ಮಹಾಭಾರತ · ಅಧ್ಯಾಯ 4.47
हिन्दी · தமிழ் · తెలుగు · ಕನ್ನಡ · മലയാളം · বাংলা · मराठी · ગુજરાતી · ਪੰਜਾਬੀ · ଓଡ଼ିଆ · اردو · English · Español · Français · Deutsch · Português · Русский · 中文 · 日本語 · العربية · Bahasa Indonesia · ไทย
4.47.1
ततो दुर्योधनो राजा समरे भीष्ममब्रवीत् ।
द्रोणं च रथिशार्दूलं कृपं च सुमहाबलम् ॥ ४.४७.१ ॥
ಆಗ ರಾಜ ದುರ್ಯೋಧನನು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಭೀಷ್ಮನಿಗೆ, ರಥಿಕರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ದ್ರೋಣನಿಗೆ ಮತ್ತು ಅತ್ಯಂತ ಬಲಶಾಲಿಯಾದ ಕೃಪನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು.
4.47.2
उक्तोऽयमर्थ आचार्य मया कर्णेन चासकृत् ।
पुनरेव च वक्ष्यामि न हि तृप्यामि तद्ब्रुवन् ॥ ४.४७.२ ॥
ಆಚಾರ್ಯರೇ, ಈ ವಿಷಯವನ್ನು ನಾನು ಮತ್ತು ಕರ್ಣನು ಪದೇ ಪದೇ ಹೇಳಿದ್ದೇವೆ; ಮತ್ತೆ ಹೇಳುವೆನು, ಅದನ್ನು ಹೇಳಿ ನನಗೆ ತೃಪ್ತಿಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
4.47.3
पराजितैर्विवस्तव्यं तैश्च द्वादशवत्सरान् ।
वने जनपदेऽज्ञातैरेष एव पणो हि नः ॥ ४.४७.३ ॥
ಸೋತವರು ಹನ್ನೆರಡು ವರ್ಷಗಳು ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಒಂದು ದೇಶದಲ್ಲಿ ಯಾರಿಗೂ ತಿಳಿಯದಂತೆ ವಾಸಿಸಬೇಕು; ಇದೇ ನಮ್ಮ ಪಣ.
4.47.4
तेषां न तावन्निर्वृत्तो वत्सरः स त्रयोदशः ।
अज्ञातवासे बीभत्सुरथास्माभिः परिश्रुतः ॥ ४.४७.४ ॥
ಅವರ ಆ ಹದಿಮೂರನೇ ವರ್ಷವು ಇನ್ನೂ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡಿಲ್ಲ; ಅಜ್ಞಾತವಾಸದಲ್ಲಿ ಬೀಭತ್ಸು (ಅರ್ಜುನ) ನಮ್ಮಿಂದ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟನು.
4.47.5
अनिर्वृत्ते तु निर्वासे यदि बीभत्सुरागतः ।
पुनर्द्वादशवर्षाणि वने वत्स्यन्ति पाण्डवाः ॥ ४.४७.५ ॥
ಆದರೆ ಗಡಿಪಾರು ಪೂರ್ಣಗೊಳ್ಳದಿದ್ದರೂ ಬೀಭತ್ಸು (ಅರ್ಜುನ) ಹಿಂತಿರುಗಿ ಬಂದಿದ್ದರೆ, ಪಾಂಡವರು ಮತ್ತೆ ಹನ್ನೆರಡು ವರ್ಷಗಳು ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವರು.
4.47.6
लोभाद्वा ते न जानीयुरस्मान्वा मोह आविशत् ।
हीनातिरिक्तमेतेषां भीष्मो वेदितुमर्हति ॥ ४.४७.६ ॥
ಲೋಭದಿಂದಾಗಲಿ ಮೋಹದಿಂದಾಗಲಿ ಅವರು ನಮ್ಮನ್ನು ಗುರುತಿಸದಿದ್ದಿರಬಹುದು; ಅವರ ಕೊರತೆ ಅಥವಾ ಹೆಚ್ಚಳವನ್ನು ಭೀಷ್ಮನೇ ತಿಳಿಯಲು ಅರ್ಹನು.
4.47.7
अर्थानां हि पुनर्द्वैधे नित्यं भवति संशयः ।
अन्यथा चिन्तितो ह्यर्थः पुनर्भवति चान्यथा ॥ ४.४७.७ ॥
ಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ದ್ವಂದ್ವದಲ್ಲಿ ಸದಾ ಸಂಶಯವಿರುತ್ತದೆ. ಒಂದು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಚಿಂತಿಸಿದ ವಿಷಯ ಮತ್ತೆ ಬೇರೆಯಾಗಿ ಆಗುತ್ತದೆ.
4.47.8
उत्तरं मार्गमाणानां मात्स्यसेनां युयुत्सताम् ।
यदि बीभत्सुरायातः किंतु कृत्यमतः परम् ॥ ४.४७.८ ॥
ಉತ್ತರನು ಮತ್ಸ್ಯ ಸೇನೆಯನ್ನು ಹುಡುಕುತ್ತಿರುವಾಗ, ಯುದ್ಧವನ್ನು ಬಯಸುವವರ ನಡುವೆ, ಬೀಭತ್ಸು (ಅರ್ಜುನ) ಬಂದಿದ್ದರೆ, ಇನ್ನು ಮಾಡಬೇಕಾದ ಕಾರ್ಯವೇನು?
4.47.9
त्रिगर्तानां कृतं कार्यं पाण्डवानां च मार्गणम् ।
विप्रकारैर्हि मात्स्येन सुशर्मा बाधित पुरा ॥ ४.४७.९ ॥
ತ್ರಿಗರ್ತರ ಕಾರ್ಯ ಮತ್ತು ಪಾಂಡವರ ಹುಡುಕಾಟ; ಏಕೆಂದರೆ ಹಿಂದೆ ಮತ್ಸ್ಯನು ತನ್ನ ಅಪರಾಧಗಳಿಂದ ಸುಶರ್ಮನನ್ನು ಪೀಡಿಸಿದ್ದನು.
4.47.10
तेषां भयाभिपन्नानां वस्तानां त्राणभिच्छताम् ।
अभयं याचमानानां तदाऽस्माभिः परिश्रुतम् ॥ ४.४७.१० ॥
ಭಯದಿಂದ ಆವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟು, ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಬಯಸಿ, ಅಭಯವನ್ನು ಯಾಚಿಸಿದ ಆ ನಿವಾಸಿಗಳಿಗೆ, ಆಗ ನಾವು ವಾಗ್ದಾನ ಮಾಡಿದ್ದೆವು.
4.47.11
प्रथमं वैर्ग्रहीतव्यं मात्स्यानां गोधनं महत् ।
अष्टम्याश्चापराह्णे तु इति नस्तैः समाहितम् ॥ ४.४७.११ ॥
ಮೊದಲು ಅವರಿಂದ ಮತ್ಸ್ಯರ ದೊಡ್ಡ ಗೋಧನ ಕಸಿದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು; ಅಷ್ಟಮಿಯ ಅಪರಾಹ್ನದಲ್ಲಿ ಎಂದು ಅವರೊಂದಿಗೆ ನಾವು ನಿಶ್ಚಯಿಸಿದ್ದೇವೆ.
4.47.12
नवम्यां पुनरस्माभिः सूर्यस्योदयनं प्रति ।
इमा गावो ग्रहीतव्या याते मत्स्ये गवांपदम् ॥ ४.४७.१२ ॥
ಒಂಬತ್ತನೇ ದಿನದಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ನಮ್ಮಿಂದ, ಸೂರ್ಯೋದಯದ ಕಡೆಗೆ, ಮತ್ಸ್ಯ ಹೊರಟ ನಂತರ, ಗೋವುಗಳ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ, ಈ ಗೋವುಗಳನ್ನು ಕಸಿದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು.
4.47.13
इत्येवं निश्चयोऽस्माकं मन्त्रोऽभून्नागसाह्वये ।
पाण्डवानां परिज्ञाने सर्वेषां नः परस्परम् ॥ ४.४७.१३ ॥
ಹೀಗೆ ನಾಗಸಾಹ್ವಯದಲ್ಲಿ ಪಾಂಡವರನ್ನು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚುವುದರ ಕುರಿತು ನಮ್ಮೆಲ್ಲರ ನಿರ್ಧಾರ ಮತ್ತು ಸಮಾಲೋಚನೆ ನಡೆಯಿತು.
4.47.14
ते वा गाश्च नयिष्यन्ति यदि वा स्युः पराजिताः ।
अस्मान्वाऽप्यतिसन्धाय कुर्युर्मात्स्येन संगतिम् ॥ ४.४७.१४ ॥
ಅವರು ಗೋವುಗಳನ್ನು ಕೊಂಡೊಯ್ಯುತ್ತಾರೆ, ಅಥವಾ ಸೋತಿದ್ದರೆ, ಅಥವಾ ನಮ್ಮನ್ನು ವಂಚಿಸಿ ಮತ್ಸ್ಯರಾಜನೊಂದಿಗೆ ಮೈತ್ರಿ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ.
4.47.15
अथवा तानुपादाय मात्स्यो जानपदैः सह ।
सर्वथा सेनया सार्धमस्मानेष युयुत्सति ॥ ४.४७.१५ ॥
ಅಥವಾ ಮತ್ಸ್ಯರಾಜನು ಅವರನ್ನು ಕರೆದುಕೊಂಡು, ಜನಪದದವರೊಂದಿಗೆ, ಎಲ್ಲ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಸೇನೆಯೊಡನೆ ನಮ್ಮೊಡನೆ ಯುದ್ಧ ಮಾಡಲು ಬಯಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.
4.47.16
तेषामेको महावीर्यः कश्चिदेव पुनःसरः ।
अस्माञ्जेतुमिहायातो मात्स्यो वाऽपि स्वयं भवेत् ॥ ४.४७.१६ ॥
ಅವರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ಮಹಾವೀರನು, ಹಿಂಬಾಲಿಸುವ ಯಾರೋ ಒಬ್ಬನು, ನಮ್ಮನ್ನು ಗೆಲ್ಲಲು ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದಾನೆ; ಅಥವಾ ಮತ್ಸ್ಯರಾಜನೇ ಸ್ವತಃ ಇರಬಹುದು.
4.47.17
यद्येष राजा मात्स्यानां यदि बीभत्सुरागतः ।
सर्वैर्योद्धव्यमस्माभिरिति नः समयः कृतः ॥ ४.४७.१७ ॥
ಇವನು ಮತ್ಸ್ಯರ ರಾಜನಾಗಲಿ, ಅಥವಾ ಬೀಭತ್ಸು (ಅರ್ಜುನ) ಬಂದಿರಲಿ, ನಾವೆಲ್ಲರೂ ಅವನೊಡನೆ ಯುದ್ಧ ಮಾಡಬೇಕೆಂದು ನಮ್ಮ ಒಪ್ಪಂದವಾಗಿತ್ತು.
4.47.18
अथ कस्मात्थिता ह्येते रथेषु रथिसत्तमाः ।
भीष्मद्रोणकृपाः कर्णो विकर्णो द्रौणिरेव च।
संभ्रान्तमनसः सर्वे प्राप्ते ह्यस्मिन्धनञ्जये ॥ ४.४७.१८ ॥
ಹಾಗಾದರೆ ಈ ರಥಿಕೋತ್ತಮರು ರಥಗಳಲ್ಲಿ ಏಕೆ ನಿಂತಿದ್ದಾರೆ? ಭೀಷ್ಮ, ದ್ರೋಣ, ಕೃಪ, ಕರ್ಣ, ವಿಕರ್ಣ, ದ್ರೋಣಪುತ್ರ — ಧನಂಜಯ ಬಂದ ನಂತರ ಎಲ್ಲರೂ ಕಳವಳಗೊಂಡ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ನಿಂತಿದ್ದಾರೆ.
4.47.19
नान्यत्र युद्धाच्छ्रेयोस्ति तथाऽऽत्मा प्रणिधीयताम् ।
सर्वलोकेन वा युद्धं देवैर्वाऽस्तु सवासवैः ॥ ४.४७.१९ ॥
ಯುದ್ಧಕ್ಕಿಂತ ಬೇರೆ ಶ್ರೇಯಸ್ಸಿಲ್ಲ; ಆದ್ದರಿಂದ ಮನಸ್ಸನ್ನು ದೃಢಗೊಳಿಸು. ಎಲ್ಲ ಲೋಕಗಳೊಡನೆಯಾಗಲಿ, ವಾಸವನೊಡಗೂಡಿದ ದೇವತೆಗಳೊಡನೆಯಾಗಲಿ ಯುದ್ಧವಾಗಲಿ.
4.47.20
अनाच्छिन्ने धनेऽस्माकमथ शक्रेण वज्रिणा ।
यमेन वाऽपि संग्रामे को हास्तिनपुरं व्रजेत् ॥ ४.४७.२० ॥
ವಜ್ರಧಾರಿ ಶಕ್ರನಾಗಲಿ, ಯಮನಾಗಲಿ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ಧನವನ್ನು ಕಸಿಯದಿದ್ದರೂ, ಹಸ್ತಿನಾಪುರಕ್ಕೆ ಯಾರು ಹೋದಾರು?
4.47.21
शरैरभिप्रणुन्नानां भग्नानां गहने वने ।
को हि जीवेत्पदातीनां भवेदश्वेषु संशयः ॥ ४.४७.२१ ॥
ಬಾಣಗಳಿಂದ ಹೊಡೆಯಲ್ಪಟ್ಟು, ದಟ್ಟ ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ಚದುರಿದ ಕಾಲಾಳುಗಳಲ್ಲಿ ಯಾರು ಬದುಕಿ ಉಳಿದಾರು? ಕುದುರೆಗಳ ವಿಷಯದಲ್ಲೂ ಸಂದೇಹವೇ.
4.47.22
आचार्यं पृष्ठतः कृत्वा तथा नीतिर्विधीयताम् ।
जानामि च मतं तेषामतस्त्रासयतीव नः ॥ ४.४७.२२ ॥
ಆಚಾರ್ಯರನ್ನು ಹಿಂದೆ ಇರಿಸಿ ಅದೇ ರೀತಿ ನೀತಿ ರೂಪಿಸಲಿ. ಅವರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ನನಗೆ ತಿಳಿದಿದೆ; ಆದ್ದರಿಂದಲೇ ಅದು ನಮ್ಮನ್ನು ಹೆದರಿಸುತ್ತಿದೆ.
4.47.23
अर्जुने चापि संप्रीतिमधिकामुपलक्षये ।
तथा दृष्ट्वा हि बीभत्सुमुपायान्तं प्रशंसति ।
यथा सेना न भज्येत तथा नीतिर्विधीयताम् ॥ ४.४७.२३ ॥
ಅರ್ಜುನನಲ್ಲಿಯೂ ಅಧಿಕ ಪ್ರೀತಿ ಇರುವುದನ್ನು ನಾನು ಗಮನಿಸುತ್ತೇನೆ. ಬೀಭತ್ಸು (ಅರ್ಜುನ) ಬರುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡು ಅವನನ್ನು ಹೊಗಳುತ್ತಾನೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಸೇನೆ ಭಗ್ನವಾಗದಂತೆ ನೀತಿ ರೂಪಿಸಲಿ.
4.47.24
अदेशिका ह्यरण्येऽस्मिन्कृच्छ्रे शत्रुवशं गता ।
यथा न विभ्रमेत्सेना तथा नीतिर्विधीयताम् ॥ ४.४७.२४ ॥
ಮಾರ್ಗದರ್ಶಕರಿಲ್ಲದೆ, ಈ ಕಠಿಣ ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ನಾವು ಶತ್ರುವಶಕ್ಕೆ ಸಿಲುಕಿದ್ದೇವೆ; ಸೇನೆ ದಾರಿ ತಪ್ಪದಂತೆ ನೀತಿ ರೂಪಿಸಲಿ.
4.47.25
अश्वानां हेषितं श्रुत्वा का प्रशंसा भवेत्परे ।
स्थाने वाऽपि व्रजन्तो वा सदा हेषन्ति वाजिनः ॥ ४.४७.२५ ॥
ಕುದುರೆಗಳ ಕೆನೆತವನ್ನು ಕೇಳಿ ಶತ್ರುವಿಗೆ ಏನು ಹೊಗಳಿಕೆ ಉಂಟಾಗಬಹುದು? ನಿಂತಿರಲಿ ಅಥವಾ ನಡೆಯುತ್ತಿರಲಿ, ಕುದುರೆಗಳು ಸದಾ ಕೆನೆಯುತ್ತವೆ.
4.47.26
सदा च वायवो वान्ति नित्यं वर्षति वासवः ।
स्तनयित्नोश्च निर्घोषः श्रूयते बहुशस्तथा ॥ ४.४७.२६ ॥
ಗಾಳಿ ಸದಾ ಬೀಸುತ್ತದೆ, ಇಂದ್ರನು ನಿತ್ಯವೂ ಮಳೆ ಸುರಿಸುತ್ತಾನೆ, ಗುಡುಗಿನ ಗರ್ಜನೆಯೂ ಹಲವು ಬಾರಿ ಕೇಳಿಸುತ್ತದೆ.
4.47.27
भीषयन्पाण्डवेयेभ्यो भवान्सर्वानिमाञ्जनान् ।
प्रमुखे सर्वसैन्यानामबद्धं बहु भाषते ॥ ४.४७.२७ ॥
ಪಾಂಡವರನ್ನು ಹೆದರಿಸುತ್ತ, ಎಲ್ಲ ಸೈನ್ಯಗಳ ಮುಂದೆ ಇರುವ ಈ ಜನರ ಮುಂದೆ ನೀವು ಹತೋಟಿಯಿಲ್ಲದೆ ಬಹಳ ಮಾತನಾಡುತ್ತಿದ್ದೀರಿ.
4.47.28
यथैवाश्वान्मार्गमाणास्तानेवाभिपरीप्सवः ।
हेषितानीव शृण्वन्ति तदिदं भवतस्तथा ॥ ४.४७.२८ ॥
ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ಹುಡುಕುವ ಮತ್ತು ಅವನ್ನು ಪಡೆಯ ಬಯಸುವವರು ಕೆನೆತಗಳನ್ನು ಕೇಳುವಂತೆ, ನೀವೂ ಇದನ್ನೇ ಕೇಳುತ್ತಿದ್ದೀರಿ.
4.47.29
किमत्र कार्यं पार्थस्य कथं वा स प्रशस्यते ।
अन्यत्र कामाद्द्वेषाद्वा रोषाद्वाऽस्मासु केवलम् ॥ ४.४७.२९ ॥
ಇಲ್ಲಿ ಪಾರ್ಥನ (ಅರ್ಜುನನ) ಕಾರ್ಯವೇನು, ಅವನು ಹೇಗೆ ಹೊಗಳಲ್ಪಡುತ್ತಾನೆ? ಕೇವಲ ಆಸೆ, ದ್ವೇಷ ಅಥವಾ ಕೋಪದಿಂದ ನಮ್ಮ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ.
4.47.30
आचार्या वै कारुणिकाः प्राज्ञाश्चापायदर्शिनः ।
नैते महाहवे घोरे संप्रष्टव्याः कथंचन ॥ ४.४७.३० ॥
ಆಚಾರ್ಯರು ಕರುಣಾಮಯರು, ಜ್ಞಾನಿಗಳು, ಅಪಾಯವನ್ನು ಕಾಣುವವರು; ಈ ಭೀಕರ ಮಹಾಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಇವರನ್ನು ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಶ್ನಿಸಬಾರದು.
4.47.31
प्रासादेषु विचित्रेषु गोष्ठीपानाशनेषु च ।
कथा विचित्राः कुर्वाणाः पण्डितास्तत्र सोभनः ॥ ४.४७.३१ ॥
ವಿಚಿತ್ರ ಅರಮನೆಗಳಲ್ಲಿ, ಸಭೆಗಳಲ್ಲಿ, ಪಾನಭೋಜನದ ಕೂಟಗಳಲ್ಲಿ ವಿಚಿತ್ರ ಕಥೆಗಳನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಾ ಅಲ್ಲಿನ ಪಂಡಿತರು ಶೋಭಿಸಿದರು.
4.47.32
बहून्याश्चर्यरूपाणि कुर्वते जनसंसदि ।
इष्वस्त्रे चापसंधाने पण्डितास्तत्र शोभनाः ॥ ४.४७.३२ ॥
ಜನಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಅವರು ಅನೇಕ ಅದ್ಭುತ ವಿದ್ಯೆಗಳನ್ನು ತೋರುತ್ತಾರೆ; ಬಾಣ, ಅಸ್ತ್ರ, ಬಿಲ್ಲು ಹೂಡುವುದರಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಿನ ನಿಪುಣರು ಶೋಭಿಸಿದರು.
4.47.33
परेषां विवरज्ञाने मनुष्याचरितेषु च ।
अन्नसंस्कारदोषेषु पण्डितास्तत्र शोभनाः ॥ ४.४७.३३ ॥
ಶತ್ರುಗಳ ದೌರ್ಬಲ್ಯವನ್ನು ತಿಳಿಯುವುದರಲ್ಲಿ, ಮನುಷ್ಯರ ನಡವಳಿಕೆಯಲ್ಲಿ, ಅನ್ನ ತಯಾರಿಕೆಯ ದೋಷಗಳಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಿನ ಪಂಡಿತರು ಶೋಭಿಸಿದರು.
4.47.34
पण्डितान्पृष्ठतः कृत्वा परेषां गुणवादिनः ।
विधीयतां तथा नीतिर्यथा वध्येत वै परः ॥ ४.४७.३४ ॥
ಪಂಡಿತರನ್ನು ಹಿಂದೆ ಇರಿಸಿ, ಶತ್ರುಗಳ ಗುಣಗಳನ್ನು ಹೊಗಳುವವರಾಗಿಸಿ, ಶತ್ರು ಖಂಡಿತ ವಧಿಸಲ್ಪಡುವಂತೆ ನೀತಿಯನ್ನು ರೂಪಿಸಿ.
4.47.35
गावश्चैताः प्रतिष्ठन्तां सेनां व्यूहन्तु माचिरम् ।
आरक्षाश्च विधीयन्तां यत्र योत्स्यामहे परैः ॥ ४.४७.३५ ॥
ಈ ಹಸುಗಳನ್ನು ಮುಂದಿಡಿ, ಸೇನೆಯನ್ನು ತಕ್ಷಣ ವ್ಯೂಹದಲ್ಲಿ ಜೋಡಿಸಿ; ನಾವು ಶತ್ರುಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೋರಾಡುವ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಕಾವಲುಗಾರರನ್ನು ನೇಮಿಸಿ.