マハーバーラタ · 章 3.97
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.97.1
इल्वलस्तान्विदित्वा तु महर्षिसहितान्नृपान् ।
उपस्थितान्सहामात्यो विषयान्ते ह्यपूजयत् ॥ ३.९७.१ ॥
イルヴァラは、大仙たちと共に国境に到着していた王たちを認め、大臣たちと共に彼らをもてなした。
3.97.2
तेषां ततोऽसुरश्रेष्ठस्त्वातिथ्यमकरोत्तदा ।
सुसंस्कृतेन कौरव्य भ्रात्रा वातापिना तदा ॥ ३.९७.२ ॥
そのとき、アスラのうちで最も優れた者は、クル族の末裔よ、弟ヴァータピが念入りに用意した料理で彼らをもてなした。
3.97.3
ततो राजर्षयः सर्वे विषण्णा गतचेतसः ।
वातापिं संस्कृतं दृष्ट्वा मेषभूतं महासुरम् ॥ ३.९७.३ ॥
そのとき王仙たちは皆、落胆し心が乱れた。大阿修羅ヴァータピが料理され、牡羊に変わっているのを見たからである。
3.97.4
अथाब्रवीदगस्त्यस्तान्राजर्षीनृषिसत्तमः ।
विषादो वो न कर्तव्यो ह्यहं भोक्ष्ये महासुरम् ॥ ३.९७.४ ॥
そこで仙人の中の最上者アガスティヤは王仙たちに言った。「あなたがたは落胆してはならない。私自身がその大阿修羅を食べよう。」
3.97.5
धुर्यासनमथासाद्य निषसाद महानृषिः ।
तं पर्यवेषद्दैत्येन्द्र इल्वलः प्रहसन्निव ॥ ३.९७.५ ॥
上座を得て大仙は座った。ダイティヤの王イルヴァラは、まるで笑いながらのように、彼に給仕した。
3.97.6
अगस्त्य एव कृत्स्नं तु वातापिं बुभुजे ततः ।
बह्वन्नाशापि ते मेऽस्तीत्यवदद्भक्षयन्स्वयम् ॥ ३.९७.६ ॥
アガスティヤはひとりでヴァータピ全体を食べ尽くした。そして食べながら自ら言った。「あなたがたのためにも、私にはまだ多くの食べ物がある。」
3.97.7
भुक्तवत्यसुरोऽह्वानमकरोत्तस्य चेल्वलः ।
वातापे प्रतिबुध्यस्व दर्शयन्बलतेजसी।
तपसा दुर्जयो यावदेष त्वां नातिवर्तते ॥ ३.९७.७ ॥
彼が食べ終えると、阿修羅イルヴァラは彼を呼ぶ合図をした。ヴァーターピよ、目覚めよ、力と輝きを示せ。苦行によって打ち負かせぬこの者が、お前を凌駕する前に。
3.97.8
ततस्तस्योदरं भेत्तुं वातापिर्वेगमाहरत् ।
तमबुध्यत तेजस्वी कुम्भयोनिर्महातपाः ॥ ३.९७.८ ॥
すると、ヴァーターピは彼の腹を裂こうと全力で襲いかかった。輝ける大苦行者、壺から生まれた者がそれを察知した。
3.97.9
स वीर्यात्तपसोग्रस्तु ननर्द भगवानृषिः ।
एष जीर्णोसि वातापे मया लोकस्य शान्तये ॥ ३.९७.९ ॥
すると、尊き聖仙は苦行の力と激しさをもって吠えた。ヴァーターピよ、お前は私に消化された。これは世界の平安のためだ。
3.97.10
इत्युक्त्वा स्वकराग्रेण उदरं समताडयत् ।
त्रिरेवं प्रतिसंरब्धस्तेजसा प्रज्वलन्निव ॥ ३.९७.१० ॥
こう言って、彼は手の先で腹を打った。三度このように怒りに満ち、輝きで燃え上がるように。
3.97.11
ततो वायुः प्रादुरभूदधस्तस्य महात्मनः ।
शब्देन महता तात गर्जन्निव यथा घनः ॥ ३.९७.११ ॥
すると、その大いなる魂の者の下から風が起こった。愛しき者よ、大きな音を立て、雷鳴する雲のように。
3.97.12
वातापे निष्क्रमस्वेति पुनः पुनरुवाच ह ।
तं प्रहस्याब्रवीद्राजन्नगस्त्यो मुनिसत्तमः।
कुतो निष्क्रमितुं शक्तो मया जीर्णस्तु सोसुरः ॥ ३.९७.१२ ॥
「ヴァーターピよ、出てこい」と彼は何度も叫んだ。すると最上の聖者アガスティヤは笑って言った。王よ、私に消化されたあの阿修羅が、どうして出てこられようか。
3.97.13
इल्वलस्तु विषण्णोऽभूद्दृष्ट्वा जीर्णं महासुरम् ।
प्राञ्जलिश्च सहामात्यैरिदं वचनमब्रवीत्।
किमर्थमुपयाताः स्थ ब्रूत किं करवाणि वः ॥ ३.९७.१३ ॥
消化されてしまった偉大なアスラを見て、イルヴァラは気落ちした。そして大臣たちとともに合掌し、こう言った。「あなた方はなぜおいでになったのですか。お言いなさい、あなた方のために私は何をいたしましょうか。」
3.97.14
प्रत्युवाच ततोऽगस्त्यः प्रहसन्निल्वलं तदा ।
ईशोस्यसुर विद्मस्त्वां वयं सर्वे धनेश्वरम् ॥ ३.९७.१४ ॥
するとアガスティヤは笑いながらイルヴァラに答えた。「アスラよ、お前は富の主だ。我々は皆それを知っている。」
3.97.15
एते च नातिधनिनो धनाशा महती मम ।
यथाशक्त्यविहिंस्यान्यान्संविभागं प्रयच्छ नः ॥ ३.९७.१५ ॥
「この者たちはあまり富んでいない。そして私は大きな富の望みを持っている。お前の力に応じて、他の者を害さずに、我々に分け前を与えよ。」
3.97.16
ततोऽवमत्य तमृषिमिल्वलो वाक्यमब्रवीत् ।
दित्सितं यदि वेत्सि त्वंततो दास्यामि ते वसु ॥ ३.९७.१६ ॥
するとイルヴァラはその聖者を侮ってこう言った。「私が与えたいと思っているものを、お前が知っているなら、お前に富を与えよう。」
3.97.17
गवां दशसहस्राणि राज्ञामेकैकशोऽसुर ।
तावदेव सुवर्णस्य दित्सितं ते महासुर ॥ ३.९७.१७ ॥
「アスラよ、王一人につき一万頭の牛、そしてそれと同じだけの金——これが私がお前に与えたいものだ、偉大なアスラよ。」
3.97.18
मह्यं ततो वै द्विगुणं रथश्चैव हिरण्मयः ।
मनोजवौ वाजिनौ च दित्सितं ते महासुर ॥ ३.९७.१८ ॥
「それから私には、その二倍を——黄金の戦車と、思念のように速い二頭の馬を。これらも私がお前に与えたいものだ、偉大なアスラよ。」
3.97.19
उल्वलस्तु मुनिं प्राह सर्वमस्ति यथाऽऽत्थ माम् ।
सर्वमेतत्प्रदास्यामि हिरण्यं गाश्च यद्धनम्।
रथं तु यदवोचो मां नैतं विद्म हिरण्मयम् ॥ ३.९७.१९ ॥
するとイルヴァラは聖者に言った。「あなたの言う通り、すべては私のものです。この金も牛も財宝もすべて差し上げましょう。しかしあなたが言った黄金の戦車のことは、私は知りません。」
3.97.20
न मे वागनृता काचिदुक्तपूर्वा महाऽसुर ।
विज्ञायतां रथः साधु व्यक्तमस्ति हिरण्मयः ॥ ३.९७.२० ॥
アガスティヤは言った。「偉大なるアスラよ、私の言葉はこれまで偽りを語ったことがない。この戦車が明らかに黄金でできていることをよく知れ。」
3.97.21
विज्ञायमानः स रथः कौन्तेयासीद्धिरण्मयः ।
ततः प्रव्यथितो दैत्यो ददावभ्यधिकं वसु ॥ ३.९७.२१ ॥
その戦車が見分けられると、それは確かに黄金であった。すると悩んだダイティヤは、さらに多くの財宝を与えた。
3.97.22
विवाजी च सुवाजी च तस्मिन्युक्तौ रथे हयौ ।
ऊहतुः स वसूनाशु तावगस्त्याश्रमं प्रति।
सर्वान्राज्ञः सहागस्त्यान्निमेषादिव भारत ॥ ३.९७.२२ ॥
その戦車につながれたヴィヴァージーとスヴァージーの二頭の馬は、財宝を速やかにアガスティヤの庵へと運んだ。バーラタよ、すべての王たちはアガスティヤとともに瞬く間にそこへ到着した。
3.97.23
इल्वलस्त्वनुगम्यैनमगस्त्यं हन्तुमैच्छत ।
भस्म चक्रे महातेजा हुङ्कारेण महाऽसुरम् ॥ ३.९७.२३ ॥
しかしイルヴァラは彼を追い、アガスティヤを殺そうとした。大いに輝くアガスティヤは、フンカーラの一声でその大アスラを灰にした。
3.97.24
अगस्त्येनाभ्यनुज्ञाता जग्मू राजर्षयस्तदा ।
कृतवांश् मुनिः सर्वं लोपामुद्राचिकीर्षितम् ॥ ३.९७.२४ ॥
アガスティヤの許しを得て、王仙たちはそのとき去っていった。聖者はロパームドラーが望んだことをすべてなし終えていた。
3.97.25
कृतवानसि तत्सर्वं भगवन्मम काङ्क्षितम् ।
उत्पादय सकृन्मह्यमपत्यं वीर्यवत्तरम् ॥ ३.९७.२५ ॥
尊き方よ、あなたは私の望みをすべて叶えてくださいました。どうか一度、最も力ある子をお授けください。
3.97.26
तुष्टोऽहमस्मि कल्याणि तव वृत्तेन शोभने ।
विचारणामपत्ये तु तव वक्ष्यामि तां शृणु ॥ ३.९७.२६ ॥
吉祥で輝く人よ、あなたの振る舞いに私は満足した。子を授かることについての考えを、今聞きなさい。
3.97.27
सहस्रं तेऽस्तु पुत्राणआं शतं वा तत्समं तव ।
दश वा शततुल्याः स्युरेको वाऽपि सहस्रजित् ॥ ३.९७.२७ ॥
千人の息子、あるいは百人、またはそれに等しい者があなたに授かりますように。あるいは百に等しい十人、あるいは千人に勝つ一人でも。
3.97.28
सहस्रसंमितः पुत्र एकोप्यस्तु तपोधन ।
एको हि बहुभिः श्रेयान्विद्वान्साधुरसाधुभिः ॥ ३.९७.२८ ॥
苦行の宝よ、千人に等しい息子が一人でもおりますように。学識と徳のある息子一人は、多くの悪人より優れているのですから。
3.97.29
स तथेति प्रतिज्ञाय तया समगमन्मुनिः ।
समये समशीलिन्या श्रद्धावान्श्रद्दधानया ॥ ३.९७.२९ ॥
「そうなろう」と約束して、その聖者は、同じ性質で信仰深く、信頼する彼女と、ふさわしい時に結ばれた。
3.97.30
तत आधाय गर्भं तमगमद्वनमेव सः ।
तस्मिन्वनगते गर्भो ववृधे सप्त शारदान् ॥ ३.९७.३० ॥
そうして彼女に胎児を宿らせると、彼は森へと去った。彼が森へ行った後、その胎児は七つの秋のあいだ育った。
3.97.31
सप्तमेऽब्दे गते चापि प्राच्यवत्स महाकविः ।
ज्वलन्निव प्रभावेन दृढस्युर्नाम भारत ॥ ३.९७.३१ ॥
七年目が過ぎたとき、大聖者プラーチャヤヴァトサは、その威力によって燃え上がるかのように、ドリダスユという名を得た、バーラタよ。
3.97.32
साङ्गोपनिषदान्वेदाञ्जपन्नेव महातपाः ।
तस्य पुत्रोऽभवदृषेः स तेजस्वी महानृषिः ॥ ३.९७.३२ ॥
支分と奥義書とともにヴェーダを唱えていたその大苦行者に、輝かしい大聖仙である息子が生まれた。
3.97.33
स बाल एवतेजस्वी पितुस्तस्य निवेशने ।
इध्मानां भारमाजह्रे इध्मवाहस्ततोऽभवत् ॥ ३.९७.३३ ॥
その少年もまた輝かしく、父の住居で薪の荷を担いだ。そのため彼はイドマヴァーハ（薪運び）となった。
3.97.34
तथायुक्तं तु तं दृष्ट्वा मुमुदे स मुनिस्तदा ।
एवं स जनयामास भारतापत्यमुत्तमम्।
लेभिरे पितरश्चास्य लोकान्राजन्यथेप्सितान् ॥ ३.९७.३४ ॥
彼がそのように働いているのを見て、その聖仙は喜んだ。こうして彼はバーラタ族の優れた子孫を生み、王よ、その祖霊たちは望んだ世界を得た。
3.97.35
अगस्त्यस्याश्रमश्चायमत ऊर्ध्वं विशांपते ।
ख्यातो भुवि महाराज तेजसा तस्य धीमतः ॥ ३.९७.३५ ॥
それ以後、この隠棲所もアガスティヤのものとなり、その賢者の威光によって、人々の主よ、偉大な王よ、大地に名高くなった。
3.97.36
प्राह्लादिरेवं वातापिर्ब्रह्मघ्नो दुष्टचेतनः ।
एवं विनाशितो राजन्नगस्त्येन महात्मना।
तस्यायमाश्रमो राजन्रमणीयैर्गुणैर्युतः ॥ ३.९७.३६ ॥
このように、プラフラーダの息子ヴァーターピは、邪悪な心をもつバラモン殺しであったが、王よ、偉大な心のアガスティヤによって滅ぼされた。王よ、この彼の隠棲所は、心地よい徳性を備えている。
3.97.37
एषा भागीरथी पुण्या देवगन्धर्वसेविता ।
वातेरिता पताकेव विराजति नभस्तले ॥ ३.९७.३७ ॥
神々とガンダルヴァに仕えられるこの聖なるバーギーラティーは、風になびく旗のように天空に輝いている。
3.97.38
प्रतार्यमाणा कूटेषु यथा निम्नेषु नित्यशः ।
शिलातलेषु संत्रस्ता पन्नगेन्द्रवधूरिव ॥ ३.९७.३८ ॥
峰と窪地を絶えず引き回され、岩の上で怯えている蛇王の妻のように。
3.97.39
दक्षिणां वै दिशं सर्वां प्लावयन्ती च मातृवत् ।
पूर्वं शंभोर्जटाभ्रष्टा समुद्रमहिषी प्रिया।
अस्यां नद्यां मुपुण्यायां यथेष्टमवगाह्यताम् ॥ ३.९७.३९ ॥
南の方角すべてを母のように潤すこの川は、昔シャンブの乱れた髪から落ちたもので、海の愛しい妻である。この最も神聖な川で、思いのままに沐浴せよ。