ਮਹਾਂਭਾਰਤ · ਅਧਿਆਇ 4.41
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
4.41.1
सारथे किमिदं दिव्यं नागो वा यदि वा धनुः ।
सौवर्णान्यत्र पद्मानि शतपत्राणि भागशः ।
कुशाग्निप्रतितप्तानि भानुमन्ति बृहन्ति च ॥ ४.४१.१ ॥
ਸਾਰਥੀ! ਇਹ ਦਿਵ ਕੀ ਹੈ — ਸੱਪ ਹੈ ਜਾਂ ਧਨੁਸ਼? ਇੱਥੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਕਮਲ ਹਨ, ਸੌ ਪੰਖੜੀਆਂ ਵਾਲੇ, ਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ, ਕੁਸ਼ ਘਾਹ ਦੀ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਤਪੇ ਹੋਏ, ਚਮਕਦਾਰ ਅਤੇ ਵੱਡੇ।
4.41.2
बिन्दवश्चात्र सौवर्णा मणिप्रोताः समन्ततः ।
शशिसूर्यप्रभाः पृष्ठे भान्ति रुक्मपरिष्कृताः ॥ ४.४१.२ ॥
ਇੱਥੇ ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਮਣਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਪਰੋਏ ਸੋਨੇ ਦੇ ਬਿੰਦੂ ਵੀ ਹਨ, ਚੰਦਰਮਾ ਤੇ ਸੂਰਜ ਵਰਗੀ ਆਭਾ ਵਾਲੇ, ਪਿੱਠ ਉੱਤੇ ਸੋਨੇ ਨਾਲ ਸਜੇ ਚਮਕਦੇ ਹਨ।
4.41.3
पुष्पाण्यत्र सुवर्णानि शतपत्राणि भागशः ।
विस्मापनीयरूपं च भीमं भीमप्रदर्शनम् ॥ ४.४१.३ ॥
ਇੱਥੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਫੁੱਲ ਹਨ, ਸੌ ਪੰਖੜੀਆਂ ਵਾਲੇ, ਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਰੂਪ ਹੈਰਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਦਰਸ਼ਨ ਭਿਆਨਕ ਹੈ।
4.41.4
नीलोत्पलनिभं कस्य शातकुम्भपरिष्कृतम् ।
ऋषभा यस्य सौवर्णाः पृष्ठे तिष्ठन्ति शृङ्गिणः ॥ ४.४१.४ ॥
ਨੀਲੇ ਕਮਲ ਵਰਗਾ, ਸੋਨੇ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਇਹ ਕਿਸ ਦਾ ਹੈ? ਜਿਸ ਦੀ ਪਿੱਠ ਉੱਤੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਸਿੰਗਾਂ ਵਾਲੇ ਬਲਦ ਖੜ੍ਹੇ ਹਨ?
4.41.5
तालप्रमाणं कस्येदं मणिरुक्मविभूषितम् ।
हाटकस्य सुवर्णस्य यस्मिञ्शाखामृगा दश ॥ ४.४१.५ ॥
ਤਾੜ ਦੇ ਰੁੱਖ ਜਿੰਨਾ ਉੱਚਾ ਇਹ ਕਿਸ ਦਾ ਹੈ, ਮਣੀਆਂ ਤੇ ਸੋਨੇ ਨਾਲ ਸਜਿਆ, ਹਾਟਕ ਸੋਨੇ ਦਾ, ਜਿਸ ਉੱਤੇ ਦਸ ਬਾਂਦਰ ਹਨ?
4.41.6
दुरानमं महादीर्घं सुरूपं दुष्प्रधर्षणम् ।
कस्येदमीदृशं चित्रं धनुः सर्वे च दंशिताः ॥ ४.४१.६ ॥
ਝੁਕਾਉਣਾ ਔਖਾ, ਬਹੁਤ ਲੰਮਾ, ਸੁੰਦਰ ਰੂਪ ਵਾਲਾ, ਅਜਿੱਤ — ਅਜਿਹਾ ਅਦਭੁਤ ਧਨੁਸ਼ ਕਿਸ ਦਾ ਹੈ? ਸਾਰੇ ਕਵਚ ਪਹਿਨੇ ਹੋਏ ਹਨ।
4.41.7
चन्द्रार्कविमलाभासः सुरूपाः सुप्रदर्शनाः ।
हंसाः पृष्ठं श्रिता यस्य कुशाग्निप्रतिमार्चिषः ।
शार्ङ्गगाण्डीवसदृशं कस्येदं सारथे धनुः ॥ ४.४१.७ ॥
ਚੰਦਰਮਾ ਤੇ ਸੂਰਜ ਵਰਗੀ ਨਿਰਮਲ ਚਮਕ, ਸੁੰਦਰ ਰੂਪ ਅਤੇ ਮਨਮੋਹਕ ਦਿੱਖ ਵਾਲੇ ਹੰਸ ਜਿਸਦੀ ਪਿੱਠ ਉੱਤੇ ਬੈਠੇ ਹਨ, ਕੁਸ਼ ਅੱਗ ਵਰਗੀਆਂ ਲਪਟਾਂ ਵਾਲਾ, ਸ਼ਾਰੰਗ ਤੇ ਗਾਂਡੀਵ ਵਰਗਾ ਇਹ ਧਨੁਸ਼ ਕਿਸਦਾ ਹੈ, ਸਾਰਥੀ?
4.41.8
चतुर्तं काञ्चनवपुर्भाति विद्युद्गणोपमम् ।
नीलोपलिप्तमच्छिदं जातरूपमयं धनुः ।
मत्स्यश्चास्य हिरण्यस्य पृष्ठे तिष्ठन्ति दंशिताः ॥ ४.४१.८ ॥
ਚੌਥਾ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਸਰੀਰ ਵਾਲਾ, ਬਿਜਲੀਆਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਵਰਗਾ ਚਮਕਦਾ; ਨੀਲਮ ਨਾਲ ਲਿੱਪਿਆ, ਨਿਰਦੋਸ਼, ਸੋਨੇ ਦਾ ਬਣਿਆ ਇਹ ਧਨੁਸ਼ ਹੈ; ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਸੋਨੇ ਦੀ ਪਿੱਠ ਉੱਤੇ ਕਵਚਧਾਰੀ ਮੱਛੀਆਂ ਖੜ੍ਹੀਆਂ ਹਨ।
4.41.9
शक्रचापोपमं दिव्यं कस्येदं सारथे धनुः ।
उच्छ्रितं फणिवद्दिव्यं सारवत्त्वाद्दुरानमम् ॥ ४.४१.९ ॥
ਇੰਦਰ-ਧਨੁਸ਼ ਵਰਗਾ ਇਹ ਦਿਵ੍ਯ ਧਨੁਸ਼ ਕਿਸਦਾ ਹੈ, ਸਾਰਥੀ? ਸੱਪ ਦੇ ਫਣ ਵਾਂਗ ਉੱਚਾ ਉੱਠਿਆ, ਦਿਵ੍ਯ, ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਕਾਰਨ ਮੋੜਨਾ ਔਖਾ।
4.41.10
सहस्रगोधाः सौवर्णा द्वीपिनश्च चतुर्दश ।
बर्हिणश्चात्र सौवर्णाः शतचन्द्रार्कभूषिताः।
जाम्बूनदविचित्राङ्गं कस्येदं पञ्चमं धनुः ॥ ४.४१.१० ॥
ਇੱਥੇ ਹਜ਼ਾਰ ਸੋਨੇ ਦੀਆਂ ਗੋਧਾਂ, ਚੌਦਾਂ ਚੀਤੇ ਅਤੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਮੋਰ ਹਨ, ਸੈਂਕੜੇ ਚੰਦਰਮਾ ਤੇ ਸੂਰਜਾਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਹੋਏ। ਜਾਂਬੂਨਦ ਸੋਨੇ ਨਾਲ ਵਿਚਿੱਤਰ ਅੰਗਾਂ ਵਾਲਾ ਇਹ ਪੰਜਵਾਂ ਧਨੁਸ਼ ਕਿਸਦਾ ਹੈ?
4.41.11
कस्येमे क्षुरनाराचाः सहस्रं लोमवापिनः ।
प्रक्षिप्तास्तीक्ष्णतुण्डाग्रा उपासङ्गे हिरण्मये ॥ ४.४१.११ ॥
ਇਹ ਹਜ਼ਾਰ ਕ੍ਸ਼ੁਰਨਾਰਾਚ ਕਿਸਦੇ ਹਨ, ਵਾਲਾਂ ਵਰਗੇ ਬਰੀਕ, ਤਿੱਖੇ ਸਿਰਿਆਂ ਵਾਲੇ, ਇਸ ਸੋਨੇ ਦੇ ਤਰਕਸ਼ ਵਿੱਚ ਪਾਏ ਹੋਏ?
4.41.12
हारिद्रवर्णाः कस्येमे शिता पञ्चशतं शराः ।
आशीविषसमस्पर्शाः शिताश्चाजिंहगा दृढाः ॥ ४.४१.१२ ॥
ਹਲਦੀ ਰੰਗ ਦੇ ਇਹ ਪੰਜ ਸੌ ਤਿੱਖੇ ਬਾਣ ਕਿਸ ਦੇ ਹਨ? ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਸੱਪ ਦੇ ਛੋਹ ਵਰਗੇ, ਤਿੱਖੇ, ਸਿੱਧੇ ਚੱਲਣ ਵਾਲੇ, ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ।
4.41.13
विपाठाः पृथवः कस्य गृध्रपत्रार्धवाजिताः ।
वराहकर्णास्तीक्ष्णाग्राः कस्येमे रुचिराः शराः ॥ ४.४१.१३ ॥
ਪਾਟੇ ਸਿਰਿਆਂ ਵਾਲੇ, ਚੌੜੇ, ਅੱਧੇ ਗਿੱਧ ਦੇ ਖੰਭਾਂ ਨਾਲ ਸਜੇ, ਸੂਰ ਦੇ ਕੰਨਾਂ ਵਰਗੇ, ਤਿੱਖੇ ਸਿਰਿਆਂ ਵਾਲੇ ਇਹ ਸੁੰਦਰ ਬਾਣ ਕਿਸ ਦੇ ਹਨ?
4.41.14
वज्राशनिसमस्पर्शा वैश्वानरशिखार्चिषः ।
सुवर्णपुङ्खास्तीक्ष्णाग्राः कस्य सप्तशतं शराः ॥ ४.४१.१४ ॥
ਵਜ੍ਰ ਅਤੇ ਬਿਜਲੀ ਦੇ ਛੋਹ ਵਰਗੇ, ਅਗਨੀ ਦੀਆਂ ਲਾਟਾਂ ਵਰਗੇ ਚਮਕਦੇ, ਸੋਨੇ ਦੇ ਪੁੰਖਾਂ ਵਾਲੇ, ਤਿੱਖੇ ਸਿਰਿਆਂ ਵਾਲੇ ਇਹ ਸੱਤ ਸੌ ਬਾਣ ਕਿਸ ਦੇ ਹਨ?
4.41.15
कस्यायं सायको दीर्घो गव्ये कोशे च दंशितः ।
कस्य दण्डो दृढः श्लक्ष्णो रुचिरोऽयं प्रकाशते ॥ ४.४१.१५ ॥
ਗਊ ਦੀ ਖੱਲ ਦੇ ਤਰਕਸ਼ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਇਹ ਲੰਮਾ ਬਾਣ ਕਿਸ ਦਾ ਹੈ? ਕਿਸ ਦਾ ਇਹ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ, ਚਿਕਨਾ, ਸੁੰਦਰ ਦੰਡ ਚਮਕ ਰਿਹਾ ਹੈ?
4.41.16
वैयाघ्रकोशः कस्यायं दिव्यः शङ्खो महाप्रभः ।
कस्यार्थमसयश्चैते पञ्च शार्दूललक्षणाः ॥ ४.४१.१६ ॥
ਬਾਘ ਦੀ ਖੱਲ ਦਾ ਇਹ ਕੋਸ਼ ਕਿਸ ਦਾ ਹੈ? ਇਹ ਦਿਵ੍ਯ, ਅਤਿ ਚਮਕਦਾ ਸ਼ੰਖ ਕਿਸ ਦਾ ਹੈ? ਬਾਘ ਦੇ ਚਿੰਨ੍ਹਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਇਹ ਪੰਜ ਤਲਵਾਰਾਂ ਕਿਸ ਲਈ ਹਨ?
4.41.17
कस्यायं निर्मलः खङ्गो द्वीपिचर्मनिवासितः ।
नीलोत्पलसवर्णोऽयं कस्य खङ्गः पृथुर्महान् ॥ ४.४१.१७ ॥
ਚੀਤੇ ਦੀ ਖੱਲ ਵਿੱਚ ਰੱਖੀ ਇਹ ਨਿਰਮਲ ਤਲਵਾਰ ਕਿਸ ਦੀ ਹੈ? ਨੀਲੇ ਕਮਲ ਦੇ ਰੰਗ ਵਾਲੀ ਇਹ ਚੌੜੀ, ਵੱਡੀ ਤਲਵਾਰ ਕਿਸ ਦੀ ਹੈ?
4.41.18
मृगेन्द्रचर्मावसितस्तीक्ष्णधारः सुनिर्मलः ।
ऋषभाजिनकोशस्तु कस्य खङ्गो महानयम् ॥ ४.४१.१८ ॥
ਸ਼ੇਰ ਦੀ ਖੱਲ ਨਾਲ ਢਕੀ ਹੋਈ, ਤਿੱਖੀ ਧਾਰ ਵਾਲੀ, ਅਤਿ ਨਿਰਮਲ, ਬਲਦ ਦੀ ਖੱਲ ਦੀ ਮਿਆਨ ਵਾਲੀ ਇਹ ਵੱਡੀ ਤਲਵਾਰ ਕਿਸਦੀ ਹੈ?
4.41.19
यस्यापिधाने दृश्यन्ते सूर्याः पञ्च परिष्कृताः ।
कस्यायं विपुलः खङ्गः शृङ्गत्सरुमनोहरः ॥ ४.४१.१९ ॥
ਜਿਸ ਦੀ ਮਿਆਨ ਉੱਤੇ ਪੰਜ ਸੂਰਜ ਸਜੇ ਦਿਖਦੇ ਹਨ, ਸਿੰਗ ਦੀ ਮੁੱਠ ਨਾਲ ਮਨੋਹਰ ਇਹ ਵਿਸ਼ਾਲ ਤਲਵਾਰ ਕਿਸਦੀ ਹੈ?
4.41.20
निहितः पार्षते कोशे तैलधौतः समाहितः ।
प्रमाणवर्णयुक्तश्च कस्य खङ्गो महानयम्।
एतेन प्रतिविद्धः सञ्जीवेत्कश्चिन्न कुञ्जरः ॥ ४.४१.२० ॥
ਪਾਰਸ਼ਤ (ਧ੍ਰਿਸ਼ਟਦ੍ਯੁਮਨ) ਦੀ ਮਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖੀ, ਤੇਲ ਨਾਲ ਧੋਤੀ, ਸੰਭਾਲੀ ਹੋਈ, ਠੀਕ ਮਾਪ ਅਤੇ ਰੰਗ ਵਾਲੀ ਇਹ ਵੱਡੀ ਤਲਵਾਰ ਕਿਸਦੀ ਹੈ? ਇਸ ਨਾਲ ਵਿੰਨ੍ਹਿਆ ਕੋਈ ਹਾਥੀ ਵੀ ਜੀਵਿਤ ਨਹੀਂ ਰਹੇਗਾ।
4.41.21
निर्दिशस्व यथामार्गं मया पृष्टा बृहन्नले ।
विस्मयो मे परो जातो दृष्ट्वा सर्वमिदं महत् ॥ ४.४१.२१ ॥
ਹੇ ਬ੍ਰਿਹਨ੍ਨਲਾ, ਮੇਰੇ ਪੁੱਛਣ ਅਨੁਸਾਰ ਠੀਕ ਢੰਗ ਨਾਲ ਦੱਸ। ਇਹ ਸਭ ਵੱਡਾ ਵੇਖ ਕੇ ਮੈਨੂੰ ਬਹੁਤ ਹੈਰਾਨੀ ਹੋਈ ਹੈ।