ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 4.31
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
4.31.1
अथाऽब्रवीत्सभामध्ये द्रोणः सूक्ष्मार्थदर्शिवान् ।
न तादृशा विनश्यन्ति नापि यान्ति पराभवम् ॥ ४.३१.१ ॥
ਫਿਰ ਸਭਾ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸੂਖਮ ਅਰਥਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖਣ ਵਾਲੇ ਦ੍ਰੋਣ ਨੇ ਕਿਹਾ: ਅਜਿਹੇ ਲੋਕ ਨਾਸ਼ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ, ਨਾ ਹੀ ਹਾਰ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
4.31.2
शूराश्च कृतविद्याश्च बुद्धिमन्तो जितेन्द्रियाः ।
धर्मज्ञाः सत्यसन्धाश्च युधिष्ठिरमनुव्रताः ॥ ४.३१.२ ॥
ਸੂਰਮੇ, ਵਿਦਿਆ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਬੁੱਧੀਮਾਨ, ਇੰਦਰੀਆਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲੇ, ਧਰਮ ਨੂੰ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ, ਸੱਚੇ ਵਚਨ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਦੇ ਅਨੁਯਾਈ।
4.31.3
नीतिधर्मार्थतत्वज्ञं पितृवच्च समाहितम् ।
धर्मे स्थितं सत्यधृतिं ज्येष्ठं श्रेष्ठापचायिनम् ॥ ४.३१.३ ॥
ਨੀਤੀ, ਧਰਮ ਤੇ ਅਰਥ ਦੇ ਤੱਤ ਨੂੰ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ, ਪਿਤਾ ਵਾਂਗ ਸ਼ਾਂਤ ਚਿੱਤ, ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਟਿਕੇ, ਸਚਾਈ ਵਿੱਚ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ, ਜੇਠੇ, ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠਾਂ ਦਾ ਆਦਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ।
4.31.4
अनुव्रता महात्मानो भ्रातरो भ्रातरं प्रियम् ।
अजातशत्रुं श्रीमन्तं सर्वभ्रातॄननुव्रतम् ॥ ४.३१.४ ॥
ਅਨੁਯਾਈ ਮਹਾਤਮਾ ਭਰਾ ਪਿਆਰੇ ਭਰਾ ਨੂੰ, ਅਜਾਤਸ਼ਤਰੂ ਅਤੇ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਨੂੰ, ਸਾਰੇ ਭਰਾ ਉਸ ਦਾ ਅਨੁਸਰਨ ਕਰਦੇ ਸਨ।
4.31.5
तेषां तथाविधेयानां निभृतानां महात्मनाम् ।
किमर्थं नीतिमान्प्राज्ञः श्रेयो नैषां करिष्यति ॥ ४.३१.५ ॥
ਉਹਨਾਂ ਆਗਿਆਕਾਰੀ, ਸੰਜਮੀ ਮਹਾਤਮਾਵਾਂ ਦਾ ਨੀਤੀਵਾਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਾਗਿਆਨੀ ਪੁਰਖ ਭਲਾ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਕਰੇਗਾ?
4.31.6
तस्माद्यत्नात्परीक्षध्वं न तावत्समयो गतः ।
न ते विनाशमृच्छेयुरिति मे नैष्ठिकी मतिः ॥ ४.३१.६ ॥
ਇਸ ਲਈ ਯਤਨ ਨਾਲ ਪਰਖੋ; ਅਜੇ ਸਮਾਂ ਬੀਤਿਆ ਨਹੀਂ। ਉਹ ਨਾਸ਼ ਨਾ ਹੋਣ, ਇਹੀ ਮੇਰੀ ਪੱਕੀ ਰਾਇ ਹੈ।
4.31.7
चिन्त्यतां चैव यत्कार्यं तच्च क्षिप्रमकालिकम् ।
क्रियतां साधु संचिन्त्य वासश्चैषां प्रचिन्त्यतां ॥ ४.३१.७ ॥
ਜੋ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਹੈ ਉਸ ਬਾਰੇ ਸੋਚਿਆ ਜਾਵੇ, ਅਤੇ ਉਹ ਛੇਤੀ, ਬਿਨਾਂ ਦੇਰੀ ਦੇ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ। ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੋਚ ਕੇ ਕਰੋ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਿਵਾਸ ਬਾਰੇ ਵੀ ਵਿਚਾਰ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ।
4.31.8
यथा च पाण्डुपुत्राणां सर्वार्थेषु धृतात्मनाम् ।
प्रवृत्तिरुपलभ्येत तथा नीतिर्विधीयताम् ॥ ४.३१.८ ॥
ਪਾਂਡੂ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੀ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਕੰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ-ਮਨ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹਲਚਲ ਪਤਾ ਲੱਗ ਸਕੇ, ਐਸੀ ਨੀਤੀ ਬਣਾਈ ਜਾਵੇ।
4.31.9
सर्वोपायैर्यतस्व त्वं यथा पश्यसि पाण्डवान् ।
दुर्ज्ञेयाः खलु शूरास्ते रक्ष्या नित्यं च दैवतैः ॥ ४.३१.९ ॥
ਸਾਰੇ ਉਪਾਵਾਂ ਨਾਲ ਯਤਨ ਕਰ, ਤਾਂ ਜੋ ਤੂੰ ਪਾਂਡਵਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਸਕੇਂ। ਉਹ ਸੂਰਮੇ ਸੱਚਮੁੱਚ ਪਛਾਣਨੇ ਔਖੇ ਹਨ; ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੁਆਰਾ ਉਹ ਸਦਾ ਰੱਖਿਆ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
4.31.10
शुद्धात्मा मानवान्पार्थः सत्यवान्नीतिमाञ्शुचिः ।
तेजोराशिभिरापूर्णो दहेदपि च चक्षुषा ॥ ४.३१.१० ॥
ਸ਼ੁੱਧ-ਆਤਮਾ, ਸੱਚਾ, ਨੀਤੀਵਾਨ, ਪਵਿੱਤਰ ਉਹ ਪਾਰਥ ਤੇਜ ਦੇ ਢੇਰਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ; ਉਹ ਆਪਣੀ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਨਾਲ ਵੀ ਸਾੜ ਸਕਦਾ ਹੈ।
4.31.11
तस्माद्यत्नश्च क्रियतां भूयश्च मृगयामहे ।
ब्राह्मणैश्चारकैः सिद्धैस्तापसैर्निपुणैरपि ॥ ४.३१.११ ॥
ਇਸ ਲਈ ਯਤਨ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ ਅਤੇ ਫਿਰ ਖੋਜ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ — ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ, ਜਾਸੂਸਾਂ, ਸਿੱਧਾਂ, ਤਪਸਵੀਆਂ ਅਤੇ ਨਿਪੁਣ ਲੋਕਾਂ ਰਾਹੀਂ ਵੀ।
4.31.12
विविधैस्तत्परैः सम्यङ्विर्भीकैस्तज्ज्ञसंमतैः ।
अन्वेष्टव्या मनुष्येन्द्र पाण्डवाश्छन्नचारिणः ॥ ४.३१.१२ ॥
ਹੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਇੰਦਰ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ, ਉਸ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ, ਨਿਡਰ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਜਾਣਨ ਵਾਲਿਆਂ ਵੱਲੋਂ ਪ੍ਰਵਾਨਿਤ ਲੋਕਾਂ ਰਾਹੀਂ, ਲੁਕ ਕੇ ਫਿਰਦੇ ਪਾਂਡਵਾਂ ਦੀ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਖੋਜ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
4.31.13
ततः शान्तनवो धीमान्भारतानां पितामहः ।
श्रुतवान्देशकालज्ञो नीतिमांश्च महामतिः ॥ ४.३१.१३ ॥
ਫਿਰ ਭਰਤਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾਮਹ, ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਸ਼ਾਂਤਨੁ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਭੀਸ਼ਮ, ਜੋ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਦੇ ਗਿਆਤਾ, ਦੇਸ਼-ਕਾਲ ਨੂੰ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ, ਨੀਤੀਵਾਨ ਅਤੇ ਮਹਾਮਤੀ ਸਨ,
4.31.14
तस्मिन्नुपरते वाक्ये आचार्यस्य महात्मनः ।
अनन्तरमुवाचेदं वाक्यं हेत्वर्थसंमितम् ॥ ४.३१.१४ ॥
ਮਹਾਤਮਾ ਆਚਾਰੀਆ ਦੇ ਉਸ ਬੋਲ ਦੇ ਮੁੱਕਣ ਮਗਰੋਂ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਹੇਤੂ ਅਤੇ ਅਰਥ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਇਹ ਬੋਲ ਬੋਲਿਆ।
4.31.15
युधिष्ठिरे समायुक्तां धर्मज्ञे धर्मसंहिताम् ।
पाण्डवे नित्यमव्यग्रां गिरं भीष्मः समाददे ॥ ४.३१.१५ ॥
ਧਰਮ ਨੂੰ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ ਪਾਂਡਵ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਿਤ, ਧਰਮ ਨਾਲ ਭਰੀ, ਸਦਾ ਸ਼ਾਂਤ ਉਹ ਬੋਲ ਭੀਸ਼ਮ ਨੇ ਆਰੰਭਿਆ।
4.31.16
असत्सु दुर्लभां नित्यं सतां चाभिमतां सद ।
भीष्मस्त्वभ्यवदत्तत्र गिरं साधुभिरर्चिताम् ॥ ४.३१.१६ ॥
ਦੁਸ਼ਟਾਂ ਵਿੱਚ ਸਦਾ ਦੁਰਲੱਭ, ਸਜਣਾਂ ਨੂੰ ਸਦਾ ਪਿਆਰੀ, ਸਾਧੂਆਂ ਵੱਲੋਂ ਸਤਿਕਾਰੀ ਗਈ ਉਹ ਬੋਲੀ ਭੀਸ਼ਮ ਨੇ ਉੱਥੇ ਕਹੀ।
4.31.17
यथा नो ब्राह्मणोऽवादीदाचार्यः सर्वधर्मवित् ।
श्रुतवृत्तोपसंपन्ना नाशं नायान्ति पाण्डवाः ॥ ४.३१.१७ ॥
ਸਰਬਧਰਮਾਂ ਨੂੰ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਆਚਾਰੀਆ ਨੇ ਜਿਵੇਂ ਸਾਨੂੰ ਕਿਹਾ ਸੀ, ਸ਼ਾਸਤਰ-ਗਿਆਨ ਅਤੇ ਸਦਾਚਾਰ ਵਾਲੇ ਪਾਂਡਵ ਨਾਸ਼ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਨਹੀਂ ਹੋਣਗੇ।
4.31.18
सर्वलक्षणसंपन्नाः साधुवृत्तसमन्विताः ।
वृद्धानुशासने यत्ताः सत्यधर्मपरायणाः ॥ ४.३१.१८ ॥
ਸਾਰੇ ਸ਼ੁਭ ਲੱਛਣਾਂ ਨਾਲ ਸੰਪੰਨ, ਸਦਾਚਾਰ ਵਾਲੇ, ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਯਤਨਸ਼ੀਲ, ਸੱਚ ਅਤੇ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਲੀਨ।
4.31.19
समयं समयज्ञास्ते पालयन्तः शुभव्रताः ।
न विषीदन्ति ते पार्था उद्वहन्तः सतां धुरम् ॥ ४.३१.१९ ॥
ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਿਯਮ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ, ਸ਼ੁਭ ਵਰਤਾਂ ਵਾਲੇ ਉਹ ਪਾਂਡਵ ਉਸ ਦਾ ਪਾਲਨ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਨਿਰਾਸ਼ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ; ਉਹ ਸਜਣਾਂ ਦਾ ਭਾਰ ਚੁੱਕ ਰਹੇ ਹਨ।
4.31.20
तपसा चैव गुप्तास्ते स्ववीर्येण च पाण्डवाः ।
न नाशमभिगच्छेयुरिति मे नैष्ठिकी मतिः ॥ ४.३१.२० ॥
ਤਪ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪਰਾਕਰਮ ਨਾਲ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਉਹ ਪਾਂਡਵ ਨਾਸ਼ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਨਹੀਂ ਹੋਣਗੇ, ਇਹ ਮੇਰਾ ਪੱਕਾ ਮਤ ਹੈ।
4.31.21
क्षत्रधर्मरता नित्यं केशवानुगताः सदा ।
प्रवीरपुरुषास्ते वै महात्मानो महाबलाः ॥ ४.३१.२१ ॥
ਕਸ਼ਤ੍ਰੀ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਸਦਾ ਰਤ, ਕੇਸ਼ਵ ਦੇ ਸਦਾ ਅਨੁਗਾਮੀ, ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਵੀਰ ਪੁਰਸ਼ ਉਹ ਮਹਾਤਮਾ ਮਹਾਂਬਲੀ ਹਨ।
4.31.22
तत्र बुद्धिं प्रवक्ष्यामि पाण्डवान्वेषणे शृणु ।
न तु नीतिः सुनीतस्य शक्यते वेदितुं परैः ॥ ४.३१.२२ ॥
ਉਸ ਵਿਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਪਾਂਡਵਾਂ ਦੀ ਖੋਜ ਬਾਰੇ ਆਪਣੀ ਬੁੱਧੀ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ; ਸੁਣੋ। ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਘੜੀ ਹੋਈ ਨੀਤੀ ਦੂਜੇ ਨਹੀਂ ਜਾਣ ਸਕਦੇ।
4.31.23
यत्तु शक्यमिहास्माभिस्तान्वै संचिन्त्य पाण्डवान् ।
बुद्ध्या प्रणेतुं तत्तेऽहं प्रवक्ष्यामि निबोध तत् ॥ ४.३१.२३ ॥
ਅਸੀਂ ਇੱਥੇ ਪਾਂਡਵਾਂ ਬਾਰੇ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੋਚ ਕੇ ਬੁੱਧੀ ਨਾਲ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਗਵਾਈ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹਾਂ, ਉਹ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਦੱਸਾਂਗਾ; ਉਸ ਨੂੰ ਸਮਝ।
4.31.24
न त्वियं साधु वक्तव्या तस्य नीतिः कथंचन ।
वृद्धानुशासने तात तिष्ठतः सत्यशीलिनः ॥ ४.३१.२४ ॥
ਪਰ ਹੇ ਪੁੱਤਰ, ਬਜ਼ੁਰਗਾਂ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਸਥਿਰ, ਸੱਚੇ ਸੁਭਾਅ ਵਾਲੇ ਉਸ ਨੂੰ ਇਹ ਨੀਤੀ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਹੀਂ ਦੱਸਣੀ ਚਾਹੀਦੀ।
4.31.25
अयुक्तं तु मया वक्तुं तुल्या मे कुरुपाण्डवाः ।
निवासं पाण्डुपुत्राणां संचिन्त्य च वदाम्यहम्।
बहुना किं प्रलापेन यतो धर्मस्ततो जयः ॥ ४.३१.२५ ॥
ਕੁਰੂ ਅਤੇ ਪਾਂਡਵ ਮੇਰੇ ਲਈ ਬਰਾਬਰ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਮੇਰਾ ਬੋਲਣਾ ਠੀਕ ਨਹੀਂ। ਪਾਂਡੂ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੇ ਨਿਵਾਸ ਬਾਰੇ ਸੋਚ ਕੇ ਹੀ ਮੈਂ ਕਹਿੰਦਾ ਹਾਂ। ਬਹੁਤੀ ਬਕਬਕ ਨਾਲ ਕੀ? ਜਿੱਥੇ ਧਰਮ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਜਿੱਤ ਹੈ।
4.31.26
अवश्यं तु नियुक्तेन सभामध्ये विवक्षता ।
यथार्हमिह वक्तव्यं सर्वथा धर्मलिप्सया ॥ ४.३१.२६ ॥
ਸਭਾ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਬੋਲਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਨਿਯੁਕਤ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਇੱਥੇ ਜ਼ਰੂਰ ਠੀਕ ਢੰਗ ਨਾਲ, ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਧਰਮ ਦੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਬੋਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
4.31.27
यत्र नाहं तथा मन्ये यथाऽन्ये मेनिरे जनाः ।
निवासं पाण्डुपुत्राणां शृणुष्वं मनुजाधिप ॥ ४.३१.२७ ॥
ਜਿੱਥੇ ਮੈਂ ਉਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਹੀਂ ਸਮਝਦਾ ਜਿਵੇਂ ਹੋਰ ਲੋਕ ਸਮਝਦੇ ਹਨ; ਹੇ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਰਾਜੇ, ਪਾਂਡੂ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦਾ ਨਿਵਾਸ ਸੁਣੋ।
4.31.28
भ्रातृभिः सहितो वीरैः कृष्णया च महायशाः ।
किमर्थं स महाराजो नात्मश्रेयो भविष्यति ॥ ४.३१.२८ ॥
ਵੀਰ ਭਰਾਵਾਂ ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣਾ ਨਾਲ ਹੋਏ ਉਹ ਮਹਾਯਸ਼ਸਵੀ ਮਹਾਰਾਜ ਆਪਣਾ ਭਲਾ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਕਰਨਗੇ?
4.31.29
पाण्डवो निकृतः पूर्वं यथावद्विदितं तव ।
क्लेशितश्च पुरे नित्यं राज्यकामैश्च सांप्रतम्।
छन्नश्चरति तस्मात्स प्रकृत्या नीतिमान्नृपः ॥ ४.३१.२९ ॥
ਪਾਂਡਵ ਪਹਿਲਾਂ ਧੋਖੇ ਨਾਲ ਠੱਗਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਇਹ ਤੁਹਾਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਤਾ ਹੈ; ਰਾਜ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਸਦਾ ਦੁੱਖ ਦਿੱਤਾ; ਹੁਣ ਉਹ ਛੁਪ ਕੇ ਘੁੰਮਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਰਾਜਾ ਸੁਭਾਅ ਤੋਂ ਨੀਤੀਵਾਨ ਹੈ।
4.31.30
वर्षमेकं सुसंच्छन्नमुष्य वासमनुत्तमम् ।
आयाति चोदये काले क्षिप्रं दक्ष्यसि पाण्डवं ॥ ४.३१.३० ॥
ਇੱਕ ਸਾਲ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਛੁਪ ਕੇ ਉੱਤਮ ਨਿਵਾਸ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਕੇ ਉਹ ਆਉਂਦਾ ਹੈ; ਠੀਕ ਸਮਾਂ ਆਉਣ ਤੇ ਤੁਸੀਂ ਛੇਤੀ ਪਾਂਡਵ ਨੂੰ ਵੇਖੋਗੇ।
4.31.31
सोदरैः सहितं वीरं द्रौपद्या च परंतप ।
संविधत्स्व महाबाहो यथा नः स्यात्सुखोदयः ॥ ४.३१.३१ ॥
ਹੇ ਪਰੰਤਪ, ਹੇ ਮਹਾਬਾਹੂ, ਭਰਾਵਾਂ ਅਤੇ ਦ੍ਰੌਪਦੀ ਸਮੇਤ ਉਸ ਵੀਰ (ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ) ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕਰੋ, ਤਾਂ ਜੋ ਸਾਡਾ ਸੁਖੋਦਯ ਹੋਵੇ।
4.31.32
यस्मिन्स राजा वसति च्छन्नः सत्त्वभृतांवरः ।
भविष्यन्ति नरास्तत्र रागमोहविवर्जिताः ॥ ४.३१.३२ ॥
ਬਹਾਦਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਉਹ ਰਾਜਾ ਜਿੱਥੇ ਲੁਕ ਕੇ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਉੱਥੋਂ ਦੇ ਲੋਕ ਰਾਗ ਅਤੇ ਮੋਹ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋਣਗੇ।
4.31.33
नाधयो हि महाराज न व्याधिः क्षत्रियर्षभ ।
पुरे जनपदे वाऽपि यत्र राजा युधिष्ठिरः ॥ ४.३१.३३ ॥
ਹੇ ਮਹਾਰਾਜ, ਹੇ ਕਸ਼ੱਤਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਜਿੱਥੇ ਰਾਜਾ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਹੋਣਗੇ, ਉਸ ਨਗਰ ਜਾਂ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਮਾਨਸਿਕ ਪੀੜਾ ਜਾਂ ਰੋਗ ਨਹੀਂ ਹੋਣਗੇ।
4.31.34
दानशीलो वदान्यश्च निभृतो ह्रीनिषेवकः ।
प्रियवाक्सत्यवाक्शूरो धर्मशीलो जितेन्द्रियः।
हृष्टः पुष्टः शुचिर्दक्षो यत्र राजा युधिष्ठिरः ॥ ४.३१.३४ ॥
ਦਾਨਸ਼ੀਲ, ਉਦਾਰ, ਸੰਜਮੀ, ਲਾਜ-ਸ਼ੀਲ, ਪਿਆਰੇ ਬੋਲ ਬੋਲਣ ਵਾਲਾ, ਸੱਚ ਬੋਲਣ ਵਾਲਾ, ਸੂਰਮਾ, ਧਰਮਸ਼ੀਲ, ਇੰਦਰੀਆਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਾ, ਪ੍ਰਸੰਨ, ਤੰਦਰੁਸਤ, ਪਵਿੱਤਰ ਅਤੇ ਕੁਸ਼ਲ ਰਾਜਾ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਜਿੱਥੇ ਹੋਵੇਗਾ।
4.31.35
नासूयको न चापीर्ष्युर्नाभिमानी न मत्सरी ।
भविष्यति जनस्तत्र स्वयं धर्ममनुव्रतः ॥ ४.३१.३५ ॥
ਉੱਥੋਂ ਦੇ ਲੋਕ ਨਿੰਦਕ, ਈਰਖਾਲੂ, ਹੰਕਾਰੀ ਜਾਂ ਮਤਸਰ ਵਾਲੇ ਨਹੀਂ ਹੋਣਗੇ; ਉਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਧਰਮ ਦੇ ਪਾਲਕ ਹੋਣਗੇ।
4.31.36
ब्रह्मघोषाश्च भूयांसः पुण्यशब्दास्तथैव च ।
क्रतवश्च भविष्यन्ति भूयांसो भूरिदक्षिणाः ॥ ४.३१.३६ ॥
ਉੱਥੇ ਵੇਦ-ਮੰਤਰਾਂ ਦੀਆਂ ਧੁਨੀਆਂ ਅਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਸ਼ਬਦ ਬਹੁਤ ਹੋਣਗੇ; ਭਰਪੂਰ ਦਕਸ਼ਿਣਾ ਵਾਲੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਯੱਗ ਵੀ ਹੋਣਗੇ।
4.31.37
सदा च तत्र पर्जन्यः सम्यग्वर्षी न संशयः ।
संपन्नसस्या च मही भविष्यति निरामया ॥ ४.३१.३७ ॥
ਉੱਥੇ ਸਦਾ ਬੱਦਲ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਰਖਾ ਕਰੇਗਾ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ; ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਭਰਪੂਰ ਫ਼ਸਲਾਂ ਵਾਲੀ ਤੇ ਰੋਗ-ਰਹਿਤ ਹੋਵੇਗੀ।
4.31.38
रसवन्ति च धान्यानि गुणवन्ति फलानि च ।
गन्धवन्ति च माल्यानि शुभशब्दा च भारती ॥ ४.३१.३८ ॥
ਅਨਾਜ ਰਸ ਭਰੇ ਹੋਣਗੇ, ਫਲ ਗੁਣਵਾਨ ਹੋਣਗੇ; ਮਾਲਾਵਾਂ ਸੁਗੰਧਿਤ ਹੋਣਗੀਆਂ ਅਤੇ ਭਾਰਤਾਂ ਦੀ ਬੋਲੀ ਸ਼ੁਭ ਧੁਨੀਆਂ ਵਾਲੀ ਹੋਵੇਗੀ।
4.31.39
वायुश्च सुखसंस्पर्शो यत्र राजा युधिष्ठिरः ।
नीरोगास्तत्र विद्यन्ते वधबन्धा न सन्ति च ॥ ४.३१.३९ ॥
ਜਿੱਥੇ ਰਾਜਾ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਹਨ, ਉੱਥੇ ਹਵਾ ਸੁਖਦਾਈ ਛੋਹ ਵਾਲੀ ਹੈ; ਉੱਥੇ ਲੋਕ ਰੋਗ-ਰਹਿਤ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਮਾਰ-ਕੁਟਾਈ ਅਤੇ ਬੰਧਨ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ।
4.31.40
न चोरा न च दण्डाश्च न च बाधा भवन्त्युत ।
नाशक्ता न च दुष्टाश्च यत्र राजा युधिष्ठिरः ॥ ४.३१.४० ॥
ਜਿੱਥੇ ਰਾਜਾ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਹਨ, ਉੱਥੇ ਚੋਰ ਨਹੀਂ, ਦੰਡ ਨਹੀਂ; ਪੀੜਾ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ, ਕਮਜ਼ੋਰ ਨਹੀਂ, ਦੁਸ਼ਟ ਵੀ ਨਹੀਂ।
4.31.41
भयं च नाविशेत्तत्र निष्प्रतीपं च दर्शनम् ।
बहुक्षीरास्तथा गावः सुपुष्टाश्च सुदोहनाः ॥ ४.३१.४१ ॥
ਉੱਥੇ ਡਰ ਨਾ ਆਵੇ, ਦ੍ਰਿਸ਼ ਅਨੁਕੂਲ ਹੋਵੇ; ਗਾਵਾਂ ਬਹੁਤ ਦੁੱਧ ਦੇਣ ਵਾਲੀਆਂ, ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਲੀਆਂ ਤੇ ਸੌਖ ਨਾਲ ਦੁੱਧ ਦੇਣ ਵਾਲੀਆਂ ਹੋਣਗੀਆਂ।
4.31.42
पयांसि दधिसर्पीषि रसवन्ति हितानि च ।
सलिलानि प्रसन्नानि सर्वे भावाश्च शोभनाः ॥ ४.३१.४२ ॥
ਦੁੱਧ, ਦਹੀਂ ਅਤੇ ਘਿਓ ਰਸ ਭਰੇ ਤੇ ਹਿਤਕਾਰੀ ਹੋਣਗੇ; ਪਾਣੀ ਸਾਫ਼ ਹੋਵੇਗਾ, ਅਤੇ ਸਾਰੀਆਂ ਹਾਲਤਾਂ ਸ਼ੁਭ ਹੋਣਗੀਆਂ।
4.31.43
गुणवन्ति च पानानि भोज्यानि विविधानि च ।
तत्र देशे भविष्यन्ति यत्र राजा युधिष्ठिरः ॥ ४.३१.४३ ॥
ਜਿੱਥੇ ਰਾਜਾ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਹੋਣਗੇ, ਉਸ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਉੱਤਮ ਪੇਯ ਅਤੇ ਅਨੇਕ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਭੋਜਨ ਹੋਣਗੇ।
4.31.44
रसाः स्पर्शाश्च गन्धाश्च शब्दाश्चापि गुणान्विताः ।
दृश्यानि च प्रसन्नानि यत्र राजा युधिष्ठिरः ॥ ४.३१.४४ ॥
ਜਿੱਥੇ ਰਾਜਾ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਹੋਣਗੇ, ਉੱਥੇ ਰਸ, ਸਪਰਸ਼, ਗੰਧ ਅਤੇ ਸ਼ਬਦ ਵੀ ਗੁਣਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੋਣਗੇ ਅਤੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਵੀ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਣਗੇ।
4.31.45
धर्माश्च तत्र सर्वैस्तु सेविताश्च द्विजातिभिः ।
स्वैःस्वैर्गुणैश्च संयुक्ता कस्मिन्वर्षे त्रयोदशे ।
देशे तस्मिन्भविष्यन्ति तत पाण्डवसंश्रिते ॥ ४.३१.४५ ॥
ਜਿਸ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਪਾਂਡਵ ਆਸਰਾ ਲੈਣਗੇ, ਉੱਥੇ ਤੇਰ੍ਹਵੇਂ ਵਰ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਸਭ ਦੁਆਰਾ ਧਰਮ ਪਾਲੇ ਜਾਣਗੇ, ਅਤੇ ਦ੍ਵਿਜ ਆਪੋ-ਆਪਣੇ ਗੁਣਾਂ ਸਹਿਤ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਆਚਰਣ ਕਰਨਗੇ।
4.31.46
संप्रीतिमाञ्जनस्तत्र संतुष्टः शुचिरव्ययः ।
देवतातिथिभूयांस्तु सर्वभूतानुरागवान् ॥ ४.३१.४६ ॥
ਉੱਥੋਂ ਦੇ ਲੋਕ ਅਤਿ ਪ੍ਰਸੰਨ, ਸੰਤੁਸ਼ਟ, ਪਵਿੱਤਰ ਅਤੇ ਅਵਿਨਾਸ਼ੀ ਹੋਣਗੇ; ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਅਤਿਥੀਆਂ ਦੀ ਬਹੁਤ ਸੇਵਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰੇਮ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਹੋਣਗੇ।
4.31.47
इष्टदानमहोत्साहा नित्यं धर्मपरायणाः ।
व्यक्तवाक्यास्ततस्तात शुभकल्याणमङ्गलाः ॥ ४.३१.४७ ॥
ਉਹ ਇਸ਼ਟ ਦਾਨ ਵਿੱਚ ਮਹਾਨ ਉਤਸ਼ਾਹੀ, ਸਦਾ ਧਰਮ-ਪਰਾਇਣ, ਸਪੱਸ਼ਟ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ ਹੋਣਗੇ; ਹੇ ਤਾਤ, ਉਹ ਸ਼ੁਭ, ਕਲਿਆਣ ਅਤੇ ਮੰਗਲ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੋਣਗੇ।
4.31.48
शुभत्विषः शुभेच्छाश्च नित्यतुष्टाः श्रियाऽन्विताः ।
भविष्यन्ति जनास्तत्र यत्र राजा युधिष्ठिरः ॥ ४.३१.४८ ॥
ਜਿੱਥੇ ਰਾਜਾ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਹੋਣਗੇ, ਉੱਥੋਂ ਦੇ ਲੋਕ ਸ਼ੁਭ ਤੇਜ ਵਾਲੇ, ਸ਼ੁਭ ਇੱਛਾ ਵਾਲੇ, ਸਦਾ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਅਤੇ ਸ਼੍ਰੀ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੋਣਗੇ।
4.31.49
नित्योत्सवप्रमुदितो नित्यहृष्टः श्रिया वृतः ।
भविष्यति निवासोऽयं यत्र राजा युधिष्ठिरः ॥ ४.३१.४९ ॥
ਜਿੱਥੇ ਰਾਜਾ ਯੁਧਿਸ਼ਠਿਰ ਹੋਣਗੇ, ਉਹ ਨਿਵਾਸ ਸਦਾ ਉਤਸਵਾਂ ਨਾਲ ਖ਼ੁਸ਼, ਸਦਾ ਹਰਸ਼ਿਤ ਅਤੇ ਸ਼੍ਰੀ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਰਹੇਗਾ।
4.31.50
धर्मज्ञः स तु दुर्ज्ञेयः सर्वज्ञैश्च द्विजातिभिः ।
किंपुनः प्राकृतैस्तात पार्थो विज्ञायते क्वचित् ॥ ४.३१.५० ॥
ਉਹ ਧਰਮ ਨੂੰ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ ਹੈ; ਇਸ ਲਈ ਸਰਵਗਿਆਨੀ ਦ੍ਵਿਜਾਤੀਆਂ ਲਈ ਵੀ ਉਸਨੂੰ ਜਾਣਨਾ ਔਖਾ ਹੈ। ਹੇ ਤਾਤ, ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਪਾਰਥ ਕਦੇ ਕਿਵੇਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ?
4.31.51
यस्मिन्सत्यं धृतिर्दानं परा शान्तिर्ध्रुवा क्षमा ।
ह्रीः श्रीः कीर्तिः परं तेज आनृशंस्यमथार्जवम् ॥ ४.३१.५१ ॥
ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸੱਚ, ਧੀਰਜ, ਦਾਨ, ਪਰਮ ਅਤੇ ਅਟਲ ਸ਼ਾਂਤੀ, ਖਿਮਾ, ਲਾਜ, ਸ਼੍ਰੀ, ਕੀਰਤੀ, ਪਰਮ ਤੇਜ, ਦਇਆ ਅਤੇ ਸਰਲਤਾ ਹਨ।
4.31.52
तस्मान्निवासः पार्थानां चिन्त्यतां यद्ब्रवीमि वः ।
गतिर्वा परमा तत्र नोत्सहे वक्तुमन्यथा ॥ ४.३१.५२ ॥
ਇਸ ਲਈ ਪਾਰਥਾਂ ਦੇ ਨਿਵਾਸ ਬਾਰੇ ਜੋ ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਕਹਿੰਦਾ ਹਾਂ ਉਸ ਉੱਤੇ ਵਿਚਾਰ ਕਰੋ; ਉੱਥੇ ਪਰਮ ਗਤੀ ਹੈ। ਮੈਨੂੰ ਹੋਰ ਢੰਗ ਨਾਲ ਕਹਿਣ ਦਾ ਹੌਸਲਾ ਨਹੀਂ ਹੈ।
4.31.53
एवमेतत्तु संचिन्त्य यत्कृत्यं साधु मन्यसे ।
तत्क्षिप्रं कुरु कौरव्य यद्येतच्छ्रद्दधासि मे।
कुलस्य हि क्षमं तात यदहं प्रब्रवीमि ते ॥ ४.३१.५३ ॥
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੋਚ ਕੇ, ਜੋ ਚੰਗਾ ਸਮਝੋ ਉਹ ਜਲਦੀ ਕਰੋ, ਹੇ ਕੌਰਵ੍ਯ, ਜੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਭਰੋਸਾ ਹੈ। ਹੇ ਤਾਤ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਜੋ ਕਹਿੰਦਾ ਹਾਂ ਉਹ ਕੁਲ ਲਈ ਸੱਚਮੁੱਚ ਹਿਤਕਾਰੀ ਹੈ।