Vedyatra वेदयात्रा
ਖੋਜੋ

ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 3.96

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

ਸ਼ਬਦ-ਅਰਥਾਂ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹੋ

3.96.1

ततो जगाम कौरव्य सोऽगस्त्यो भिक्षितुं वसु ।
श्रुतर्वाणं महीपालं यं वेदाभ्यधिकं नृपैः ॥ ३.९६.१ ॥

ਫਿਰ ਹੇ ਕੌਰਵ੍ਯ, ਅਗਸਤ੍ਯ ਧਨ ਮੰਗਣ ਲਈ ਗਏ; ਉਹ ਰਾਜਾ ਸ਼੍ਰੁਤਰ੍ਵਾ, ਜੋ ਹੋਰ ਰਾਜਿਆਂ ਨਾਲੋਂ ਵੇਦ-ਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਵੱਧ ਸੀ।

3.96.2

स विदित्वा तु नृपतिः कुम्भयोनिमुपागतम् ।
विषयान्ते सहामात्यः प्रत्यगृह्णात्सुसत्कृतम् ॥ ३.९६.२ ॥

ਰਾਜੇ ਨੇ ਕੁੰਭਯੋਨੀ ਅਗਸਤ੍ਯ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਰਾਜ ਦੀ ਸਰਹੱਦ ’ਤੇ ਆਏ ਜਾਣ ਕੇ, ਮੰਤਰੀਆਂ ਸਮੇਤ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਬਹੁਤ ਆਦਰ ਨਾਲ ਸਵਾਗਤ ਕੀਤਾ।

3.96.3

तस्मै चार्घ्यं थान्यायमानीय पृथिवीपतिः ।
प्राञ्जलिः प्रयतो भूत्वापप्रच्छागमनेऽर्थिताम् ॥ ३.९६.३ ॥

ਧਰਤੀ ਦੇ ਪਤੀ ਰਾਜੇ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਰਘ ਲਿਆ ਕੇ ਦਿੱਤਾ, ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਨਿਮਰਤਾ ਨਾਲ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਆਉਣ ਦਾ ਕਾਰਨ ਅਤੇ ਮੰਗ ਪੁੱਛੀ।

3.96.4

वित्तार्थिनमनुप्राप्तं विद्धि मां पृथिवीपते ।
थाशक्त्यविहिंस्यान्यान्संविभागं प्रयच्छ मे ॥ ३.९६.४ ॥

ਹੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਸੁਆਮੀ, ਜਾਣ ਲੈ ਕਿ ਮੈਂ ਧਨ ਦਾ ਇੱਛੁਕ ਆਇਆ ਹਾਂ। ਹੋਰਾਂ ਨੂੰ ਦੁੱਖ ਦਿੱਤੇ ਬਿਨਾਂ, ਆਪਣੀ ਸਮਰੱਥਾ ਅਨੁਸਾਰ ਮੈਨੂੰ ਵੀ ਹਿੱਸਾ ਦੇ।

3.96.5

तत आयव्ययौ पूर्णो तस्मै राजा न्यवेदयत् ।
अतो विद्वन्नुपादत्स्व यदत्रव्यतिरिच्यते ॥ ३.९६.५ ॥

ਫਿਰ ਰਾਜੇ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਮਦਨ ਅਤੇ ਖ਼ਰਚ ਦਾ ਪੂਰਾ ਹਿਸਾਬ ਦੱਸਿਆ। ਇਸ ਲਈ ਹੇ ਵਿਦਵਾਨ, ਜੋ ਇੱਥੇ ਬਚਿਆ ਹੈ ਉਹ ਲੈ ਲਵੋ।

3.96.6

तत आयव्ययौ दृष्ट्वा समौ सममतिर्द्विजः ।
सर्वथा प्राणिनां पीडामुपादानादमन्यत ॥ ३.९६.६ ॥

ਫਿਰ ਉਸ ਦ੍ਵਿਜ ਨੇ ਆਮਦਨ ਅਤੇ ਖ਼ਰਚ ਨੂੰ ਬਰਾਬਰ ਵੇਖ ਕੇ, ਸਮਚਿੱਤ ਹੋ ਕੇ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੁੱਖ ਦੇ ਕੇ ਲੈਣਾ ਠੀਕ ਨਹੀਂ।

3.96.7

स श्रुतर्वाणमादाय ब्रध्नश्वमगमत्ततः ।
स च तौ विषयस्यान्ते प्रत्यगृह्णाद्यथाविधि ॥ ३.९६.७ ॥

ਉਹ ਸ਼ਰੁਤਰਵਾ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਬ੍ਰਧ੍ਨਸ਼੍ਵ ਕੋਲ ਗਿਆ। ਰਾਜ ਦੀ ਸਰਹੱਦ ਉੱਤੇ ਉਸਨੇ ਦੋਹਾਂ ਦਾ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਸਵਾਗਤ ਕੀਤਾ।

3.96.8

तयोरर्ध्यं च पाद्यं च ब्रध्नश्वः प्रत्यवेदयत् ।
अनुज्ञाप्यच पप्रच्छ प्रयोजनमुपक्रमे।
वद कामं मुनिश्रेष्ठ धन्योस्म्यागमनेन ते ॥ ३.९६.८ ॥

ਬ੍ਰਧ੍ਨਸ਼੍ਵ ਨੇ ਦੋਹਾਂ ਨੂੰ ਅਰਘ੍ਯ ਅਤੇ ਪਾਦ੍ਯ ਭੇਟ ਕੀਤਾ। ਆਗਿਆ ਲੈ ਕੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਉਸਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਹੇ ਮੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਜੋ ਚਾਹੋ ਕਹੋ। ਤੁਹਾਡੇ ਆਉਣ ਨਾਲ ਮੈਂ ਧੰਨ ਹਾਂ।"

3.96.9

वित्तकामाविह प्राप्तौ विद्ध्यावां पृथिवीपते ।
यथाशक्त्यविहिंस्यान्यान्संविभागं प्रयच्छ नौ ॥ ३.९६.९ ॥

ਹੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਸੁਆਮੀ, ਜਾਣ ਲਓ ਕਿ ਅਸੀਂ ਦੋਵੇਂ ਧਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਇੱਥੇ ਆਏ ਹਾਂ। ਹੋਰਾਂ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਏ ਬਿਨਾਂ ਆਪਣੀ ਸਮਰੱਥਾ ਅਨੁਸਾਰ ਸਾਨੂੰ ਸਾਡਾ ਹਿੱਸਾ ਦਿਓ।

3.96.10

तत आयव्ययौ पूर्णौ ताभ्यां राजा न्यवेदयत् ।
अतो ज्ञात्वा तु गृह्णीतं यदत्रव्यतिरिच्यते ॥ ३.९६.१० ॥

ਫਿਰ ਰਾਜੇ ਨੇ ਦੋਹਾਂ ਨੂੰ ਆਮਦਨ ਅਤੇ ਖਰਚ ਪੂਰੇ ਦੱਸੇ। ਇਸ ਲਈ ਜਾਣ ਕੇ ਜੋ ਇੱਥੇ ਵਧੇ ਉਹ ਲੈ ਲਓ।

3.96.11

तत आयव्ययौ दृष्ट्वासमौ सममतिर्द्विजः ।
सर्वथा प्राणिनां पीडामुपादानादमन्यत ॥ ३.९६.११ ॥

ਆਮਦਨ ਅਤੇ ਖਰਚ ਨੂੰ ਬਰਾਬਰ ਵੇਖ ਕੇ, ਸਮਾਨ ਮਨ ਵਾਲੇ ਉਸ ਦ੍ਵਿਜ ਨੇ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਧਨ ਲੈਣ ਨਾਲ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੀੜਾ ਹੋਵੇਗੀ।

3.96.12

पौरुकुत्सं ततो जग्मुस्त्रसदस्युं महाधनम् ।
अगस्त्यश्च श्रुतर्वा च ब्रध्नश्वश्च महीपतिः ॥ ३.९६.१२ ॥

ਫਿਰ ਉਹ ਮਹਾਂ-ਧਨੀ ਪੌਰੁਕੁਤਸ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਤ੍ਰਸਦਸਯੂ ਕੋਲ ਗਏ। ਅਗਸਤਯ, ਸ਼ਰੁਤਰਵਾ ਅਤੇ ਰਾਜਾ ਬ੍ਰਧ੍ਨਸ਼੍ਵ ਵੀ ਗਏ।

3.96.13

त्रसदस्युस्तु तान्दृष्ट्वा प्रत्यगृह्णाद्यथाविधि ।
अभिगम्य महाराज विषयान्ते महामनाः ॥ ३.९६.१३ ॥

ਤ੍ਰਸਦਸਯੂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਵਿਧੀਪੂਰਵਕ ਸਵਾਗਤ ਕੀਤਾ। ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਰਾਜ ਦੀ ਸਰਹੱਦ ਉੱਤੇ ਆ ਕੇ ਉਸ ਮਹਾਮਨਾ ਰਾਜੇ ਨੇ ਇਹ ਕੀਤਾ।

3.96.14

अर्चयित्वा यथान्यायमैक्ष्वाको राजसत्तमः ।
समस्तांश्च ततोऽपच्छत्प्रयोजनमुपक्रमे ॥ ३.९६.१४ ॥

ਯਥਾਯੋਗ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ ਇਕਸ਼ਵਾਕੂ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਰਾਜੇ ਨੇ ਫਿਰ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਆਉਣ ਦਾ ਕਾਰਨ ਪੁੱਛਿਆ।

3.96.15

वित्तकामानिह प्राप्तान्विद्धि नः पृथिवीपते ।
यथाशक्त्यवीहिंस्यान्यान्संविभागं प्रयच्छ नः ॥ ३.९६.१५ ॥

ਹੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਪਤੀ, ਧਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਅਸੀਂ ਇੱਥੇ ਆਏ ਹਾਂ, ਇਹ ਜਾਣੋ। ਹੋਰਨਾਂ ਨੂੰ ਪੀੜਾ ਨਾ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ, ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਅਨੁਸਾਰ ਸਾਨੂੰ ਹਿੱਸਾ ਦਿਓ।

3.96.16

तत आयव्ययौ पूर्णौ तेषां राजा न्यवेदयत् ।
एतज्ज्ञात्वा ह्युपादद्ध्वं यदत्रव्यतिरिच्यते ॥ ३.९६.१६ ॥

ਫਿਰ ਰਾਜੇ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਆਮਦਨ ਅਤੇ ਖ਼ਰਚ ਦਾ ਪੂਰਾ ਹਿਸਾਬ ਦੱਸਿਆ। ਇਹ ਜਾਣ ਕੇ ਜੋ ਇੱਥੇ ਬਚਿਆ ਹੈ ਉਹ ਤੁਸੀਂ ਲੈ ਲਓ।

3.96.17

तत आयव्ययौ दृष्ट्वासमौ सममतिर्द्विजः ।
सर्वथा प्राणिनां पीडामुपादानादमन्यत ॥ ३.९६.१७ ॥

ਫਿਰ ਆਮਦਨ ਅਤੇ ਖ਼ਰਚ ਨੂੰ ਬਰਾਬਰ ਵੇਖ ਕੇ ਸਮਚਿੱਤ ਦ੍ਵਿਜ ਨੇ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਪੀੜਾ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਇਹ ਗ੍ਰਹਣ ਠੀਕ ਨਹੀਂ ਹੈ।

3.96.18

ततः सर्वे समेत्याथ ते नृपास्तं महामुनिम् ।
इदमूचुर्महाराज समवेक्ष्य परस्परम् ॥ ३.९६.१८ ॥

ਫਿਰ ਉਹ ਸਾਰੇ ਰਾਜੇ ਉਸ ਮਹਾਮੁਨੀ ਕੋਲ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਕੇ, ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਵੱਲ ਵੇਖ ਕੇ ਇਹ ਬੋਲੇ।

3.96.19

अयं वै दानवो ब्रह्मन्निल्वलो वसुमान्भुवि ।
तमतिक्रम्य सर्वेऽद्यवयं चार्तामहे वसु ॥ ३.९६.१९ ॥

ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਇਹ ਇਲਵਲ ਨਾਮ ਦਾ ਦਾਨਵ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਧਨਵਾਨ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਅੱਜ ਅਸੀਂ ਸਾਰੇ ਧਨ ਦੀ ਯਾਚਨਾ ਕਰੀਏ।

3.96.20

तेषां तदासीदुचितमिल्वलस्यैव भिक्षणम् ।
ततस्ते सहिता राजन्निल्वलं समुपाद्रवन् ॥ ३.९६.२० ॥

ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਲਵਲ ਕੋਲੋਂ ਹੀ ਯਾਚਨਾ ਕਰਨਾ ਠੀਕ ਲੱਗਿਆ। ਫਿਰ, ਹੇ ਰਾਜਨ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਕੇ ਇਲਵਲ ਵੱਲ ਦੌੜ ਪਏ।