Vedyatra वेदयात्रा
തിരയുക

മഹാഭാരതം · അധ്യായം 4.3

हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย

പദാർഥങ്ങളോടെ വായിക്കുക

4.3.1

एवं निर्दिश्य चात्मानं निश्वसन्नुष्णमार्तिजम् ।
विमुञ्चन्नश्रु नेत्राभ्यां भीमसेनमुवाच ह ॥ ४.३.१ ॥

ഇങ്ങനെ സ്വയം പരിചയപ്പെടുത്തി, ദുഃഖത്തിൽ നിന്നുയരുന്ന ചൂടുള്ള ദീർഘനിശ്വാസം വിട്ടുകൊണ്ട്, കണ്ണുകളിൽ നിന്ന് കണ്ണീർ പൊഴിച്ചുകൊണ്ട് അദ്ദേഹം ഭീമസേനനോട് പറഞ്ഞു.

4.3.2

भीमसेन कथं कर्म मात्स्यराष्ट्रे करिष्यसि ।
हत्वा क्रोधवशांस्तत्र पर्वते गन्धमादने ॥ ४.३.२ ॥

ഭീമസേനാ, മത്സ്യരാജ്യത്തിൽ നീ എങ്ങനെ കർമ്മം ചെയ്യും? അവിടെ ഗന്ധമാദന പർവതത്തിൽ ക്രോധവശരായവരെ നീ കൊന്നുവല്ലോ.

4.3.3

यक्षान्क्रोधाभिताम्राक्षान्राक्षसांश्चापि पौरुषात् ।
प्रादाः पाञ्चालकन्यायै पद्मानि सुबहून्यपि ॥ ४.३.३ ॥

കോപത്താൽ ചുവന്ന കണ്ണുകളുള്ള യക്ഷന്മാരെയും രാക്ഷസന്മാരെയും നീ നിന്റെ പൗരുഷത്താൽ ജയിച്ചു; പാഞ്ചാലപുത്രിക്ക് ഒരുപാട് താമരകൾ നൽകി.

4.3.4

बकं राक्षसराजानं भीषणं पुरुषादकम् ।
जघ्निवानसि कौन्तेय ब्राह्मणार्थमरिन्दम।
क्षेमा चाभयसंवीता सैकचक्रा त्वया कृता ॥ ४.३.४ ॥

കൗന്തേയാ, ശത്രുനിഗ്രഹാ, ഒരു ബ്രാഹ്മണനുവേണ്ടി ഭയങ്കരനായ നരഭോജി രാക്ഷസരാജാവായ ബകനെ നീ കൊന്നു; ഏകചക്ര നഗരത്തെ സുരക്ഷിതവും ഭയരഹിതവുമാക്കി.

4.3.5

हिडिम्बं च महावीर्यं किर्मीरं चैव राक्षसम् ।
त्वया हत्वा महाबाहो वनं निष्कण्टकं कृतम् ॥ ४.३.५ ॥

മഹാബാഹോ, മഹാവീര്യനായ ഹിഡിംബനെയും രാക്ഷസനായ കിർമീരനെയും നീ കൊന്ന് കാടിനെ മുള്ളില്ലാത്തതാക്കി.

4.3.6

आपदं चापि संप्राप्ता द्रौपदी चारुहासिनी ।
जटासुरवधं कृत्वा वयं च परिमोक्षिताः ॥ ४.३.६ ॥

മനോഹരമായ പുഞ്ചിരിയുള്ള ദ്രൗപദിയും ആപത്തിലകപ്പെട്ടു; ജടാസുരനെ വധിച്ച് നീ ഞങ്ങളെ മോചിപ്പിച്ചു.

4.3.7

मत्स्यराजांन्तिके तात वीर्यपूर्णोऽत्यमर्षणः ।
वृकोदर विराटस्य बलीयान्दुर्बलीयसः।
समीपे नगरे तस्य वत्स्यसे केन कर्मणा ॥ ४.३.७ ॥

പ്രിയനേ, മത്സ്യരാജാവിന്റെ സമീപം, വീര്യം നിറഞ്ഞവനും അതിക്രോധിയുമായ വൃകോദരാ, വിരാടന്റെ ബലവാനെ ദുർബലനെപ്പോലെ, അവന്റെ നഗരത്തിൽ ഏത് ജോലിയാൽ നീ വസിക്കും?

4.3.8

सूदोऽहं वललो नाम्ना सूपकारो नराधिप ।
उपस्थास्यामि राजानं विराटमिति रोचये ॥ ४.३.८ ॥

ഞാൻ വല്ലളൻ എന്ന പേരുള്ള സൂപകാരനാണ്, നരാധിപാ. വിരാടരാജാവിനെ സേവിക്കുന്നത് എനിക്ക് ഉചിതമെന്ന് തോന്നുന്നു.

4.3.9

रसान्नानाविधांश्चापि स्वादूंश्च मधुरांस्तथा ।
सूपांश्चापि करिष्यामि कुशलोस्मि महानसे ॥ ४.३.९ ॥

പലതരം രുചിയുള്ള അന്നങ്ങളും മധുരവും രുചികരവുമായ വിഭവങ്ങളും സൂപ്പുകളും ഞാൻ ഉണ്ടാക്കും; ഞാൻ അടുക്കളയിൽ വിദഗ്ധനാണ്.

4.3.10

कृतपूर्वाणि यान्यस्य व्यञ्जनानि सुशिक्षितैः ।
तान्यप्यभिभविष्यामि प्रीतिं संजनयन्नहम् ॥ ४.३.१० ॥

അവന്റെ സുശിക്ഷിതരായ പാചകക്കാർ മുൻപ് ഉണ്ടാക്കിയ വിഭവങ്ങളെയും ഞാൻ സന്തോഷം ജനിപ്പിച്ചുകൊണ്ട് മറികടക്കും.

4.3.11

पूर्वमप्राशितांस्तेन कर्ता रसगुणान्वितान् ।
स्वादु व्यञ्जनमास्वाद्य मात्स्यः प्रीतो भविष्यति ॥ ४.३.११ ॥

അവനാൽ മുൻപ് രുചിച്ചിട്ടില്ലാത്ത, രസഗുണങ്ങളോടു കൂടിയ രുചികരമായ വിഭവം ആസ്വദിച്ച് മത്സ്യരാജാവ് സന്തോഷിക്കും.

4.3.12

आहरिष्यामि दारूणां पाटितानां शतंशतम् ।
राजा कर्माणि मे दृष्ट्वा न मां परिभविष्यति ॥ ४.३.१२ ॥

പിളർന്ന വിറകുകൾ നൂറുകണക്കിന് ഞാൻ കൊണ്ടുവരും; എന്റെ പ്രവൃത്തികൾ കണ്ട് രാജാവ് എന്നെ അവഹേളിക്കില്ല.

4.3.13

ये च तस्य महामल्लाः समरेष्वपराजिताः ।
कृतप्रतापा बहुशो राज्ञः प्रत्यायिता बले ॥ ४.३.१३ ॥

യുദ്ധങ്ങളിൽ പരാജയമറിയാത്തവരും പലപ്പോഴും തങ്ങളുടെ പരാക്രമം കാണിച്ചവരും രാജാവിന്റെ സൈന്യത്തിൽ വിശ്വസ്തരുമായ അവന്റെ മഹാമല്ലന്മാർ —

4.3.14

रङ्गोपजीविनः सर्वे परेषां च भयावहाः ।
तानहं निहनिष्यामि रतिं राज्ञः प्रवर्तयन् ॥ ४.३.१४ ॥

രംഗത്തിൽ ഉപജീവനം നടത്തുന്നവരും ശത്രുക്കൾക്ക് ഭയം ജനിപ്പിക്കുന്നവരുമായ അവരെ എല്ലാം രാജാവിന് സന്തോഷം നൽകിക്കൊണ്ട് ഞാൻ വധിക്കും.

4.3.15

न च तान्युध्यमानोऽहं नयिष्ये यमसादनम् ।
तथा तान्निहनिष्यामि जीविष्यन्ति यथाऽऽतुराः ॥ ४.३.१५ ॥

അവരോട് യുദ്ധം ചെയ്യുമ്പോൾ ഞാൻ അവരെ യമലോകത്തേക്ക് അയക്കില്ല; രോഗികളെപ്പോലെ ജീവിച്ചിരിക്കത്തക്ക വിധം ഞാൻ അവരെ വീഴ്ത്തും.

4.3.16

वृषो वा महिषो वापि नागो वा षाष्टिहायनः ।
सिंहो व्याघ्रो ग्रहीतव्यो भविष्यति न संशयः ॥ ४.३.१६ ॥

കാളയോ എരുമയോ അല്ലെങ്കിൽ അറുപതു വയസ്സുള്ള ആനയോ, സിംഹമോ കടുവയോ — ഇവയെ പിടിക്കേണ്ടിവരും; സംശയമില്ല.

4.3.17

तान्सर्वान्दुर्ग्रहानन्यैराशीविषविषोपमान् ।
बलादहं ग्रहीष्यामि मत्स्यराजस्य पश्यतः ॥ ४.३.१७ ॥

മറ്റുള്ളവർക്ക് പിടിക്കാൻ പ്രയാസമുള്ള, വിഷസർപ്പത്തിന്റെ വിഷം പോലെയുള്ള അവരെയെല്ലാം മത്സ്യരാജാവിന്റെ മുന്നിൽ ബലത്താൽ ഞാൻ പിടിക്കും.

4.3.18

आरालिका वा सूदा वा येऽस्य युक्ता महानसे ।
तानहं प्रीणयिष्यामिं मनुष्यान्स्तेन कर्मणा ॥ ४.३.१८ ॥

അവന്റെ അടുക്കളയിൽ നിയോഗിക്കപ്പെട്ട ആരാലികരും സൂദന്മാരുമായ മനുഷ്യരെ കള്ളന്റെ പ്രവൃത്തിയാൽ ഞാൻ സന്തോഷിപ്പിക്കും.

4.3.19

आरालिको गोविकर्ता सूपकर्ता नियोधकः ।
आसं युधिष्ठिरस्याहमिति वक्ष्यामि मानवान् ॥ ४.३.१९ ॥

ഞാൻ പാചകക്കാരനും ഇറച്ചി മുറിക്കുന്നവനും ചാറുണ്ടാക്കുന്നവനും ഗുസ്തിക്കാരനുമാണ്; ഞാൻ യുധിഷ്ഠിരന്റെ സേവകനായിരുന്നു എന്ന് ജനങ്ങളോട് ഞാൻ പറയും.

4.3.20

आत्मानमात्मना रक्षंश्चरिष्यामि विशांपते ।
इत्येवं च प्रतिज्ञातं विचरिष्याम्यहं यथा।
विराटनगरे च्छन्नो विराटस्य समीपतः ॥ ४.३.२० ॥

രാജാവേ, ഞാൻ എന്നെത്തന്നെ സംരക്ഷിച്ചുകൊണ്ട് സഞ്ചരിക്കും; ഇപ്രകാരം ഞാൻ പ്രതിജ്ഞ ചെയ്തിരിക്കുന്നു; വിരാടന്റെ നഗരത്തിൽ, അവന്റെ സമീപത്ത് ഒളിഞ്ഞ് ഞാൻ സഞ്ചരിക്കും.

4.3.21

अग्निर्ब्राह्मणरूपेण प्रच्छन्नोऽन्नमयाचत ।
महाशनं ब्राह्मणं मां प्रमुञ्चार्जुन खाण्डवे ॥ ४.३.२१ ॥

അഗ്നി ബ്രാഹ്മണ രൂപത്തിൽ ഒളിഞ്ഞ് ഭക്ഷണം ചോദിച്ചു. അർജ്ജുനാ, ഖാണ്ഡവത്തിൽ മഹാഭോജനനായ എന്നെ മോചിപ്പിക്കൂ.

4.3.22

संशुश्रुवे च धर्मात्मा यस्तमर्थं चकार ह ।
तस्मै ब्राह्मणरूपाय हुताशाय महायशाः ।
विजित्यैकरथेनेन्द्रं हत्वा पन्नगराक्षसान् ॥ ४.३.२२ ॥

ആ ധർമ്മാത്മാവ് ആ കാര്യം ചെയ്തതായി കേട്ടിട്ടുണ്ട്. ആ മഹായശസ്വി, ബ്രാഹ്മണരൂപനായ ഹുതാശനുവേണ്ടി, ഒറ്റ രഥത്തിൽ ഇന്ദ്രനെ ജയിച്ച്, നാഗന്മാരെയും രാക്ഷസന്മാരെയും വധിച്ച് അത് ചെയ്തു.

4.3.23

यस्तु देवान्मनुष्यांश्च सर्वानेकरथोऽजयत् ।
स भीमधन्वा श्वेताश्वः पाण्डवः किं करिष्यति ॥ ४.३.२३ ॥

ഒറ്റ രഥത്തിൽ ദേവന്മാരെയും മനുഷ്യരെയും എല്ലാവരെയും ജയിച്ചവൻ—ഭീമധന്വാവും വെള്ളക്കുതിരയുള്ള പാണ്ഡവനുമായവൻ—ഇപ്പോൾ എന്തു ചെയ്യും?

4.3.24

आशीविषसमस्पर्शो नागानामिव वासुकिः ।
दृष्टीविष इवाहीनामग्निस्तेजस्विनामिव ॥ ४.३.२४ ॥

നാഗങ്ങളിൽ വാസുകിയെപ്പോലെ, തൊട്ടാൽ വിഷസർപ്പത്തിന്റെ സ്പർശം പോലെയുള്ളവൻ; സർപ്പങ്ങളിൽ ദൃഷ്ടിവിഷത്തെപ്പോലെ, തേജസ്വികളിൽ അഗ്നിപോലെ.

4.3.25

समुद्र इव सिन्धूनां शैलानां हिमवानिव ।
महेन्द्र इव देवानां दानवानां बलिर्यथा ॥ ४.३.२५ ॥

നദികളിൽ സമുദ്രംപോലെയും പർവതങ്ങളിൽ ഹിമവാൻപോലെയും ദേവന്മാരിൽ മഹേന്ദ്രനെപ്പോലെയും ദാനവന്മാരിൽ ബലിയെപ്പോലെയും (നീ ആകുന്നു).

4.3.26

सुप्रतीको गजेन्द्राणां युग्यानां तुरगो यथा ।
कुबेर इव यक्षाणां मृगाणां केसरी यथा ॥ ४.३.२६ ॥

ഗജേന്ദ്രന്മാരിൽ സുപ്രതീകനെപ്പോലെയും വാഹനമൃഗങ്ങളിൽ കുതിരയെപ്പോലെയും യക്ഷന്മാരിൽ കുബേരനെപ്പോലെയും മൃഗങ്ങളിൽ സിംഹത്തെപ്പോലെയും (നീ ആകുന്നു).

4.3.27

राक्षसानां दशग्रीवो दैत्यानामिव शम्बरः ।
रुद्राणामिव कापाली विष्णुर्बलवतामिव ॥ ४.३.२७ ॥

രാക്ഷസന്മാരിൽ ദശഗ്രീവനെപ്പോലെയും ദൈത്യന്മാരിൽ ശംബരനെപ്പോലെയും രുദ്രന്മാരിൽ കാപാലിയെപ്പോലെയും ബലവാന്മാരിൽ വിഷ്ണുവെപ്പോലെയും (നീ ആകുന്നു).

4.3.28

रोषामर्षसमायुक्तो भुजङ्गानां च तक्षकः ।
वायुवेगबलोद्धृतो गरुडः पततामिव ॥ ४.३.२८ ॥

കോപവും അസഹിഷ്ണുതയും ചേർന്ന തക്ഷകൻ സർപ്പങ്ങളിലും വായുവേഗബലത്താൽ ഉയർന്ന ഗരുഡൻ പക്ഷികളിലും (നീ ആകുന്നു).

4.3.29

तपतामिव चादित्यः प्रजानां ब्राह्मणो यथा ।
ह्रदानामिव पातालं पर्जन्यो नर्दतामिव ॥ ४.३.२९ ॥

പ്രകാശിക്കുന്നവരിൽ ആദിത്യനെപ്പോലെയും പ്രജകളിൽ ബ്രാഹ്മണനെപ്പോലെയും ജലാശയങ്ങളിൽ പാതാളംപോലെയും ഗർജിക്കുന്നവരിൽ പർജന്യനെപ്പോലെയും (നീ ആകുന്നു).

4.3.30

आयुधानां वरो वज्रः ककुद्मांश्च गवां वरः ।
धृतराष्ट्रश्च नागानां हस्तिष्वैरावतो यथा ॥ ४.३.३० ॥

ആയുധങ്ങളിൽ വജ്രവും പശുക്കളിൽ ककुद्മാനും നാഗങ്ങളിൽ ധൃതരാഷ്ട്രനും ആനകളിൽ ഐരാവതവും ശ്രേഷ്ഠമായതുപോലെ (നീ ആകുന്നു).

4.3.31

पुत्रः प्रियाणामधिको भार्या च सुहृदां वरा ।
गिरीणां प्रवरो मेरुर्देवानां मधुसूदनः।
ग्रहाणां प्रवरश्चन्द्रः सरसां मानसो यथा ॥ ४.३.३१ ॥

പ്രിയരിൽ പുത്രൻ അധികൻ; സുഹൃത്തുക്കളിൽ ഭാര്യ ശ്രേഷ്ഠ. പർവതങ്ങളിൽ ശ്രേഷ്ഠൻ മേരു; ദേവന്മാരിൽ മധുസൂദനൻ. ഗ്രഹങ്ങളിൽ ശ്രേഷ്ഠൻ ചന്ദ്രൻ; സരസ്സുകളിൽ മാനസം പോലെ.

4.3.32

यथैतानि विशिष्टानि स्वस्यां जात्यां वृकोदर । ॥ ४.३.३२ ॥

ഇവ ഓരോന്നും തന്റെ വർഗ്ഗത്തിൽ വിശിഷ്ടമാണ്, ഓ വൃകോദരാ.

4.3.33

सोयमिन्द्रादनवमो वासुदेवाच्च भारत ।
उषित्वा पञ्च वर्षाणि सहस्राक्षस्य वेश्मनि।
ब्रह्मचारी व्रते युक्तः सर्वशस्त्रभृतांवरः ॥ ४.३.३३ ॥

ഇവൻ ഇന്ദ്രനെക്കാളോ വാസുദേവനെക്കാളോ കുറഞ്ഞവനല്ല, ഓ ഭാരതാ. സഹസ്രാക്ഷനായ ഇന്ദ്രന്റെ ഭവനത്തിൽ അഞ്ചു വർഷം വസിച്ച്, ബ്രഹ്മചര്യവ്രതത്തിൽ നിരതനായി, സർവശസ്ത്രധാരികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായി.

4.3.34

अवाप चास्त्रमस्त्रज्ञः सर्वज्ञः सर्वसंमतः ।
क्षिप्रं चाणु विचित्रं च ध्रुवं च वदतां वरः ॥ ४.३.३४ ॥

അവൻ അസ്ത്രങ്ങൾ നേടി; അസ്ത്രജ്ഞൻ, സർവജ്ഞൻ, എല്ലാവരാലും ആദരിക്കപ്പെട്ടവൻ. വേഗത്തിലും സൂക്ഷ്മമായും അത്ഭുതകരമായും ഉറപ്പോടെയും (അസ്ത്രം പ്രയോഗിക്കുന്നവൻ); സംസാരിക്കുന്നവരിൽ ശ്രേഷ്ഠൻ.

4.3.35

अनुज्ञातः सुरेन्द्रेण पुनः प्रत्यागतो महीम् ।
धार्तराष्ट्रविनाशाय पाण्डवानां जयाय च ॥ ४.३.३५ ॥

സുരേന്ദ്രന്റെ (ഇന്ദ്രന്റെ) അനുമതിയോടെ അവൻ വീണ്ടും ഭൂമിയിലേക്ക് മടങ്ങി; ധാർതരാഷ്ട്രരുടെ നാശത്തിനും പാണ്ഡവരുടെ വിജയത്തിനും.

4.3.36

यं मन्ये द्वादशं रुद्रमादित्यानां त्रयोदशम् ।
वसूनां नवमं मन्ये गिरीणामष्टमः स्मृतः ॥ ४.३.३६ ॥

ആദിത്യന്മാരിൽ പന്ത്രണ്ടാമനായ രുദ്രനായി ഞാൻ കരുതുന്നവൻ, പതിമൂന്നാമനായവൻ (ആദിത്യൻ); വസുക്കളിൽ ഒൻപതാമൻ, പർവതങ്ങളിൽ എട്ടാമനായി ഓർക്കപ്പെടുന്നവൻ.

4.3.37

यस्य दीर्घौ समौ बाहू ज्याघातेन किणीकृतौ ।
दक्षिणश्चैव सव्यश्च बाहू अनडुहो यथा। ॥ ४.३.३७ ॥

ആരുടെ നീണ്ടതും തുല്യവുമായ രണ്ടു ഭുജങ്ങൾ വില്ലിന്റെ ചരടടിയാൽ കട്ടിയായിത്തീർന്നുവോ, വലതും ഇടതും, കാളയുടെ ഭുജങ്ങൾ പോലെ.

4.3.38

तलाङ्गुलित्राभ्युचितौ नागराजकरोपमौ ।
पीनौ परिघसङ्काशौ मृदुताम्रतलौ शुभौ ॥ ४.३.३८ ॥

തോൽക്കൈയുറ അടയാളങ്ങളോടു കൂടിയ നന്നായി രൂപപ്പെട്ട കൈത്തലങ്ങളും വിരലുകളും; ഗജരാജന്റെ തുമ്പിക്കൈ പോലെ; തടിച്ചവ, ഇരുമ്പുകമ്പി പോലെ; മൃദുവായ ചെമ്പുനിറ കൈത്തലങ്ങളുള്ളവ, ശുഭമായവ.

4.3.39

श्यामो युवा गुडाकेशो दर्शनीयश्च पाण्डवः ।
गाण्डीवधन्वा श्वेताश्वः किरीटी वानरध्वजः ॥ ४.३.३९ ॥

ശ്യാമവർണ്ണനായ, യുവാവായ, ചുരുണ്ട മുടിയുള്ള, കാണേണ്ടും മനോഹരനായ പാണ്ഡവൻ, ഗാണ്ഡീവം വില്ലേന്തിയവൻ, വെള്ളക്കുതിരയുള്ളവൻ, കിരീടധാരി, വാനരധ്വജൻ.

4.3.40

किंरूपधारी किंकर्मा किंचेष्टः किंपरायणः ।
बीभत्सुर्भीमधन्वा च किं करिष्यति चार्जुनः ।
कुन्तीपुत्रो विराटस्य रमते केन कर्मणा ॥ ४.३.४० ॥

ഏതു രൂപം ധരിച്ച്, ഏതു കർമ്മത്തിൽ, ഏതു ചേഷ്ടയോടെ, ആരെ ആശ്രയിച്ച്? ബീഭത്സുവും ഭീമധനുസ്സുള്ള അർജുനനും എന്തു ചെയ്യും? കുന്തീപുത്രൻ വിരാടന്റെ അടുക്കൽ ഏതു ജോലിയാൽ രമിക്കുന്നു?

4.3.41

इमौ किणीकृतौ बाहू ज्याघाततलपीडनात् ।
नित्यं कञ्चुकसंछन्नौ नान्यथा गोप्तुमुत्सहे ॥ ४.३.४१ ॥

ഈ രണ്ടു ഭുജങ്ങളും ചരടടിയാലും കൈത്തലമർത്തലാലും കട്ടിയായിരിക്കുന്നു; എപ്പോഴും കഞ്ചുകം കൊണ്ടു മൂടിയിരിക്കുന്നു; അല്ലാതെ ഇവ ഒളിപ്പിക്കാൻ എനിക്കു കഴിയില്ല.

4.3.42

किं तु कार्यवशादेतदाचरिष्यामि कुत्सितम् ॥ ४.३.४२ ॥

എന്നാൽ കാര്യത്തിന്റെ നിർബന്ധത്താൽ ഈ നിന്ദ്യമായ പ്രവൃത്തി ഞാൻ ചെയ്യും.

4.3.43

बाहू मे भरतश्रेष्ठ महालाञ्छनलक्षितौ ।
ज्याघातेन महान्तौ मे गूहितुं नान्यथोत्सहे ॥ ४.३.४३ ॥

ഭരതശ്രേഷ്ഠാ, എന്റെ രണ്ടു ബാഹുക്കളിൽ വലിയ അടയാളങ്ങളുണ്ട്; വില്ലിന്റെ ചരടടിയേറ്റ് അവ വലുതായിരിക്കുന്നു. മറ്റൊരു വിധത്തിൽ അവയെ മറയ്ക്കാൻ എനിക്കാവില്ല.

4.3.44

उभौ कम्बू प्रतीमुच्य कुण्डले परिपातुके ।
वेणीकृतशिरा भूत्वा भविष्यामि बृहन्नला ॥ ४.३.४४ ॥

രണ്ടു ശംഖുവളകൾ അണിഞ്ഞ്, തിളങ്ങുന്ന കുണ്ഡലങ്ങൾ ധരിച്ച്, തലയിൽ വേണി കെട്ടി ഞാൻ ബൃഹന്നളയാകും.

4.3.45

पठन्नाख्यायिकां नाम स्त्रीभावेन पुनः पुनः ।
प्रजानां समुदाचारं बहुनर्मकृतं वदन् ।
रमयिष्यामि राजानमन्यं चान्तःपुरे जनम् ॥ ४.३.४५ ॥

സ്ത്രീഭാവത്തിൽ 'ആഖ്യായികകൾ' എന്ന കഥകൾ ആവർത്തിച്ചു വായിച്ചും, ജനങ്ങളുടെ ആചാരങ്ങളും ഏറെ തമാശകളും പറഞ്ഞും, രാജാവിനെയും അന്തഃപുരത്തിലെ മറ്റുള്ളവരെയും ഞാൻ രസിപ്പിക്കും.

4.3.46

नृत्तं गीतं च वादित्रं दिव्यं च विविधं तथा ।
शिक्षयिष्याम्यहं राजन्विराटनगरे स्त्रियः ॥ ४.३.४६ ॥

രാജാവേ, നൃത്തം, ഗാനം, വാദ്യം, പലവിധ ദിവ്യകലകൾ എന്നിവ ഞാൻ വിരാടനഗരത്തിൽ സ്ത്രീകളെ പഠിപ്പിക്കും.

4.3.47

स्त्रीभावसमुदाचारान्नृत्तगीतकथाश्रयैः ।
छादयिष्यामि राजेन्द्र माययाऽऽत्मानमात्मना ॥ ४.३.४७ ॥

രാജേന്ദ്രാ, സ്ത്രീഭാവത്തിലെ പെരുമാറ്റത്താലും നൃത്തം, ഗാനം, കഥകൾ എന്നിവയുടെ ആശ്രയത്താലും ഞാൻ എന്നെത്തന്നെ മായയാൽ മറയ്ക്കും.

4.3.48

युधिष्ठिरस्य गेहेऽस्मिन्द्रौपद्याः परिचारिका ।
उषिताऽस्मीति वक्ष्यामि धर्मराजस्य संमता ॥ ४.३.४८ ॥

'ഈ യുധിഷ്ഠിരന്റെ വീട്ടിൽ ഞാൻ ദ്രൗപദിയുടെ പരിചാരികയായി താമസിച്ചിരുന്നു' എന്ന് ഞാൻ പറയും; ധർമ്മരാജനും അത് സമ്മതമായിരിക്കും.

4.3.49

उर्वश्याश्चापि शापेन प्राप्तोस्मि नृप षण्डताम् ।
शक्रप्रसादान्मुक्तोऽहं वर्षादूर्ध्वं त्रयोदशात्।
इत्येतन्मे प्रतिज्ञातं विचरिष्याम्यहं यथा ॥ ४.३.४९ ॥

ഹേ രാജാവേ, ഉർവശിയുടെ ശാപത്താൽ ഞാൻ ഷണ്ഡത്വം പ്രാപിച്ചിരിക്കുന്നു. ഇന്ദ്രന്റെ അനുഗ്രഹത്താൽ പതിമൂന്ന് വർഷത്തിനു ശേഷം ഞാൻ അതിൽ നിന്ന് മോചിതനാകും. ഇതാണ് ഞാൻ ചെയ്ത പ്രതിജ്ഞ; ഇനി ഞാൻ അങ്ങനെ സഞ്ചരിക്കും.

4.3.50

एतेन विधिना छन्नः कृतकेन यथा नलः ।
विहरिष्यामि राजेन्द्र विराटस्य पुरे सुखम् ॥ ४.३.५० ॥

ഹേ രാജേന്ദ്രാ, നളൻ വേഷം മറച്ച് ഒളിച്ചതുപോലെ, ഈ വിധത്തിൽ മറഞ്ഞ് ഞാൻ വിരാടന്റെ നഗരത്തിൽ സുഖമായി വസിക്കും.

4.3.51

वासुदेवसमो लोके यशसा विक्रमेण च ।
सोयं राज्ये विराटस्य भवने भरतर्षभः ॥ ४.३.५१ ॥

ലോകത്തിൽ യശസ്സിലും വീര്യത്തിലും വാസുദേവനു തുല്യനായ ഈ ഭരതശ്രേഷ്ഠൻ വിരാടന്റെ രാജ്യത്തിലും കൊട്ടാരത്തിലും വസിക്കും.

4.3.52

मेरुः प्रच्छादित इव वसन्वज्रोण मुष्टिना ।
आख्याता षण्डकोस्मीति प्रतिज्ञातं हि पातकं ॥ ४.३.५२ ॥

വജ്രമുഷ്ടികൊണ്ട് മൂടപ്പെട്ട മേരുപോലെ നീ വസിക്കും. 'ഞാൻ ഷണ്ഡനാണ്' എന്നു പറയപ്പെടുന്നത്, ഈ പ്രതിജ്ഞ യഥാർത്ഥത്തിൽ പാപമാണ്.