ମହାଭାରତ · ଅଧ୍ୟାୟ 4.34
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
4.34.1
निर्याय नगराच्छूरा व्यूढानीकाः प्रहारिणः ।
त्रिगर्तानस्पृशन्मात्स्याः मूर्येऽस्तंगमिते सति ॥ ४.३४.१ ॥
ସୂର୍ଯ୍ୟ ଅସ୍ତ ଯିବା ବେଳେ, ନଗରରୁ ବାହାରି ଆସିଥିବା ବୀର ମତ୍ସ୍ୟମାନେ ବ୍ୟୂହ ରଚିତ ସେନା ସହିତ ତ୍ରିଗର୍ତ୍ତମାନଙ୍କ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କଲେ।
4.34.2
ते त्रिगर्ताश्च मात्स्याश्च व्यूढानीकाः प्रहारिणः ।
अन्योन्यमभिवर्तन्ते गोषु गृद्धा महाबलाः ॥ ४.३४.२ ॥
ବ୍ୟୂହ ରଚିଥିବା ସେହି ତ୍ରିଗର୍ତ୍ତ ଓ ମତ୍ସ୍ୟମାନେ, ଗାଈମାନଙ୍କ ପ୍ରତି ଲୋଭୀ ମହାବଳୀ, ପରସ୍ପର ଦିଗକୁ ଫେରିଲେ।
4.34.3
भीमाश्च मत्तमातङ्गास्तोमराङ्कुशचोदिताः ।
ग्रामणीयैः समारूढाः कुशलैर्हस्तिसादिभिः ॥ ४.३४.३ ॥
ଭୟଙ୍କର ମଦମତ୍ତ ହାତୀମାନେ, ବର୍ଚ୍ଛା ଓ ଅଙ୍କୁଶ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରେରିତ, ନେତାମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଆରୂଢ, ନିପୁଣ ହାତୀସାଥୀ ସହିତ।
4.34.4
तेषां समागमो घोरस्तुमुलो रोमहर्षणः ।
घ्नतां परस्परं राजन्यमराष्ट्रविवर्धनः ॥ ४.३४.४ ॥
ସେମାନଙ୍କ ସଂଘର୍ଷ ଭୟଙ୍କର, କୋଳାହଳପୂର୍ଣ୍ଣ ଓ ରୋମାଞ୍ଚକର ଥିଲା; ହେ ରାଜନ୍, ପରସ୍ପରକୁ ଆଘାତ କରି ସେମାନେ ରାଜାମାନଙ୍କ ଓ ରାଷ୍ଟ୍ରମାନଙ୍କ ବିନାଶ ବଢ଼ାଇଲେ।
4.34.5
देवासुरसमो राजन्नासीत्सूर्येऽबलम्बति ।
पदातिरथनागेन्द्रहयारोहबलौघवान् ॥ ४.३४.५ ॥
ହେ ରାଜନ୍, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଢଳିବା ବେଳେ ସେ ଯୁଦ୍ଧ ଦେବାସୁର ଯୁଦ୍ଧ ପରି ଥିଲା; ପଦାତି, ରଥ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ହାତୀ ଓ ଅଶ୍ୱାରୋହୀଙ୍କ ବଳପ୍ରବାହ ତହିଁରେ ଥିଲା।
4.34.6
अन्योन्यमभ्यापततां निघ्नतां चेतरेतरम् ।
उदतिष्ठद्रजो भौमं न प्राज्ञायत किंचन ॥ ४.३४.६ ॥
ପରସ୍ପର ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କରି ଏକେ ଅନ୍ୟକୁ ଆଘାତ କରିବା ବେଳେ ଭୂମିର ଧୂଳି ଉଠିଲା; କିଛି ଚିହ୍ନା ଯାଉ ନଥିଲା।
4.34.7
पक्षिणश्चापतन्भूमौ सैन्येन रजसा वृताः ।
इषुभिर्व्यतिसर्पद्भिरादित्योऽन्तरधीयत ॥ ४.३४.७ ॥
ସେନାର ଧୂଳିରେ ଘୋଡ଼ା ପକ୍ଷୀମାନେ ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଗଲେ; ପରସ୍ପର ଉପରେ ଉଡ଼ୁଥିବା ବାଣରେ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଲୁଚିଗଲେ।
4.34.8
खद्योतैरिव संयुक्तमन्तरिक्षमजायत ॥ ४.३४.८ ॥
ଆକାଶ ଜୁଗୁନୁ ପୋକରେ ଭରିଯାଇଥିଲା ପରି ଦିଶିଲା।
4.34.9
रुक्मपृष्ठानि चापानि विचेरुर्विद्युतो यथा ।
नर्दतां लोकवीराणां सव्यं दक्षिणमस्यताम् ॥ ४.३४.९ ॥
ସୁନାରେ ମଡ଼ା ଧନୁ ବିଜୁଳି ପରି ଘୂରୁଥିଲା; ଗର୍ଜନ କରୁଥିବା ଲୋକବୀରମାନଙ୍କର ବାମ ଓ ଡାହାଣ ହାତ ବାଣ ମାରୁଥିଲା।
4.34.10
रथा रथैः समाजग्मुः पत्तयश्च पदातिभिः ।
सादिनः सादिभिर्जग्मुर्गजैश्चापि महागजाः ॥ ४.३४.१० ॥
ରଥ ରଥ ସହ, ପଦାତି ପଦାତି ସହ, ଅଶ୍ୱାରୋହୀ ଅଶ୍ୱାରୋହୀ ସହ ଏବଂ ମହାଗଜ ଗଜ ସହ ସଂଘର୍ଷ କଲେ।
4.34.11
असिभिः पट्टसैश्चापि शक्तिभिस्तोमरैरपि ।
संरब्धाः समरे योधा निजघ्नुरितरेतरम् ॥ ४.३४.११ ॥
ଖଡ୍ଗ, ପଟ୍ଟସ, ଶକ୍ତି ଓ ତୋମର ସହ କ୍ରୋଧିତ ଯୋଦ୍ଧାମାନେ ଯୁଦ୍ଧରେ ପରସ୍ପରକୁ ମାରିଲେ।
4.34.12
निघ्नन्तः समरेऽन्योन्यं हृष्टाः परिघपाणयः ।
न शेकुरतिसंक्रुद्धाः शूराः कर्तुं पराङ्भुखम् ॥ ४.३४.१२ ॥
ଯୁଦ୍ଧରେ ପରସ୍ପରକୁ ମାରୁଥିବା, ହାତରେ ପରିଘ ଧରି ହର୍ଷିତ, ଅତି କ୍ରୁଦ୍ଧ ଶୂରମାନେ ପଛକୁ ଫେରି ପାରିଲେ ନାହିଁ।
4.34.13
रक्ताधरोष्ठं सुनसं क्लृप्तश्मश्रु स्वलंकृतम् ।
अदृश्यत शिरश्छिन्नं रजोविध्वस्तकुण्डलम् ॥ ४.३४.१३ ॥
ରକ୍ତବର୍ଣ୍ଣ ଓଠ, ସୁନ୍ଦର ନାସିକା, ସଜ୍ଜିତ ଦାଢ଼ି, ଭଲ ଭାବରେ ଅଳଙ୍କୃତ, ଧୂଳିରେ ଖସିପଡ଼ିଥିବା କୁଣ୍ଡଳଯୁକ୍ତ ଏକ ଛିନ୍ନ ମସ୍ତକ ଦେଖାଗଲା।
4.34.14
दृश्यन्ते तत्र गात्राणि वीरैश्छिन्नानि सर्वशः ।
सालस्कन्धनिकाशानि क्षत्रियाणा महामृधे ॥ ४.३४.१४ ॥
ସେହି ମହାଯୁଦ୍ଧରେ ବୀରମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସର୍ବତ୍ର ଛିନ୍ନ ହୋଇଥିବା, ସାଲ ବୃକ୍ଷର ସ୍କନ୍ଧ ପରି କ୍ଷତ୍ରିୟମାନଙ୍କ ଅଙ୍ଗ ଦେଖାଗଲା।
4.34.15
नागभोगनिकाशैश्च बाहुभिश्चन्दनोक्षितैः ।
आकीर्णा वसुधा तत्र शिरोभिश्च सकुण्डलैः ॥ ४.३४.१५ ॥
ସେଠାରେ ପୃଥିବୀ ନାଗଦେହ ପରି, ଚନ୍ଦନ ଲିପ୍ତ ବାହୁ ଓ କୁଣ୍ଡଳଯୁକ୍ତ ମସ୍ତକରେ ଆଚ୍ଛାଦିତ ହୋଇଥିଲା।
4.34.16
यथा वा वाससी श्लक्ष्णे महारजतरञ्जिते ।
बिभ्रती युवती श्यामा तद्वद्भाति वसुन्धरा ॥ ४.३४.१६ ॥
ସୂକ୍ଷ୍ମ, ରୂପା ରଙ୍ଗରେ ରଞ୍ଜିତ ଦୁଇଟି ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିଥିବା ଶ୍ୟାମବର୍ଣ୍ଣା ଯୁବତୀ ଯେପରି ଶୋଭେ, ସେହିପରି ସେହି ପୃଥିବୀ ଶୋଭୁଥିଲା।
4.34.17
उपाशाम्यद्रजो भौमं रुधिरेण प्रवर्षता ।
कश्मलं प्राविशद्धोरं निर्मर्यादमवर्तत ॥ ४.३४.१७ ॥
ରକ୍ତ ବର୍ଷଣରେ ପୃଥିବୀର ଧୂଳି ଶାନ୍ତ ହେଲା; ଭୟଙ୍କର ମୋହ ପ୍ରବେଶ କଲା; ମର୍ଯ୍ୟାଦା ଲଙ୍ଘିତ ହେଲା।
4.34.18
युधिष्ठिरोऽपि धर्मात्मा भ्रातृभिः सहितस्तदा ।
व्यूहं कृत्वा विराटस्य अन्वयुध्यत पाण्डवः ॥ ४.३४.१८ ॥
ସେତେବେଳେ ଧର୍ମାତ୍ମା ଯୁଧିଷ୍ଠିର ମଧ୍ୟ ଭାଇମାନଙ୍କ ସହିତ ବ୍ୟୂହ ରଚନା କରି ବିରାଟଙ୍କ ପକ୍ଷରେ ଯୁଦ୍ଧ କଲେ।
4.34.19
आत्मानं श्येनवत्कृत्वा तुण्डमासीद्युधिष्ठिरः ।
पक्षौं यमौ च भवतः पुच्छमासीद्वृकोदरः ॥ ४.३४.१९ ॥
ଯୁଧିଷ୍ଠିର ନିଜକୁ ଶ୍ୟେନ ପରି କରି ଚଞ୍ଚୁ ସ୍ଥାନ ନେଲେ; ଯମଳ ଭାଇମାନେ ପକ୍ଷ ହେଲେ ଏବଂ ବୃକୋଦର (ଭୀମ) ପୁଚ୍ଛ ହେଲେ।
4.34.20
सहस्रं न्यहनत्तत्र कुन्तीपुत्रो युधिष्ठिरः ।
भीमसेनस्तु संक्रुद्धः सर्वशस्त्रभृतांवरः ।
द्विसहस्रं रथान्वीरः परलोकं प्रवेशयत् ॥ ४.३४.२० ॥
ସେଠାରେ କୁନ୍ତୀପୁତ୍ର ଯୁଧିଷ୍ଠିର ହଜାରେ ଜଣଙ୍କୁ ବଧ କଲେ; ସମସ୍ତ ଶସ୍ତ୍ରଧାରୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଭୀମସେନ ଅତ୍ୟନ୍ତ କ୍ରୋଧରେ ସେହି ବୀର ଦୁଇ ହଜାର ରଥକୁ ପରଲୋକ ପଠାଇଲେ।
4.34.21
नकुलस्त्रिशतं जघ्ने सहदेवश्चतुःशतम् ।
शतानीकः शतं जघ्ने मदिराश्वश्चतुःशतम् ॥ ४.३४.२१ ॥
ନକୁଳ ତିନି ଶହ, ସହଦେବ ଚାରି ଶହ ବଧ କଲେ; ଶତାନୀକ ଶହେ, ମଦିରାଶ୍ୱ ଚାରି ଶହ ବଧ କଲେ।
4.34.22
प्रहृष्टां महतीं सेनां त्रिगर्तानां महाबलौ ।
आर्च्छतां बहुसंरब्धौ केशाकेशि रथारथि ॥ ४.३४.२२ ॥
ତ୍ରିଗର୍ତ୍ତଙ୍କର ହୃଷ୍ଟ ଓ ବିଶାଳ ସେନା ଉପରେ ସେହି ଦୁଇ ମହାବଳ ଅତ୍ୟନ୍ତ କ୍ରୋଧରେ ଝାସି ପଡ଼ିଲେ—କେଶ ସହ କେଶ ଧରି, ରଥ ସହ ରଥ ଭିଡ଼ାଇ।
4.34.23
लक्षयित्वा त्रिगर्तानां तौ प्रविष्टौ महाचमूम् ।
जग्मतुः सूर्यदत्तश्च वललश्चापि पृष्ठतः ॥ ४.३४.२३ ॥
ତ୍ରିଗର୍ତ୍ତଙ୍କୁ ଦେଖି ସେହି ଦୁଇ ଜଣ ସେହି ମହାସେନା ଭିତରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ; ସୂର୍ଯ୍ୟଦତ୍ତ ଓ ବଳଳ ମଧ୍ୟ ପଛରୁ ଗଲେ।
4.34.24
शङ्खो विराटपुत्रश्च महेष्वासो महाबलः ।
विनिघ्नन्समरे शूरान्प्रविवेश महाचमूम् ॥ ४.३४.२४ ॥
ବିରାଟଙ୍କ ପୁତ୍ର ଶଙ୍ଖ, ମହା ଧନୁର୍ଧର ଓ ମହାବଳ, ଯୁଦ୍ଧରେ ଶୂରମାନଙ୍କୁ ବଧ କରି ସେହି ମହାସେନା ଭିତରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ।
4.34.25
विराटस्तत्र संग्रामे हत्वा पञ्चशतं रथान् ।
कुञ्जराणां शतं चैव सहस्रं वाजिनां तथा ॥ ४.३४.२५ ॥
ସେଠାରେ ସେହି ଯୁଦ୍ଧରେ ବିରାଟ ପାଞ୍ଚ ଶହ ରଥ, ଶହେ ହାତୀ ଏବଂ ସେପରି ହଜାର ଘୋଡ଼ା ବଧ କଲେ।
4.34.26
चरन्स विविधान्मार्गान्रथेन रथिनांवरः ।
त्रिगर्तानां सुशर्माणमार्च्छद्रुक्मरथं रणे ॥ ४.३४.२६ ॥
ରଥୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସେ ରଥରେ ନାନା ପଥରେ ବୁଲି ଯୁଦ୍ଧରେ ସୁବର୍ଣ୍ଣରଥୀ ତ୍ରିଗର୍ତ୍ତ ସୁଶର୍ମାଙ୍କ ନିକଟରେ ପହଞ୍ଚିଲେ।
4.34.27
तौ तु प्राहरतां तत्र महेष्वासौ महाबलौ ।
अन्योन्यमभिनिघ्नन्तौ गोषु गोवृषभाविव ॥ ४.३४.२७ ॥
ସେହି ଦୁଇ ମହାଧନୁର୍ଦ୍ଧର ଓ ମହାବଳ ସେଠାରେ ପରସ୍ପରକୁ ଆଘାତ କଲେ, ଗାଈମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଦୁଇ ଷଣ୍ଢ ପରି।
4.34.28
राजसिंहौ सुसंरब्धौ विरेजतुरमर्षणौ ।
कृतास्रौ निशितैर्बाणैरसिशक्तिपरश्वथैः ॥ ४.३४.२८ ॥
ଅତ୍ୟନ୍ତ କ୍ରୋଧିତ, ଅସହିଷ୍ଣୁ, ଅସ୍ତ୍ରବିଦ୍ୟାରେ ନିପୁଣ ସେ ଦୁଇ ରାଜସିଂହ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ବାଣ, ଖଡ୍ଗ, ଶକ୍ତି ଓ ପରଶୁ ସହ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହୋଇଉଠିଲେ।
4.34.29
ततो रथाभ्यां रथिनौ व्यतीयातां समन्ततः ।
शरान्ससृजतुः शीघ्रं तोयधारा घनाविव ॥ ४.३४.२९ ॥
ତା'ପରେ ସେହି ଦୁଇ ରଥୀ ନିଜ ନିଜ ରଥରୁ ସବୁ ଦିଗରୁ ପରସ୍ପର ଆଡ଼କୁ ଅଗ୍ରସର ହେଲେ ଏବଂ ମେଘର ଜଳଧାର ପରି ଶୀଘ୍ର ବାଣ ବର୍ଷାଇଲେ।
4.34.30
अन्योन्यमभिसंरब्धौ दन्ताभ्यामिव कुञ्जरौ ।
कृतास्त्रौ निशितैर्बाणैर्दारयामासतू रणे ॥ ४.३४.३० ॥
ପରସ୍ପର ଉପରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ, ଦୁଇ ହାତୀ ଦାନ୍ତରେ ଆଘାତ କଲା ପରି, ଅସ୍ତ୍ରକୁଶଳ ସେମାନେ ଯୁଦ୍ଧରେ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ବାଣରେ ପରସ୍ପରକୁ ବିଦାରଣ କଲେ।
4.34.31
मात्स्यो राजा सुशर्माणं विव्याध निशितैः शरैः ।
पञ्चभिः पञ्चभिर्बाणैर्विव्याध चतुरो हयान् ॥ ४.३४.३१ ॥
ମତ୍ସ୍ୟରାଜା ତୀକ୍ଷ୍ଣ ବାଣରେ ସୁଶର୍ମାଙ୍କୁ ବିଦ୍ଧ କଲେ। ପରେ ପାଞ୍ଚ ପାଞ୍ଚ ବାଣରେ ଚାରି ଘୋଡ଼ାକୁ ବିଦ୍ଧ କଲେ।
4.34.32
द्वाभ्यां सूतं च विव्याध केतुं च त्रिभिराशुगैः ।
तथैव मात्स्यराजं तु सुशर्मा युद्धदुर्मदः ।
पञ्चाशद्भिः शितैर्बाणैविव्याध परमास्त्रवित् ॥ ४.३४.३२ ॥
ଦୁଇ ବାଣରେ ସାରଥିଙ୍କୁ ଏବଂ ତିନି ଦ୍ରୁତ ବାଣରେ ଧ୍ୱଜକୁ ବିଦ୍ଧ କଲେ। ସେହିପରି ଯୁଦ୍ଧରେ ମଦୋନ୍ମତ୍ତ ସୁଶର୍ମା, ପରମାସ୍ତ୍ରଜ୍ଞ ହୋଇ, ପଚାଶ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ବାଣରେ ମତ୍ସ୍ୟରାଜାଙ୍କୁ ବିଦ୍ଧ କଲେ।
4.34.33
तयोर्बलानि राजेन्द्र समस्तानि महारणे ।
नाजानन्त तदाऽन्योन्यं प्रदोषे रजसा वृते ॥ ४.३४.३३ ॥
ହେ ରାଜେନ୍ଦ୍ର, ସେଇ ମହାଯୁଦ୍ଧରେ ସନ୍ଧ୍ୟାବେଳେ ଧୂଳିରେ ଘେରା ହୋଇ ଦୁଇ ପକ୍ଷର ସମସ୍ତ ସୈନ୍ୟ ପରସ୍ପରକୁ ଚିହ୍ନି ପାରିଲେ ନାହିଁ।