മഹാഭാരതം · അധ്യായം 4.35
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
4.35.1
तमसाऽभिप्लुते लोके रजसा चैव भारत ।
व्यतिष्ठन्त मुहूर्तं ते व्यूढानीकाः प्रहारिणम् ॥ ४.३५.१ ॥
ഭാരതാ! ഇരുട്ടും പൊടിയും കൊണ്ട് ലോകം മൂടപ്പെട്ടപ്പോൾ, വ്യൂഹം ചമച്ച സൈന്യങ്ങൾ ഒരു നിമിഷം പോരാളികളായി നിന്നു.
4.35.2
ततोऽन्धकारं प्रणुदन्नुदतिष्ठन्निशाकरः ।
कुर्वाणो विमलां रात्रिं दर्शयन्क्षत्रियान्रणे ॥ ४.३५.२ ॥
അപ്പോൾ ഇരുട്ടിനെ അകറ്റി ചന്ദ്രൻ ഉദിച്ചു; രാത്രിയെ നിർമ്മലമാക്കി, യുദ്ധത്തിൽ ക്ഷത്രിയരെ കാണിച്ചു.
4.35.3
ततः प्रकाशमासाद्य पुनर्युद्धमवर्तत ।
घोररूपं तदा तेषामवेक्ष्य तु परस्परम् ॥ ४.३५.३ ॥
പിന്നെ വെളിച്ചം ലഭിച്ചപ്പോൾ യുദ്ധം വീണ്ടും തുടങ്ങി; അപ്പോൾ അവർ പരസ്പരം ഭയങ്കര രൂപം കണ്ടു.
4.35.4
तथैव तेषां तुमुलानि तानि क्रुद्धानि चान्योन्यमभिद्रवन्ति ।
गदासिपट्टैश्च परश्वथैश्च प्रासैश्च तीक्ष्णाग्रसुधौतधारैः ॥ ४.३५.४ ॥
അതുപോലെ അവരുടെ കോപാകുലവും ആരവമുള്ളതുമായ സേനകൾ പരസ്പരം ആക്രമിച്ചു — ഗദ, വാൾ, പട്ടിശം, മഴു, മൂർച്ചയുള്ള മുനയും മിനുക്കിയ വക്കുമുള്ള കുന്തങ്ങൾ എന്നിവകൊണ്ട്.
4.35.5
बलं तु मात्स्यस्य बलेन राजा सर्वं त्रिगर्ताधिपतिः सुशर्मा ।
प्रमथ्य जित्वा च निपीड्य मत्स्यान्विराटमोजस्विनमभ्यधावत् ॥ ४.३५.५ ॥
എന്നാൽ ത്രിഗർത്തരുടെ അധിപതിയായ രാജാവ് സുശർമ്മൻ തന്റെ സൈന്യത്താൽ മത്സ്യസൈന്യം മുഴുവൻ തകർത്ത്, ജയിച്ച്, മത്സ്യരെ പീഡിപ്പിച്ച് ശക്തനായ വിരാടന്റെ നേർക്ക് പാഞ്ഞു.
4.35.6
मत्ताविव वृषौ तौ तु गजाविव मदोद्धतौ ।
सिंहाविव गजग्राहौ शक्रवृत्राविवोद्धतौ ॥ ४.३५.६ ॥
ആ ഇരുവരും മദിച്ച രണ്ടു കാളകളെപ്പോലെയും, മദംകൊണ്ട് ഉന്മത്തമായ രണ്ടു ആനകളെപ്പോലെയും, ആനകളെ പിടിക്കുന്ന രണ്ടു സിംഹങ്ങളെപ്പോലെയും, ഇന്ദ്രനും വൃത്രനുമെന്നപോലെ ഉഗ്രരായിരുന്നു.
4.35.7
उभौ तुल्यबलोत्साहावुभौ तुल्यपराक्रमौ ।
उभौ तुल्यास्रविक्षेपावुभौ युद्धविशारदौ ॥ ४.३५.७ ॥
ഇരുവരും ബലത്തിലും ഉത്സാഹത്തിലും തുല്യർ; ഇരുവരും പരാക്രമത്തിൽ തുല്യർ; ഇരുവരും അസ്ത്രപ്രയോഗത്തിൽ തുല്യർ; ഇരുവരും യുദ്ധത്തിൽ വിദഗ്ധർ.
4.35.8
तौ निहत्य पृथग्धुर्यानुभयोः पार्ष्णिसारथी ।
आस्तां तुल्यधनुर्ग्राहौ कृष्णकंसाविवोद्धतौ ॥ ४.३५.८ ॥
അവർ ഇരുവരും ഇരുവരുടെയും മുൻകുതിരകളെയും പിൻസാരഥികളെയും വെവ്വേറെ കൊന്നു; അവർ തുല്യ വില്ലാളികളായി, കൃഷ്ണനും കംസനും പോലെ ഉഗ്രരായി നിന്നു.
4.35.9
ततः सुशर्मा त्रैगर्तः सह भ्रात्रा सुवर्मणा ।
अभ्यद्रवन्मत्स्यराजं रथव्रातेन सर्वशः ॥ ४.३५.९ ॥
അപ്പോൾ ത്രൈഗർത്ത രാജാവായ സുശർമൻ സഹോദരൻ സുവർമനോടൊപ്പം രഥവ്യൂഹവുമായി എല്ലാ ഭാഗത്തുനിന്നും മത്സ്യരാജാവിനെ ആക്രമിച്ചു.
4.35.10
ततो रथाभ्यां प्रस्कन्द्य भ्रातरौ क्षत्रियर्षभौ ।
गदापाणी सुसंरब्धौ समभ्यद्रवतां जवात् ॥ ४.३५.१० ॥
അപ്പോൾ ക്ഷത്രിയശ്രേഷ്ഠരായ ആ ഇരുസഹോദരന്മാരും രഥങ്ങളിൽനിന്ന് ചാടിയിറങ്ങി, ഗദയേന്തി, അത്യന്തം കോപത്തോടെ വേഗത്തിൽ പാഞ്ഞടുത്തു.
4.35.11
सुशर्मा परवीरघ्नो बलवान्वीर्यवान्गदी ।
विरथं मत्स्यराजानं जीवग्राहमथाग्रहीत् ॥ ४.३५.११ ॥
ശത്രുവീരന്മാരെ വധിക്കുന്ന, ബലവാനും വീര്യവാനും ഗദാധാരിയുമായ സുശർമൻ രഥമില്ലാതായ മത്സ്യരാജാവിനെ ജീവനോടെ പിടികൂടി.
4.35.12
तमुन्मथ्य सुशर्मा तु युवतीमिव कामुकः ।
स्यन्दनं स्वं समारोप्य प्रययौ भीमविक्रमः ॥ ४.३५.१२ ॥
കാമുകൻ യുവതിയെ എടുത്തുകൊണ്ടുപോകുന്നതുപോലെ, ഭയങ്കരപരാക്രമിയായ സുശർമൻ അവനെ പൊക്കിയെടുത്തു തന്റെ രഥത്തിൽ കയറ്റി കടന്നുപോയി.
4.35.13
तस्मिन्गृहीते विरथे विराटे बलवत्तरे ।
बलं सर्वं विभग्नं तन्निरुत्साहं निराशकम् ॥ ४.३५.१३ ॥
ശക്തനായ വിരാടൻ രഥമില്ലാതെ പിടിക്കപ്പെട്ടപ്പോൾ ആ സൈന്യം മുഴുവൻ ചിതറി, ഉത്സാഹവും പ്രതീക്ഷയും നഷ്ടപ്പെട്ടു.
4.35.14
प्राद्रवन्त भयान्मात्स्यास्त्रिगर्तैरर्दिता रणे ।
विदिक्षुः दिक्षु सर्वासु पलायन्ति च यान्ति च ॥ ४.३५.१४ ॥
യുദ്ധത്തിൽ ത്രിഗർത്തന്മാരാൽ പീഡിതരായ മത്സ്യന്മാർ ഭയത്താൽ ഓടി; എല്ലാ ദിക്കുകളിലേക്കും ചിതറി ഓടിക്കൊണ്ടിരുന്നു.
4.35.15
तेषु विद्रांव्यमाणेषु कुन्तीपुत्रो युधिष्ठिरः ।
अभ्यभाषत धर्मात्मा भिमसेनमरिन्दमम् ॥ ४.३५.१५ ॥
അവർ ഓടിക്കപ്പെടുമ്പോൾ ധർമ്മാത്മാവായ കുന്തീപുത്രൻ യുധിഷ്ഠിരൻ ശത്രുനിഗ്രഹിയായ ഭീമസേനനോട് സംസാരിച്ചു.
4.35.16
मात्स्यराजस्त्रिगर्तेन परामृष्टः सुशर्मणा ।
तं मोक्षय महाबाही मा गमद्द्विषतां वशम् ॥ ४.३५.१६ ॥
മത്സ്യരാജാവിനെ ത്രിഗർത്തൻ സുശർമ്മൻ പിടികൂടി. മഹാബാഹോ, അവനെ മോചിപ്പിക്കൂ; ശത്രുക്കളുടെ വശത്തേക്ക് പോകാൻ അനുവദിക്കരുത്.
4.35.17
भीमसेनः महाबाहो गृहीतं तु सुशर्मणा ।
त्रायस्व मोचय क्षिप्रमस्मत्प्रीतिकरं नृपम् ॥ ४.३५.१७ ॥
ഭീമസേനാ, മഹാബാഹോ! സുശർമ്മൻ അവനെ പിടികൂടി. വേഗം അവനെ രക്ഷിച്ചു മോചിപ്പിക്കൂ; ആ രാജാവ് നമുക്ക് പ്രിയനാണ്.
4.35.18
उषिताः स्म सुखं सर्वे सर्वकामैः सुपूजिताः ।
भीमसेन त्वया कार्या तस्य वातस्य निष्कृतिः ॥ ४.३५.१८ ॥
നാമെല്ലാവരും ഇവിടെ സുഖമായി വസിച്ചു, എല്ലാ ആഗ്രഹങ്ങളാലും നന്നായി ആദരിക്കപ്പെട്ടു. ഭീമസേനാ, ആ ഋണത്തിന് പ്രതിഫലം നീ ചെയ്യണം.
4.35.19
तं तथावादिनं तत्र भीमसेनो महाबलः ।
अभ्यभाषत दुर्धर्षो रणमध्ये युधिष्ठिरम् ॥ ४.३५.१९ ॥
അവിടെ അങ്ങനെ സംസാരിച്ച യുധിഷ്ഠിരനോട് മഹാബലനും ദുർധർഷനുമായ ഭീമസേനൻ യുദ്ധമധ്യത്തിൽ സംസാരിച്ചു.
4.35.20
अहमेनं परित्रास्ये शासनात्तव पार्थिव ।
पश्येदं सुमहत्कर्म युध्यतो मम शत्रुभिः ॥ ४.३५.२० ॥
രാജാവേ, അങ്ങയുടെ ആജ്ഞപ്രകാരം ഞാൻ ഇവനെ രക്ഷിക്കും. ശത്രുക്കളോട് ഞാൻ യുദ്ധം ചെയ്യുമ്പോൾ ചെയ്യുന്ന ഈ മഹാകർമ്മം കാണുക.
4.35.21
स्वबाहुबलमाश्रित्य परेषामसमं रणे ।
एकान्तमाश्रितो राजंस्तिष्ठ त्वं भ्रातृभिः सह ॥ ४.३५.२१ ॥
രാജാവേ, സ്വന്തം ബാഹുബലത്തെ ആശ്രയിച്ച്, യുദ്ധത്തിൽ ശത്രുക്കൾക്ക് തുല്യനില്ലാത്തവനായി, നീ സഹോദരന്മാരോടൊപ്പം ഒരിടത്ത് നിൽക്കുക.
4.35.22
अयं वृक्षो महाशाखो गिरिमात्रो वनस्पतिः ।
अहमेनं समारुज्य पोथयिष्यामि शात्रवान् ॥ ४.३५.२२ ॥
ഈ വൃക്ഷം, വലിയ ശാഖകളുള്ള, പർവതത്തോളം ഉയരമുള്ള വനസ്പതി. ഞാൻ ഇതിൽ കയറി ശത്രുക്കളെ തകർക്കും.
4.35.23
तं मत्तमिव मातङ्गं वीक्षमाणं वनस्पतिम् ।
अब्रवीद्भ्रातरं वीरं धर्मराजो युधिष्ठिरः ॥ ४.३५.२३ ॥
മദിച്ച ആനയെപ്പോലെ ആ വൃക്ഷത്തെ നോക്കിനിന്ന അവനോട് ധർമ്മരാജനായ യുധിഷ്ഠിരൻ തന്റെ വീരസഹോദരനോടു പറഞ്ഞു.
4.35.24
भीम मा साहसं कार्षीस्तिष्ठत्वेष वनस्पतिः ॥ ४.३५.२४ ॥
ഭീമാ, സാഹസം ചെയ്യരുത്. ഈ വൃക്ഷം അവിടെത്തന്നെ നിൽക്കട്ടെ.
4.35.25
मा त्वां वृक्षेण कर्माणि कुर्वन्तमतिमानुषम् ।
जनाः समवबुध्येरन्भीमोऽयमिति भारत ॥ ४.३५.२५ ॥
ഭാരതാ, വൃക്ഷംകൊണ്ട് മാനുഷാതീതമായ കർമ്മങ്ങൾ ചെയ്യുന്ന നിന്നെ ഇവൻ ഭീമനാണെന്ന് ജനങ്ങൾ തിരിച്ചറിയരുത്.
4.35.26
मा ग्रहीस्त्वमिमं वृक्षं सिंहनादं च मा नद ।
कर्मणा सिंहनादेन विज्ञास्यन्ति जना ध्रुवम् ॥ ४.३५.२६ ॥
നീ ഈ വൃക്ഷത്തെ പിടിക്കരുത്, സിംഹനാദവും ചെയ്യരുത്; കർമ്മംകൊണ്ടും സിംഹനാദംകൊണ്ടും ജനങ്ങൾ തീർച്ചയായും തിരിച്ചറിയും.
4.35.27
इमं वृक्षं गृहीत्वा त्वं नेमां सेनामभिद्रव ।
वृक्षं च त्वां रुजन्तं वै विज्ञास्यति जनो ध्रुवं ॥ ४.३५.२७ ॥
ഈ വൃക്ഷമെടുത്ത് നീ ഈ സേനയ്ക്കുനേരെ പാഞ്ഞുചെല്ലരുത്; വൃക്ഷംകൊണ്ട് നീ ശത്രുക്കളെ തകർക്കുന്നത് കണ്ട് ജനങ്ങൾ തീർച്ചയായും തിരിച്ചറിയും.
4.35.28
अन्यदेवायुधं गृह्य प्रतिपद्यस्व मानुषम् ।
चापं वा यदि वा शक्तिं निस्त्रिंशं वा परश्वथम् ॥ ४.३५.२८ ॥
മറ്റൊരായുധമെടുത്ത് മനുഷ്യരൂപം സ്വീകരിക്കുക; വില്ലോ, ശക്തിയോ, വാളോ, അല്ലെങ്കിൽ മഴുവോ.
4.35.29
यदेव मानुषं भीम भवेदन्यैरलक्षितम् ।
तदेवायुधमादाय मोचयाशु महीतिम् ॥ ४.३५.२९ ॥
ഭീമാ, മറ്റുള്ളവർക്ക് കാണാത്ത മനുഷ്യായുധം ഏതോ അതെടുത്ത് ഈ സേനയുടെ ആക്രമണം വേഗം തടയുക.
4.35.30
यमौ च चक्ररक्षौ ते भवितारौ महाबलौ ।
व्यायच्छतस्ते समरे मत्स्यराजं परीप्स्रतः ॥ ४.३५.३० ॥
നിന്റെ ഇരട്ടസഹോദരന്മാർ മഹാബലരായി നിന്റെ ചക്രരക്ഷകരായിരിക്കും; യുദ്ധത്തിൽ മത്സ്യരാജനെ രക്ഷിക്കാൻ നീ ശ്രമിക്കുമ്പോൾ.
4.35.31
भ्रातुर्वचनमादाय भीमो वृक्षं विसृज्य च ।
चापमादाय संप्राप्तो रथमास्थाय पाण्डवः ॥ ४.३५.३१ ॥
സഹോദരന്റെ വാക്ക് സ്വീകരിച്ച്, ഭീമൻ മരം ഉപേക്ഷിച്ച് വില്ലെടുത്ത് രഥത്തിൽ കയറി പാണ്ഡവൻ എത്തിച്ചേർന്നു.
4.35.32
व्यमुञ्चच्छरवर्षाणि सतोय इव तोयदः ।
तं भीमो भीमकर्माणं शुशर्माणमथाऽऽद्रवत् ॥ ४.३५.३२ ॥
വെള്ളം നിറഞ്ഞ മേഘംപോലെ അവൻ അമ്പുമഴ ചൊരിഞ്ഞു; അപ്പോൾ ഭീമൻ ഭയങ്കരകർമ്മിയായ സുശർമ്മാവിനു നേരെ പാഞ്ഞു.
4.35.33
विराटमभिवीक्ष्यैनं तिष्ठितिष्ठेति चावदत् ॥ ४.३५.३३ ॥
വിരാടനെ നോക്കി അവൻ 'നിൽക്കൂ, നിൽക്കൂ!' എന്ന് പറഞ്ഞു.
4.35.34
सुशर्मा चिन्तयामास कालान्तकयमोपमम् ।
तिष्ठतिष्ठेति भाषन्तं पृष्ठतो रथपुङ्गवः ॥ ४.३५.३४ ॥
സുശർമ്മാവ് ചിന്തിച്ചു—കാലാന്തകനും യമനുംപോലെയുള്ള, പിന്നിൽനിന്ന് 'നിൽക്കൂ, നിൽക്കൂ' എന്ന് പറയുന്ന ആ രഥശ്രേഷ്ഠൻ.
4.35.35
पश्यतां सुमहत्कर्म महद्युद्धमुपस्थितम् ।
परावृत्तो धनुर्गृह्य सुशर्मा भ्रातृभिः सह ॥ ४.३५.३५ ॥
എല്ലാവരും നോക്കിനിൽക്കെ ആ മഹത്തായ കർമ്മവും മഹായുദ്ധവും ഉണ്ടായി; സുശർമ്മാവ് വില്ലെടുത്ത് സഹോദരന്മാരോടൊപ്പം തിരിഞ്ഞു.
4.35.36
निमेषान्तरमात्रेण भीमसेनेन ते रथाः ।
रथानां च गजानां च वाजिनां च ससादिनां ॥ ४.३५.३६ ॥
കണ്ണിമയ്ക്കുന്ന നേരത്തിൽ ഭീമസേനൻ അവരുടെ രഥങ്ങളും ആനകളും കുതിരകളും—സവാരിക്കാരോടൊപ്പം—...
4.35.37
सहस्रशतसंघाताः शूराणामुग्रधन्विनाम् ।
पातिता भीमसेनेन विराटस्य समीपतः ॥ ४.३५.३७ ॥
വിരാടന്റെ സമീപത്തുവെച്ച് ഭീമസേനൻ ഉഗ്രധനുർധാരികളായ ശൂരന്മാരെ നൂറുകണക്കിനും ആയിരക്കണക്കിനുമായി കൂട്ടം കൂട്ടമായി വീഴ്ത്തി.
4.35.38
पत्तयो निहतास्तेषां गदां गृह्य महात्मना ॥ ४.३५.३८ ॥
മഹാത്മാവ് ഗദയെടുത്ത് അവരുടെ കാലാൾപ്പടയാളികളെ വധിച്ചു.
4.35.39
तद्दृष्ट्वा तादृशं युद्धं सुशर्मा युद्धदुर्मदः ।
चिन्तयामास मनसा किं शेषं हि बलस्य मे ॥ ४.३५.३९ ॥
അത്തരം യുദ്ധം കണ്ട യുദ്ധമദോന്മത്തനായ സുശർമ്മാവ്, എന്റെ സേനയിൽ ഇനി എന്ത് ശേഷിക്കുന്നു എന്ന് മനസ്സിൽ ചിന്തിച്ചു.
4.35.40
अपरो दृश्यते सैन्ये पुरा मग्नो महाबले ।
आकर्णपूर्णेन तदा धनुषा प्रत्यदृश्यत ॥ ४.३५.४० ॥
ഹേ മഹാബലാ, സേനയിൽ നേരത്തെ മുങ്ങിപ്പോയ മറ്റൊരാൾ കാണപ്പെടുന്നു; അപ്പോൾ ചെവിവരെ വലിച്ച വില്ലുമായി അവൻ വീണ്ടും പ്രത്യക്ഷനായി.
4.35.41
सुशर्मा सायकांस्तीक्ष्णान्क्षिपते च पुनःपुनः ॥ ४.३५.४१ ॥
സുശർമ്മാവ് മൂർച്ചയുള്ള അമ്പുകൾ വീണ്ടും വീണ്ടും എയ്തു.
4.35.42
ततः समस्तास्ते सर्वे तुरगानभ्यचोदयन् ।
दिव्यमस्त्रं विकुर्वाणास्त्रिगर्तान्प्रत्यमर्षणाः ॥ ४.३५.४२ ॥
അപ്പോൾ അവരെല്ലാവരും കുതിരകളെ തെളിച്ചു; ദിവ്യാസ്ത്രം പ്രയോഗിച്ചുകൊണ്ട്, അമർഷത്തോടെ ത്രിഗർത്തന്മാർക്കെതിരെ നീങ്ങി.
4.35.43
तान्निवृत्तरथान्दृष्ट्वा पाण्डवास्तां महाचमूम् ।
वैराटिः परमक्रुद्धो युयुधे परमाद्भुतम् ॥ ४.३५.४३ ॥
അവരുടെ രഥങ്ങൾ പിന്തിരിയുന്നത് കണ്ട പാണ്ഡവർ ആ മഹാസേനയോട് പോരാടി. വിരാടപുത്രൻ അത്യന്തം കുപിതനായി അത്യദ്ഭുതമായി യുദ്ധം ചെയ്തു.
4.35.44
त्रिगर्ताः समभिक्रम्य अयुध्यन्त जयैषिणः ।
तान्भीमसेनः संक्रुद्धः सर्वशस्त्रभृतांवरः ।
वैराटिः परमक्रुद्धो युयुधे परमाद्भुतम् ॥ ४.३५.४४ ॥
വിജയം ആഗ്രഹിച്ച ത്രിഗർത്തർ ഒന്നിച്ചാക്രമിച്ച് പോരാടി. ആയുധധാരികളിൽ ശ്രേഷ്ഠനായ ഭീമസേനൻ അവരോട് അത്യന്തം കുപിതനായി. വിരാടപുത്രൻ അത്യന്തം കുപിതനായി അത്യദ്ഭുതമായി യുദ്ധം ചെയ്തു.
4.35.45
सहस्रं प्राहिणीद्राजा कुन्तीपुत्रो युधिष्ठिरः ।
नकुलश्चापि सप्तैव शतानि प्राहिणोच्छरैः ॥ ४.३५.४५ ॥
കുന്തീപുത്രനായ രാജാവ് യുധിഷ്ഠിരൻ ആയിരം പേരെ അയച്ചു. നകുലനും ഏഴു നൂറുപേരെ അമ്പുകളോടെ അയച്ചു.
4.35.46
शतानि त्रीणि शूराणां सहदेवः प्रतापवान् ।
युधिष्ठिरसमादिष्टो निजघ्ने पुरुषर्षभः ॥ ४.३५.४६ ॥
യുധിഷ്ഠിരന്റെ ആജ്ഞപ്രകാരം പ്രതാപശാലിയായ സഹദേവൻ മുന്നൂറ് ശൂരന്മാരോടൊപ്പം (ശത്രുക്കളെ) സംഹരിച്ചു. അവൻ പുരുഷരിൽ ഋഷഭനായിരുന്നു.
4.35.47
प्रविश्य महतीं सेनां त्रिगर्तानां महाबलः ।
क्षोभयन्सर्वभूतानि सिंहः क्षुद्रमृगानिव ॥ ४.३५.४७ ॥
മഹാബലനായ (ഭീമൻ) ത്രിഗർത്തരുടെ വലിയ സേനയിൽ പ്രവേശിച്ച്, സിംഹം ചെറിയ മൃഗങ്ങളെ ഭയപ്പെടുത്തുന്നതുപോലെ സർവഭൂതങ്ങളെയും കലക്കി.
4.35.48
ततो युधिष्ठिरो राजा त्वरमाणो महाबलः ।
अभिद्रुत्य सुशर्माणं शरैरभ्यहनद्धृशम् ॥ ४.३५.४८ ॥
പിന്നീട് മഹാബലനായ രാജാവ് യുധിഷ്ഠിരൻ വേഗത്തിൽ മുന്നേറി, സുശർമ്മാവിനെ ആക്രമിച്ച് അമ്പുകളാൽ അവനെ കഠിനമായി മുറിവേൽപ്പിച്ചു.
4.35.49
सुशर्माऽपि सुसंक्रुद्धस्त्वराणो युधिष्ठिरम् ।
अविध्यद्दशभिर्बाणैश्चतुर्भिश्चतुरो हयान् ॥ ४.३५.४९ ॥
സുശർമ്മാവും അത്യന്തം കോപിച്ച് വേഗത്തിൽ യുധിഷ്ഠിരനെ സമീപിച്ചു; പത്ത് ബാണങ്ങളാൽ അവനെയും നാല് ബാണങ്ങളാൽ നാല് കുതിരകളെയും പ്രഹരിച്ചു.
4.35.50
ततो राजन्क्षिप्रकारी कुन्तीऽपुत्रो वृकोदरः ।
समासाद्य सुशर्माणमश्वांस्तस्य न्यपातयत् ॥ ४.३५.५० ॥
അപ്പോൾ, രാജാവേ, ക്ഷിപ്രകാരിയായ കുന്തീപുത്രൻ വൃകോദരൻ (ഭീമൻ) സുശർമ്മാവിനെ സമീപിച്ച് അവന്റെ കുതിരകളെ വീഴ്ത്തി.
4.35.51
पृष्ठगोषौ च तस्याथ हत्वा परमसायकैः ।
अथास्य सारथिं क्रुद्धो रथोपस्थादपतयत् ॥ ४.३५.५१ ॥
പിന്നെ അവന്റെ പിന്നിലെ രണ്ട് കാവൽക്കാരെയും ഉത്തമ ബാണങ്ങളാൽ വധിച്ച്, കോപത്തോടെ അവന്റെ സാരഥിയെ രഥത്തട്ടിൽ നിന്ന് വീഴ്ത്തി.
4.35.52
चक्ररक्षस्तु शूरश्च शोणाश्वो नाम नामतः ।
स भयाद्विरथं दृष्ट्वा त्रैगर्तं व्याजहात्तदा ॥ ४.३५.५२ ॥
എന്നാൽ ചക്രരക്ഷകനായ ശോണാശ്വൻ എന്ന ശൂരൻ, രഥമില്ലാത്ത ത്രൈഗർത്തനെ (സുശർമ്മാവിനെ) കണ്ട് ഭയത്താൽ അപ്പോൾ വിളിച്ചുപറഞ്ഞു.
4.35.53
ततो विराटः प्रस्कन्द्य रथादथ सुशर्मणः ।
गदामस्य परामृश्य तमेवाभ्यहनद्बली ॥ ४.३५.५३ ॥
അപ്പോൾ വിരാടൻ രഥത്തിൽ നിന്ന് ചാടിയിറങ്ങി, സുശർമ്മാവിന്റെ ഗദ പിടിച്ചെടുത്ത് ബലത്തോടെ അവനെത്തന്നെ പ്രഹരിച്ചു.
4.35.54
स चचार गदापाणिर्वृद्धोऽपि तरुणो यथा ॥ ४.३५.५४ ॥
അവൻ കയ്യിൽ ഗദയുമായി സഞ്ചരിച്ചു; വൃദ്ധനെങ്കിലും യുവാവിനെപ്പോലെ.
4.35.55
भीमस्तु भीमसंकाशो रथात्प्रस्कन्द्य वीर्यवान् ।
उत्प्लुत्य गत्वा वेगेन तद्रथे विनिपत्य च।
सुशर्मणः शिरोऽगुह्णात्पुनराश्वास्य युध्यतः ॥ ४.३५.५५ ॥
ഭീമനെപ്പോലെ ഭയങ്കരനായ വീര്യവാനായ ഭീമൻ തന്റെ രഥത്തിൽ നിന്ന് ചാടി, വേഗത്തിൽ കുതിച്ച് അവന്റെ രഥത്തിൽ വീണ്, യുദ്ധം ചെയ്യുന്ന സുശർമ്മാവിന്റെ തല വീണ്ടും ശ്വാസം കിട്ടിയ ശേഷം പിടിച്ചു.
4.35.56
अग्राद्गिरेर्विनिक्षिप्य सिंहः क्षुद्रमृगं यथा ।
ऊर्ध्वमुत्प्लृत्य मार्जार आखोर्यद्वच्छिरो रुषा ॥ ४.३५.५६ ॥
സിംഹം പർവ്വതശിഖരത്തിൽ നിന്ന് ചെറിയ മാനെ എറിയുന്നതുപോലെയും, പൂച്ച മുകളിലേക്ക് ചാടി കോപത്തോടെ എലിയുടെ തല പിടിക്കുന്നതുപോലെയും.
4.35.57
समुद्यम्य तु रोषात्तं निष्पिपेष महीतले ।
यदा मूर्ध्नि महाबाहुः प्राहरद्विलपिष्यतः ॥ ४.३५.५७ ॥
കോപത്തോടെ അവനെ ഉയർത്തി നിലത്തിൽ ഞെരിച്ചു; വിലപിക്കാൻ പോകുന്നവന്റെ തലയിൽ ആ മഹാബാഹു പ്രഹരിച്ചു.
4.35.58
तस्य जानु ददौ भीमो जघ्ने चैनमरत्निना ।
स मोहमगमद्राजा प्रहारवरपीडितः ॥ ४.३५.५८ ॥
ഭീമൻ അവന്റെ മുട്ടിൽ അടിച്ചു, കൈമുട്ടുകൊണ്ട് അവനെ പ്രഹരിച്ചു; ഉത്തമ പ്രഹാരങ്ങളാൽ പീഡിതനായ ആ രാജാവ് മോഹാവസ്ഥയിലായി.
4.35.59
तस्मिन्वीरे गृहीते तु त्रिगर्तानां महारथे ।
अभज्यत बलं सर्वं त्रिगर्तानां भयातुरम् ॥ ४.३५.५९ ॥
ത്രിഗർത്തരുടെ ആ മഹാരഥനായ വീരൻ പിടിക്കപ്പെട്ടപ്പോൾ, ത്രിഗർത്തരുടെ സർവ്വ സേനയും ഭയത്താൽ തകർന്നോടി.
4.35.60
निवृत्य गास्ततः सर्वाः पाण्डुपुत्रा महारथाः ।
अवजित्य सुशर्माणं धनं चादाय सर्वशः ॥ ४.३५.६० ॥
പിന്നെ പാണ്ഡുപുത്രരായ മഹാരഥർ എല്ലാ പശുക്കളെയും തിരിച്ചുകൊണ്ട്, സുശർമ്മാവിനെ ജയിച്ച്, സകല ധനവും എടുത്ത് മടങ്ങി.
4.35.61
स्वबाहुबलसंपन्ना ह्रीनिषेवा यतव्रताः ।
विराटस्य महात्मानः परिक्लेशविनाशनाः।
स्थिताः समक्षं ते सर्वे त्वथ भीमोऽभ्यभाषत ॥ ४.३५.६१ ॥
സ്വന്തം ബാഹുബലത്താൽ സമ്പന്നരും ലജ്ജാശീലരും വ്രതനിഷ്ഠരും വിരാടന്റെ മഹാത്മാക്കളും ദുഃഖം നശിപ്പിക്കുന്നവരുമായ അവരെല്ലാം മുന്നിൽ നിന്നു; അപ്പോൾ ഭീമൻ സംസാരിച്ചു.
4.35.62
नायं पापसमाचारो मत्तो जीवितुमर्हति ।
किंनु शक्यं मया कर्तुं यद्राजा सततं घृणी ।
गले गृहीत्वा राजानमानीय विवशं वशम् ॥ ४.३५.६२ ॥
ഈ പാപിക്ക് എന്നിൽ നിന്ന് ജീവിക്കാൻ അർഹതയില്ല. രാജാവ് എപ്പോഴും കാരുണ്യവാനായതിനാൽ ഞാൻ എന്ത് ചെയ്യാനാകും? കഴുത്തിൽ പിടിച്ച് നിസ്സഹായനായ രാജാവിനെ വശത്താക്കി —
4.35.63
तत एनं विचेष्टन्तं बद्ध्वा पार्थो वृकोदरः ।
रथमारोपयामास विसंज्ञं पांसुगुण्ठितम् ॥ ४.३५.६३ ॥
അപ്പോൾ പിടഞ്ഞുകൊണ്ടിരുന്ന അവനെ കെട്ടി, പൃഥയുടെ പുത്രൻ വൃകോദരൻ (ഭീമൻ) പൊടിപുരണ്ട്, ബോധരഹിതനായ അവനെ രഥത്തിൽ കയറ്റി.
4.35.64
अभ्येत्य रणमध्यस्थमभ्यगच्छद्युधिष्ठिरम् ।
दर्शयामास भीमस्तु सुशर्माणं नराधिपम् ॥ ४.३५.६४ ॥
യുദ്ധമധ്യത്തിൽ നിന്ന യുധിഷ്ഠിരന്റെ അടുത്തെത്തി, ഭീമൻ സുശർമനെ രാജാവിനെ കാണിച്ചു.
4.35.65
प्रोवाच पुरुषव्याघ्रो भीममाहवशोभिनम् ।
तं राजा प्राहसद्दृष्ट्वा मुच्यतां वै नराधमः ॥ ४.३५.६५ ॥
പുരുഷവ്യാഘ്രനായ (യുധിഷ്ഠിരൻ) യുദ്ധശോഭയുള്ള ഭീമനോട് പറഞ്ഞു. രാജാവ് അവനെ കണ്ട് ചിരിച്ചുകൊണ്ട്, "ഈ അധമനെ വിട്ടയയ്ക്കൂ" എന്ന് പറഞ്ഞു.
4.35.66
एवमुक्तोऽब्रवीद्भीमः सुशर्माणं महाबलम् ।
जीवितुं चेच्छसे मूढ हेतुं मे गदतः शृणु ॥ ४.३५.६६ ॥
ഇങ്ങനെ പറയപ്പെട്ടപ്പോൾ ഭീമൻ മഹാബലനായ സുശർമനോട് പറഞ്ഞു — "മൂഢാ, നീ ജീവിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നുവെങ്കിൽ, ഞാൻ പറയുന്ന കാരണം കേൾക്കുക."
4.35.67
दासोस्मीति त्वया वाच्यं संसत्सु च सभासु च ।
एवं ते जीवितं दद्यामेष युद्धजितो विधिः ॥ ४.३५.६७ ॥
'ഞാൻ ദാസനാണ്' എന്ന് നീ സദസ്സുകളിലും സഭകളിലും പറയണം. ഇങ്ങനെ നിനക്ക് ജീവൻ നൽകും; ഇതാണ് യുദ്ധജിതന്റെ നിയമം.
4.35.68
तमुवाच ततो ज्येष्ठो भ्राता सप्रणयं वचः ।
मुञ्चमुञ्चाधमाचारं प्रमाणं यदि ते वयम् ॥ ४.३५.६८ ॥
അപ്പോൾ മൂത്ത സഹോദരൻ അവനോട് സ്നേഹപൂർവ്വമായ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു: 'വിടൂ, വിടൂ ഈ അധമാചാരിയെ, ഞങ്ങൾ നിനക്ക് പ്രമാണമെങ്കിൽ.'
4.35.69
दासभावं गतो ह्येष विराटस्य महीपतेः ।
अदासो गच्छ मुक्तोसि मैवं कार्षीः कदाचन ॥ ४.३५.६९ ॥
ഇവൻ മഹാരാജാവ് വിരാടന്റെ ദാസഭാവം പ്രാപിച്ചിരിക്കുന്നു. നീ ദാസനല്ല, പോകൂ, നീ മോചിതനാണ്; ഇനി ഒരിക്കലും ഇങ്ങനെ ചെയ്യരുത്.
4.35.70
एवमुक्ते तु सव्रीडः सुशर्माऽसीदधोमुखः ।
स मुक्तोऽभ्येत्य राजानमभिवाद्य प्रतस्थिवान् ॥ ४.३५.७० ॥
ഇങ്ങനെ പറയപ്പെട്ടപ്പോൾ സുശർമ്മാവ് ലജ്ജിച്ച് മുഖം താഴ്ത്തി നിന്നു. മോചിതനായ അവൻ രാജാവിനെ സമീപിച്ച് വന്ദിച്ച് പുറപ്പെട്ടു.
4.35.71
विसृज्य तु सुशर्माणं पाण्डवास्ते हतद्विषः ।
स्वबाहुबलसंपन्ना हीनिषेवा यतव्रताः ।
संग्रामशिरसो मध्ये तां रात्रिं सुखिनोऽवसन् ॥ ४.३५.७१ ॥
സുശർമ്മാവിനെ വിട്ടയച്ച ശേഷം ശത്രുക്കളെ വധിച്ച പാണ്ഡവർ, സ്വന്തം ഭുജബലത്താൽ സമ്പന്നരായി, അധമസേവയിൽ പെടാതെ, വ്രതങ്ങളിൽ ഉറച്ചവരായി, യുദ്ധമുഖത്തിന്റെ മധ്യേ ആ രാത്രി സുഖമായി പാർത്തു.