മഹാഭാരതം · അധ്യായം 4.15
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
4.15.1
एवं विराटनगरे वसन्तः सत्यविक्रमाः ।
अत ऊर्ध्वं नरव्याघ्राः किमकुर्वत पाण्डवाः ॥ ४.१५.१ ॥
ഇങ്ങനെ വിരാടനഗരത്തിൽ വസിച്ച സത്യപരാക്രമികളായ ആ നരവ്യാഘ്ര പാണ്ഡവർ പിന്നീട് എന്തു ചെയ്തു?
4.15.2
एवं ते न्यवसंस्तत्र प्रच्छन्नाः कुरुनन्दनाः ।
आराधयन्तो राजानां यदकुर्वत तच्छृणु ॥ ४.१५.२ ॥
ഇങ്ങനെ കുരുവംശത്തിന്റെ ആനന്ദങ്ങളായവർ അവിടെ മറഞ്ഞു വസിച്ചു. രാജാവിനെ പ്രസാദിപ്പിച്ചുകൊണ്ട് അവർ ചെയ്തത് കേൾക്കുക.
4.15.3
युधिष्ठिरः सभास्तारः सभ्यानामभवत्प्रियः ।
तथैव च विराटस्य सपुत्रस्य विशांपते ॥ ४.१५.३ ॥
യുധിഷ്ഠിരൻ സഭയുടെ അലങ്കാരമായി സഭാംഗങ്ങൾക്ക് പ്രിയനായി. അതുപോലെ പുത്രനോടൊപ്പമുള്ള വിരാടനും പ്രിയനായി, ഓ പ്രജാപതേ.
4.15.4
स ह्यक्षहृदयज्ञस्तान्क्रीडयामास पाण्डवः ।
अक्षबद्धान्यथाकामं सूत्रबद्धानिव द्विजान् ॥ ४.१५.४ ॥
ചൂതുകരുവിന്റെ ഹൃദയം അറിഞ്ഞ ആ പാണ്ഡവൻ അവരെ തന്റെ ഇഷ്ടാനുസരണം കളിപ്പിച്ചു, നൂലിൽ കെട്ടിയ പക്ഷികളെപ്പോലെ ചൂതുകരുവിനാൽ ബന്ധിതരായവരെ.
4.15.5
अज्ञातं च विराटस्य विजित्य वसु धर्मराट् ।
भ्रातृभ्यः पुरुषव्याघ्रो यथेष्टं संप्रयच्छति ॥ ४.१५.५ ॥
വിരാടന്റെ അറിയാത്ത സമ്പത്ത് ജയിച്ച്, ധർമ്മരാജൻ, പുരുഷവ്യാഘ്രൻ, സഹോദരന്മാർക്ക് ഇഷ്ടാനുസരണം നൽകുന്നു.
4.15.6
भीमसेनोपि मांसानि भक्ष्याणि विविधानि च ।
अतिसृष्टानि मत्स्येन विक्रीणन्निव भ्रातृषु ॥ ४.१५.६ ॥
ഭീമസേനനും മത്സ്യരാജാവ് അയച്ച വിവിധതരം മാംസങ്ങളും ഭക്ഷ്യവസ്തുക്കളും സഹോദരന്മാർക്കിടയിൽ വിൽക്കുന്നതുപോലെ വിതരണം ചെയ്യുന്നു.
4.15.7
वासांसि परिजीर्णानि लब्धान्यन्तःपुरेऽर्जुनः ।
विक्रीणन्निव सर्वेभ्यः पाण्डवेभ्यः प्रयच्छति ॥ ४.१५.७ ॥
അന്തഃപുരത്തിൽ ലഭിച്ച പഴകി ജീർണിച്ച വസ്ത്രങ്ങൾ അർജുനൻ വിൽക്കുന്നവനെപ്പോലെ പാണ്ഡവരെല്ലാവർക്കും നൽകി.
4.15.8
नकुलोपि धनं लब्ध्वा कृते कर्मणि वाजिनाम् ।
तुष्टे तस्मिन्नरपतौ पाण्डवेभ्यः प्रयच्छति ॥ ४.१५.८ ॥
നകുലനും കുതിരകളുടെ ജോലി ചെയ്തതിന് ലഭിച്ച ധനം, ആ രാജാവ് സന്തുഷ്ടനായപ്പോൾ, പാണ്ഡവർക്ക് നൽകി.
4.15.9
सहदेवोपि गोपानां वेषमास्थाय पाण्डवः ।
दधि क्षीरं घृतं चैव पाण्डवेभ्यः प्रयच्छति ॥ ४.१५.९ ॥
സഹദേവനും ഗോപാലവേഷം ധരിച്ച് തൈര്, പാൽ, നെയ്യ് എന്നിവ പാണ്ഡവർക്ക് നൽകുന്നു.
4.15.10
कृष्णा तु सर्वान्भ्रातॄंस्तान्निरीक्षन्ती तपस्विनी ।
यथा पुनरविज्ञाता तथा चरति भामिनी ॥ ४.१५.१० ॥
എന്നാൽ കൃഷ്ണ, ആ സഹോദരന്മാരെയെല്ലാം നോക്കിക്കൊണ്ട്, തപസ്വിനിയെപ്പോലെ, തിരിച്ചറിയപ്പെടാതെ ആ ഭാമിനി സഞ്ചരിക്കുന്നു.
4.15.11
एवं संभावयन्तस्ते तदाऽन्योन्यं महारथाः ।
विराटनगरे चेरुः पुनर्गर्भधृता इव ॥ ४.१५.११ ॥
ഇങ്ങനെ പരസ്പരം ബഹുമാനിച്ചുകൊണ്ട് ആ മഹാരഥന്മാർ വിരാടനഗരത്തിൽ സഞ്ചരിച്ചു, വീണ്ടും ഗർഭത്തിൽ വഹിക്കപ്പെട്ടവരെപ്പോലെ.
4.15.12
साशङ्का धार्तराष्ट्रस्य भयात्पाण्डुसुतास्तदा ।
प्रेक्षमाणास्तदा कृष्णामूपुश्छन्ना नराधिप ॥ ४.१५.१२ ॥
ഹേ നരാധിപാ, അപ്പോൾ ധൃതരാഷ്ട്രപുത്രന്റെ ഭയത്താൽ ശങ്കിതരായി, മറഞ്ഞിരുന്ന് കൃഷ്ണയെ നോക്കിക്കൊണ്ട് പാണ്ഡുപുത്രന്മാർ അവിടെ വസിച്ചു.
4.15.13
अथ मासे चतुर्थे तु शङ्करस्य महोत्सवः ।
आसीत्समृद्धो मत्स्येषु पुरुषाणां सुसंमतः ॥ ४.१५.१३ ॥
അനന്തരം നാലാം മാസത്തിൽ മത്സ്യദേശത്ത് ശങ്കരന്റെ മഹോത്സവം നടന്നു; അത് സമൃദ്ധവും ജനങ്ങൾക്ക് ഏറെ പ്രിയങ്കരവുമായിരുന്നു.
4.15.14
तत्र मल्लाः समापेतुर्दिग्भ्यो राजन्सहस्रशः ॥ ४.१५.१४ ॥
രാജാവേ, അവിടെ ദിക്കുകളിൽനിന്ന് ആയിരക്കണക്കിന് മല്ലന്മാർ ഒത്തുകൂടി.
4.15.15
महाकाया महावीर्याः कालकेया इवासुराः ।
वीर्योन्मत्ता बलोदग्रा राज्ञा समभिपूजिताः ॥ ४.१५.१५ ॥
അവർ മഹാകായന്മാരും മഹാവീര്യന്മാരുമായിരുന്നു; കാലകേയ അസുരന്മാരെപ്പോലെ; ബലത്താൽ മത്തന്മാരും ശക്തിഗർവ്വാൽ ഉയർന്നവരും; രാജാവിനാൽ ആദരിക്കപ്പെട്ടവരും.
4.15.16
सिंहस्कन्धकटिग्रीवाः स्ववदाता मनस्विनः ।
असकृल्लब्धलक्षास्ते रङ्गे पार्थिवसन्निधौ ॥ ४.१५.१६ ॥
സിംഹത്തിന്റെ തോളും അരക്കെട്ടും കഴുത്തും ഉള്ളവർ; നല്ല വെളുത്ത നിറമുള്ളവർ; മനസ്വികൾ; രാജസന്നിധിയിൽ രംഗത്ത് പലതവണ ലക്ഷ്യം നേടിയവർ.
4.15.17
तेषामेको महानासीत्सर्वमल्लानथाह्वयत् ।
व्यावल्गमानो ददृशे गर्जितोद्गतिभिः स्थितः ॥ ४.१५.१७ ॥
അവരിൽ ഒരാൾ മഹാനായിരുന്നു; അവൻ എല്ലാ മല്ലന്മാരെയും വെല്ലുവിളിച്ചു. ഗർജ്ജിച്ചും ചാടിമറിഞ്ഞും നിൽക്കുന്നവനായി അവൻ കാണപ്പെട്ടു.
4.15.18
वित्रस्तमनसः सर्वे मल्लास्ते हतचेतसः ।
अवाङ्भुखाश्च भीताश्च मल्लाश्चान्ये विचेतसः ॥ ४.१५.१८ ॥
ആ മല്ലന്മാരെല്ലാം മനം പതറി, ബോധം നഷ്ടപ്പെട്ടവരായി; തല താഴ്ത്തി ഭയന്നു. മറ്റു മല്ലന്മാരും കലങ്ങി മതിഭ്രമത്തിലായി.
4.15.19
व्यसुत्वमपरे चैव वाञ्छन्ति प्रतिविह्वलाः ।
गां प्रवेष्टुमथेच्छन्ति खं गन्तुमिव चोत्थिताः ॥ ४.१५.१९ ॥
മറ്റു ചിലർ ഭയംകൊണ്ട് പരിഭ്രമിച്ച് മരണം ആഗ്രഹിച്ചു; ചിലർ ഭൂമിയിൽ പ്രവേശിക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ചു; ചിലർ എഴുന്നേറ്റ് ആകാശത്തിലേക്ക് പോകാനെന്നപോലെ നിന്നു.
4.15.20
त्रस्ताः शान्ता विषणाङ्गा निःशब्दं विह्वलेक्षणाः ।
विराटराजमल्लास्ते भग्नदर्पा हतप्रभाः ॥ ४.१५.२० ॥
ഭയന്നും ശാന്തരായും, ശരീരം തളർന്നും, പരിഭ്രമിച്ച കണ്ണുകളോടെയും, വിരാടരാജാവിന്റെ ആ മല്ലന്മാർ നിശ്ശബ്ദരായി; അവരുടെ അഹങ്കാരം തകർന്ന് തേജസ്സ് നഷ്ടപ്പെട്ടു.
4.15.21
मल्लेन्द्रनिहताः सर्वे न किंचित्प्रवदन्ति ते ।
मल्ल उद्वीक्ष्य तान्मल्लांस्रस्तान्वाक्यमुवाचह ॥ ४.१५.२१ ॥
മല്ലേന്ദ്രനാൽ വീഴ്ത്തപ്പെട്ട അവരെല്ലാവരും ഒന്നും മിണ്ടിയില്ല. അപ്പോൾ ആ മല്ലൻ ഭയന്നുനിൽക്കുന്ന ആ മല്ലന്മാരെ നോക്കി ഈ വാക്ക് പറഞ്ഞു.
4.15.22
आगतं मल्लराजं मां कृत्स्ने पृथिविमण्डले ।
सिंहव्याघ्रगणैः सार्धं क्रीडन्तं विद्धि भूपते ॥ ४.१५.२२ ॥
ഭൂപതേ, ഭൂമണ്ഡലം മുഴുവൻ വന്ന എന്നെ മല്ലരാജാവായി അറിയുക; സിംഹങ്ങളും കടുവകളുമായി കളിക്കുന്നവനാണ് ഞാൻ.
4.15.23
मल्लेन्द्रस्य वचः श्रुत्वा बलदर्पसमन्वितम् ।
विराटो वीक्ष्य तान्मल्लांस्त्रस्तान्वाक्यमुवाच ह ॥ ४.१५.२३ ॥
ബലദർപ്പം നിറഞ്ഞ മല്ലേന്ദ്രന്റെ ആ വാക്കുകൾ കേട്ട് വിരാടൻ ഭയന്ന ആ മല്ലന്മാരെ നോക്കി ഈ വാക്ക് പറഞ്ഞു.
4.15.24
अनेन सह मल्लेन को योद्धुं शक्तिमान्नरः ॥ ४.१५.२४ ॥
ഈ മല്ലനോട് യുദ്ധം ചെയ്യാൻ കഴിവുള്ള മനുഷ്യൻ ആരുണ്ട്?
4.15.25
इत्युक्तास्ते विराटेन सर्वे मल्ला विशांपते ।
तूष्णीमासंस्ततो राजा क्रोधाविष्ट उवाच ह ॥ ४.१५.२५ ॥
ഹേ പ്രജാപതേ, വിരാടൻ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞപ്പോൾ എല്ലാ മല്ലന്മാരും മൗനമായിരുന്നു. അപ്പോൾ കോപം നിറഞ്ഞ രാജാവ് സംസാരിച്ചു.
4.15.26
ग्रामांश्च वेतनान्येपां मल्लानां हारयाम्यहम् ।
ततो युधिष्ठिरोऽवादीच्छ्रुत्वा मात्स्यपतेर्वचः ॥ ४.१५.२६ ॥
"ഈ മല്ലന്മാരുടെ ഗ്രാമങ്ങളും വേതനവും ഞാൻ പിടിച്ചെടുക്കും" എന്ന മത്സ്യരാജാവിന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട് യുധിഷ്ഠിരൻ സംസാരിച്ചു.
4.15.27
अस्ति मल्लो महाराज मया दृष्टो युधिष्ठिरे ।
अनेन सह मल्लेन योद्धुं शक्नोति भूपते ॥ ४.१५.२७ ॥
"മഹാരാജാവേ, യുധിഷ്ഠിരന്റെ (നഗരത്തിൽ) ഞാൻ ഒരു മല്ലനെ കണ്ടിട്ടുണ്ട്. ഈ മല്ലനോട് പൊരുതാൻ അവന് കഴിയും, ഭൂപതേ."
4.15.28
योसौ मल्लो मया दृष्टः पूर्वं यौधिष्ठिरे पुरे ।
सोयं मल्लो वसत्येप राजंस्तव महानसे ॥ ४.१५.२८ ॥
"മുമ്പ് യുധിഷ്ഠിരന്റെ നഗരത്തിൽ ഞാൻ കണ്ട ആ മല്ലൻ ഇവനാണ്; രാജാവേ, ഇവൻ നിന്റെ പാചകശാലയിൽ വസിക്കുന്നു."
4.15.29
युधिष्ठिरवचः श्रुत्वा व्यक्तमाहेति पार्थिवः ।
सोप्यथाहूयतां क्षिप्रं योद्धुं मल्लेन संप्रति ॥ ४.१५.२९ ॥
യുധിഷ്ഠിരന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട് രാജാവ് വ്യക്തമായി പറഞ്ഞു: "അവനെ വേഗം വിളിക്കൂ, ഇപ്പോൾത്തന്നെ ഈ മല്ലനോട് പൊരുതാൻ."
4.15.30
भीमसेनो विराटेन आहूतश्चोदितस्तथा ।
योद्धुं ततोऽब्रवीद्वाक्यं योद्धुं शक्नोमि भूपते ॥ ४.१५.३० ॥
വിരാടനാൽ വിളിക്കപ്പെട്ടും പ്രേരിപ്പിക്കപ്പെട്ടും ഭീമസേനൻ അപ്പോൾ പറഞ്ഞു: "ഭൂപതേ, എനിക്ക് പൊരുതാൻ കഴിയും."
4.15.31
नरेन्द्र ते प्रभावेन श्रिया शक्त्या च शासनात् ।
अनेन सह मल्लेन योद्धुं राजेन्द्र शक्नुयाम् ॥ ४.१५.३१ ॥
നരേന്ദ്ര, അങ്ങയുടെ പ്രഭാവത്താലും ഐശ്വര്യത്താലും ശക്തിയാലും അങ്ങയുടെ കല്പനയാലും, രാജേന്ദ്ര, ഈ മല്ലനോടു യുദ്ധം ചെയ്യാൻ എനിക്കു കഴിയും.
4.15.32
युधिष्ठिरकृतं ज्ञात्वा श्रिया तव विशांपते ।
महादेवस्य भक्त्या च तं मल्लं पातयाम्यहम् ॥ ४.१५.३२ ॥
വിശാംപതേ, യുധിഷ്ഠിരൻ ചെയ്തത് അറിഞ്ഞ്, അങ്ങയുടെ ഐശ്വര്യത്താലും മഹാദേവഭക്തിയാലും ആ മല്ലനെ ഞാൻ വീഴ്ത്തും.
4.15.33
चोदितो भीमसेनस्तु मल्लमाहूय मण्डले ।
योद्धुं व्यवस्थितो वीरो रेणुं संमृज्य हस्तयोः।
मत्तो गज इवान्यं तु योद्धुं समुपचक्रमे ॥ ४.१५.३३ ॥
പ്രേരിതനായ ഭീമസേനൻ ആ മല്ലനെ വിളിച്ച് രംഗത്ത് യുദ്ധത്തിനായി നിന്നു; വീരൻ കൈകളിലെ പൊടി തുടച്ച്, മദിച്ച ആനയെപ്പോലെ മറ്റൊരുവനോടു യുദ്ധം തുടങ്ങി.
4.15.34
अथ सूदेन तं मल्लं योधयामास मत्स्यराट्र ॥ ४.१५.३४ ॥
പിന്നെ സൂദൻ (പാചകക്കാരന്റെ വേഷത്തിലുള്ള ഭീമൻ) ആ മല്ലനെ മത്സ്യരാജാവിന്റെ മുന്നിൽ യുദ്ധം ചെയ്യിച്ചു.
4.15.35
नोद्यमानस्तदा भीमो दुःखेनेवाकरोन्मतिम् ।
न हि शक्नोम्यशक्तोपि प्रत्याख्यातुं नराधिपं ॥ ४.१५.३५ ॥
അപ്പോൾ പ്രേരിതനായിട്ടും ഭീമൻ ദുഃഖത്തോടെ ഒരു തീരുമാനമെടുത്തതുപോലെ; അശക്തനായിരുന്നാലും ആ നരാധിപനെ നിരസിക്കാൻ എനിക്കു കഴിയില്ലല്ലോ.
4.15.36
ततः स पुरुषव्याघ्रः शार्दूलशिथिलं चरन् ।
प्रविवेश महारङ्गं विराटमभिहर्षयन् ॥ ४.१५.३६ ॥
അപ്പോൾ ആ പുരുഷവ്യാഘ്രൻ, കടുവയെപ്പോലെ അയഞ്ഞ നടപ്പോടെ നടന്ന്, വിരാടനെ സന്തോഷിപ്പിച്ചുകൊണ്ട് ആ മഹാരംഗത്തിൽ പ്രവേശിച്ചു.
4.15.37
बवन्ध कक्षां कौन्तेयस्ततः संहर्षयञ्जनम् ।
ततस्तु वृत्रसङ्काशं भीमो मल्लं समाह्वयत् ॥ ४.१५.३७ ॥
അപ്പോൾ കുന്തീപുത്രൻ അരപ്പട്ട കെട്ടി ജനങ്ങളെ ഹർഷിപ്പിച്ചു; പിന്നെ വൃത്രനു തുല്യനായ ആ മല്ലനെ ഭീമൻ വെല്ലുവിളിച്ചു.
4.15.38
जीमूतं नाम तं तत्र मल्लप्रख्यातविक्रमम् ।
कक्षे मल्लं गृहीत्वाऽथ ननाद बहु सिंहवत् ॥ ४.१५.३८ ॥
അവിടെ മല്ലന്മാരിൽ വീര്യത്തിന് പ്രസിദ്ധനായ ജീമൂതൻ എന്ന ആ മല്ലനെ അരയിൽ പിടിച്ച് സിംഹത്തെപ്പോലെ ഉച്ചത്തിൽ ഗർജിച്ചു.
4.15.39
तावुभौ सुमहोत्साहावुभौ भीमपराक्रमौ ।
मत्ताविव महाकायौ वारणौ षष्ठिहायनौ ॥ ४.१५.३९ ॥
ആ രണ്ടുപേരും മഹോത്സാഹമുള്ളവർ; ഇരുവരും ഭീമന്റെ വീര്യമുള്ളവർ; മദിച്ച, വലിയ ശരീരമുള്ള, അറുപതു വയസ്സായ ആനകളെപ്പോലെ അവർ ഇരുന്നു.
4.15.40
ततस्तौ नरशार्दूलौ बाहुयुद्धं समीयतु ।
वीरौ परमसंहृष्टावन्योन्यजयकाङ्क्षिणौ ॥ ४.१५.४० ॥
അപ്പോൾ ആ രണ്ടു നരശാർദൂലന്മാരും ബാഹുയുദ്ധത്തിൽ ഏർപ്പെട്ടു; ആ വീരന്മാർ അത്യധികം സന്തോഷിച്ച് പരസ്പരം ജയിക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ചു.
4.15.41
उभौ परमसंहृष्टौ बलेनातिबलावुभौ ।
अन्योन्यस्यान्तरं प्रेप्सू परस्परजयैषिणौ ॥ ४.१५.४१ ॥
ഇരുവരും അത്യധികം സന്തോഷത്തോടെ, ബലത്തിൽ അതിബലന്മാരായി, ഒരാളുടെ വിടവു (ദൗർബല്യം) തേടി, പരസ്പരം ജയം ആഗ്രഹിച്ചു.
4.15.42
कृतप्रतिकृतैश्चित्रैर्बाहुभिश्च सुसङ्कटैः ।
सन्निपातावधूतैश्च प्रमाथोन्मथनैस्तथा ॥ ४.१५.४२ ॥
വിചിത്രമായ പ്രത്യാക്രമണങ്ങളാലും, അതിഭയങ്കരമായ കൈകളാലും, കൂട്ടിയിടിച്ചു കുടഞ്ഞും, അതുപോലെ കുലുക്കിയും എടുത്തെറിഞ്ഞും (പോരാടി).
4.15.43
क्षेपणैर्मुष्टिभिश्चैव वराहोद्धूतनिस्स्वनैः ।
तलैर्वज्रनिपातैश्च प्रसृष्टाभिस्तथैव च ॥ ४.१५.४३ ॥
എറിയലുകളാലും മുഷ്ടികളാലും, പന്നി ഉയർത്തപ്പെടുമ്പോഴത്തെ ഗർജ്ജനശബ്ദത്തോടെയും, കൈപ്പത്തിയടികളാലും, വജ്രപാതസമാന പ്രഹാരങ്ങളാലും, നീട്ടിയ അടികളാലും — അതുപോലെതന്നെ.
4.15.44
शलाकानखपातैश्च पादोद्धूतैश्च दारुणैः ।
जानुभिश्चाश्मनिर्घोषैः शिरोभिश्चावघट्टनैः ॥ ४.१५.४४ ॥
മൂർച്ചയുള്ള നഖപ്രഹാരങ്ങളാലും, കാലുകളുടെ ഭയങ്കര ചവിട്ടുകളാലും, മുട്ടുകളാലും, കല്ലിടിക്കുന്നതുപോലുള്ള ശബ്ദങ്ങളോടെയും, തലകൾ കൂട്ടിയിടിക്കുന്നതിനാലും.
4.15.45
तद्युद्धमभवद्धोरमशस्त्रं बाहुतेजसा ।
बलप्राणेन शूराणां समाजोत्सवसन्निधौ ॥ ४.१५.४५ ॥
ആ യുദ്ധം ഭയങ്കരമായിരുന്നു; ആയുധമില്ലാതെ, ഭുജങ്ങളുടെ തേജസ്സാൽ, വീരന്മാരുടെ ബലപ്രാണത്താൽ, ഉത്സവസഭയുടെ സന്നിധിയിൽ.
4.15.46
अरज्यत जनः सर्वः सोत्क्रुष्टनिनदोत्थितः ।
बलिनोः संयुगे राजन्वृत्रवासवयोरिव ॥ ४.१५.४६ ॥
എല്ലാ ജനങ്ങളും ആനന്ദിച്ചു; ആർപ്പുവിളികളും ഗർജ്ജനങ്ങളുമായി എഴുന്നേറ്റു; രാജാവേ, രണ്ട് ബലവാന്മാരുടെ യുദ്ധത്തിൽ — വൃത്രന്റെയും വാസവന്റെയും പോലെ.
4.15.47
प्रकर्षणाकर्षणयोरभ्याकर्षविकर्षणैः ।
आकर्षतुरथान्योन्यं जानुभिश्चापि जन्घतुः ॥ ४.१५.४७ ॥
വലിക്കലും ഇഴയ്ക്കലുമായ പിടിത്തങ്ങളാൽ, ഇങ്ങോട്ടും അങ്ങോട്ടും വലിച്ച്, ഇരുവരും പരസ്പരം വലിച്ചു; മുട്ടുകൾകൊണ്ടും പ്രഹരിച്ചു.
4.15.48
ततः शब्देन महता भर्त्सयन्तौ परस्परम् ।
व्यूढोरस्कौ दीर्घभुजौ नियुद्धकुशलावुभौ।
बाहुभिः समसज्जेतामायसैः परिघैरिव ॥ ४.१५.४८ ॥
അപ്പോൾ വലിയ ശബ്ദത്തോടെ പരസ്പരം ആക്ഷേപിച്ച്, വിശാലമാർവുള്ള, നീണ്ട ഭുജങ്ങളുള്ള, മല്ലയുദ്ധത്തിൽ വിദഗ്ധരായ ഇരുവരും ഇരുമ്പ് കമ്പികൾ പോലെ കൈകളാൽ പരസ്പരം പിടിച്ചു.
4.15.49
उत्पपाताथ वेगेन मल्लं कक्षे गृहीतवान् ।
पार्श्वं निगृह्य हस्तेन पातयामास मल्लकम् ॥ ४.१५.४९ ॥
പിന്നെ വേഗത്തിൽ ചാടി മല്ലനെ അരക്കെട്ടിൽ പിടിച്ചു. കൈകൊണ്ട് അവന്റെ വാരിയെല്ല് അമർത്തി മല്ലനെ വീഴ്ത്തി.
4.15.50
चकर्ष दोर्भ्यामुत्पात्य भीमो मल्लममित्रहा ।
निनदं तमभिक्रोशञ्शार्दूल इव वारणम् ॥ ४.१५.५० ॥
ശത്രുഘാതകനായ ഭീമൻ മല്ലനെ രണ്ടു ഭുജങ്ങളാലും ഉയർത്തി വലിച്ചു. കടുവ ആനയെ വലിക്കുംപോലെ ഗർജിച്ചുകൊണ്ട് അവൻ അവനെ വലിച്ചിഴച്ചു.
4.15.51
समुद्यम्य महाबाहुर्भ्रामयामास वीर्यवान् ।
ततो मल्लाश्च मत्स्याश्च विस्मयं चक्रिरे परम् ॥ ४.१५.५१ ॥
മഹാബാഹുവായ വീര്യവാനായ ഭീമൻ അവനെ ഉയർത്തി ചുഴറ്റി. അപ്പോൾ മല്ലന്മാരും മത്സ്യന്മാരും വലിയ വിസ്മയത്തിലായി.
4.15.52
भ्रामयित्वा शतगुणं गतसत्वमचेतनम् ।
प्रत्यपिंषन्महाबाहुर्मल्लं भुवि वृकोदरः ॥ ४.१५.५२ ॥
നൂറു തവണ ചുഴറ്റി, ജീവനറ്റ ബോധശൂന്യനായ മല്ലനെ മഹാബാഹുവായ വൃകോദരൻ നിലത്ത് തല്ലിവീഴ്ത്തി.
4.15.53
तस्मिन्विनिहते वीरे जीमूते लोकविश्रुते ।
विराटः परमं हर्षमगच्छद्वान्धवैः सह ॥ ४.१५.५३ ॥
ലോകപ്രസിദ്ധനായ ആ വീരൻ ജീമൂതൻ വധിക്കപ്പെട്ടപ്പോൾ വിരാടൻ ബന്ധുക്കളോടൊപ്പം പരമമായ സന്തോഷം പ്രാപിച്ചു.
4.15.54
प्रहर्षात्प्रददौ वित्तं बहु राज महामनाः ।
वललाय महारङ्गे यथा वैश्रवणस्तथा ॥ ४.१५.५४ ॥
സന്തോഷത്താൽ മഹാമനസ്കനായ രാജാവ് വളരെ ധനം നൽകി. ആ മഹാരംഗത്ത് കുബേരനെപ്പോലെ അവൻ ആഹ്ലാദത്തോടെ ഉരുണ്ടു.
4.15.55
एवं स सुबहून्मल्लान्पुरुषांश्च महाबलान् ।
विनिघ्नन्मत्स्यराजस्य प्रीतिमाहरदुत्तमाम् ॥ ४.१५.५५ ॥
ഇങ്ങനെ അവൻ അനേകം മല്ലന്മാരെയും മഹാബലശാലികളായ പുരുഷന്മാരെയും വധിച്ച് മത്സ്യരാജാവിന് അത്യുത്തമമായ സന്തോഷം നൽകി.
4.15.56
यदाऽस्य तुल्यः पुरुषो न कश्चितत्र विद्यते ।
ततो व्याघ्रैश्च सिंहैश्च द्विरदैश्चाप्ययोधयत् ॥ ४.१५.५६ ॥
അവിടെ അവനു തുല്യനായ ഒരു പുരുഷനും ഇല്ലാതായപ്പോൾ അവൻ കടുവകളോടും സിംഹങ്ങളോടും ആനകളോടും യുദ്ധം ചെയ്തു.
4.15.57
विराटेन प्रदत्तानि चित्राणि विविधानि च ।
स्थितेभ्यः पुरुषेभ्यश्च दत्त्वा द्रव्याणि जग्मिवान् ॥ ४.१५.५७ ॥
വിരാടൻ നൽകിയ വിവിധവും വിചിത്രവുമായ സമ്മാനങ്ങൾ അവിടെ നിന്ന പുരുഷന്മാർക്കു കൊടുത്ത ശേഷം അവൻ പോയി.
4.15.58
पुनरन्तःपुरगतः स्त्रीणां मध्ये वृकोदरः ।
योध्यते स विराटस्य गजैः सिंहैर्महाबलैः ॥ ४.१५.५८ ॥
വീണ്ടും അന്തഃപുരത്തിൽ സ്ത്രീകളുടെ മധ്യത്തിൽ ഇരുന്ന വൃകോദരൻ വിരാടന്റെ മഹാബലശാലികളായ ആനകളോടും സിംഹങ്ങളോടും യുദ്ധം ചെയ്യുന്നു.
4.15.59
बीभत्सुरपि गीतेन नृत्तेनापि च पाण्डवः ।
विराटं तोषयामास सर्वाश्चान्तःपुरस्त्रियः ॥ ४.१५.५९ ॥
ബീഭത്സുവായ അർജുനനും പാട്ടുകൊണ്ടും നൃത്തംകൊണ്ടും വിരാടനെയും അന്തഃപുരത്തിലെ എല്ലാ സ്ത്രീകളെയും സന്തോഷിപ്പിച്ചു.
4.15.60
अश्वैर्विनीतैर्जवनैस्तत्रतत्र समागतः ।
तोपयामास राजानं नकुलो नृपसत्तमम्।
तस्मै प्रदेयं प्रायच्छत्प्रीतो राजा धनं बहु ॥ ४.१५.६० ॥
അവിടവിടെ വന്ന പരിശീലനം ലഭിച്ച വേഗമേറിയ കുതിരകളാൽ നകുലൻ രാജശ്രേഷ്ഠനായ വിരാടനെ സന്തോഷിപ്പിച്ചു. പ്രസന്നനായ രാജാവ് അവന് ധാരാളം സമ്പത്ത് നൽകി.
4.15.61
विनीतान्वृपभान्दृष्ट्वा सहदेवस्य चाभितः ।
धनं ददौ बहुविधं विराटः पुरुषर्षभः ॥ ४.१५.६१ ॥
സഹദേവന്റെ ചുറ്റുമുള്ള പരിശീലനം ലഭിച്ച കാളകളെ കണ്ട്, പുരുഷശ്രേഷ്ഠനായ വിരാടൻ അവന് പലവിധ ധനം നൽകി.
4.15.62
द्रौपदी प्रेक्ष्य तान्सर्वान्क्लिश्यमानान्महारथान् ।
नातिप्रीतमना राजन्निश्वासपरमाऽभवत् ॥ ४.१५.६२ ॥
രാജാവേ, ക്ലേശിക്കുന്ന ആ മഹാരഥന്മാരെയെല്ലാം കണ്ട് ദ്രൗപദി സന്തോഷമില്ലാത്ത മനസ്സോടെ നെടുവീർപ്പിട്ടു.
4.15.63
एवं ते न्यवसंस्तत्र प्रच्छन्नाः पुरुषर्षभाः ।
कर्माणि तस्य कुर्वाणा विराटनृपतेस्तदा ॥ ४.१५.६३ ॥
ഇങ്ങനെ ആ പുരുഷശ്രേഷ്ഠന്മാർ അവിടെ ഒളിഞ്ഞു വസിച്ചു; അപ്പോൾ വിരാടരാജാവിന്റെ കർമ്മങ്ങൾ ചെയ്തുകൊണ്ടിരുന്നു.