Vedyatra वेदयात्रा
ଖୋଜନ୍ତୁ

ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 3.88

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ଶବ୍ଦାର୍ଥ ସହ ପଢ଼ନ୍ତୁ

3.88.1

उदीच्यां राजशार्दूल दिशि पुण्यानि यानि वै ।
तानि ते कीर्तयिष्यामि पुण्यान्यायतनानि च ॥ ३.८८.१ ॥

ହେ ରାଜଶାର୍ଦୂଳ, ଉତ୍ତର ଦିଗରେ ଯେଉଁ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନସବୁ ଅଛି, ସେସବୁର ବର୍ଣ୍ଣନା ମୁଁ ତୁମକୁ କରିବି।

3.88.2

शृणुष्वावहितो भूत्वा मम मन्त्रयतः प्रभो ।
कथाप्रतिग्रहो वीर श्रद्धां जनयते शुभाम् ॥ ३.८८.२ ॥

ହେ ପ୍ରଭୁ, ମନୋଯୋଗ ସହିତ ମୋ ଉପଦେଶ ଶୁଣ। ହେ ବୀର, କଥା ଗ୍ରହଣ କରିବା ଶୁଭ ଶ୍ରଦ୍ଧା ଜନ୍ମାଏ।

3.88.3

सरस्वती महापुण्या ह्रदिनी तीर्थमालिनी ।
समुद्रगा महावेगा यमुना यत्र पाण्डव ॥ ३.८८.३ ॥

ହେ ପାଣ୍ଡବ, ସେଠାରେ ସରସ୍ୱତୀ ଅତି ପବିତ୍ରା, କଳ-କଳ ଶବ୍ଦକାରିଣୀ, ତୀର୍ଥମାଳାରେ ଶୋଭିତା; ସମୁଦ୍ରଗାମୀ ଯମୁନା ମହାବେଗବତୀ।

3.88.4

यत्र पुण्यतरं तीर्थं प्लक्षावतरणं शुभम् ।
यत्रसारस्वतैरिष्ट्वा गच्छन्त्यवभृथं द्विजाः ॥ ३.८८.४ ॥

ସେଠାରେ ଅତି ପବିତ୍ର ତୀର୍ଥ ଓ ଶୁଭ ପ୍ଲକ୍ଷାବତରଣ ଅଛି; ସାରସ୍ୱତମାନେ ଯଜ୍ଞ କରି ଅବଭୃଥ ସ୍ନାନ ପାଇଁ ଦ୍ୱିଜମାନେ ସେଠାକୁ ଯାଆନ୍ତି।

3.88.5

पुण्यं चाख्यायते दिव्यं शिवमग्निशिरोऽनघ ।
सहदेवोऽयजद्यत्रशम्याक्षेपेण भारत ॥ ३.८८.५ ॥

ହେ ଅନଘ, ସେଠାରେ ପବିତ୍ର, ଦିବ୍ୟ ଓ ଶିବସ୍ୱରୂପ ଅଗ୍ନିଶିରସ୍ କୁହାଯାଏ; ହେ ଭାରତ, ସେଠାରେ ସହଦେବ ଶମ୍ୟାକ୍ଷେପଣ ଦ୍ୱାରା ଯଜ୍ଞ କରିଥିଲେ।

3.88.6

एतस्मिन्नेव चार्थेऽसौ इन्द्रगीता युधिष्ठिर ।
गाथा चरति लोकेऽस्मिन्गीयमाना द्विजातिभिः ॥ ३.८८.६ ॥

ହେ ଯୁଧିଷ୍ଠିର, ଏହି ବିଷୟରେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଗାଇଥିବା ସେହି ଗାଥା ଏହି ଲୋକରେ ପ୍ରଚଳିତ, ଯାହା ଦ୍ୱିଜମାନେ ଗାଆନ୍ତି।

3.88.7

अग्नयः सहदेवेन ये चिता यमुनामनु ।
ते तस्य कुरुशार्दूल सहस्रशतदक्षिणाः ॥ ३.८८.७ ॥

ହେ କୁରୁଶାର୍ଦୂଳ, ସହଦେବ ଯମୁନା କୂଳରେ ଯେଉଁ ଅଗ୍ନି ସ୍ଥାପନ କରିଥିଲେ, ତାହା ତାଙ୍କର ଶତସହସ୍ର ଦକ୍ଷିଣାଯୁକ୍ତ ଯଜ୍ଞ ଥିଲା।

3.88.8

तत्रैव भरतो राजा चक्रवर्ती महायशाः ।
विंशतीं सप्त चाष्टौ च हयमेधानुपाहरत् ॥ ३.८८.८ ॥

ସେଠାରେ ହିଁ ଭରତ ନାମକ ଚକ୍ରବର୍ତୀ, ମହାଯଶା ରାଜା କୋଡ଼ିଏ, ସାତ ଓ ଆଠଟି ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞ କରିଥିଲେ।

3.88.9

कामकृद्यो द्विजातीनां श्रुतस्तात यथा पुरा ।
अत्यन्तमाश्रमः पुण्यः शरभङ्गस्य विश्रुतः ॥ ३.८८.९ ॥

ହେ ତାତ, ତୁମେ ଯେପରି ଶୁଣିଛ, ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କ କାମନା ପୂରଣକାରୀ, ଅତ୍ୟନ୍ତ ପବିତ୍ର ଶରଭଙ୍ଗଙ୍କ ଆଶ୍ରମ ପୂର୍ବକାଳରୁ ପ୍ରସିଦ୍ଧ।

3.88.10

सरस्वती नदी सद्भिः सततं पार्थ पूजिता ।
वालखिल्यैर्महाराज यत्रेष्टमृषिभिः पुरा ॥ ३.८८.१० ॥

ହେ ପାର୍ଥ, ସରସ୍ୱତୀ ନଦୀ ସଜ୍ଜନମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସତତ ପୂଜିତ; ହେ ମହାରାଜ, ଯେଉଁଠାରେ ପୂର୍ବେ ବାଳଖିଲ୍ୟ ଋଷିମାନେ ଯଜ୍ଞ କରିଥିଲେ।

3.88.11

दृषद्वती महापुण्या यत्र रख्याता युधिष्ठिर ।
न्यग्रोधाख्यस्तु पाञ्चाल्यः पाञ्चाल्योद्विपदांवर।
दाल्भ्यघोषश्च दाल्भ्याश् धरणीस्थो महात्मनः ॥ ३.८८.११ ॥

ହେ ଯୁଧିଷ୍ଠିର, ମହାପୁଣ୍ୟ ଦୃଷଦ୍ବତୀ ନଦୀ ଯେଉଁଠାରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ; ନ୍ୟଗ୍ରୋଧ ନାମକ ପାଞ୍ଚାଳ, ଦ୍ୱିପଦଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପାଞ୍ଚାଳ, ଏବଂ ପୃଥିବୀରେ ଥିବା ମହାତ୍ମା ଦାଲ୍ଭ୍ୟଘୋଷ ଓ ଦାଲ୍ଭ୍ୟଗଣ।

3.88.12

कौन्तेयानन्तयशसः सुव्रतस्यामितौजसः ।
आश्रमः ख्यायते पुण्यस्त्रिषु लोकेषु विश्रुतः ॥ ३.८८.१२ ॥

ହେ କୁନ୍ତୀପୁତ୍ରଗଣ, ଅନନ୍ତଯଶା, ସୁବ୍ରତ ଓ ଅମିତତେଜାଙ୍କର ପୁଣ୍ୟ ଆଶ୍ରମ ତିନିଲୋକରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ବୋଲି କୁହାଯାଏ।

3.88.13

एतावर्णाववर्णौ च विश्रुतौ मनुजाधिप ।
ईजाते क्रतुभिर्मुख्यैः पुण्यैर्भरतसत्तम ॥ ३.८८.१३ ॥

ହେ ମନୁଜାଧିପ, ଏହି ଦୁଇଜଣ ଅବର୍ଣ ଓ ବିଖ୍ୟାତ ଥିଲେ। ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେମାନେ ପ୍ରଧାନ ପୁଣ୍ୟ ଯଜ୍ଞ ଦ୍ୱାରା ଯଜନ କରିଥିଲେ।

3.88.14

समेत्य बहुशो देवाः सेन्द्राः सवरुणाः पुरा ।
विशाखयूपेऽतप्यन् तेन पुण्यतमश्च सः ॥ ३.८८.१४ ॥

ପୂର୍ବରେ ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ବରୁଣ ସହିତ ଦେବତାମାନେ ଅନେକ ଥର ମିଳିତ ହୋଇ ବିଶାଖଯୂପରେ ତପସ୍ୟା କରିଥିଲେ; ସେଥିରୁ ସେହି ସ୍ଥାନ ଅତି ପୁଣ୍ୟମୟ ହେଲା।

3.88.15

ऋषिर्महान्महाभागो जमदग्निर्महायशाः ।
पलाशकेषु पुण्येषु रम्येष्वयजत प्रभुः ॥ ३.८८.१५ ॥

ମହାନ, ମହାଭାଗ୍ୟଶାଳୀ ଓ ମହାଯଶସ୍ୱୀ ଋଷି ଜମଦଗ୍ନି ସମର୍ଥ ହୋଇ ପବିତ୍ର ଓ ରମଣୀୟ ପଳାଶ ବୃକ୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ଯଜନ କଲେ।

3.88.16

यत्रसर्वाः सरिच्छ्रेष्टाः साक्षात्तमृषिसत्तमम् ।
स्वं स्वं तोयमुपादाय परिवार्योपतस्थिरे ॥ ३.८८.१६ ॥

ଯେଉଁଠି ସମସ୍ତ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ନଦୀ ପ୍ରତ୍ୟକ୍ଷ ଭାବେ ସେହି ଋଷିଶ୍ରେଷ୍ଠଙ୍କ ପାଖକୁ ନିଜ ନିଜ ଜଳ ଧରି ତାଙ୍କୁ ଘେରି ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ।

3.88.17

अपि चात्र महाराज स्वयं विश्वावसुर्जगौ ।
इमं श्लोकं तदा वीर प्रेक्ष्य दीक्षां महात्मनः ॥ ३.८८.१७ ॥

ଏବଂ ହେ ମହାରାଜ, ଏଠାରେ ସ୍ୱୟଂ ବିଶ୍ୱାବସୁ ଏହି ଶ୍ଲୋକ ଗାଇଥିଲେ। ହେ ବୀର, ସେହି ମହାତ୍ମାଙ୍କ ଦୀକ୍ଷା ଦେଖି ସେତେବେଳେ ସେ ଏହି ଶ୍ଲୋକ ଗାଇଲେ।

3.88.18

यजमानस्य वै देवाञ्जमदग्नेर्महात्मनः ।
आगम्य सरितो विप्रान्मधुना समतर्पयन् ॥ ३.८८.१८ ॥

ଯଜମାନ ମହାତ୍ମା ଜମଦଗ୍ନିଙ୍କ ଯଜ୍ଞରେ ନଦୀମାନେ ଆସି ଦେବତା ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ ମଧୁ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ତୃପ୍ତ କଲେ।

3.88.19

गन्धर्वयक्षरक्षोबिरप्सरोभिश्च सेवितम् ।
किरातकिन्नरावासं शैलं शिखरिणांवरम् ॥ ३.८८.१९ ॥

ଗନ୍ଧର୍ବ, ଯକ୍ଷ, ରାକ୍ଷସ ଓ ଅପ୍ସରାମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସେବିତ; କିରାତ ଓ କିନ୍ନରମାନଙ୍କର ଆବାସ; ଶିଖରଯୁକ୍ତ ପର୍ବତମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଶୈଳ।

3.88.20

बिभेद तरसा गङ्गा गङ्गाद्वारं युधिष्ठिर ।
पुण्यं तत्ख्यायते राजन्ब्रह्मर्षिगणसेवितम् ॥ ३.८८.२० ॥

ହେ ଯୁଧିଷ୍ଠିର! ଗଙ୍ଗା ବେଗରେ ପର୍ବତ ଭେଦ କଲେ; ତାହାହିଁ ଗଙ୍ଗାଦ୍ୱାର। ହେ ରାଜନ୍, ସେ ପୁଣ୍ୟ ସ୍ଥାନ ବ୍ରହ୍ମର୍ଷିଗଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସେବିତ ବୋଲି ଖ୍ୟାତ।

3.88.21

सनत्कुमारः कौरव्य पुण्यं कनखलं तथा ।
पर्वतश्च पुरुर्नाम यत्रयातः पुरूरवाः ॥ ३.८८.२१ ॥

ହେ କୌରବ୍ୟ! ସନତ୍କୁମାରଙ୍କ ପୁଣ୍ୟ ସ୍ଥାନ ଏବଂ କନଖଳ; ପୁରୁ ନାମକ ପର୍ବତ, ଯେଉଁଠାକୁ ପୁରୂରବା ଯାଇଥିଲେ।

3.88.22

भृगुर्यत्रतपस्तेपे महर्षिगणसेविते ।
राजन्स आश्रमः ख्यातो भृगुतुङ्गो महागिरिः ॥ ३.८८.२२ ॥

ମହର୍ଷିଗଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସେବିତ ସ୍ଥାନରେ ଭୃଗୁ ତପସ୍ୟା କଲେ; ହେ ରାଜନ୍, ସେ ଆଶ୍ରମ ଖ୍ୟାତ — ଭୃଗୁତୁଙ୍ଗ ନାମକ ମହାପର୍ବତ।

3.88.23

यः स भूतं भविष्यच्च भवच् भरतर्षभ ।
नारायणः प्रभुर्विष्णुः शाश्वतः पुरुषोत्तमः ॥ ३.८८.२३ ॥

ହେ ଭରତଶ୍ରେଷ୍ଠ! ଯିଏ ଭୂତ, ଭବିଷ୍ୟତ ଓ ବର୍ତ୍ତମାନ; ସେ ହିଁ ନାରାୟଣ, ପ୍ରଭୁ ବିଷ୍ଣୁ, ଶାଶ୍ୱତ ପୁରୁଷୋତ୍ତମ।

3.88.24

तस्यातियशसः पुण्यां विशालां बदरीमनु ।
आश्रमः ख्यायते पुण्यस्त्रिषु लोकेषु विश्रुतः ॥ ३.८८.२४ ॥

ସେହି ଅତିଯଶସ୍ୱୀଙ୍କ ପୁଣ୍ୟ ଆଶ୍ରମ ବିଶାଳା ଓ ବଦରୀ ନିକଟରେ ଖ୍ୟାତ; ସେ ପୁଣ୍ୟ ଆଶ୍ରମ ତ୍ରିଲୋକରେ ବିଖ୍ୟାତ।

3.88.25

उष्णतोयवहा गङ्गा शीततोयवहा पुरा ।
सुवर्णसिकता राजन्विशालां बदरीमनु ॥ ३.८८.२५ ॥

ହେ ରାଜନ୍, ପୂର୍ବରୁ ବିଶାଳା ଓ ବଦରୀ ନିକଟରେ ଗଙ୍ଗା ଉଷ୍ଣ ଓ ଶୀତଳ ଜଳ ବହାଉଥିଲେ; ତାଙ୍କ ବାଲି ସୁନା ପରି ଥିଲା।

3.88.26

ऋषयो यत्रदेवाश्च महाभागा महौजसः ।
प्राप्य नित्यं नमस्यन्ति देवं नारायणं प्रभुम् ॥ ३.८८.२६ ॥

ମହାଭାଗ୍ୟବାନ ଓ ମହାତେଜସ୍ୱୀ ଋଷି ଓ ଦେବତାମାନେ ସେଠାରେ ପହଞ୍ଚି ସର୍ବଦା ପ୍ରଭୁ ଦେବ ନାରାୟଣଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରନ୍ତି।

3.88.27

यत्रनाराजणो देवः परमात्मा सनातनः ।
तत्र कृत्स्नं जगत्सर्वं तीर्थान्यायतनानि च ॥ ३.८८.२७ ॥

ଯେଉଁଠାରେ ସନାତନ ପରମାତ୍ମା ଦେବ ନାରାୟଣ ଅଛନ୍ତି, ସେଠାରେ ସମଗ୍ର ଜଗତ, ସମସ୍ତ ତୀର୍ଥ ଓ ଆୟତନ ଅଛି।

3.88.28

तत्पुण्यं परमं ब्रह्म तत्तीर्थं त्तपोवनम् ।
तत्परं परमं देवं भूतानां परमेश्वरम् ॥ ३.८८.२८ ॥

ତାହା ପବିତ୍ର ପରବ୍ରହ୍ମ; ତାହା ତୀର୍ଥ, ତପୋବନ; ତାହା ପରମ, ପରମ ଦେବ, ଭୂତମାନଙ୍କର ପରମେଶ୍ୱର।

3.88.29

शाश्वतं परमं चैव धातारं परमं पदम् ।
यं विदित्वान शोचन्ति विद्वांसः शास्त्रदृष्टयः ॥ ३.८८.२९ ॥

ଶାସ୍ତ୍ରଦୃଷ୍ଟି ଥିବା ବିଦ୍ୱାନମାନେ ଯାହାକୁ ଜାଣି ଶୋକ କରନ୍ତି ନାହିଁ, ସେ ଶାଶ୍ୱତ, ପରମ, ଧାତା ଓ ପରମ ପଦ।

3.88.30

तत्र देवर्षयः सिद्धाः सर्वे चैव तपोधनाः ।
आदिदेवो महायोगी यत्रास्ते मधुसूदनः ॥ ३.८८.३० ॥

ଆଦିଦେବ ମହାଯୋଗୀ ମଧୁସୂଦନ ଯେଉଁଠାରେ ରହନ୍ତି, ସେଠାରେ ଦେବର୍ଷି, ସିଦ୍ଧ ଓ ତପୋଧନମାନେ ସମସ୍ତେ ଅଛନ୍ତି।

3.88.31

पुण्यानामपि तत्पुण्यमत्र ते संशयेस्तु मा ।
एतानि राजन्पुण्यानि पृथिव्यां पृथिवीपते।
कीर्तितानि नरश्रेष्ठ तीर्थान्यायतनानि च ॥ ३.८८.३१ ॥

ଏହି ପୁଣ୍ୟ ସମସ୍ତ ପୁଣ୍ୟ ମଧ୍ୟରେ ମଧ୍ୟ ଶ୍ରେଷ୍ଠ; ଏଥିରେ ତୁମ୍ଭର ସଂଶୟ ନ ହେଉ। ହେ ରାଜନ, ହେ ପୃଥିବୀପତି, ଏହି ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନଗୁଡ଼ିକ ପୃଥିବୀରେ କୀର୍ତ୍ତିତ ହୋଇଛି, ହେ ନରଶ୍ରେଷ୍ଠ — ଏଗୁଡ଼ିକ ତୀର୍ଥ ଓ ଆୟତନ।

3.88.32

एतानि वसुभिः साध्यैरादित्यैर्मरुदश्विभिः ।
ऋषिभिर्देवकल्पैश्च सेवितानि महात्मभिः ॥ ३.८८.३२ ॥

ଏହି ସ୍ଥାନଗୁଡ଼ିକ ବସୁ, ସାଧ୍ୟ, ଆଦିତ୍ୟ, ମରୁତ ଓ ଅଶ୍ୱିନୀକୁମାର ଏବଂ ଦେବତୁଲ୍ୟ ମହାତ୍ମା ଋଷିମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସେବିତ।

3.88.33

चरन्नेतानि कौन्तेय सहितो ब्राह्मणर्षभैः ।
भ्रातृभिश्च महाभागैरुत्कण्ठां विजयिष्यसि ॥ ३.८८.३३ ॥

ହେ କୌନ୍ତେୟ, ଏହି ସ୍ଥାନଗୁଡ଼ିକରେ ବିଚରଣ କରି, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ ମହାଭାଗ୍ୟବାନ ଭାଇମାନଙ୍କ ସହିତ ରହି, ତୁମ୍ଭେ ଉତ୍କଣ୍ଠା (ଅସ୍ଥିରତା) ଉପରେ ବିଜୟ ପାଇବ।