મહાભારત · અધ્યાય 3.96
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.96.1
ततो जगाम कौरव्य सोऽगस्त्यो भिक्षितुं वसु ।
श्रुतर्वाणं महीपालं यं वेदाभ्यधिकं नृपैः ॥ ३.९६.१ ॥
ત્યારે હે કૌરવ્ય, અગસ્ત્ય ધન માંગવા ગયા; તે રાજા શ્રુતર્વા, જે બીજા રાજાઓ કરતાં વેદજ્ઞાનમાં શ્રેષ્ઠ હતા.
3.96.2
स विदित्वा तु नृपतिः कुम्भयोनिमुपागतम् ।
विषयान्ते सहामात्यः प्रत्यगृह्णात्सुसत्कृतम् ॥ ३.९६.२ ॥
રાજાએ કુંભયોનિ અગસ્ત્ય પોતાના રાજ્યની સીમા પર આવ્યા છે એ જાણીને, મંત્રીઓ સાથે તેમનું ખૂબ સન્માન કરીને સ્વાગત કર્યું.
3.96.3
तस्मै चार्घ्यं थान्यायमानीय पृथिवीपतिः ।
प्राञ्जलिः प्रयतो भूत्वापप्रच्छागमनेऽर्थिताम् ॥ ३.९६.३ ॥
પૃથ્વીપતિએ તેમને અર્ઘ્ય લાવીને આપ્યો, હાથ જોડીને વિનમ્રતાથી ઊભા રહી તેમના આગમનનું પ્રયોજન અને માંગણી પૂછી.
3.96.4
वित्तार्थिनमनुप्राप्तं विद्धि मां पृथिवीपते ।
थाशक्त्यविहिंस्यान्यान्संविभागं प्रयच्छ मे ॥ ३.९६.४ ॥
હે પૃથ્વીપતિ, જાણ કે હું ધનની ઇચ્છાથી આવ્યો છું. બીજાઓને હાનિ ન પહોંચાડીને, તારી શક્તિ અનુસાર મને પણ ભાગ આપ.
3.96.5
तत आयव्ययौ पूर्णो तस्मै राजा न्यवेदयत् ।
अतो विद्वन्नुपादत्स्व यदत्रव्यतिरिच्यते ॥ ३.९६.५ ॥
પછી રાજાએ તેમને આવક અને ખર્ચનો સંપૂર્ણ હિસાબ જણાવ્યો. તેથી હે વિદ્વાન, અહીં જે બાકી રહ્યું છે તે લઈ લો.
3.96.6
तत आयव्ययौ दृष्ट्वा समौ सममतिर्द्विजः ।
सर्वथा प्राणिनां पीडामुपादानादमन्यत ॥ ३.९६.६ ॥
પછી તે દ્વિજે આવક અને ખર્ચ સમાન જોઈને, સમચિત્ત થઈને વિચાર્યું કે કોઈ પણ રીતે પ્રાણીઓને પીડા પહોંચાડીને લેવું યોગ્ય નથી.
3.96.7
स श्रुतर्वाणमादाय ब्रध्नश्वमगमत्ततः ।
स च तौ विषयस्यान्ते प्रत्यगृह्णाद्यथाविधि ॥ ३.९६.७ ॥
તે શ્રુતર્વાને લઈને બ્રધ્નશ્વ પાસે ગયો. રાજ્યની સીમા પર તેણે બંનેનો વિધિપૂર્વક સ્વીકાર કર્યો.
3.96.8
तयोरर्ध्यं च पाद्यं च ब्रध्नश्वः प्रत्यवेदयत् ।
अनुज्ञाप्यच पप्रच्छ प्रयोजनमुपक्रमे।
वद कामं मुनिश्रेष्ठ धन्योस्म्यागमनेन ते ॥ ३.९६.८ ॥
બ્રધ્નશ્વે બંનેને અર્ઘ્ય અને પાદ્ય અર્પણ કર્યું. રજા લઈને શરૂઆતમાં જ તેણે કહ્યું, "હે મુનિશ્રેષ્ઠ, જે ઇચ્છા હોય તે કહો. તમારા આગમનથી હું ધન્ય છું."
3.96.9
वित्तकामाविह प्राप्तौ विद्ध्यावां पृथिवीपते ।
यथाशक्त्यविहिंस्यान्यान्संविभागं प्रयच्छ नौ ॥ ३.९६.९ ॥
હે પૃથ્વીપતિ, જાણો કે અમે બંને ધનની ઇચ્છાથી અહીં આવ્યા છીએ. બીજાઓને હાનિ કર્યા વિના તમારી શક્તિ અનુસાર અમને અમારો ભાગ આપો.
3.96.10
तत आयव्ययौ पूर्णौ ताभ्यां राजा न्यवेदयत् ।
अतो ज्ञात्वा तु गृह्णीतं यदत्रव्यतिरिच्यते ॥ ३.९६.१० ॥
પછી રાજાએ બંનેને આવક અને ખર્ચ સંપૂર્ણ જણાવ્યા. તેથી જાણીને અહીં જે વધારે બચ્યું હોય તે લઈ લો.
3.96.11
तत आयव्ययौ दृष्ट्वासमौ सममतिर्द्विजः ।
सर्वथा प्राणिनां पीडामुपादानादमन्यत ॥ ३.९६.११ ॥
આવક અને ખર્ચ સમાન જોઈને, સમબુદ્ધિવાળા તે દ્વિજે વિચાર્યું કે ધન લેવાથી જીવોને સર્વ રીતે પીડા થશે.
3.96.12
पौरुकुत्सं ततो जग्मुस्त्रसदस्युं महाधनम् ।
अगस्त्यश्च श्रुतर्वा च ब्रध्नश्वश्च महीपतिः ॥ ३.९६.१२ ॥
પછી તેઓ મહાધનવાન પૌરુકુત્સના પુત્ર ત્રસદસ્યુ પાસે ગયા. અગસ્ત્ય, શ્રુતર્વા અને રાજા બ્રધ્નશ્વ પણ ગયા.
3.96.13
त्रसदस्युस्तु तान्दृष्ट्वा प्रत्यगृह्णाद्यथाविधि ।
अभिगम्य महाराज विषयान्ते महामनाः ॥ ३.९६.१३ ॥
ત્રસદસ્યુએ તેમને જોઈને યથાવિધિ તેમનો સત્કાર કર્યો. હે મહારાજ, રાજ્યની સીમા પર આવીને તે મહામના રાજાએ આમ કર્યું.
3.96.14
अर्चयित्वा यथान्यायमैक्ष्वाको राजसत्तमः ।
समस्तांश्च ततोऽपच्छत्प्रयोजनमुपक्रमे ॥ ३.९६.१४ ॥
યથોચિત પૂજા કરીને ઇક્ષ્વાકુ વંશના શ્રેષ્ઠ રાજાએ ત્યારે શરૂઆતમાં જ તે સૌને આવવાનું પ્રયોજન પૂછ્યું.
3.96.15
वित्तकामानिह प्राप्तान्विद्धि नः पृथिवीपते ।
यथाशक्त्यवीहिंस्यान्यान्संविभागं प्रयच्छ नः ॥ ३.९६.१५ ॥
હે પૃથ્વીપતિ, ધનની ઇચ્છાથી અમે અહીં આવ્યા છીએ એ જાણો. બીજાને પીડા ન આપીને, તમારી શક્તિ મુજબ અમને ભાગ આપો.
3.96.16
तत आयव्ययौ पूर्णौ तेषां राजा न्यवेदयत् ।
एतज्ज्ञात्वा ह्युपादद्ध्वं यदत्रव्यतिरिच्यते ॥ ३.९६.१६ ॥
ત્યારે રાજાએ તેમને પોતાની આવક અને ખર્ચનો સંપૂર્ણ હિસાબ જણાવ્યો. આ જાણીને અહીં જે વધ્યું છે તે તમે લઈ લો.
3.96.17
तत आयव्ययौ दृष्ट्वासमौ सममतिर्द्विजः ।
सर्वथा प्राणिनां पीडामुपादानादमन्यत ॥ ३.९६.१७ ॥
ત્યારે આવક અને ખર્ચ સમાન જોઈને સમચિત્ત દ્વિજે વિચાર્યું કે સર્વ રીતે પ્રાણીઓને પીડા આપનાર આ ગ્રહણ યોગ્ય નથી.
3.96.18
ततः सर्वे समेत्याथ ते नृपास्तं महामुनिम् ।
इदमूचुर्महाराज समवेक्ष्य परस्परम् ॥ ३.९६.१८ ॥
ત્યારે તે સર્વ રાજાઓ તે મહામુનિ પાસે એકત્ર થઈને, હે મહારાજ, એકબીજાની સામે જોઈને આમ બોલ્યા.
3.96.19
अयं वै दानवो ब्रह्मन्निल्वलो वसुमान्भुवि ।
तमतिक्रम्य सर्वेऽद्यवयं चार्तामहे वसु ॥ ३.९६.१९ ॥
હે બ્રાહ્મણ, આ ઇલ્વલ નામનો દાનવ પૃથ્વી પર ધનવાન છે. તેને છોડીને આજે આપણે સૌ ધનની યાચના કરીએ.
3.96.20
तेषां तदासीदुचितमिल्वलस्यैव भिक्षणम् ।
ततस्ते सहिता राजन्निल्वलं समुपाद्रवन् ॥ ३.९६.२० ॥
તેમને ઇલ્વલ પાસે જ યાચના કરવી યોગ્ય લાગ્યું. પછી, હે રાજન, તેઓ સૌ સાથે મળીને ઇલ્વલ તરફ દોડ્યા.