మహాభారతం · అధ్యాయం 4.12
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
4.12.1
अथापरोऽदृश्यत पाण्डवः प्रभुर्विराटराजे तुरगान्समीक्षति ।
तमापतन्तं ददृशुः पृथग्जनाः प्रमुक्तमभ्रादिव चन्द्रमण्डलम् ॥ ४.१२.१ ॥
అప్పుడు మరొక పాండవుడు కనిపించాడు; విరాట రాజు గుర్రాలను పరిశీలిస్తూ ఉన్నాడు. సామాన్య జనులు అతడు సమీపిస్తుండగా చూశారు; మేఘం నుండి విడివడిన చంద్రమండలంలా.
4.12.2
स वै हयानैक्षत तानितस्ततः समीक्षमाणं च ददर्श मत्स्यराट् ।
दृष्ट्वा तथैनं स कुरूत्तमं तमः पप्रच्छ तान्सर्बसभासदस्तदा ॥ ४.१२.२ ॥
అతడు గుర్రాలను ఇక్కడ అక్కడ చూస్తూ ఉన్నాడు; మత్స్యరాజు అతడిని చూశాడు. అతడిని అలా చూసి, కురుశ్రేష్ఠుడి గురించి అప్పుడు సభలోని సభ్యులందరినీ అడిగాడు.
4.12.3
को वा विजानाति पुराऽस्य दर्शनं योऽयं युवाऽभ्येति हि मासिकां सभाम् ।
प्रियो हि मे दर्शनतोपि संमतो ब्रवीतु कश्चिद्यदि दृष्टवानिमम् ॥ ४.१२.३ ॥
ఈ యువకుడు నెలవారీ సభకు వస్తున్నాడు; ఇతని దర్శనం ముందే ఎవరికైనా తెలుసా? ఇతడు నాకు చూడగానే ప్రియుడు, గౌరవనీయుడు. ఎవరైనా ఇతడిని ముందు చూసి ఉంటే చెప్పండి.
4.12.4
अयं हयान्पश्यति मामकान्मुहुर्ध्रुवं हयज्ञो भविता विचक्षणः ।
प्रवेश्यतामेष समीपमाशु वै विभाति वीरो हि यथाऽमरस्तथा ॥ ४.१२.४ ॥
ఇతడు నా గుర్రాలను మళ్లీ మళ్లీ చూస్తున్నాడు; నిశ్చయంగా ఇతడు అశ్వవిద్య తెలిసినవాడు, నిపుణుడు. ఇతడిని వెంటనే దగ్గరికి తీసుకురండి; ఈ వీరుడు దేవునిలా మెరుస్తున్నాడు.
4.12.5
वितर्कयत्येव हि मत्स्यराजनि त्वरन्कुरूणामृषभः सभामगात् ।
ततः प्रणम्योपनतः कुरूत्तमो विराटराजानमुवाच पार्थिवम् ॥ ४.१२.५ ॥
మత్స్యరాజు ఆలోచిస్తుండగానే, కురువృషభుడు త్వరగా సభలోకి వచ్చాడు. అప్పుడు కురుశ్రేష్ఠుడు నమస్కరించి దగ్గరకు వచ్చి, భూపతి విరాట రాజుతో ఇలా అన్నాడు.
4.12.6
तवागतोऽहं पुरमद्य भूपते जिजीविषुर्वेतनभोजनार्थिकः ।
तवाश्वबन्धः सुभृतो भवाम्यहं कुरुष्व मामश्वपतिं यदीच्छसि ॥ ४.१२.६ ॥
ఓ రాజా, ఈ రోజు నేను జీవించాలనే కోరికతో, వేతనం మరియు భోజనం కోరుతూ మీ పురానికి వచ్చాను. మీ గుర్రాలను బాగా చూసుకునే సేవకుడిగా ఉంటాను; మీరు కోరితే నన్ను అశ్వపతిగా నియమించండి.
4.12.7
ददानि यानानि धनानि वेतनं न चाश्वसूतो भवितुं त्वमर्हसि ।
कुतोसि कस्यामि कथं त्वमागतो ब्रवीहि शिल्पं तव विद्यते च यत् ॥ ४.१२.७ ॥
నేను నీకు వాహనాలు, ధనం, వేతనం ఇస్తాను; కానీ నీవు అశ్వసారథిగా ఉండదగినవాడవు కావు. నీవు ఎక్కడివాడవు, ఎవరివాడవు, ఎలా ఇక్కడికి వచ్చావు? నీ నైపుణ్యం ఏమిటో చెప్పు.
4.12.8
पञ्चानां पाण्डुपुत्राणां ज्येष्ठो राजा युधिष्ठिरः ।
तेनाहमश्वेषु पुरा प्रकृतः शत्रुकर्शन ॥ ४.१२.८ ॥
పాండుపుత్రులైదుగురిలో పెద్దవాడైన రాజు యుధిష్ఠిరుడు. ఆయనే పూర్వం నన్ను అశ్వాల పనిలో నియమించారు, ఓ శత్రుసంహారీ.
4.12.9
अश्वानां प्रकृतिं वेद्मि विनयं चापि सर्वशः ।
दुष्टानां प्रतिपत्तिं च कृत्स्नं चैव चिकित्सितम् ॥ ४.१२.९ ॥
గుర్రాల స్వభావాన్ని నేను తెలుసుకున్నాను; వాటి శిక్షణను కూడా అన్ని విధాలుగా తెలుసు. మొండి గుర్రాలను నిర్వహించడమూ వాటి పూర్తి చికిత్సా తెలుసు.
4.12.10
न कातरं स्यान्मम वाजिवाहनं न मेऽस्ति दुष्टा बडवा कुतो हयः ।
जानंस्तु मामाह स चापि पाण्डवो युधिष्ठिरो ग्रन्थिकमेव नामतः ॥ ४.१२.१० ॥
నా గుర్రాల బృందం భయపడేది కాదు; నా దగ్గర మొండి ఆడ గుర్రమూ లేదు, అలాంటప్పుడు గుర్రం ఎక్కడిది? అయినా నన్ను తెలిసిన పాండవుడు యుధిష్ఠిరుడు నన్ను గ్రంథికుడు అనే పేరుతో పిలిచారు.
4.12.11
मातलिरिव देवपतेर्दशरथनृपतेः सुमत्र इव यन्ता ।
सुमह इव जामदग्रेस्तथैव तव शिक्षयाम्यश्वान् ॥ ४.१२.११ ॥
దేవేంద్రునికి మాతలి, దశరథ మహారాజుకు సుమంత్రుడు, జమదగ్ని కుమారునికి సుమహుడు వలె, అలాగే నేను మీ అశ్వాలకు శిక్షణ ఇస్తాను.
4.12.12
युधिष्ठिरस्य राजेन्द्र नरराजस्य शासनात् ।
शतसाहस्रकोटीनामश्वानामस्मि रक्षिता ॥ ४.१२.१२ ॥
ఓ రాజేంద్రా! నరరాజైన యుధిష్ఠిరుని ఆజ్ఞతో నేను నూరు లక్షల కోట్ల అశ్వాలకు రక్షకుడను.
4.12.13
यदस्ति किंचिन्मम वाजिवाहनं तदस्तु सर्वं त्वदधीनमद्य वै ।
ये चापि केचिन्मम वाजियोधास्त्वदाश्रयाः सारथयश्च सन्तु मे ॥ ४.१२.१३ ॥
నా దగ్గర ఉన్న అశ్వాలు, రథాలు అన్నీ ఈరోజు నీ ఆధీనంలో ఉండుగాక. నా అశ్వయోధులు, సారథులు కూడా నీ ఆశ్రయంలో ఉండుగాక.
4.12.14
इदं तवेष्टं विहितं सुरोपम …हि यत्ते प्रसमीक्षितं वरम् ।
…ऽनुरूपं हयकर्म दृश्यते विभाति राजेव न कर्म वाजिनाम् ॥ ४.१२.१४ ॥
ఓ దేవతాసమా! ఇది నీకు ఇష్టమైనదిగా, విధిప్రకారం ఏర్పాటు చేయబడినది. నువ్వు బాగా ఆలోచించినది ఉత్తమమైనది. …తగిన అశ్వకర్మ కనిపిస్తోంది; నువ్వు రాజులా ప్రకాశిస్తున్నావు, అశ్వకర్మలా కాదు.
4.12.15
युधिष्ठिरस्यैव हि दर्शनेन मे समं तवेदं प्रियदर्श दर्शनम् ।
कथं नु भृत्यैः स विनाकृतो वने चरत्यनिन्द्यो रमते च पाण्डवः ॥ ४.१२.१५ ॥
యుధిష్ఠిరుని చూడటమే నాకు నీ ఈ దర్శనం సమానంగా ఉంది, ఓ ప్రియదర్శనా! ఆ నిర్దోషుడైన పాండవుడు సేవకులు లేకుండా అడవిలో ఎలా తిరుగుతూ ఇంకా ఆనందిస్తున్నాడు?
4.12.16
तथा स गन्धर्ववरोपमो युवा विराटराज्ञा मुदितेन पूजितः ।
न चैवमन्येऽपि विदुः कथंचन प्रियाभिरामं विचरन्तमन्तरा ॥ ४.१२.१६ ॥
గంధర్వులలో శ్రేష్ఠుని వంటి ఆ యువకుడు విరాట రాజుచే సంతోషంగా సత్కరించబడ్డాడు. అయితే ఇతరులు ఎవ్వరూ, ప్రియులను ఆనందింపజేస్తూ రహస్యంగా తిరుగుతున్న అతడిని ఏ విధంగానూ గుర్తించలేదు.