మహాభారతం · అధ్యాయం 4.36
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
4.36.1
ततो विराटः कौन्तेयानतिमानुषविक्रमान् ।
अर्चयामास वित्तेन मानेन च महारथान्।
वचसा चैव सान्त्वेन स्नेहेन च मुदाऽन्वितः ॥ ४.३६.१ ॥
అప్పుడు విరాటుడు అతిమానుష పరాక్రమం గల కౌంతేయులను, ఆ మహారథులను ధనంతోనూ గౌరవంతోనూ, మాటలతోనూ ఓదార్పుతోనూ, ప్రేమతోనూ ఆనందంతోనూ సత్కరించాడు.
4.36.2
यथैव मम रत्नानि युष्माकं तानि वै तथा ।
कार्यं कुरुत तैः सर्वैर्यथाकामं यथासुखम् ॥ ४.३६.२ ॥
నా రత్నాలు ఎలాగో అలాగే అవి మీవీ కూడా; వాటితో మీ ఇష్టం వచ్చినట్లు, సుఖంగా అన్నీ చేసుకోండి.
4.36.3
ददाम्यलंकृताः कन्या वसूनि विविधानि च ।
मनसा चाप्यभिप्रेतं यद्वः शत्रुनिबर्हणाः ॥ ४.३६.३ ॥
శత్రునాశకులారా, అలంకరింపబడిన కన్యలను, అనేక విధాలైన సంపదలను మీకు ఇస్తాను; మీ మనసుకు ఇష్టమైనది కూడా ఇస్తాను.
4.36.4
युष्माकं विक्रमादद्य मुक्तोऽहं स्वस्तिमानिह ।
तस्माद्भवन्तो मत्स्यानामीश्वराः सर्व एव हि ॥ ४.३६.४ ॥
ఈ రోజు మీ పరాక్రమం వల్ల నేను ఇక్కడ క్షేమంగా విడుదలయ్యాను; కాబట్టి మీరంతా మత్స్యుల ప్రభువులే.
4.36.5
तं तथावादिनं तत्र कौरवेयाः पृथक्पृथक् ।
ऊचुः प्रहृष्टमनसो युधिष्ठिरपुरोगमाः ॥ ४.३६.५ ॥
అక్కడ అలా మాట్లాడిన అతనితో, యుధిష్ఠిరుడు ముందుండగా ప్రసన్న మనస్కులైన కౌరవులు ఒక్కొక్కరుగా మాట్లాడారు.
4.36.6
प्रतिनन्दामहे वाचं सर्वथैव विशांपते ।
एतावताऽद्य प्रीताःस्मो यत्त्वं मुक्तोसि शत्रुभिः ॥ ४.३६.६ ॥
ప్రభువా, నీ మాటను అన్ని విధాలుగా మేము స్వాగతిస్తున్నాము; శత్రువుల నుండి నీవు విడుదలయ్యావు అన్నదే ఈ రోజు మాకు ఆనందం.
4.36.7
यत्त्वं मुक्तोसि शत्रुभ्यो ह्येतत्कार्यं हितं हि नः ।
न किंचित्कार्यमस्माकं न धनं मृगयामहे ॥ ४.३६.७ ॥
మీరు శత్రువుల నుండి విముక్తులయ్యారు; అదే మాకు హితకరమైన కార్యం. మాకు వేరే ఏ పనీ లేదు, ధనాన్ని కూడా మేము కోరడం లేదు.
4.36.8
अथाब्रवीत्प्रीतमना मात्स्यराजो युधिष्ठिरम् ।
निर्भरः प्रीतिपूरेण हर्षगद्गदया गिरा ॥ ४.३६.८ ॥
అప్పుడు సంతోషించిన మనస్సుతో మత్స్యరాజు ప్రేమతో నిండి, ఆనందంతో గద్గదమైన స్వరంతో యుధిష్ఠిరునితో ఇలా అన్నాడు.
4.36.9
पुनरेव महाबाहुर्विराटो राजसत्तमः ।
एहि त्वामभिषेक्ष्यामि मत्स्यराजस्तु नो भवान् ॥ ४.३६.९ ॥
మళ్ళీ మహాబాహువు, రాజులలో ఉత్తముడైన విరాటుడు ఇలా అన్నాడు: రండి, నేను మిమ్మల్ని అభిషేకిస్తాను; మీరే మా మత్స్యరాజు అవుతారు.
4.36.10
मनसा चाप्यभिप्रेतं यत्ते शत्रुनिबर्हण ।
तत्तेऽहं संप्रदास्यामि सर्वमर्हति नो भवान् ॥ ४.३६.१० ॥
శత్రుసంహారకా, నీ మనసులో కోరినదంతా నేను నీకు ఇస్తాను. మీరు మా నుండి అన్నిటికీ అర్హులు.
4.36.11
रत्नानि गाः सुवर्णं च मणिमुक्तमथापि वा ।
वैयाघ्रपद्य विप्रेन्द्र सर्वथैव नमोस्तु ते ॥ ४.३६.११ ॥
రత్నాలు, గోవులు, బంగారం, మణులు, ముత్యాలు లేదా మరేదైనా — వైయాఘ్రపద్యా, విప్రశ్రేష్ఠా, నీకు అన్ని విధాలుగా నమస్కారం.
4.36.12
त्वत्कृते ह्यद्य पश्यामि राज्यमात्मानमेव च ।
यतश्च जातः संरम्भः स च शत्रुर्वशं गतः ॥ ४.३६.१२ ॥
నీ వల్లనే ఈ రోజు నేను నా రాజ్యాన్ని, నన్ను కూడా చూస్తున్నాను; ఎవరి వల్ల కోపం పుట్టిందో ఆ శత్రువు ఇప్పుడు వశమయ్యాడు.
4.36.13
ततो युधिष्ठिरो मात्स्यं पुनरेवाब्रवीद्वचः ।
प्रतिनन्दामि ते वाचं मनोज्ञां मात्स्य भाषितां ॥ ४.३६.१३ ॥
అప్పుడు యుధిష్ఠిరుడు మత్స్యరాజుతో మళ్ళీ ఇలా అన్నాడు: ఓ మత్స్యుడా, నీవు పలికిన మనోహరమైన మాటలను నేను అంగీకరిస్తున్నాను.
4.36.14
आनृशंस्यपरो नित्यं सुमुखः सततं भवान् ।
पुनरेव विराटश्च राजा कङ्कमभाषत ॥ ४.३६.१४ ॥
నీవు ఎల్లప్పుడూ దయాపరుడవు, సదా ప్రసన్నముఖుడవు. మళ్ళీ విరాటరాజు కంకునితో ఇలా అన్నాడు.
4.36.15
अहो शूद्रस्य कर्माणि वललस्य द्विजोत्तम ।
सोहं शूद्रेण संग्रामे वललेनाभिरक्षितः ॥ ४.३६.१५ ॥
అహో, ద్విజోత్తమా, శూద్రుడైన వల్లభుని కర్మలు ఎంత అద్భుతమైనవి! ఆ శూద్రుడు వల్లభుడు యుద్ధంలో నన్ను రక్షించాడు.
4.36.16
त्वत्कृते सर्वमेवैतदुपपन्नं ममानघ ।
वरं वृष्णीष्व भद्रं ते ब्रूहि किं करवाणि ते ॥ ४.३६.१६ ॥
ఓ పాపరహితుడా, నీ వల్లే నాకు ఇదంతా జరిగింది. నీకు మంగళం కలుగుగాక, వరం కోరుకో, నీకోసం నేనేం చేయాలో చెప్పు.
4.36.17
ददामि ते महाप्रीत्या रत्नान्युच्चावचान्यहम् ।
शयनासनयानानि कन्याश्च समलंकुताः ॥ ४.३६.१७ ॥
ఎంతో ప్రేమతో నేను నీకు రకరకాల రత్నాలు, పడకలు, ఆసనాలు, వాహనాలు, అలంకరించిన కన్యలను ఇస్తాను.
4.36.18
हस्त्यश्वरथसङ्घाश्च राष्ट्राणि विविधानि च ।
एतानि च मम प्रीत्या प्रतिगृह्ण ममान्तिके ॥ ४.३६.१८ ॥
ఏనుగులు, గుర్రాలు, రథాల సమూహాలు, వివిధ రాజ్యాలు కూడా. ఇవన్నీ నా ప్రేమతో నా సమక్షంలో స్వీకరించు.
4.36.19
तं तथावादिनं तत्र कौरव्यः प्रत्यभाषत ।
एषैव तु मम प्रीतिर्यत्त्वं मुक्तोसि शत्रुभिः ॥ ४.३६.१९ ॥
అలా మాట్లాడిన అతనికి అక్కడ కౌరవుడు (యుధిష్ఠిరుడు) ఇలా బదులిచ్చాడు — నీవు శత్రువుల నుండి విడుదల పొందావన్నదే నా సంతోషం.
4.36.20
प्रतीतश्चेत्पुरं तुष्टः प्रविशाद्य परंतप ।
दारैः पुत्रैश्च संश्लिष्य सा हि प्रीतिर्ममातुला ॥ ४.३६.२० ॥
నీవు సంతృప్తి చెంది ఉంటే, శత్రువులను దహించేవాడా, ఈ రోజు నగరంలో ప్రవేశించు; భార్యలను, కుమారులను కౌగిలించుకో; మామా, అదే నా సంతోషం.
4.36.21
सुशर्माणं तु राजेन्द्र सभृत्यबलवाहनम् ।
विसर्जय नरश्रेष्ठं वरमेतदहं वृणे ॥ ४.३६.२१ ॥
రాజేంద్రా, భృత్యులు, సైన్యం, వాహనాలతో కూడిన సుశర్మను విడుదల చేయి; నరశ్రేష్ఠుడా, ఈ వరాన్నే నేను కోరుతున్నాను.
4.36.22
एवमुक्ते तु कङ्केन विराटो राजसत्तमः ।
प्रत्युवाच ततः कङ्कं सुशर्मा यातु चेष्टतः ॥ ४.३६.२२ ॥
కంకుడు ఇలా చెప్పగా, రాజులలో శ్రేష్ఠుడైన విరాటుడు కంకునికి ఇలా బదులిచ్చాడు — సుశర్మ తనకు ఇష్టమైన చోటికి వెళ్లనీ.
4.36.23
गच्छन्तु दूतास्त्वरिता नगरं तव पार्थिव ।
सुहृदां प्रियमाख्यातुं घोषयन्तु च ते जयम् ॥ ४.३६.२३ ॥
రాజా, నీ దూతలు వేగంగా నగరానికి వెళ్లనీ; మిత్రులకు శుభవార్త తెలియజేయడానికి, నీ విజయాన్ని ప్రకటించడానికి.
4.36.24
ततस्तद्वचनान्मात्स्यो दूतान्राजा समादिशत् ।
आचक्षध्वं पुरं सत्वा संग्रामे विजयं मम ॥ ४.३६.२४ ॥
అప్పుడు అతని మాటలు విని మత్స్య రాజు దూతలకు ఆజ్ఞాపించాడు — నగరానికి వెళ్లి యుద్ధంలో నా విజయాన్ని ప్రకటించండి.
4.36.25
कुमार्यः समलंकृत्य प्रयागच्छन्तु मे पुरात् ।
वादित्राणि च सर्वाणि गणिकाश्च स्वलंकृताः ।
प्रत्यायान्तु च मे शीघ्रं नागराः सर्व एव ते ॥ ४.३६.२५ ॥
కన్యలు చక్కగా అలంకరించుకుని నా నగరం నుండి ముందుకు వెళ్లాలి. అన్ని వాద్యాలు, చక్కగా అలంకరించుకున్న గణికలు కూడా వెళ్లాలి; పౌరులందరూ త్వరగా నా వద్దకు తిరిగి రావాలి.
4.36.26
एवमुक्तास्तथा दूता रात्रौ यात्वा तु केवलम् ।
ततोऽन्तरे चानुषिता दूताः शीघ्रानुयायिनः ॥ ४.३६.२६ ॥
ఇలా ఆజ్ఞాపించబడిన దూతలు రాత్రివేళ ఒంటరిగానే బయలుదేరారు. తరువాత మధ్యలో విశ్రమించి, వేగంగా వెళ్లే ఆ దూతలు ముందుకు సాగారు.
4.36.27
नगरं प्राविशंस्ते वै सूर्ये सम्यगथोदिते ।
विराटनगरं प्राप्य शीघ्रं नान्दीमघोषयन् ।
पताकोच्छ्रयमाल्याढ्यं पुरमप्रतिमं यथा ॥ ४.३६.२७ ॥
సూర్యుడు బాగా ఉదయించిన తరువాత వారు ఆ నగరంలో ప్రవేశించారు. విరాట నగరానికి చేరి వారు వెంటనే నాంది ఘోష చేశారు; ధ్వజాలు, మాలలతో నిండిన ఆ సాటిలేని నగరాన్ని ప్రకటించారు.