มหาภารตะ · อัธยายะ 3.88
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.88.1
उदीच्यां राजशार्दूल दिशि पुण्यानि यानि वै ।
तानि ते कीर्तयिष्यामि पुण्यान्यायतनानि च ॥ ३.८८.१ ॥
ข้าแต่ราชสีห์ในหมู่กษัตริย์ ทิศเหนือนั้นมีบุณยสถานทั้งหลาย ข้าจะบอกแก่ท่านทั้งสถานที่ศักดิ์สิทธิ์และที่บำเพ็ญบุญเหล่านั้น
3.88.2
शृणुष्वावहितो भूत्वा मम मन्त्रयतः प्रभो ।
कथाप्रतिग्रहो वीर श्रद्धां जनयते शुभाम् ॥ ३.८८.२ ॥
ข้าแต่พระผู้เป็นใหญ่ จงตั้งใจฟังคำแนะนำของข้าเถิด ข้าแต่วีรบุรุษ การรับฟังเรื่องเล่านี้ย่อมให้เกิดศรัทธาอันเป็นมงคล
3.88.3
सरस्वती महापुण्या ह्रदिनी तीर्थमालिनी ।
समुद्रगा महावेगा यमुना यत्र पाण्डव ॥ ३.८८.३ ॥
ที่นั่นมีแม่น้ำสรัสวดีอันศักดิ์สิทธิ์ยิ่ง ก้องกังวานและประดับด้วยท่าน้ำศักดิ์สิทธิ์ทั้งหลาย และแม่น้ำยมุนาที่ไหลลงสู่มหาสมุทรด้วยกระแสอันรุนแรง ข้าแต่ปาณฑพ
3.88.4
यत्र पुण्यतरं तीर्थं प्लक्षावतरणं शुभम् ।
यत्रसारस्वतैरिष्ट्वा गच्छन्त्यवभृथं द्विजाः ॥ ३.८८.४ ॥
ที่นั่นมีท่าน้ำที่ศักดิ์สิทธิ์ยิ่ง คือท่าลงที่ต้นปลักษะอันเป็นมงคล ที่ซึ่งพราหมณ์ผู้เกิดสองครั้งที่ได้บูชายัญร่วมกับชาวสารัสวตะ จะไปอาบน้ำชำระในพิธีอวภฤถะ
3.88.5
पुण्यं चाख्यायते दिव्यं शिवमग्निशिरोऽनघ ।
सहदेवोऽयजद्यत्रशम्याक्षेपेण भारत ॥ ३.८८.५ ॥
ข้าแต่ผู้ไร้บาป ที่นั่นมีอัคนิศิระอันศักดิ์สิทธิ์ เป็นทิพย์และเป็นมงคล เรียกกันว่าเช่นนั้น ข้าแต่ภารตะ ที่นั่นสหเทวะได้บูชายัญด้วยการขว้างไม้ศมี
3.88.6
एतस्मिन्नेव चार्थेऽसौ इन्द्रगीता युधिष्ठिर ।
गाथा चरति लोकेऽस्मिन्गीयमाना द्विजातिभिः ॥ ३.८८.६ ॥
และในเรื่องเดียวกันนี้ ข้าแต่ยุธิษฐิระ บทร้อยกรองที่พระอินทร์ขับร้องยังคงเล่าขานอยู่ในโลกนี้ และพราหมณ์ผู้เกิดสองครั้งต่างขับขานกันอยู่
3.88.7
अग्नयः सहदेवेन ये चिता यमुनामनु ।
ते तस्य कुरुशार्दूल सहस्रशतदक्षिणाः ॥ ३.८८.७ ॥
ข้าแต่ราชสีห์แห่งกุรุ เพลิงที่สหเทวะก่อขึ้นตามแนวแม่น้ำยมุนา คือบูชายัญของเขาพร้อมทานหนึ่งแสนร้อยเท่า
3.88.8
तत्रैव भरतो राजा चक्रवर्ती महायशाः ।
विंशतीं सप्त चाष्टौ च हयमेधानुपाहरत् ॥ ३.८८.८ ॥
ที่นั่น พระเจ้าภรตะ จักรพรรดิผู้มียศยิ่งใหญ่ ได้ประกอบพิธีอัศวเมธยี่สิบเจ็ดและแปดครั้ง
3.88.9
कामकृद्यो द्विजातीनां श्रुतस्तात यथा पुरा ।
अत्यन्तमाश्रमः पुण्यः शरभङ्गस्य विश्रुतः ॥ ३.८८.९ ॥
ลูกรัก ดังที่เจ้าได้ฟังมาแต่โบราณ อาศรมของศรภังคะ ผู้ให้ความปรารถนาแก่พราหมณ์ผู้เกิดสองครั้ง เป็นสถานที่ศักดิ์สิทธิ์ยิ่งและเลื่องชื่อมาแต่โบราณ
3.88.10
सरस्वती नदी सद्भिः सततं पार्थ पूजिता ।
वालखिल्यैर्महाराज यत्रेष्टमृषिभिः पुरा ॥ ३.८८.१० ॥
ข้าแต่โอรสของปฤถา แม่น้ำสรัสวดีได้รับการเคารพบูชาจากผู้ดีอยู่เสมอ ข้าแต่มหาราช ที่ซึ่งฤๅษีวาลขิลยะเคยบูชายัญในกาลก่อน
3.88.11
दृषद्वती महापुण्या यत्र रख्याता युधिष्ठिर ।
न्यग्रोधाख्यस्तु पाञ्चाल्यः पाञ्चाल्योद्विपदांवर।
दाल्भ्यघोषश्च दाल्भ्याश् धरणीस्थो महात्मनः ॥ ३.८८.११ ॥
ข้าแต่ยุธิษฐิระ ที่ซึ่งแม่น้ำทฤษัทวตีอันศักดิ์สิทธิ์ยิ่งเป็นที่เลื่องลือ มีนยครโธะชาวปาญจาละ และปาญจาละผู้ประเสริฐที่สุดในหมู่ผู้มีสองเท้า ทั้งทาลภยโฆษะและทาลภยะผู้อยู่บนแผ่นดินของผู้ยิ่งใหญ่
3.88.12
कौन्तेयानन्तयशसः सुव्रतस्यामितौजसः ।
आश्रमः ख्यायते पुण्यस्त्रिषु लोकेषु विश्रुतः ॥ ३.८८.१२ ॥
อาศรมอันศักดิ์สิทธิ์ของผู้มียศไร้ขอบเขต ผู้มีวัตรอันดี และมีพลังอันหาที่สุดมิได้ บุตรแห่งกุนตี กล่าวกันว่าเลื่องชื่อไปทั่วสามโลก
3.88.13
एतावर्णाववर्णौ च विश्रुतौ मनुजाधिप ।
ईजाते क्रतुभिर्मुख्यैः पुण्यैर्भरतसत्तम ॥ ३.८८.१३ ॥
ข้าแต่เจ้าแห่งมนุษย์ ทั้งสองผู้ไม่มีวรรณะแต่ก็เลื่องชื่อ ได้บูชายัญด้วยพิธีอันเป็นเลิศและศักดิ์สิทธิ์ ข้าแต่ผู้ประเสริฐที่สุดแห่งภารตะ
3.88.14
समेत्य बहुशो देवाः सेन्द्राः सवरुणाः पुरा ।
विशाखयूपेऽतप्यन् तेन पुण्यतमश्च सः ॥ ३.८८.१४ ॥
แต่ก่อน เหล่าเทพพร้อมด้วยพระอินทร์และพระวรุณได้มาประชุมกันหลายครั้ง และบำเพ็ญตบะที่เสาบูชายัญวิศาขะ ด้วยการกระทำนั้น สถานที่นั้นจึงเป็นที่ศักดิ์สิทธิ์ยิ่งที่สุด
3.88.15
ऋषिर्महान्महाभागो जमदग्निर्महायशाः ।
पलाशकेषु पुण्येषु रम्येष्वयजत प्रभुः ॥ ३.८८.१५ ॥
ฤๅษีผู้ยิ่งใหญ่ ชมทัคนี ผู้มีโชคอันยิ่งใหญ่ มีเกียรติยศอันยิ่งใหญ่ ผู้ทรงอำนาจ ได้บูชายัญท่ามกลางต้นปลาศะอันศักดิ์สิทธิ์และงดงาม
3.88.16
यत्रसर्वाः सरिच्छ्रेष्टाः साक्षात्तमृषिसत्तमम् ।
स्वं स्वं तोयमुपादाय परिवार्योपतस्थिरे ॥ ३.८८.१६ ॥
ที่นั่น แม่น้ำที่เลิศที่สุดทั้งปวงได้นำน้ำของตนเองมา มาล้อมรอบฤๅษีผู้ประเสริฐที่สุดนั้น และเข้าไปรับใช้ท่าน
3.88.17
अपि चात्र महाराज स्वयं विश्वावसुर्जगौ ।
इमं श्लोकं तदा वीर प्रेक्ष्य दीक्षां महात्मनः ॥ ३.८८.१७ ॥
ข้าแต่มหาราช ยิ่งกว่านั้น ที่นี่พระวิศวาวสุได้ขับร้องบทนี้ด้วยตนเอง ข้าแต่วีรบุรุษ ในขณะที่ท่านเห็นการเข้าสู่พิธีทีกษาของผู้มีจิตใจยิ่งใหญ่นั้น
3.88.18
यजमानस्य वै देवाञ्जमदग्नेर्महात्मनः ।
आगम्य सरितो विप्रान्मधुना समतर्पयन् ॥ ३.८८.१८ ॥
ในการบูชายัญของผู้ประกอบพิธี คือชมทัคนีผู้มีจิตใจยิ่งใหญ่ บรรดาแม่น้ำได้มาถึงและให้เทวดากับพราหมณ์อิ่มเอิบด้วยน้ำผึ้ง
3.88.19
गन्धर्वयक्षरक्षोबिरप्सरोभिश्च सेवितम् ।
किरातकिन्नरावासं शैलं शिखरिणांवरम् ॥ ३.८८.१९ ॥
เป็นภูเขาที่คนธรรพ์ ยักษ์ รากษส และอัปสรามาเยือนอยู่เสมอ เป็นที่อาศัยของกิราตะและกินนร เป็นยอดแห่งภูเขาทั้งหลายที่มียอดสูง
3.88.20
बिभेद तरसा गङ्गा गङ्गाद्वारं युधिष्ठिर ।
पुण्यं तत्ख्यायते राजन्ब्रह्मर्षिगणसेवितम् ॥ ३.८८.२० ॥
ข้าแต่ยุธิษฐิระ แม่น้ำคงคาได้ผ่าภูเขาลูกนั้นอย่างรวดเร็ว นั่นคือคงคาทวาร ข้าแต่มหาราช สถานที่ศักดิ์สิทธิ์นั้นเป็นที่รู้จักว่าเป็นที่ที่บรรดาพรหมฤๅษีมาเยือนอยู่เสมอ
3.88.21
सनत्कुमारः कौरव्य पुण्यं कनखलं तथा ।
पर्वतश्च पुरुर्नाम यत्रयातः पुरूरवाः ॥ ३.८८.२१ ॥
ดูก่อนลูกหลานแห่งกุรุ สถานอันศักดิ์สิทธิ์ของพระสนัตกุมาร และกนขละด้วย ภูเขาชื่อปุรุ ซึ่งพระปุรูรวสได้ไปถึง
3.88.22
भृगुर्यत्रतपस्तेपे महर्षिगणसेविते ।
राजन्स आश्रमः ख्यातो भृगुतुङ्गो महागिरिः ॥ ३.८८.२२ ॥
ที่ซึ่งพระภฤคุบำเพ็ญตบะ ท่ามกลางหมู่มหาฤๅษีที่มาเฝ้ารับใช้ ดูก่อนพระราชา อาศรมนั้นมีชื่อเสียง คือภูเขาใหญ่ภฤคุตุงคะ
3.88.23
यः स भूतं भविष्यच्च भवच् भरतर्षभ ।
नारायणः प्रभुर्विष्णुः शाश्वतः पुरुषोत्तमः ॥ ३.८८.२३ ॥
ดูก่อนผู้เป็นยอดแห่งภรตะ พระองค์ผู้ทรงเป็นอดีต อนาคต และปัจจุบัน คือพระนารายณ์ ผู้เป็นเจ้า พระวิษณุ เป็นนิรันดร์ เป็นบุรุโษดมผู้สูงสุด
3.88.24
तस्यातियशसः पुण्यां विशालां बदरीमनु ।
आश्रमः ख्यायते पुण्यस्त्रिषु लोकेषु विश्रुतः ॥ ३.८८.२४ ॥
อาศรมอันศักดิ์สิทธิ์ของพระองค์ผู้ทรงมีเกียรติยศยิ่งนั้น ตั้งอยู่ใกล้วิศาลาและพทรี เป็นที่รู้จักกันว่าศักดิ์สิทธิ์ และเลื่องลือไปทั่วสามโลก
3.88.25
उष्णतोयवहा गङ्गा शीततोयवहा पुरा ।
सुवर्णसिकता राजन्विशालां बदरीमनु ॥ ३.८८.२५ ॥
ดูก่อนพระราชา ในอดีต แม่น้ำคงคาที่ไหลผ่านใกล้วิศาลาและพทรีเคยพัดพาทั้งน้ำอุ่นและน้ำเย็น และทรายของนางเป็นทองคำ
3.88.26
ऋषयो यत्रदेवाश्च महाभागा महौजसः ।
प्राप्य नित्यं नमस्यन्ति देवं नारायणं प्रभुम् ॥ ३.८८.२६ ॥
ที่ซึ่งเหล่าฤๅษีและเทพผู้มีบุญยิ่งและมีเดชานุภาพมาถึงแล้ว ย่อมนมัสการพระนารายณ์ ผู้เป็นเจ้า อยู่เป็นนิตย์
3.88.27
यत्रनाराजणो देवः परमात्मा सनातनः ।
तत्र कृत्स्नं जगत्सर्वं तीर्थान्यायतनानि च ॥ ३.८८.२७ ॥
ที่ซึ่งพระนารายณ์ ผู้เป็นเทพ ปรมาตมันผู้เป็นนิรันดร์ประทับอยู่ ที่นั่นคือโลกทั้งปวงทั้งหมด ท่าน้ำศักดิ์สิทธิ์และสถานที่บูชาทั้งหลายด้วย
3.88.28
तत्पुण्यं परमं ब्रह्म तत्तीर्थं त्तपोवनम् ।
तत्परं परमं देवं भूतानां परमेश्वरम् ॥ ३.८८.२८ ॥
สถานนั้นศักดิ์สิทธิ์ยิ่ง คือพรหมันสูงสุด สถานนั้นคือท่าน้ำศักดิ์สิทธิ์ คือป่าแห่งตบะ สถานนั้นคือเทพสูงสุด คือจอมผู้เป็นใหญ่เหนือสรรพสัตว์
3.88.29
शाश्वतं परमं चैव धातारं परमं पदम् ।
यं विदित्वान शोचन्ति विद्वांसः शास्त्रदृष्टयः ॥ ३.८८.२९ ॥
พระองค์เป็นนิรันดร์ สูงสุด ผู้ทรงค้ำจุน และเป็นฐานะอันสูงสุด ผู้รู้ทั้งหลายที่มีปัญญาเห็นตามคัมภีร์ เมื่อรู้จักพระองค์แล้ว ย่อมไม่โศกเศร้า
3.88.30
तत्र देवर्षयः सिद्धाः सर्वे चैव तपोधनाः ।
आदिदेवो महायोगी यत्रास्ते मधुसूदनः ॥ ३.८८.३० ॥
ที่นั่นมีเหล่าเทพฤๅษี สิทธะทั้งปวง และผู้มั่งคั่งด้วยตบะอาศัยอยู่ ที่ซึ่งพระมธุสูทนะ เทพองค์แรก ผู้เป็นมหาโยคี ประทับอยู่
3.88.31
पुण्यानामपि तत्पुण्यमत्र ते संशयेस्तु मा ।
एतानि राजन्पुण्यानि पृथिव्यां पृथिवीपते।
कीर्तितानि नरश्रेष्ठ तीर्थान्यायतनानि च ॥ ३.८८.३१ ॥
บุญนี้เป็นยอดแห่งบุญทั้งปวง อย่าให้มีความสงสัยในใจของท่านเลย ดูก่อนพระราชา ผู้เป็นใหญ่แห่งแผ่นดิน ดูก่อนยอดแห่งมนุษย์ สถานศักดิ์สิทธิ์เหล่านี้บนแผ่นดินได้ถูกประกาศไว้แล้ว คือท่าน้ำศักดิ์สิทธิ์และที่ประทับอันศักดิ์สิทธิ์
3.88.32
एतानि वसुभिः साध्यैरादित्यैर्मरुदश्विभिः ।
ऋषिभिर्देवकल्पैश्च सेवितानि महात्मभिः ॥ ३.८८.३२ ॥
สถานเหล่านี้มีวสุ สาธยะ อาทิตย์ มรุต และอัศวินมาเฝ้ารับใช้ และมีฤๅษีผู้มีจิตใจยิ่งใหญ่ดุจเทพ มาเฝ้ารับใช้ด้วย
3.88.33
चरन्नेतानि कौन्तेय सहितो ब्राह्मणर्षभैः ।
भ्रातृभिश्च महाभागैरुत्कण्ठां विजयिष्यसि ॥ ३.८८.३३ ॥
ดูก่อนโอรสแห่งกุนตี เมื่อท่านเที่ยวไปยังสถานเหล่านี้ พร้อมกับยอดแห่งพราหมณ์ และพี่น้องผู้มีบุญของท่าน ท่านจะเอาชนะความกระวนกระวายใจ (ความปรารถนาอันแรงกล้า) ได้