयो देवाः सिद्धाश्च परमर्षपः।
दीर्घसत्रमुपासन्ते दीक्षिता नियतव्रताः ॥ ३.८०.१०९ ॥
จากนั้น โอ้ผู้รู้ธรรม ควรไปยังทีฆสัตรตามลำดับ ที่นั่นพระพรหมและเทพอื่นๆ บรรดาสิทธะ และปรมฤๅษี ผู้ได้รับการเริ่มพิธีและมั่นคงในวัตรปฏิบัติ ย่อมเข้าร่วมในทีฆสัตร
3.80.110
गमनादेव राजेन्द्र दीर्घसत्रमरिंदम ।
राजसूयाश्वमेधाभ्यां फलं प्राप्नोति भारत ॥ ३.८०.११० ॥
เพียงแค่ไปที่นั่น โอ้จอมราชา โอ้ผู้ปราบศัตรู โอ้ภารตะ มนุษย์ย่อมได้ผลแห่งราชสูยะและอัศวเมธ
3.80.111
ततो विनशनं गच्छेन्नियतो नियताशनः ।
गच्छत्यन्तर्हिता यत्रमेरुपृष्ठे सरस्वती ॥ ३.८०.१११ ॥
จากนั้น ผู้ที่สำรวมตนและกินอาหารอย่างสำรวม ควรไปยังวินศนะ ที่ซึ่งแม่น้ำสรัสวตีไหลซ่อนเร้นอยู่บนหลังเขาเมรุ
3.80.112
चमसेऽथ शिवोद्भेदे नागोद्भेदे च दृश्यते ।
तत्र स्नात्वा नरव्याघ्र द्योतते शशिवत्वदा।
स्नात्वा तु चमसोद्भेदे अग्निष्टोमफलं लभेत् ॥ ३.८०.११२ ॥
จากนั้น ที่จมสะ ที่ศิโวทเภทะ และที่นาโคทเภทะ ย่อมปรากฏตีรถ โอ้เสือในหมู่มนุษย์ เมื่ออาบน้ำที่นั่นแล้ว ย่อมรุ่งเรืองดั่งพระจันทร์ในขณะนั้น เมื่ออาบน้ำที่จมโสทเภทะ ย่อมได้ผลแห่งอัคนิษโฏมะ
3.80.113
शिवोद्भेदे नरः स्नात्वा गोसहस्रफंल लभेत् ।
नागोद्भेदे नरः स्नात्वा नागलोकमवाप्नुयात् ॥ ३.८०.११३ ॥
ผู้ใดอาบน้ำที่ศิโวทเภทะ ย่อมได้ผลแห่งโคหนึ่งพันตัว ผู้ใดอาบน้ำที่นาโคทเภทะ ย่อมบรรลุโลกของพวกนาค
3.80.114
शशयानं च राजेन्द्रतीर्थमासाद्य दुर्लभम् ।
शतरूपप्रतिच्छन्नाः पुष्करा यत्र भारत ॥ ३.८०.११४ ॥
โอ้จอมราชา เมื่อมาถึงท่าศศยานอันหาได้ยาก โอ้ภารตะ ที่ซึ่งดอกบัวปรากฏซ่อนอยู่ในรูปนับร้อย
3.80.115
सरस्वत्यां महाराज शतं संवत्सरं च ते ।
दृश्यन्ते भरतश्रेष्ठ वृत्तां वै कार्तिकीं सदा ॥ ३.८०.११५ ॥
โอ้พระราชาผู้ยิ่งใหญ่ ในแม่น้ำสรัสวตี ดอกบัวเหล่านั้นปรากฏเป็นเวลาหนึ่งร้อยปี โอ้ผู้ประเสริฐที่สุดแห่งภรตะ มักประกอบพิธีในวันเพ็ญเดือนกรรติกะเสมอ
3.80.116
तत्रस्नात्वा नरव्याघ्र द्योतते शशिवत्सदा ।
गोसहस्रफलं चैव प्राप्नुयाद्भरतर्षभ ॥ ३.८०.११६ ॥
เมื่ออาบน้ำที่นั่น โอ้เสือในหมู่มนุษย์ ย่อมรุ่งเรืองดั่งพระจันทร์เสมอ และโอ้วัวผู้ประเสริฐแห่งภรตะ ย่อมได้ผลแห่งโคหนึ่งพันตัว
3.80.117
कुमारकोटीमासाद्य नियतः कुरुनन्दन ।
तत्राभिषेकं कुर्वीत पितृदेवार्चने रतः ॥ ३.८०.११७ ॥
โอ้ความปีติของกุรุ เมื่อสำรวมตนแล้วไปถึงกุมารโกฏิ ควรประกอบพิธีอภิเษกที่นั่น ทุ่มเทให้แก่การบูชาบรรพบุรุษและเทพ
3.80.118
गवामयुतमाप्नोति कुलं चैव समुद्धरेत् ।
ततो गच्छेत धर्मज्ञ रुद्रकोटिं समाहितः ॥ ३.८०.११८ ॥
ย่อมได้ผลแห่งโคหนึ่งหมื่นตัว และยกระดับตระกูลของตนขึ้น จากนั้น โอ้ผู้รู้ธรรม ควรไปยังรุทรโกฏิด้วยใจที่ตั้งมั่น
3.80.119
पुरा यत्र महाराज मुनिकोटिः समागता ।
हर्षेण महताऽऽविष्टा रुद्रदर्शनकाङ्क्षया ॥ ३.८०.११९ ॥
โอ้พระราชาผู้ยิ่งใหญ่ ในอดีต ที่ซึ่งมุนีนับสิบล้านมาชุมนุมกัน เต็มไปด้วยปีติอันยิ่งใหญ่ ปรารถนาจะได้เห็นรุทร
3.80.120
अहंपूर्वमहंपूर्वं द्रक्ष्यामि वृषभध्वजम् ।
एवं संप्रस्थिता राजन्नृषयः किल भारत ॥ ३.८०.१२० ॥
"ข้าจะได้เห็นผู้มีธงเป็นวัว ข้าจะได้เห็นก่อน ข้าจะได้เห็นก่อน!" โอ้พระราชา โอ้ภารตะ เหล่าฤๅษีต่างออกเดินทางด้วยความปรารถนาเช่นนี้
3.80.121
ततो योगीश्वरेणापि योगमास्थाय भूपते ।
तेषां मन्युप्रणाशार्थमृषीणां भावितात्मनाम् ॥ ३.८०.१२१ ॥
จากนั้น แม้พระผู้เป็นใหญ่แห่งโยคีก็ทรงเข้าสู่โยคะ ข้าแต่ราชา เพื่อทำลายความโกรธของเหล่าฤๅษีผู้มีจิตบริสุทธิ์นั้น
3.80.122
स्रष्टा कोटीस्तु रुद्राणामृषीणामग्रतः स्थिता ।
मया पूर्वतरं दृष्ट इतिते मेनिरे पृथक् ॥ ३.८०.१२२ ॥
ผู้สร้างแห่งรุทรทั้งหลายประทับยืนอยู่ต่อหน้าเหล่าฤๅษี นับเป็นโกฏิพระรุทร แต่ละองค์ต่างคิดแยกกันว่า 'ข้าได้เห็นพระองค์ก่อนผู้อื่น'
3.80.123
तेषां तुष्टो महादेवो मुनीनां भावितात्मनाम् ।
भक्त्या परमया राजन्वरं तेषां प्रदिष्टवान् ॥ ३.८०.१२३ ॥
พระมหาเทพทรงพอพระทัยในเหล่าฤๅษีผู้มีจิตบริสุทธิ์นั้น ข้าแต่ราชา เมื่อทรงพอพระทัยด้วยความภักดีอย่างยิ่งของเขา พระองค์จึงประทานพรแก่เขาเหล่านั้น
3.80.124
अद्यप्रभृति युष्माकं धर्मवृद्धिर्भविष्यति ।
तत्रस्नात्वा नरव्याघ्र रुद्रकोट्यां नरः शुचिः ॥ ३.८०.१२४ ॥
ตั้งแต่วันนี้ไป ธรรมของพวกท่านจะเจริญงอกงาม ข้าแต่ปุรุษพยัคฆ์ เมื่อชำระกายในโกฏิรุทรที่นั้นแล้ว มนุษย์ย่อมบริสุทธิ์
3.80.125
अश्वमेधमवाप्नोति कुलं चैव समुद्धरेत् ।
ततो गच्छेत राजेन्द्र संगमं लोकविश्रुतम् ॥ ३.८०.१२५ ॥
เขาได้รับผลแห่งอัศวเมธ และยกตระกูลของตนขึ้นได้ จากนั้น ข้าแต่ราชาผู้ประเสริฐ เขาควรไปยังสังคมที่ปรากฏเลื่องลือในโลก
3.80.126
सरस्वत्या महापुण्यं केशवं समुपासते ।
यत्रब्रह्माहयो देवा ऋषयश्च तपोधनाः ॥ ३.८०.१२६ ॥
นั่นคือสถานที่อันเป็นบุญยิ่งของแม่น้ำสรัสวตี ที่ผู้คนบูชาพระเกศพ ที่ซึ่งพระพรหม เหล่านาค เหล่าเทวดา และเหล่าฤๅษีผู้มีตบะเป็นทรัพย์ ย่อมบูชาพระองค์
3.80.127
अभिगच्छन्ति राजेन्द्र चैत्रशुक्लचतुर्दशीम् ।
तत्रस्नात्वा नरव्याघ्र विन्देद्बहुसुवर्णकम्।
सर्वपापविशुद्धात्मा ब्रह्मलोकं च गच्छति ॥ ३.८०.१२७ ॥
ข้าแต่ราชาผู้เป็นใหญ่ของกษัตริย์ พวกเขาไปยังที่นั้นในวันที่สิบสี่แห่งข้างขึ้นของเดือนไจตระ ข้าแต่ปุรุษพยัคฆ์ เมื่อชำระกายที่นั่นแล้ว ผู้นั้นได้ทองคำมากมาย และเมื่อตนบริสุทธิ์จากบาปทั้งปวงแล้ว ย่อมไปยังพรหมโลก
3.80.128
ऋषीणां यत्र सत्राणि समाप्तानि नराधिप ।
तत्रावसानमासाद्य गोसहस्रफलं लभेत् । ॥ ३.८०.१२८ ॥
ข้าแต่เจ้าแห่งมนุษย์ ณ สถานที่ซึ่งพิธีสัตร์ของเหล่าฤๅษีสิ้นสุดลงแล้ว ที่นั่น เมื่อไปถึงจุดสิ้นสุดนั้น ผู้นั้นย่อมได้ผลแห่งโคหนึ่งพันตัว