Mahābhārata · Adhyāya 4.13
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
4.13.1
अथापरोऽदृश्यत वै शशी यथा हुतो हविर्भिर्हि यथाऽध्वरे शिखी ।
तथा समालक्ष्यत चारुदर्शनः प्रकाशयन्सूर्य इवाचिरोदितः ॥ ४.१३.१ ॥
Entonces apareció otro, como la luna, como el fuego ofrecido con oblaciones en el sacrificio; así fue visto, de aspecto agradable, brillando como el sol recién salido.
4.13.2
तमाव्रजन्तं सहदेवमग्रणीर्नृपो विराटो नचिरात्समैक्षत ।
प्रैक्षन्त तं तत्र पृथक्समागताः सभागताः सर्वमनोहरप्रभम्।
युवानमायान्तममित्रकर्शनं प्रमुक्तमभ्रादिव चन्द्रमण्डलम् ॥ ४.१३.२ ॥
El rey Virāṭa, el primero entre ellos, pronto lo vio acercarse, a Sahadeva; los reunidos en la sala lo miraron uno a uno, al joven de un resplandor que cautivaba a todos, tormento de los enemigos, como el disco de la luna liberado de una nube.
4.13.3
यष्ट्या प्रमाणान्वितया सुदर्शनं दामानि पाशं च निबद्ध्य पृष्ठतः ।
मौर्वी च तन्त्रीं महतीं सुसंहितां बालैश्च तारैर्बहुभिः समावृताम् ॥ ४.१३.३ ॥
Con un bastón de medida adecuada, una cosa de buena apariencia; con cuerdas y un lazo atados a la espalda; y una gran cuerda de arco bien unida, cubierta de pelos y de muchas manchas semejantes a estrellas.
4.13.4
स चापि राजानमुवाच वीर्यवान्कुरुष्व मां पार्थिव गोष्ववस्थितम् ।
मया हि गुप्ताः पशवो भवन्तु ते प्रसन्ननिद्राः प्रभवोस्मि वल्लवः ॥ ४.१३.४ ॥
Y aquel valiente también dijo al rey: Ponedme a cuidar el ganado, oh rey; que vuestros rebaños duerman tranquilos, protegidos por mí; soy capaz como pastor.
4.13.5
न श्वापदेभ्यो न च रोगतो भयं न चापि दावान्न च तस्कराद्भयम् ।
पयःप्रभूता बहुला निरामया भवन्ति गावः सुभृता नराधिप ॥ ४.१३.५ ॥
No hay temor de las bestias feroces, ni de la enfermedad, ni del incendio del bosque, ni de los ladrones. Las vacas abundan en leche, son numerosas, sanas y bien cuidadas, oh señor de los hombres.
4.13.6
निशम्य राजा सहदेवभाषितं निरीक्ष्य माद्रीसुतमभ्यनन्दत् ।
उवाच हृष्टो मुदितेन चेतसा न बल्लवत्वं त्वयि वीर लक्षये ॥ ४.१३.६ ॥
Habiendo escuchado las palabras de Sahadeva y mirado al hijo de Mādrī, el rey se alegró. Con el corazón contento dijo: Oh héroe, en ti no percibo la condición de pastor.
4.13.7
धैर्याद्वपुः क्षात्रमिवेह ते दृढं प्रकाशते कौरववंशजस्य वा ।
नापण्डितेयं तव दृश्यते तनुर्भवेह राज्ये मम मन्त्रधर्मभृत् ॥ ४.१३.७ ॥
Tu cuerpo resplandece aquí firmemente por tu entereza, como el de un guerrero, o como el de quien nació en la estirpe de los Kuru. Esta tu forma no parece ignorante; en mi reino sé portador del deber del consejo.
4.13.8
प्रशाधि मत्स्यान्सहराजकानिमान्बृहस्पतिः शत्रुयुतानिवामरान् ।
बलं च मे रक्ष सुवेष सर्वशो गृहाण खङ्गं प्रतिरूपमात्मः ॥ ४.१३.८ ॥
Gobierna a estos Matsyas junto con sus reyes, como Bṛhaspati gobierna a los dioses rodeados de enemigos. Protege también mi ejército en todo sentido, oh bien vestido; empuña una espada que te corresponda.
4.13.9
अनीककर्णाग्रधरो बलस्य मे प्रभुर्भवानस्तु गृहाण कार्मुकम् ॥ ४.१३.९ ॥
Que tú seas el señor, el portador de la vanguardia de mi ejército; así sea. Toma el arco.
4.13.10
विराटराज्ञाऽभिहितः कुरूत्तमः प्रशस्य राजानमभिप्रणम्य च ।
उवाच मत्स्यप्रवरं महापतिः शृणुष्व राजन्मम वाक्यमुत्तमम् ॥ ४.१३.१० ॥
Cuando el rey Virāṭa le habló, el mejor de los Kurus alabó al rey, se inclinó ante él y dijo al mejor de los Matsyas: Escucha mis excelentes palabras, oh rey.
4.13.11
बालो ह्यहं जातिविशेषदूषितः कुतोऽद्य मे नीतिषु युक्तमन्त्रता ।
स्वकर्मतुष्टाश्च वयं नराधिप प्रशाधि मां गोपरिरक्षणेऽनघ ॥ ४.१३.११ ॥
Soy un muchacho, manchado por un defecto de nacimiento; ¿cómo podría yo tener aptitud para el consejo en asuntos de política? Oh señor de los hombres, nosotros estamos contentos con nuestro deber; oh sin mancha, instrúyeme en la protección del ganado.
4.13.12
वैश्योस्मि नाम्नाऽहमरिष्टनेमिर्गोसङ्ख्य आसं कुरुपुङ्गवानाम् ।
वस्तुं त्वयीच्छामि विशांवरिष्ठ तान्राजसिंहान्न हि वेद्मि पार्थान् ॥ ४.१३.१२ ॥
Mi nombre es Ariṣṭanemi y soy un vaiśya; fui pastor entre los toros de los Kurus. Oh el mejor de los pueblos, deseo morar contigo; a esos reyes semejantes a leones, los Pārthas, no los conozco verdaderamente.
4.13.13
न जीवितुं शक्यमतोऽन्यकर्मणा न च त्वदन्यो मम रोचते विभो ॥ ४.१३.१३ ॥
No me es posible vivir de otra ocupación; y, oh señor, nadie más que tú me agrada.
4.13.14
त्वं ब्राह्मणो वा यदि वाऽपि भूमिपः समुद्रनेमीश्वररूपवानसि ।
आचक्ष्व तत्वं त्वममित्रकर्शन न बल्लवत्वं त्वयि विद्यते समम् ॥ ४.१३.१४ ॥
¿Eres un brahmán, o un rey, señor de la tierra ceñida por el océano, de tal figura? Oh destructor de enemigos, dime la verdad; en ti no se hallan igualmente las cualidades de un cocinero.
4.13.15
कस्यामि राज्ञो विषयादिहागतः किं चापि शिल्पं तव विद्यते कृतम् ।
कथं त्वमस्मासु निवत्स्यसे सदा वदस्व किं चापि तवेह वेतनम् ॥ ४.१३.१५ ॥
¿De la tierra de qué rey he venido aquí? ¿Qué arte tuyo está perfeccionado? ¿Cómo permanecerás siempre entre nosotros? Dime, ¿cuál será tu salario aquí?
4.13.16
पञ्चानां पाण्डुपुत्राणां ज्येष्ठो राजा युधिष्ठिरः ।
तस्याष्टौ शतसाहस्रं गवां वर्गाः शतंशतम् ॥ ४.१३.१६ ॥
De los cinco hijos de Pāṇḍu, el mayor es el rey Yudhiṣṭhira. Tiene ocho cientos de miles de rebaños de vacas, cien en cada rebaño.
4.13.17
अपरे दशसाहस्रा द्विस्तावन्तस्तथा परे ।
तेषां गोसङ्ख्य आसं वै तन्त्रीपालेति मां विदुः ॥ ४.१३.१७ ॥
Otros eran de diez mil cada uno, y otros el doble. Yo era el encargado de su cuenta de ganado, y la gente me conocía como Tantrīpāla.
4.13.18
भूतं भव्यं भविष्यच्च यच्चान्यद्गोगतं क्वचित् ।
न मेऽस्त्यविदितं किंचित्समन्ताद्दशयोजनम् ॥ ४.१३.१८ ॥
Lo pasado, lo presente y lo futuro, y cualquier otra cosa concerniente al ganado que exista en algún lugar, no me es desconocido, hasta diez yojanas por todos lados.
4.13.19
गुणाः सुविदिता ह्यासन्मया तस्य महात्मनः ।
आसीच्च स मया तुष्टः कुरुराजो युधिष्ठिरः ॥ ४.१३.१९ ॥
Las virtudes de aquel de gran alma me eran bien conocidas, y el rey Yudhiṣṭhira, rey de los Kurus, estaba complacido conmigo.
4.13.20
अनेन गणिता गावो दुर्विज्ञेया महत्तराः ।
बहुक्षीरतरास्ता वै बह्व्यः सत्यः सपुत्रिकाः ॥ ४.१३.२० ॥
Las vacas contadas por él, difíciles de conocer, muy grandes y de mucha leche, eran muchas, con sus crías.
4.13.21
क्षिप्रं च गावो बहुला भवन्ति न तासु रोगो भवतीह कश्चित् ।
तैस्तैरुपयैर्विदितं मयैतदेतानि शिल्पानि मयि स्थितानि ॥ ४.१३.२१ ॥
Las vacas se multiplican rápidamente y ninguna enfermedad surge entre ellas aquí. Por diversos medios lo he sabido, y estas artes residen en mí.
4.13.22
ऋषभानपि जानामि राजन्पूजितलक्षणान् ।
येषां मूत्रमुपाघ्राय वन्ध्या अपि प्रसूयते ॥ ४.१३.२२ ॥
Oh rey, también conozco a los toros de marcas honradas, cuya orina, al olerla, hace que incluso las mujeres estériles den a luz.
4.13.23
मत्स्याधिपो हर्षकलेन चेतसा माद्रीसुतं पाण्डवमभ्यभाषत ।
नैवानुमन्ये तव कर्म कुत्सितं महीं समग्रामभिपातुमर्हसि ॥ ४.१३.२३ ॥
El señor de los Matsyas, con ánimo alegre, habló al pāṇḍava, hijo de Mādrī: "No apruebo esta acción reprochable tuya; mereces proteger toda la tierra."
4.13.24
अथ त्विदानीं तव रोचते विभो यथेष्टतो गव्यमवेक्ष मामकम् ।
त्वदर्पणा मे पशवो भवन्तु वै पशून्सपालान्भवते ददाम्यहम् ॥ ४.१३.२४ ॥
Ahora, si te place, oh poderoso, mira mi riqueza de ganado cuanto quieras. Que mis rebaños sean reflejo de ti; te doy el ganado junto con sus pastores.
4.13.25
शतं सहस्राणि गवां हि सन्ति वर्णस्यवर्णस्य पृथग्गणानाम् ।
ददामि तेऽहं वरमीप्सितं च यत्त्वदर्पणा मे पशवो भवन्त्विति ॥ ४.१३.२५ ॥
Hay cientos de miles de vacas, de cada color, en rebaños separados. Como el don que deseas, te las doy, para que mi ganado sea reflejo tuyo.
4.13.26
एवं विराटेन समेत्य पाण्डवो लब्ध्वा च गोबल्लवतां यथेष्टतः ।
अज्ञातचर्यामवसन्महात्मा यथा रविश्चास्तगिरिं प्रविष्टः ॥ ४.१३.२६ ॥
Así, tras encontrarse con Virāṭa y obtener, según su deseo, la condición de pastor de vacas, el magnánimo Pāṇḍava vivió en el exilio desconocido, como el sol entra en el monte Astagiri.
4.13.27
एवं विराटे न्यवसंश्च पाण्डवा यथा प्रतिज्ञाभिरमोघविक्रमाः ।
अबुद्धचर्यां चरितुं यथातथं समुद्रनेमीमभिशास्तुमुद्यताः ॥ ४.१३.२७ ॥
Así los Pāṇḍavas habitaron en el reino de Virāṭa, ligados por sus votos, con un valor que nunca es vano, decididos a vivir una vida desconocida y luego a gobernar de nuevo la tierra rodeada por el océano.