మహాభారతం · అధ్యాయం 3.98
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
3.98.1
युधिष्ठिर निबोधेदं त्रिषु लोकेषु विश्रुतम् ।
भृगोस्तीर्थं महाराज महर्षिगणसेवितम् ॥ ३.९८.१ ॥
యుధిష్ఠిరా, మూడు లోకాలలో ప్రసిద్ధమైన ఈ భృగు తీర్థాన్ని వినుము, మహారాజా; ఇది మహర్షుల సమూహాలచే సేవింపబడుతున్నది.
3.98.2
यत्रोपस्पृष्टवान्रामो हृतंतेजस्तदाप्तवान् ।
अत्र त्वंभ्रातृभिः सार्धं कृष्णया चैव पाण्डव ॥ ३.९८.२ ॥
రాముడు స్నానం చేసి, పోగొట్టుకున్న తేజస్సును తిరిగి పొందిన చోటు ఇదే. పాండవా, నీవు నీ సోదరులతో, కృష్ణతో కలిసి ఇక్కడ ఉన్నావు.
3.98.3
दुर्योधनहृतंतेजः पुनरादातुमर्हसि ।
कृतवैरेण रामेण यथा कचोपहृतं पुनः ॥ ३.९८.३ ॥
దుర్యోధనుడు అపహరించిన తేజస్సును నీవు తిరిగి పొందాలి—వైరం పెంచుకున్న రాముడు కచుడు అపహరించినదాన్ని తిరిగి పొందినట్లుగా.
3.98.4
स तत्रभ्रातृभिश्चैव कृष्णया चैव पाण्डवः ।
स्नात्वा देवान्पितॄंश्चैव तर्पयामास भारत ॥ ३.९८.४ ॥
అక్కడ ఆ పాండవుడు సోదరులతో, కృష్ణతో కలిసి స్నానం చేసి, దేవతలను, పితృదేవతలను తర్పణములతో తృప్తిపరిచాడు, ఓ భారతా.
3.98.5
तस्य तीर्थस्य रूपं वै दीप्ताद्दीप्ततरं बभौ ।
अप्रवृष्यतरश्चासीच्छात्रवाणां नरर्षभ ॥ ३.९८.५ ॥
ఆ తీర్థ రూపం ప్రకాశించే దానికన్నా మరింత ప్రకాశించింది; నరశ్రేష్ఠుడా, అది శత్రువులకు మరింత అజేయమైంది.
3.98.6
अपृच्छच्चैव राजेन्द्र लोमशं पाण्डुनन्दनः ।
भगवन्किमर्थं रामस्य हृतमासीद्वपुः प्रभो।
कथं प्रत्याहृतंचैव एतदाचक्ष्व पृच्छतः ॥ ३.९८.६ ॥
రాజేంద్రా, పాండు కుమారుడు లోమశుని అడిగాడు: 'భగవంతుడా, ప్రభూ, రాముని శరీరం (తేజస్సు) ఎందుకు అపహరించబడింది? అది ఎలా తిరిగి పొందబడింది? అడుగుతున్న నాకు ఇది చెప్పండి.'
3.98.7
शृणु रामस्य राजेन्द्र भार्गवस्य च धीमतः ।
जातो दशरथस्यासीत्पुत्रो रामो महात्मनः ॥ ३.९८.७ ॥
రాజేంద్రా, భార్గవుడైన రాముని గురించి, ధీమంతుడైన రాముని గురించి వినుము. మహాత్ముడైన దశరథుని కుమారుడు రాముడు జన్మించాడు.
3.98.8
विष्णुः स्वेन शरीरेण रावणस्य वधाय वै ।
पश्यामस्तमयोध्यायां जातं दाशरथिं ततः ॥ ३.९८.८ ॥
రావణుని వధ కోసం విష్ణువు తన స్వశరీరంతోనే అయోధ్యలో దశరథుని కుమారుడిగా జన్మించడాన్ని మేము చూశాము.
3.98.9
ऋचीकनन्दनो राभो भार्गवो रेणुकासुतः ।
तस् दाशरथेः श्रुत्वा ररामस्याक्लिष्टकर्मणः ॥ ३.९८.९ ॥
ఋచీకుని కుమారుడు, రేణుక కుమారుడైన భార్గవ రాముడు, అలసటెరుగని కర్మలు చేసిన దశరథ కుమారుడు రాముని గురించి విన్నాడు.
3.98.10
कौतूहलान्वितो रामस्त्वयोध्यामगमत्पुनः ।
जिज्ञासमानो रामस्य वीर्यं दाशरथेस्तदा ॥ ३.९८.१० ॥
కుతూహలంతో నిండిన రాముడు, దశరథ కుమారుడు రాముని పరాక్రమాన్ని తెలుసుకోవాలని కోరి, మళ్లీ అయోధ్యకు వెళ్ళాడు.
3.98.11
तं वै दशरथः श्रुत्वा वियान्तमुपागतम् ।
प्रेषयामास रामस्य रामं पुत्रं पुरस्कृतम् ॥ ३.९८.११ ॥
అతడు వచ్చాడని విని దశరథుడు, ముందు పంపబడిన తన కుమారుడు రాముని అతనిని ఎదుర్కొనేందుకు పంపాడు.
3.98.12
स तमभ्यागतं दृष्ट्वा उद्यतास्त्रमवस्थितम् ।
प्रहसन्निव कोन्तेय रामो वचनमब्रवीत् ॥ ३.९८.१२ ॥
కౌంతేయా, అతడు వచ్చి, ఆయుధం ఎత్తి నిలబడడం చూసి రాముడు నవ్వుతున్నట్లుగా ఈ మాటలు పలికాడు.
3.98.13
कृतकालं हि राजेन्द्र धनुरेतन्मया विभो ।
समारोपय यत्नेन यदि शक्नोषि पार्तिव ॥ ३.९८.१३ ॥
ఓ రాజేంద్రా, ఈ ధనుస్సు నాచేత కాలనిర్ణయం చేయబడినది. ఓ విభూ, ఓ పార్థివా, నీకు సాధ్యమైతే ప్రయత్నంతో దీనికి నారి ఎక్కించు.
3.98.14
इत्युक्तस्त्वाह भगवंस्त्वं नाधिक्षेप्तुमर्हसि ।
नाहमप्यधमो धर्मे क्षत्रियाणां द्विजातिषु।
इश्र्वाकूणां विशेषेण बाहुवीर्ये न कत्थनम् ॥ ३.९८.१४ ॥
అలా చెప్పబడినవాడు ఇలా అన్నాడు: ఓ భగవంతుడా, నువ్వు నన్ను అవమానించకూడదు. నేను కూడా క్షత్రియులలో, ద్విజులలో, ముఖ్యంగా ఇక్ష్వాకులలో, ధర్మంలో అధముడను కాను; బాహుబలాన్ని గురించి నేను గొప్పలు చెప్పుకోను.
3.98.15
तमेवं वादिनं तत्र रामो वचनमब्रवीत् ।
अलं वै व्यपदेशेन धनुरायच्छ राघव ॥ ३.९८.१५ ॥
అక్కడ అలా మాట్లాడినవానితో రాముడు ఇలా అన్నాడు: చాలు, కేవలం వాదనలతో ఏమి ప్రయోజనం; ఓ రాఘవా, ధనుస్సును తీసుకురా.
3.98.16
ततो जग्राह रोषेण क्षत्रियर्षभमूदनम् ।
रामो दाशरथिर्दिव्यं हस्ताद्रामस्य कार्मुकम् ॥ ३.९८.१६ ॥
అప్పుడు కోపంతో, క్షత్రియులలో వృషభుడైన, శత్రువులను నాశనం చేసే దశరథ కుమారుడు రాముడు, రాముని (పరశురాముని) చేతి నుండి ఆ దివ్య ధనుస్సును పట్టుకున్నాడు.
3.98.17
धनुरारोपयामास सलील इव भारत ।
ज्याशब्दमकरोच्चैव स्मयमानः स वीर्यवान्।
तस्य शब्दस् भूतानि वित्रसन्त्यशनेरिव ॥ ३.९८.१७ ॥
ఓ భారతా, అతడు ఆ ధనుస్సుకు ఆటగా నారి ఎక్కించినట్లు చేశాడు. బలవంతుడైన అతడు నవ్వుతూ నారి ధ్వని చేశాడు; ఆ శబ్దానికి ప్రాణులు పిడుగు పడినట్లు భయపడ్డాయి.
3.98.18
अथाब्रवीत्तदा रामो रामं दाशरथिस्तदा ।
इदमारोपितं ब्र्हमन्किमन्यत्करवाणि ते ॥ ३.९८.१८ ॥
అప్పుడు దశరథ కుమారుడు రాముడు రాముని తో ఇలా అన్నాడు: ఓ బ్రాహ్మణా, ఈ ధనుస్సుకు నారి ఎక్కించబడింది. ఇంకా నీకోసం నేనేమి చేయాలి?
3.98.19
तस्य रामो ददौ दिव्यं जामदग्न्यो महात्मनः ।
शरमाकर्णदेशान्तमयमाकृष्यतामिति ॥ ३.९८.१९ ॥
రాముడు ఆ మహాత్ముడైన జామదగ్న్యునికి దివ్యమైన బాణాన్ని ఇచ్చాడు; "దీన్ని చెవి వరకు లాగు" అన్నాడు.
3.98.20
एतच्छ्रुत्वाऽब्रवीद्रामः प्रदीप्त इव मन्युना ।
श्रूयते क्षम्यते चैव दर्पपूर्णोसि भार्गव ॥ ३.९८.२० ॥
ఇది విని, కోపంతో మండుతున్నట్లు రాముడు ఇలా అన్నాడు: "భార్గవా, నీవు గర్వంతో నిండినవాడివి; (నీ పేరు) వినబడుతుంది, క్షమింపబడుతుంది కూడా."
3.98.21
त्वया ह्यधिगतं तेजः क्षत्रियेभ्यो विशेषतः ।
पितामहप्रसादेन तेन मां क्षिपसि ध्रुवम्।
पश्य मां स्वेन रूपेण चक्षुस्ते वितराम्यहम् ॥ ३.९८.२१ ॥
నీవు క్షత్రియుల నుండి, ముఖ్యంగా పితామహుని అనుగ్రహం వల్ల ఆ తేజస్సును పొందావు; దానితోనే నిశ్చయంగా నాపై విసురుతున్నావు. నన్ను నా స్వరూపంలోనే చూడు; నీకు దృష్టిని ఇస్తాను.
3.98.22
ततो रामशरीरे वै रामः पश्यति भार्गवः ।
आदित्यान्सवसून्रुद्रान्साध्यांश्च समरुद्गणान् ॥ ३.९८.२२ ॥
అప్పుడు భార్గవ రాముడు రాముని శరీరంలో ఆదిత్యులను, వసువులను, రుద్రులను, సాధ్యులను, మరుద్గణాలను చూశాడు.
3.98.23
पितरो हुताशनश्चैव नक्षत्राणि ग्रहास्तथा ।
गन्धर्वा राक्षसा यक्षा नद्यस्तीर्थानि यानि च ॥ ३.९८.२३ ॥
పితరులు, అగ్ని, నక్షత్రాలు, గ్రహాలు, గంధర్వులు, రాక్షసులు, యక్షులు, నదులు, మరియు ఏ పవిత్ర తీర్థాలు ఉన్నాయో అవి కూడా.
3.98.24
ऋषयो वालखिल्याश्च ब्र्हमभूताः सनातनाः ।
देवर्षयश्च कार्त्स्न्येन समुद्राः पर्वतास्तथा ॥ ३.९८.२४ ॥
ఋషులు, వాలఖిల్యులు, బ్రహ్మస్వరూపులైన సనాతనులు, దేవర్షులు, సమస్త సముద్రాలు, పర్వతాలు కూడా.
3.98.25
वेदाश्च सोपनिषदो वषट्कारैः सहाध्वरैः ।
चेतोमन्ति च सामानि धनुर्वेदश्च भारत।
मेघवृन्दानि वर्षाणि विद्युतश्च युधिष्ठिर ॥ ३.९८.२५ ॥
ఉపనిషత్తులతో కూడిన వేదాలు, వషట్కారాలు మరియు యజ్ఞాలతో, చైతన్యముగల సామగానాలు మరియు ధనుర్వేదం, ఓ భారతా; మేఘసమూహాలు, వర్షాలు, మెరుపులు, ఓ యుధిష్ఠిరా.
3.98.26
ततः स भगवान्विष्णुस्तं वै बाणं मुमोच ह ।
शुष्काशनिसमाकीर्णं महोल्काभिश्च भारत ॥ ३.९८.२६ ॥
అప్పుడు ఆ భగవంతుడైన విష్ణువు ఎండిన పిడుగులతో, మహా ఉల్కలతో నిండిన ఆ బాణాన్ని ప్రయోగించెను, ఓ భారతా.
3.98.27
पांसुवर्षेण महता मेघवर्षैश्च भूतलम् ।
भूमिकम्पैश्च निर्घातैर्नादैश्च विपुलैरपि ॥ ३.९८.२७ ॥
పెద్ద ధూళివర్షంతో, మేఘవర్షాలతో భూతలం నిండెను; భూకంపాలతో, పిడుగులతో, విపులమైన ధ్వనులతో కూడా.
3.98.28
स रामं विह्वलं कृत्वा तेजश्चाक्षिप्य केवलम् ।
आगच्छज्ज्वलितो बाणो रामबाहुप्रचोदितः ॥ ३.९८.२८ ॥
అది రాముణ్ణి విహ్వలుణ్ణి చేసి, అతని తేజస్సును పూర్తిగా హరించెను; రాముని బాహువుచే ప్రేరితమైన ప్రజ్వలిత బాణం వచ్చెను.
3.98.29
स तु विह्वलतां गत्वा प्रतिलभ्य च चेतनाम् ।
रामः प्रत्यागतप्राणः प्राणमद्विष्णुतेजसम् ॥ ३.९८.२९ ॥
అతడు విహ్వలత్వాన్ని పొంది, తిరిగి చైతన్యం పొందెను; రాముని ప్రాణం తిరిగి వచ్చెను; అతడు విష్ణు తేజస్సును స్వీకరించెను.
3.98.30
विष्णुना सोभ्यनुज्ञातो महेन्द्रमगमत्पुनः ।
भीतस्तु तत्रन्यवसद्ब्रीडितस्तु महातपाः ॥ ३.९८.३० ॥
విష్ణువు అనుమతి పొంది అతడు మళ్లీ మహేంద్రుని వద్దకు వెళ్ళెను; భయపడి, సిగ్గుపడి, మహాతపస్వి అక్కడే నివసించెను.
3.98.31
ततः संवत्सरेऽतीते हृतौजसमवस्थितम् ।
निर्मदं दुःखितं दृष्ट्वा पितरो राममब्रुवन् ॥ ३.९८.३१ ॥
అప్పుడు ఒక సంవత్సరం గడిచాక, తేజస్సు కోల్పోయి అక్కడ నిలిచిన, గర్వరహితుడై దుఃఖితుడైన రాముని చూసి పితరులు రాముడితో ఇలా అన్నారు.
3.98.32
न वै सम्यगिदं पुत्र विष्णुमासाद्य वैकृतम् ।
स हि पूज्यश्च मान्यश्च त्रिषु लोकेषु सर्वदा ॥ ३.९८.३२ ॥
కుమారా, విష్ణువును సమీపించి ఈ ఓటమి పొందడం సరైనది కాదు. ఆయన మూడు లోకాలలో ఎల్లప్పుడూ పూజ్యుడు, గౌరవనీయుడు.
3.98.33
गच्छ पुत्रनदीं पुण्यां वधूसरकृताह्वयाम् ।
तत्रोपस्पृश्य तीर्थेषु पुनर्वपुरवाप्स्यसि ॥ ३.९८.३३ ॥
కుమారా, వధూసరం అని పిలువబడే ఆ పవిత్ర నదికి వెళ్ళు. అక్కడ తీర్థాలలో స్నానం చేసి నీవు మళ్ళీ నీ శరీరాన్ని పొందుతావు.
3.98.34
दीप्तोदं नाम तत्तीर्थं यत्रते प्रतितामहः ।
भृगुर्देवयुगे राम तप्तवानुत्तमं तपः ॥ ३.९८.३४ ॥
దీప్తోదం అనే ఆ తీర్థమే, అక్కడ నీ ముత్తాత భృగువు దేవయుగంలో ఉత్తమ తపస్సు చేశాడు, ఓ రామా.
3.98.35
तत्तथा कृतवान्रामः कौन्तेय वचनात्पितुः ।
प्राप्तवांश्च पुनस्तेजस्तीर्थेऽस्मिन्पाण्डुनन्दन ॥ ३.९८.३५ ॥
రాముడు తండ్రి మాట ప్రకారం అలాగే చేశాడు; పాండునందనా, కౌంతేయా, ఈ తీర్థంలో అతను మళ్ళీ తేజస్సు పొందాడు.
3.98.36
एतदीदृशकं तात रामेणाक्लिष्टकर्मणा ।
प्राप्तमासीन्महाराज विष्णुमासाद्य वै पुरा ॥ ३.९८.३६ ॥
ప్రియుడా, మహారాజా, పూర్వకాలంలో విష్ణువును సమీపించి, అక్లిష్టకర్ముడైన రాముడు పొందిన ఫలితం ఇలాంటిదే.